Tibetan
ཅིག་པུ་ག་ཤེད་འགྲོ་དགོས་ན། །མཛའ་དང་མི་མཛའ་ཀུན་འཆི་རྒྱུ། །ཞེས་དང་། མྱུར་བ་ཉིད་དུ་འཆི་འགྱུར་བས། །ཇི་སྲིད་དུ་ནི་ཚོགས་བསགས་བྱ། །དེ་ཚེ་ལེ་ལོ་སྤངས་ཀྱང་ནི། །དུས་མ་ཡིན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། །འདི་ནི་མ་བྱས་བརྩམས་པ་དང་། །འདི་བྱེད་བྱས་པར་གནས་པ་ལྟར། །གློ་བུར་འཆི་རྟག་འོང་ནས་ནི། །ཀྱེ་ཧུད་ཙམ་ཞེས་སེམས་པར་འགྱུར། །ཅེས་དང་། ཡིད་བརྟེན་མི་རུང་འཆི་བདག་འདི། །བྱས་དང་མ་བྱས་མི་སྡོད་པར། །ན་དང་མི་ན་ཀུན་གྱིས་ཀྱང་། །གློ་བུར་ཆེ་ལ་ཡིད་མི་བརྟན། །ཐམས་ཅད་བོར་ཏེ་ཆས་དགོས་པས། །བདག་གིས་དེ་ལྟར་མ་ཤེས་ནས། །མཛའ་དང་མི་མཛའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། །སྡིག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས། །མི་མཛའ་རྣམས་ཀྱང་མེད་འགྱུར་ཞིང་། །མཛའ་བ་རྣམས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར། །བདག་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །དེ་བཞིན་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཨརྨ་ནཱ་གརྫུ་ནས། ། ཚེ་འདི་ཡུན་ཐུང་ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་མང་། །ཚེ་ཡི་ཚད་ ཀྱང་ཅི་ཙམ་མི་ཤེས་པས། །ངང་པས་ཆུ་ལས་འོ་མ་ལེན་པ་ལྟར། །རང་གི་འདོད་པ་དང་ལ་བླང་བར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གོ་བ་ཅན་རྣམས་ལ་ནི་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་མོད་ཀྱི། གོ་བ་ཆུང་ཞིང་དམིགས་པ་ཟིན་སླ་བའི་རིགས་ལ། །གནས་དུར་ཁྲོད་དང་གྲོག་སྦུར་མང་སར་བསྒོམ་ན་ལེགས། ལུས་གནད་མྱ་ངན་གྱི་འདུག་སྟངས་བྱས་ལ། ཡིད་ཀྱི་དམིགས་པ་འདི་ལྟར་དུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་བདག་གང་ནས་ཕྱིན་མེད་པར་ལུང་པ་གཅིག་ཏུ་སླེབ་སྟེ། ལུང་པ་དེ་ནི་ཁ་བྱང་དུ་གཏད་པ་ཁ་དོག་ནག་པ། མི་ཡི་རྒྱུ་འགྲུལ་དང་སྐད་མེད་པ། ཆུ་ཤ་ར་ར་འབབ་པ། རླུང་སྒྲ་འུ་རུ་རུ་སྒྲོག་པ། འཇག་མས་ཀྱུ་རུ་རུ་ཟེར་བ། ཉི་མ་ནི་རི་རྩེ་ལ་རྩེ་རེ་རེ་ནུབ་པ། བྲག་རི་སྔོ་སང་སང་ཡོད་པ། བྱ་རོག་གི་ཏང་ཏང་ཟེར་བ། ། དེ་འདྲ་བ་ཅིག་ཏུ་གང་ནས་འོང་ཆ་མེད་པར་སླེབས་ཏེ། གྲོགས་པོ་ཟླ་བོ་ནི་གཅིག་ཀྱང་མེད། སྔོན་ཆད་ནི་འགྲོ་མ་མྱོང་། གར་འགྲོ་བའི་གཏད་སོ་མེད་པར་ཐམ་ཐམ་འགྲོ་ཞིང་ཡོད་པ་ལ། ངག་ཏུ་འདི་སྐད་བརྗོད་དོ། །ཀྱེ་མ་ཀྱི་ཧུད་ཨ་ཙ་མ། །ཀྱེ་མ་ཀྱི་ཧུད་ཨ་ཙ་མ། །གྲོགས་མེད་གཅིག་པུར་ལུང་སྟོང་ འཁྱམས། །གར་འགྲོའི་གཏད་སོ་བདག་ལ་མེད། །ང་ཡི་ཡུལ་དེ་གར་ཡོད་དམ། །ང་ཡི་ཕ་མ་གར་ཡོད་དམ། །བུ་དང་ནོར་རྫ་ས་གར་ཡོད་དམ། །རང་ཡུལ་སླེབ་དུས་ནམ་འོང་ན། །ཀྱེ་མ་ཀྱི་ཧུད་ང་རེ་སྐྱོ། །དེ་སྐད་ལྷང་ལྷང་ཟེར་ཞིང་གར་འགྲོ་བའི་གཏོལ་མེད་བཞིན་དུ་ཐམ་ཐམ་ཕྱིན་པ་ལས། ནམ་ཞིག་ཙ་ན་བྲག་རི་ཅིག་ཏུ་ཐོལ་ཏེ་ལྟུང་བ་ལས། བདག་གིས་ལག་པས་གཡབ་པ་ལ། ནམ་ཞིག་ཙ་ན་བྲག་གི་དཀྱིལ་དེར་རྩྭ་ཕོན་ཅིག་འདུག་པ་དེ་ལ་ལག་པས་ཟིན་ཏེ། དེ་ལ་དམ་པོར་འཕྱང་ཞིང་འདར་ལྡི་ལི་ལི་ཡོད་པ་ལས། མར་ལ་བལྟས་པས་ནི་གཏིང་མེད་པ། ཡར་ལ་བལྟས་པས་ནི་གནམ་ལ་རེག་པ། བྲག་ནི་མེ་ལོང་གི་ངོས་ལྟར་ཕྲེད་ལ་རྒྱ་ཆེ་བ། རླུང་འུ་རུ་རུ་ཟེར་བ། དེ་འདྲ་བ་གཅིག་ཏུ་ལྷུང་བ་ལས། རྩྭ་ཕོན་དེའི་གཡས་བྲག་གི་སེར་ག་ཞིག་ནས། བྱི་བ་དཀར་པོ་ཞིག་བྱུང་ནས། རྩྭ་འཇག་མ་ཞིག་བཅད་དེ་ཁྱེར་ནས་སོང་། གཡོན་ཕྱོགས་ནས་བྲག་གི་སེར་ག་ཞིག་ནས། བྱི་བ་ནག་པོ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། རྩྭ་འཇག་མ་གཅིག་བཅད་དེ་ཁྱེར་ནས་སོང་། དེ་གཉིས་རེས་མོས་བྱས་ཏེ་རྩ་ཕོན་ནི་ཇེ་ཆུང་ཇེ་ཆུང་ལ་སོང་། བྱི་བ་ལ་རྒོལ་ཐབས་ནི་མ་ རྙེད། ཤི་བས་ནི་འཇིགས་སྐྲག་ཅིང་བསྔངས་ཏེ་འདར་ནས་ཡོད་པ་ལ། རང་གི་བསམ་པ་ལ། ཨ་ཙ་མ་ད་ནི་བདག་ལ་འཆི་བ་སླེབས་ནས་གདའ་སྟེ། བྲོས་པའི་ས་ནི་མི་འདུག །སྔོན་ཆད་ཤི་བ་མ་དྲན་པས་ཆོས་ནི་མེད། འགྲོ་ཁུང་ནི་འཇིགས། དེའི་རིང་ལ་ཤི་བ་ཡང་ཕྱིས་ཡིད་ལ་མེད་པ་ལ། ད་ཤི་བ་ནི་གློ་བུར་དུ་སླེབ། དེ་ནི་བུ་ཚ་ནོར་རྫ་ས་ཉེ་བ་ཉེ་འབྲེལ་ཡུལ་མི་ཁྱིམ་མཚེས་དང་ཡང་དེ་རིང་ནས་བྲལ་ཏེ། དེང་ཕྱིན་ཆད་འཕྲད་ནི་མི་འོང་། ནོར་གསོག་པ་ནི་ཤུལ་དུ་ལུས། སྔོན་ཆད་འགྲོ་མ་མྱོང་བའི་ས་རྒྱུས་མེད་ཐག་རིང་ཞིག་ཏུ་དེ་རིང་ནས་འགྲོ་དགོས་པར་འདུག་པས། ཨ་ཙི་འཇིགས་པ་འདི་ནས་ཐར་བའི་ཐབས་ཅི་དྲག་གམ། གང་ཡོད་དམ། ཅི་ཚུགས་བྱེད་ན། ཨ་ཙ་མ་སྙམ་དུ་བསམ་ཞིང་ངག་ཏུ་མྱ་ངན་གྱི་སྐད་འདི་ལྟར་ལྷང་ལྷང་བརྗོད་དོ། །ཨ་ཙ་མ་ན་ང་རེ་འཇིགས། །ཨ་ཙ་མ་ན་འཆི་བ་འོང་། །ད་ལྟ་མྱུར་དུ་འཆི་བ་འོང་། །གྲོགས་མེད་ཀོལ་གཅིག་པུར་འགྲོ་དགོས་པས། །ཐག་རིང་ཞིག་ཏུ་འགྲོ་དགོས་པས། །ཆ་མེད་ཡུལ་དུ་འགྲོ་དགོས་པས། །ལ་བོ་ཆེ་ལ་བརྒལ་དགོས་པས། །འདི་ལ་ཇི་ལྟར་བྱས་ན་ཐར། ། ཐབས་ཤིག་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་པ་ལ། །ཨ་ཙ་མ་ན་ཤི་བ་འོང་། །ཨ་ཙ་མ་ན་ང་རེ་འཇིགས། །ཞེས་སྨེ་བསྔགས་འདོན་ཞིང་ཡོད་པའི་ཚེ། རང་གི་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ། པདྨ་དང་ཟླ་བའི་སྟེང་ན་རང་གི་རྩ་བའི་བླ་མ་དང་ཨོ་རྒྱན་དབྱེར་མེད་པས། ཌ་མ་རུ་དང་དྲིལ་བུ་བསྣམས་ཏེ་རུས་པའི་རྒྱན་དྲུག་གསོལ་ནས། གར་ལིང་ལིང་བྱེད་ཅིང་བདག་ལ་འདི་སྐད་ཟེར་བར་སྒོམས་ཤིག །ཀྱེ་མ། འདུས་བྱས་འདི་ནི་མི་རྟག་མྱུར་དུ་འཇིག །ཕྱི་ཡི་དུས་བཞི་མི་རྟག་འགྱུར་ཞིང་འགྲོ། །རྒན་རིགས་དགྲ་གཉེན་ཤི་དང་རྒུད་པ་ད
Chinese
独自一人该往何处去？无论亲疏，终将一死。因此，当尽快积聚资粮。那时即使舍弃懒惰，时机已过，又有何用？这如同未做之事开始做，已做之事安住其中。突然死亡降临，心中只会叹息“唉呀”。 如是说。这不可信任的死主，无论已做未做，都不会停留。无论生病未病，所有人都会突然离世，不可信任。必须舍弃一切而离去，我却未曾知晓。为了亲疏之人，造作各种罪业。不亲之人也将消失，亲爱之人也将消失。我亦将消失，如是，一切都将消失。 如是说。阿玛纳嘎尔珠纳说：此生短暂，所知甚多。寿命长短亦不可知。如天鹅从水中取乳，应取悦己之所欲。 如是说。对于有理解力的人来说，这些就足够了。对于理解力弱且容易执着的人，最好在坟地或多蚂蚁洞的地方修行。身体保持悲伤的姿势，心中如此观修： 我不知从何处而来，到达一个山谷。那个山谷面向北方，颜色是黑色的，没有人来往和说话，水哗啦啦地流淌，风声呜呜作响，芦苇发出咻咻的声音，太阳在山顶一点一点地落下，岩石山是蓝色的，乌鸦发出嘎嘎的叫声。 在这样一个不知从何而来的地方，没有一个朋友或同伴。以前从未去过。不知该往何处去，茫然地走着，口中念诵： 唉呀，唉呀，可怜啊！唉呀，唉呀，可怜啊！孤身一人在空旷的山谷中徘徊。我不知该往何处去。我的家乡在哪里？我的父母在哪里？儿子和财物在哪里？何时才能回到故乡？唉呀，唉呀，我真可怜！ 如此大声呼喊，不知该往何处去，茫然地走着，不知何时来到一座岩石山...
English
Where should one go alone? Whether friend or foe, all will die. Therefore, one should accumulate merit as quickly as possible. Even if one abandons laziness at that time, what use is it when the time has passed? This is like starting what has not been done, and abiding in what has been done. When sudden death comes, one will only sigh, "Alas." Thus it is said. This untrustworthy Lord of Death does not stay, whether something has been done or not. Whether sick or not, everyone will depart suddenly, and cannot be trusted. Since one must abandon everything and leave, I did not know that. For the sake of friends and foes, I committed various sins. Those who are not friends will also disappear, and those who are friends will also disappear. I will also disappear, and thus, everything will disappear. Thus it is said. Armanagardzuna said: This life is short, and there is much to know. The length of life is also unknown. Like a swan taking milk from water, one should take what pleases oneself. Thus it is said. For those with understanding, this is enough. For those with little understanding and who are easily attached, it is best to practice in a cemetery or a place with many ant nests. The body should be in a posture of sorrow, and the mind should contemplate in this way: I do not know where I came from, but I arrive in a valley. That valley faces north, its color is black, there is no traffic or speech, the water flows gurgling, the wind howls, the reeds make a rustling sound, the sun sets little by little on the mountaintop, the rocky mountains are blue, and the crows caw. In such a place, from who knows where, there is not a single friend or companion. I have never been there before. Not knowing where to go, I wander aimlessly, reciting: Alas, alas, how pitiful! Alas, alas, how pitiful! Alone and without friends, I wander in the empty valley. I do not know where to go. Where is my homeland? Where are my parents? Where are my children and possessions? When will I return to my homeland? Alas, alas, how miserable I am! Crying out loudly like this, not knowing where to go, I wander aimlessly, and at some point, I come to a rocky mountain...
Chinese
从坠落中，我用手挥舞着，不知何时抓住了岩石中间的一丛草。我紧紧地抓住它，颤抖着。向下看，深不见底；向上看，直达天空。岩石像镜子一样宽阔平坦。风呼呼地吹着。我就这样坠落了。从那丛草的右边，一个岩石的缝隙里，出现了一只白色的老鼠，咬断了一根草茎，然后离开了。从左边，一个岩石的缝隙里，出现了一只黑色的老鼠，咬断了一根草茎，然后离开了。它们两个轮流着，草丛越来越小。我找不到攻击老鼠的方法。我因死亡而恐惧、害怕，颤抖着。我心想：唉，现在死亡降临到我身上了，没有逃脱的地方。以前没有想到过死亡，所以没有佛法。死亡的地方是可怕的。在这期间，我也没有想起过死亡。现在死亡突然降临。我今天就要和儿女、财富、土地、亲戚、朋友、邻居告别了。从今以后，再也见不到了。积累的财富要留下来。今天就要去一个以前从未去过的陌生而遥远的地方了。唉，有什么方法可以从这恐惧中解脱呢？有什么方法吗？该怎么办呢？唉，我这样想着，口中大声地念着悲伤的语言：唉，我真害怕！唉，死亡要来了！现在死亡就要来了！我必须独自一人，没有朋友地离去！必须去遥远的地方！必须去陌生的地方！必须翻越大山！怎样才能从中解脱呢？如果有什么方法，我就去修行。唉，死亡要来了！唉，我真害怕！我这样哀叹着。这时，在我上方的天空中，莲花和月亮之上，我的根本上师和莲花生大士无二无别，手持手鼓和铃铛，身着六种骨饰，跳着舞，对我说：唉！有为法是无常的，很快就会坏灭。外面的四季无常，变化流逝。年老、种族、敌人、朋友、死亡和衰败
English
From the fall, I waved my hands, and at some point, I grabbed a clump of grass in the middle of the rock. I held onto it tightly, trembling. Looking down, there was no bottom; looking up, it reached the sky. The rock was wide and flat like a mirror. The wind was howling. I was falling like that. From the right side of that clump of grass, from a crack in the rock, a white mouse appeared, bit off a blade of grass, and left. From the left side, from a crack in the rock, a black mouse appeared, bit off a blade of grass, and left. The two of them took turns, and the clump of grass became smaller and smaller. I couldn't find a way to attack the mice. I was terrified and afraid of death, trembling. I thought to myself: Alas, now death has come upon me, there is no place to escape. I had never thought of death before, so there was no Dharma. The place of death is terrible. During this time, I had not remembered death either. Now death comes suddenly. Today I must part with my children, wealth, land, relatives, friends, and neighbors. From now on, I will never see them again. The accumulated wealth will be left behind. Today I must go to a strange and distant place that I have never been to before. Alas, what method can free me from this fear? Is there any way? What should I do? Alas, I thought like this, and loudly uttered these sorrowful words: Alas, I am so afraid! Alas, death is coming! Now death is coming soon! I must go alone, without friends! I must go to a distant place! I must go to a strange place! I must cross a great mountain! How can I be freed from this? If there is any method, I will practice it. Alas, death is coming! Alas, I am so afraid! I lamented like this. At that moment, in the sky above me, on a lotus and moon, my root guru and Guru Rinpoche were inseparable, holding a damaru and bell, wearing the six bone ornaments, dancing, and said to me: Alas! Conditioned phenomena are impermanent and will quickly perish. The outer four seasons are impermanent, changing and passing away. Old age, race, enemies, friends, death, and decay