Tibetan
འདས་གཞན་གྱི་མི་ཐུབ་པ་གཙུག་ཏོར་རྒྱལ་མོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་པ་སྟེ་དོན་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་གཞུང་གི་དོན་ལ་གསུམ། གླིང་གཞི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་མཐུན་འགྱུར་རོ། །དང་པོ་ལ་བཞི། དུས་དང་། སྟོན་པ་དང་། གནས་དང་། འཁོར་རོ། །དང་པོ་ནི། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་གཞུང་འདི་སྐད་སྡུད་པ་པོ་ཕྱག་རྡོར་བདག་གིས་ཐོས་སོ། །དེ་ནི་ཡང་ཡང་ཐོས་པ་མིན་གྱི། ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན་ཞེས་པ་ནི་ལན་གཅིག་ཙམ་ཐོས་པ་སྟེ། དུས་གཅིག་གི་ཚེ་འདི་ཐོས་ཀྱི། དུས་གཞན་ལ་ནི་གཞན་ཐོས་སོ། །དེ་ཡང་དུས་གཅིག་ལ་ལན་གཅིག་ཙམ་ཐོས་པས་ཡིད་ལ་འཛིན་ནུས་པར་བསྟན་པས་རྙེད་དཀའ་བ་དང་ཤེས་རབ་ཆེ་བ་གོ་ལ། དུས་གཞན་ལ་གཞུང་གཞན་ཐོས་པ་དང་སྦྱར་ན་ཐོས་པ་མང་བར་གོའོ། །གཉིས་པ་སྟོན་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་སྟེ། སྒྲིབ་གཉིས་དང་བདུད་བཞི་བཅོམ་པའམ་སྤངས་པས་ན་བཅོམ་ཞེས་བྱ་ཞིང་། དེ་དག་བཅོམ་པའི་སྤངས་རྟོགས་རང་རྒྱུད་ལ་མངའ་བས་ན་ལྡན་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་སྐལ་བ་དྲུག་དང་ལྡན་པས་ན་ལྡན་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། དབང་ཕྱུག་དང་ནི་གཟུགས་བཟང་དང་། །དཔལ་དང་གྲགས་དང་ཡེ་ཤེས་དང་། །བརྩོན་འགྲུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟེ། །དྲུག་པོ་རྣམས་ལ་སྐལ་ཞེས་བྱ། །ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་གྱི་སྐད་དོད་བྷ་ག་ཝན་ཞེས་པ་ནི་སྐལ་ལྡན་དང་བཅོམ་ལྡན་གཉིས་ཀ་ལ་འཇུག་ཅིང་། འདས་པའི་ཚིག་དངོས་སུ་མེད་ཀྱང་འདིར་དོན་གྱིས་ཐོབ་པས་ལོ་ཙཱ་བས་བསྣན་པའོ། །གསུམ་པ་གནས་ནི། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལྷའི་གནས་ཏེ། དེ་ནི་རི་རབ་ལྷུན་པོའི་རྩེ་མོ་ན་ཡོད་དེ། མཛོད་ལས། ལྷུན་པོའི་རྩེ་ན་སུམ་ཅུ་གསུམ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་ཞེས་པ་ནི་བརྒྱ་བྱིན་དང་འཁོར་ཉེ་དབང་སོ་གཉིས་དང་བཅས་པའི་སོ་གསུམ་གནས་པ་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཉེ་དབང་སོ་གཉིས་ནི། ནོར་ལྷ་བརྒྱད། དྲག་པོ་བཅུ་གཅིག །ཉི་མ་བཅུ་གཉིས། ཐ་སྐར་གྱི་བུ་གཉིས་དང་བཅས་པ་ཡིན་ལ། འདི་རྣམས་ཀྱི་ངོས་འཛིན་ནི་ཚིག་གཏེར་འགྲེལ་པ་ལས་འབྱུང་བ་ལྟར་རོ། །ལྷུན་པོའི་རྩེའི་དབུས་ན་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་ན་སྡུག་ཅེས་པ་གྲུ་བཞི་ངོས་རེ་རེ་དཔག་ཚད་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་རེ་ཡོད་ཅིང་། ལྟ་ན་སྡུག་གི་དབུས་ན་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ཁང་བཟང་རྣམ་པར་རྒྱལ་བྱེད་ཡོད་ལ། དེའི་ཕྱི་རོལ་ལྷོ་ནུབ་མཚམས་ན་ཆོས་བཟང་ལྷའི་འདུན་ས་ཞེས་པ་ཡོད་དེ། དེའི་ངོས་རེར་དཔག་ཚད་སུ མ་བརྒྱ་རེ་ཡོད་ཅིང་། ནང་དུ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གསེར་ཁྲི་དང་། ཉེ་དབང་སོ་གཉིས་ཀྱི་ཁྲི་རྣམས་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ལྷའི་གནས་ཆོས་བཟང་ལྷའི་འདུན་ས་དེ་ན་དབྱར་གནས་མཛད་པའི་ཚེ་འདི་གསུངས་སོ། །སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་འབྱོན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ཡུམ་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་མོ་དུས་བྱས་ནས་ལྷར་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་བདེན་པ་མཐོང་བ་ལ་འགོད་པའི་ཆེད་དུ་དེར་བྱོན་ནས་དབྱར་གནས་མཛད་དེ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཡུམ་གྱི་སྐྱེ་བ་སོགས་ལྷ་མང་པོ་བདེན་པ་མཐོང་བ་ལ་བཀོད་དོ། །བཞི་པ་འཁོར་ནི། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་མོ་དང་ཞེས་པའི་དགེ་སློང་ལ་ཚུར་ཤོག་དང་གསོལ་བཞིའི་ལས་ཀྱི་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་སོགས་མང་ཡང་། འདིར་རྫུ་྄྄ འཕྲུལ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་མང་པོ་ལ་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལྷ་གནས་སུ་འབྱོན་པའི་དུས་སུ་འཁོར་དུ་དགེ་སློང་རྫུ་འཕྲུལ་ཐོབ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱོན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་འདུན་ཡང་དགེ་སློང་བཞི་ཚོགས་ལ་དགེ་འདུན་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དང་། འཕགས་པའི་གང་ཟག་སོ་སོ་བ་ལ་ཡང་དགེ་འདུན་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་མཛད་པ་གཉིས་སོ། །དགེ་འདུན་གྱི་སྒྲ་དོན་ནི། དགེ་བ་ཐར་པ་སྒྲུབ་པར་འདོད་པའི་འདུན་པ་ཅན་ཡིན་པའོ། །ཆེན་པོ་ཞེས་པ་ནི་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་འཕགས་པའི་གང་ཟག་གི་དབང་དུ་མཛད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་ཞེས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲ་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། དགེ་འདུན་དང་ཆེན་པོ་ནི་བཤད་མ་ཐག་པ་ལྟར་རོ། །ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཞེས་པའི་སྒྲ་དོན་ནི། སྔོན་མཆོད་སྦྱིན་ཆེན་པོ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་བྱས་པས་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་བཤད་པ་ལྟར་ཏེ། དེ་རྣམས་དང་ཐབས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་ཏུའོ། །དེ་དག་ནི་སྡུད་པ་པོས་མཐོང་བའི་དོན་བསྡུས་པའོ། །གཉིས་པ་ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་གཉིས། སྟོན་པས་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས་པ་དང་། གསང་སྔགས་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། དུས་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེངྒེའི་ཁྲི་གདན་བཤམས་པ་ཉིད་ལ་བཞུགས་སོ། །བཞུགས་ནས་རང་གི་གཙུག་ཏོར་ནས་འཆད་པ་ལྟར་གྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་རྣམས་དབྱུང་བར་བྱའོ་སྙམ་པའི་ཐུགས་རྩེ་གཅིག་པའི་གཙུག་ཏོར་རྣམ་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་སོ། །གཉིས་པ་ཇི་ལྟར་གསུངས་ཚུལ་ལ་གཉིས། གང་ནས་གསུངས་པའི་མཚམས་སྦྱར་བ་དང་། དེ་ནས་ཇི་ལྟར་གསུང
Chinese
顶礼于已过他者不能胜顶髻之王，其义将述说。二者，正文之义有三：处所圆满，法圆满，随喜之顺应。初者有四：时，导师，处所，眷属。初者：将述说之正文，我结集者金刚手所听闻。彼非屡屡听闻，听闻之时一次，即仅听闻一次，一次之时听闻此，于他时则听闻其他。又，一次时仅听闻一次，显示能忆持于心，故知难得与智慧大。若与他时听闻其他正文相合，则知听闻多。二者，导师者，乃薄伽梵释迦牟尼，以调伏或断除二障与四魔，故名调伏，以于自续中具有调伏彼等之断证，故名具。又，以具有六种圆满，故名具，如云：权势与美貌，光荣与名声与智慧，勤奋极圆满，此六者名为具。如是出处。薄伽梵之梵语为Bhagavan，意为具分与调伏二者，虽无过去之词，然此处以义获得，故译师所增补。三者，处所者，三十三天之天处，彼于须弥山顶，如云：须弥山顶有三十三。如是所说。三十三者，谓帝释天与眷属近臣三十二共三十三所居之处，近臣三十二者，八财神，十一猛力，十二日，与双星之子二者，此等之确认如词藏释所出。须弥山顶之中央有城市善见，四方每一面有二千五百由旬，善见之中央有帝释天之宫殿名曰遍胜，其外西南隅有善法天之集会处，其每一面有三百由旬，内
English
I prostrate to the Unconquerable Crown Queen of the Departed Others, the meaning of which will be explained. Secondly, the meaning of the text has three aspects: the perfection of the place, the perfection of the Dharma, and the harmony of subsequent rejoicing. The first has four aspects: time, teacher, place, and retinue. The first is: This text, which will be explained, was heard by me, the compiler Vajrapani. It was not heard repeatedly, but at one time of hearing, that is, it was heard only once. At one time, this was heard, and at other times, other things were heard. Moreover, hearing only once at one time shows that it can be remembered in the mind, so it is understood to be rare and of great wisdom. If it is combined with hearing other texts at other times, it is understood that much has been heard. Secondly, the teacher is the Bhagavan Shakyamuni. He is called "Victorious" because he has subdued or abandoned the two obscurations and the four maras. He is called "Possessed" because he possesses the realization of abandoning them in his own mind. Also, he is called "Possessed" because he possesses the six perfections, as it is said: "Power and beauty, glory and fame and wisdom, diligence are extremely perfect, these six are called possessions." As it appears. The Sanskrit word for Bhagavan is Bhagavan, which means both "Possessed of Fortune" and "Victorious." Although the past tense is not explicitly present, it is obtained here by meaning, so it is supplemented by the translator. Thirdly, the place is the abode of the gods of the Thirty-Three Heavens, which is on the summit of Mount Sumeru, as it is said: "On the summit of Mount Sumeru are the Thirty-Three." As it is said. The Thirty-Three refers to the place where Indra and his retinue of thirty-two close attendants reside. The thirty-two close attendants are: the eight wealth gods, the eleven powerful ones, the twelve suns, and the two sons of the lunar mansions. The identification of these is as it appears in the commentary on the Treasury of Words. In the center of the summit of Mount Sumeru is the city of Good View, each side of which is 2,500 yojanas. In the center of Good View is Indra's palace called "Completely Victorious." Outside of it, in the southwest corner, is the Dharma Hall of the Gods, each side of which is 300 yojanas. Inside,
Chinese
还有百俱胝（藏文）的黄金宝座，以及三十二位近臣的宝座。在如此美好的天界居所，天神的集会之处，当佛陀在那里安居时，宣说了这些。前往三十三天的原因是：为了让去世后转生为天人的母亲摩耶夫人见到真谛，佛陀前往那里安居，并通过讲经说法，使母亲的转生等众多天人得以见到真谛。第四是眷属：所谓“大比丘僧团”，虽然比丘有“过来”和通过四次羯磨受具足戒等多种，但这里应理解为与众多具有神通的比丘僧团相关。因为据说，世尊前往天界时，神通自在的比丘们也一同前往作为眷属。僧团一词，对比丘四众也称为僧团，对单个的圣者也使用僧团一词，共有两种用法。僧团的词义是：具有行善和希求解脱意愿的团体。所谓“大”是指具有断证的广大功德，是对圣者而言的。所谓“菩提萨埵的大僧团”，菩提萨埵的词义的一个方面如前所述，僧团和大的含义如前所述。所谓“天界之主帝释天”，其词义是：据说过去做了成百上千的广大供养，因此获得了帝释天的果位。与他们同处一处，即在一起。这些是结集者所见之义的概括。第二，法圆满分二：导师为了宣说密咒之语而入于等持，以及如何宣说密咒之方式。第一：当时，世尊安住在已经铺设好的狮子宝座上。安住后，心想为了从自己的顶髻宣说密咒之语，便入于名为“顶髻遍观”的等持中。第二，如何宣说之方式分二：从何处宣说的连接，以及之后如何宣
English
There are also golden thrones of hundreds of millions (of units, "俱胝" in Chinese transliteration) of Indra, and the thrones of the thirty-two close attendants. In such a beautiful heavenly abode, a gathering place for the gods, these were spoken when the Buddha was dwelling there. The reason for going to the Thirty-Three Heavens is: In order to have his mother, Queen Maya, who had passed away and been reborn as a god, see the truth, the Buddha went there to dwell and, by teaching the Dharma, enabled his mother's rebirth and many other gods to see the truth. Fourth is the retinue: The so-called "great community of monks," although there are many types of monks, such as those who "come here" and those who have received full ordination through four karmas, here it should be understood as related to the many communities of monks with miraculous powers. Because it is said that when the Blessed One went to the heavenly realm, monks who had attained miraculous powers also went together as a retinue. The term "sangha" is also used for the fourfold assembly of monks, and the term "sangha" is also used for individual noble beings, there are two usages. The meaning of the word "sangha" is: a group with the intention of doing good and seeking liberation. The so-called "great" refers to the vast qualities of abandonment and realization, and is in reference to noble beings. The so-called "great community of Bodhisattvas," one aspect of the meaning of the word Bodhisattva is as mentioned above, and the meanings of sangha and great are as mentioned before. The meaning of the term "Lord of the Gods, Indra" is: It is said that in the past he made hundreds of thousands of great offerings, and therefore attained the rank of Indra. Being in the same place with them means being together. These are summaries of the meanings seen by the compilers. Second, the perfection of the Dharma is divided into two: the teacher entering into samadhi in order to utter the words of the secret mantra, and the manner in which the secret mantra is spoken. First: At that time, the Blessed One was seated on the lion throne that had been prepared. After being seated, thinking that he would utter the words of the secret mantra from his crown, he entered into the samadhi called "Complete Vision of the Crown." Second, the manner of how it was spoken is divided into two: the connection of where it was spoken from, and then how it was spoken.