Tibetan
ལ་མི་འཛེམ་པའོ། །རྨུགས་པ་ནི། ལུས་སེམས་བློང་བློང་པོར་བྱེད་པའོ། །རྒོད་པ་ནི། སེམས་མ་ཞི་བར་བྱེད་པའོ། །མ་གུས་པ་ནི། ཡོན་ཏན་དང་ཡོན་ཏན་ཅན་དང་བླང་དོར་སོགས་ལ་མི་གུས་པའོ། །ལེ་ལོ་ནི། དགེ་བ་ལ་མི་སྤྲོ་བའོ། །བག་མེད་ནི། སྤྱོད་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བྱེད་པའོ། །བརྗེད་ངེས་ནི། དགེ་བའི་དམིགས་རྣམ་ཤེས་ཟིན་བརྗོད་པའོ། །ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ནི། བྱ་བ་དེ་མི་ཤེས་པའམ་ཤེས་ཀྱང་དྲན་པ་ཡེངས་ནས་འཇུག་པའོ། །རྣམ་གཡེང་ནི། དགེ་བའི་དམིགས་པ་ལས་ཡིད་ཕྱིར་འཕྲོ་བར་བྱེད་པའི་སེམས་བྱུང་སྟེ། འདི་རྣམས་ནི་རྩ་ཉོན་ལས་བྱུང་ཞིང་དེ་དང་ཉེ་བས་ཉེ་ཉོན་ཞེས་བྱའོ། །གཉིད་ནི། སེམས་ཀུན་ནས་སྡུད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་གྱི་སེམས་བྱུང་ངོ་། །འགྱོད་པ་ནི། བྱས་ཟིན་པའི་ཡུལ་ལ་ཡིད་བཅུག་པ་འམ་མི་དགའ་བའོ། །རྟོག་པ་ནི། ཡུལ་ལ་རྩིང་བར་འཇུག་པར་བྱེད་པའོ། །དཔྱོད་པ་ནི། ཡུལ་ལ་ཞིབ་པའི་རྣམ་པར་འཇུག་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་ནི་སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་དགེ་བར་འགྱུར་ལ། གཞན་གྱི་ཚེ་མི་དགེ་བར་ཡང་འགྱུར་ཞིང་། ལུང་མ་བསྟན་དུའང་འགྱུར་སྲིད་པས་གཞན་འགྱུར་ཞེས་བྱའོ། །དཔེར་ན་གཉིད་དུས་སུ་སངས་རྒྱས་མཐོང་བར་རྨིས་ནས་དད་པ་ནི་དགེ་བ་དང་། སྲོག་བཅད་པར་རྨིས་ནས་དགའ་བ་ནི་མི་དགེ་བ་དང་། དྲན་མེད་དུ་སོང་བ་ལྟ་བུ་ལུང་མ་བསྟན་དུ་འགྱུར་ཞིང་། མི་དགེ་བ་བྱས་པ་ལ་འགྱོད་པ་ནི་དགེ་བ་དང་། དགེ་བ་བྱས་པ་ལ་འགྱོད་པ་ནི་མི་དགེ་བ་དང་། བར་མ་ཞིག་ལ་འགྱོད་པ་ནི་ལུང་མ་བསྟན་དུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །སྤྱིར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ནི་ལས་དཀར་ནག་གཉིས་ཏེ། ལས་ལ་ནི་སེམས་བྱུང་དང་གཟུགས་ཅན་གཉིས་སུ་དབྱེའོ། །ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ནི། གཟུགས་དང་སེམས་སེམས་བྱུང་གི་གནས་སྐབས་ལ་བཏགས་ཏེ། སྔར་བཤད་པ་དེ་རྣམས་སོ། །འོན་ཀྱང་མིང་ཚིག་ཡི་གེ་གསུམ་ལྡན་མིན་དུ་བཤད་པ་ནི་དེ་གསུམ་གྱི་ཚོགས་རྒྱུན་དང་སྒྲ་སྤྱིའི་འཕྲེང་བ་ལ་འདོད་པའི་དབང་དུ་མཛད་པ་སྟེ། ལུགས་གཞན་ཁ་ཅིག་ལ་སྒྲའི་ངོ་བོར་འདོད་དེ། དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པར་འདོད་དགོས་སོ། །མདོར་ན་མི་རྟག་པ་ཡིན་ན། ཁྱོད་ཀྱི་མི་རྟག་པ་དང་སྐྱེ་འཇིག་སོགས་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ཡིན་པས་ཁྱབ་པོ། །ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ཞེས་པའི་དོན་ནི། སེམས་བྱུང་རྣམས་སེམས་དང་མཚུངས་ལྡན་རྣམ་པ་ལྔས་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་བཞིན་དུ། ལྡན་མིན་རྣམས་དེ་ལྟར་མི་ལྡན་པའི་དོན་ནོ། །ལྔ་པ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི། རང་སྟོབས་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པའི་གཙོ་སེམས་སོ། །དེ་ལ་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་བར་དྲུག་དང་། ཀུན་གཞི་དང་ཉོན་ཡིད་ཁས་ལེན་པའི་ངེས་པ་མེད་ཀྱང་འདོད་ན་དེ་གཉིས་བསྣན་པས་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་དོ། །དབང་པོའི་རྣམ་ཤེས་ལྔའི་ཡུལ་ལྔ་ནི་བཤད་ཟིན་ལ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ནི། ཆོས་ཁམས་ཏེ་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་ཤེས་དང་གཙོ་སེམས་རྣམས་ནི་དོན་གཅིག་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སོ། །སེམས་སེམས་བྱུང་རྣམས་ཡུལ་ལ་དམིགས་ཚུལ་ནི། སེམས་ནི་རང་གི་ཡུལ་དེ་དང་དེའི་ངོ་བོ་ལས་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་འཇོག་ལ། སེམས་བྱུང་རྣམས་ཁྱད་པར་ལ་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་འཇོག་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། སྔོན་པོ་འཛིན་པའི་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་དེ་སྔོན་པོ་ཉིད་འཛིན་པ་ཙམ་གྱིས་མཚན་ཉིད་རྫོགས་ལ། དེའི་འཁོར་གྱི་ཚོར་བ་སོགས་ནི་སྔོན་པོའི་ཁྱད་པར་ལ་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་འཇོག་གི། སྔོན་པོའི་འཛིན་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་གི། ཤེས་པ་རྣམས་ནི་བློའི་ངོ་བོར་དུ་མར་སྤུངས་པ་ལྟར་སྣང་བས་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་ཡི། གཟུགས་ལྟར་སྤུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། གསུམ་པ་འཕྲོས་དོན་ལ་གཉིས། གོ་རིམ་དང་། དགོས་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཕུང་པོ་ལྔའི་གོ་རིམ་ལ་གཟུགས་དང་པོར་བྱས་ནས་བསྟན་པ་ནི། གཟུགས་ཤིན་ཏུ་རགས་པས་དང་པོར་བསྟན་ལ། དེ་ལས་ཚོར་བ་ཅུང་ཕྲ། དེ་ལས་འདུ་ཤེས་ཕྲ་དེ་ལས་འདུ་བྱེད་ཕྲ། དེ་རྣམས་ལས་རྣམ་ཤེས་ཕྲ་བའི་རིམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་། ཡང་དང་པོར་གཟུགས་མཐོང་ནས་ཉོན་མོངས་སྐྱེ། དེ་ནས་ཚོར་བ་བདེ་བ་འདོད། །དེ་ནས་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འབྱུང་། དེ་ལས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་གསོག །དེ་ལས་རྣམ་ཤེས་ཉོན་མོངས་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་རིམ་པ་དང་། ཡང་སྣོད་ཀྱི་ཟས་ཀྱི་རྟེན་བྱེད་པ་ལྟར་གཟུགས་ཀྱིས་ཚོར་བའི་རྟེན་བྱེད། ཟས་ལོངས་སྤྱོད་བྱ་ཡིན་པ་ལྟར་ཚོར་བ་དེ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱད་བྱ། ཚོད་མ་དང་ཚྭས་ཟས་ཞིམ་པར་བྱེད་པ་ལྟར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་བདེ་སྡུག་སོགས་ཀྱི་ཐ་སྙད་བྱེད། ལག་བདེས་ཟས་འདྲེན་པ་ལྟར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་བདེ་སྡུག་སྐྱེད་པར་བྱེད། སྐྱེས་བུས་ཟས་ཟ་བ་ལྟར་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་བདེ་སྡུག་ལོངས་སྤྱོད་པའི་གོ་རིམ་ལྟར་རོ། །ཡང་མིག་སོགས་དབང་པོ་ལྔའི་གོ་རིམ་ནི། མིག་གིས་ཐག་ཤིན་ཏུ་རིང་བའི་གཟུགས་མཐོང་། རྣ་བས་རིང་བའི་སྒྲ་ཐོས་ཀྱང་མིག་གི་མཐོང་བ་ཙམ་མི་ཐོས། སྣས་ཐག་ཉེ་བའི་དྲི་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་ལྟེས་རོ་མྱོང་བ་འབྱུང་བའི་གོ་རིམ་མོ། །ཡང་མིག་ཐོག་མར་ཡོད་ཅིང་གཞན་གསུམ་འོག་ན
Chinese
是不畏惧。 昏沉是：使身心迷糊。 掉举是：使心不得寂静。 不恭敬是：对于功德和具有功德者以及应取舍等不恭敬。 懈怠是：对于善法不喜好。 放逸是：行为颠倒。 忘失是：忘记善法的所缘境。 非正知是：对于所作之事不知晓，或者知晓也因念头散乱而行事。 散乱是：使心从善法的所缘境向外散逸的心所。这些是从根本烦恼产生，并且与根本烦恼相近，所以称为近烦恼。 睡眠是：具有使心完全收摄作用的心所。 后悔是：对已做之事心生追悔或不悦。 粗分别是：使心粗略地缘境。 细分别是：使心细致地缘境。同样，有时会变成善，有时也会变成不善，有时也可能变成无记，所以称为转变。 例如，在睡眠时梦见见到佛而生起信心是善，梦见杀生而感到高兴是不善，像失去知觉一样变成无记。对做过的不善之事感到后悔是善，对做过的善事感到后悔是不善，对中间状态的事情感到后悔则变成无记，就像这样。 总的来说，行蕴的主要部分是善业和恶业两种，业可以分为心所和色法两种。 不相应行是：在色法、心和心所的状态上假立的，就是之前所说的那些。 然而，将名、句、字三种说为不相应行，是就这三种的集合、延续和声音总体的连贯而言。其他一些宗派认为声音的自性，如果是这样，就必须认为包含在色法中。 总之，如果是不恒常，那么你所说的无常和生灭等就必然是不相应行。 不相应行的意思是：就像心所与心通过五种同等的方式相应一样，不相应行不是以那种方式相应的。 第五个是识蕴：以自身的力量缘取对
English
Is not being afraid. Torpor is: making body and mind confused. Excitement is: making the mind not peaceful. Disrespect is: not respecting qualities, those who possess qualities, and what to accept or reject, etc. Laziness is: not being enthusiastic about virtue. Carelessness is: acting perversely. Forgetfulness is: forgetting the object of virtue. Non-alertness is: not knowing the action or, even if knowing, acting with a distracted mind. Distraction is: a mental factor that causes the mind to wander away from the object of virtue. These arise from the root afflictions and are close to them, so they are called near afflictions. Sleep is: a mental factor with the function of completely gathering the mind. Regret is: being remorseful or displeased with what has been done. Gross conception is: causing the mind to engage coarsely with the object. Subtle conception is: causing the mind to engage subtly with the object. Likewise, sometimes it becomes virtuous, sometimes it becomes non-virtuous, and sometimes it may become neutral, so it is called changeable. For example, dreaming of seeing the Buddha in sleep and generating faith is virtuous, rejoicing in dreaming of killing is non-virtuous, and being like losing consciousness becomes neutral. Regretting non-virtuous deeds is virtuous, regretting virtuous deeds is non-virtuous, and regretting intermediate things becomes neutral, like this. In general, the main part of conditioned phenomena is the two types of karma, white and black. Karma is divided into mental factors and form. Non-associated formations are: imputed on the states of form, mind, and mental factors, which are those previously mentioned. However, the reason why name, sentence, and letter are explained as non-associated formations is that it is made according to the intention of the collection, continuation, and the general series of sounds of these three. Some other schools consider the nature of sound, and if so, it must be considered included in form. In short, if it is impermanent, then your impermanence and arising and ceasing, etc., are necessarily non-associated formations. The meaning of non-associated formations is: just as mental factors are associated with the mind through five equal ways, non-associated formations are not associated in that way. The fifth is the aggregate of consciousness: taking objects by its own power.
Chinese
各自的体性，即是能辨别事物的识之主心。其中，从眼识到意识之间有六种识。虽然不一定承认阿赖耶识和染污意，但如果想承认，加上这两种识，就是八识聚。五根的五种识的对境已经讲完。意识的对境是法界，也就是心、意、识和主心，这些都是意义相同名称不同的说法。心和心所对境的方式是：心只是以其对境的体性来安立，而心所则是通过对境的差别来安立。例如，执取蓝色的眼识，仅以执取蓝色本身就圆满了其体性，而它的眷属——受等，则是通过对境蓝色的差别来安立的，仅仅执取蓝色是不够的。诸识显现为如同堆积在一起的智慧的体性，因此称为蕴，但不是像色法那样堆积在一起。第三，关于旁述的内容有二：次第和必要。第一，五蕴的次第，首先宣说色蕴，是因为色法非常粗大，所以首先宣说。然后，受蕴稍微细微，识蕴比受蕴更细微，行蕴比识蕴更细微，识蕴比它们都细微，这是按照由粗到细的次第来安排的。或者，首先看到色法而生起烦恼，然后想要感受快乐，接着产生颠倒的想，由此积 Accumulate造业，进而导致识变成染污的次第。或者，就像容器盛放食物一样，色蕴作为受蕴的所依；就像食物是用来享用的一样，受蕴是识所享用的对象；就像调味料和盐使食物变得美味一样，想蕴对苦乐等进行命名；就像手灵巧地端送食物一样，行蕴产生苦乐；就像人吃食物一样，识享用苦乐的次第。此外，眼等五根的次第是：眼睛能看到非常远的物体，耳朵能听到远处的声音，但听不到像眼睛看到的那样远。鼻子嗅到近处的味道之后，接着会品尝到味道，这就是次第。此外，眼睛最先存在，其他三种在后面。
English
The respective entities are the primary minds of consciousness that discern things. Among them, there are six consciousnesses from eye consciousness to mind consciousness. Although there is no certainty of accepting the Alaya consciousness and the afflicted mind, if one wishes to accept them, adding these two makes it the eight aggregates of consciousness. The five objects of the five sense consciousnesses have already been explained. The object of mind consciousness is the Dharma realm, which is mind, intellect, consciousness, and primary mind, all of which are different names for the same meaning. The way mind and mental factors focus on objects is: mind is established only by focusing on the entity of its object, while mental factors are established through focusing on the distinctions of the object. For example, the eye consciousness that grasps blue is complete in its characteristic by merely grasping blue itself, while its retinue, such as feeling, is established through focusing on the distinctions of blue; merely grasping blue is not sufficient. The consciousnesses appear as if piled up in various ways as the essence of intelligence, therefore they are called aggregates, but they are not piled up like form. Third, regarding the additional content, there are two: order and necessity. First, the order of the five aggregates is that form is shown first because form is very coarse, so it is shown first. Then, feeling is slightly subtle, perception is more subtle than feeling, formation is more subtle than perception, and consciousness is more subtle than all of them, which is done according to the order from coarse to subtle. Or, first seeing form gives rise to afflictions, then wanting to experience pleasure, then inverted perception arises, thereby accumulating karma, which in turn leads to consciousness becoming defiled. Or, just as a container holds food, form serves as the basis for feeling; just as food is to be enjoyed, feeling is the object enjoyed by consciousness; just as seasonings and salt make food delicious, perception names pleasure and pain; just as a skillful hand delivers food, formation generates pleasure and pain; just as a person eats food, consciousness enjoys the order of pleasure and pain. Furthermore, the order of the five senses, such as the eye, is: the eye sees objects that are very far away, the ear hears sounds that are far away, but it does not hear as far as the eye sees. After the nose smells nearby odors, the taste is then experienced, which is the order. Furthermore, the eye exists first, and the other three are after.