Tibetan
ཕུང་པོ་ལྔའི་རྣམ་གཞག་ཆོས་མངོན་པའི་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ། ཕུང་པོ་ལྔའི་རྣམ་གཞག་ཆོས་མངོན་པའི་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ། ཕུང་པོ་ལྔའི་རྣམ་གཞག་ཆོས་མངོན་པའི་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས། ན་མོ་ཨཱཪྱ་མཉྫུ་ཤྲི་ཡེ། ཆོས་ཀུན་མངོན་གཟིགས་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། །གང་དེའི་རྒྱལ་ཚབ་མི་ཕམ་ཆོས་ཀྱི་རྗེ། །ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་སོགས། །འཛམ་གླིང་མཁས་པ་རྣམས་ལ་གུས་པས་འདུད། །འདིར་རྒྱལ་བས་ཆོས་མངོན་པའི་མདོ་ལས་བཤད་པའི་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་སོགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་རྒྱས་པར་ནི་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་རྗེས་འབྲང་དང་བཅས་པས་མངོན་པ་ཀུན་བཏུས་དང་མཛོད་རྩ་འགྲེལ་སོགས་ལས་བཤད་ཅིང་། ཁྱད་པར་དུ་དབྱིག་གཉེན་ཞབས་ཀྱིས་བློ་དམན་པ་དང་བསྡུས་པ་ལ་དགའ་བའི་ངོ་བོར་ཕུང་པོ་ལྔའི་བཤད་པ་ཟུར་དུ་མཛད་དོ། །ཕུང་ཁམས་སོགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་མཛོད་ནས་བཤད་པའི་དོན་བདག་གིས་ཀྱང་དེའི་འགྲེལ་པར་བཤད་ཟིན་ལ། །འདིར་ཕུང་པོ་ལྔའི་རབ་བྱེད་ཀྱི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བའི་ཆེད་དུ་ཇི་ལྟར་འཚམ་པ་ཞིག་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལ་གསུམ། གྲགས་ཀྱི་དབྱེ་བས་མདོར་བསྟན་པ་དང་། དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཅུང་ཟད་ཕྱེ་སྟེ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་དང་། འཕྲོས་དོན་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་ཕུང་པོ་ནི་ལྔ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་དབྱེ་ན་བཅོ་ལྔ་སྟེ། འབྱུང་བ་བཞི་དང་། དེས་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་བཅུ་གཅིག་གོ །འབྱུང་བ་བཞི་ནི། སའི་ཁམས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་གི་ཁམས་བཞིའོ། །རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་བཅུ་གཅིག་ནི། མིག་གི་དབང་པོ་དང་རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་སོ། །ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་གསུམ་སྟེ། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཚོར་བའོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡང་གསུམ་སྟེ། ཆུང་ངུ་དང་ཆེན་པོ་དང་ཚད་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་རྣམས་སོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་གཉིས་ཏེ། མཚུངས་ལྡན་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་དོ། །མཚུངས་ལྡན་འདུ་བྱེད་ལ་སེམས་བྱུང་ང་གཅིག་དང་། ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ལ་བཅུ་བཞིའོ། །དང་པོ་ང་གཅིག་ནི་རེག་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་སེམས་པ་སྟེ་ཀུན་འགྲོ་ལྔའོ། །འདུན་པ་དང་མོས་པ་དང་དྲན་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་སྟེ་ཡུལ་ངེས་ལྔའོ།
Chinese
五蕴之分类，阿毗达磨之精华集。 五蕴之分类，阿毗达磨之精华集。 名为五蕴之分类，阿毗达磨之精华集之论著。顶礼圣妙吉祥（梵文天城体：नम आर्य मञ्जुश्रीये，梵文罗马拟音：nama ārya mañjuśrīye，汉语字面意思：顶礼圣者文殊师利）。 通达一切法，示现者薄伽梵。 彼之补处，弥庞法王。 大车轨，无著兄弟等。 对赡洲诸智者，恭敬顶礼。 此处，胜者于阿毗达磨经中所说之蕴、界、处等之分类，广说者乃无著兄弟及其随从，于《阿毗达磨集论》及《俱舍论》根本释等中所说。特别是，世亲论师以适合智慧低下者及喜好简略者之方式，单独著述了五蕴之解释。 关于蕴、界等之分类，从《俱舍论》中所说之义，我亦已于其注释中述之。此处，为了解释五蕴分别之意，将讲述如何合适之内容。此有三：以名称之分类作简要提示，稍作区分而广说彼等之义，以及讲述其余义。 初者，蕴有五：色蕴、受蕴、想蕴、行蕴、识蕴。 色蕴若分类则有十五：四大种，以及由彼所生之十一色。 四大种为：地界、水界、火界、风界四者。 由彼所生之十一色为：眼根、耳根、鼻根、舌根、身根，以及色、声、香、味、触五境，以及无表色。 受蕴有三：乐受、苦受、舍受。 想蕴亦有三：小想、大想、无量想等。 行蕴有二：相应行与不相应行。 相应行有五十一心所，不相应行有十四。 初五十一者，为触、作意、受、想、思，此乃五遍行。 欲、胜解、念、等持、慧，此乃五别境。
English
The Classification of the Five Aggregates, A Condensed Essence of Abhidharma. The Classification of the Five Aggregates, A Condensed Essence of Abhidharma. This is the treatise called The Classification of the Five Aggregates, A Condensed Essence of Abhidharma. Homage to Noble Manjushri (梵文天城体：नम आर्य मञ्जुश्रीये，梵文罗马拟音：nama ārya mañjuśrīye，汉语字面意思：顶礼圣者文殊师利). The Bhagavan who reveals all dharmas with manifest insight. His successor, Mipham Chökyi Gyalpo. The great charioteers, Asanga and Vasubandhu, etc. I respectfully bow to all the scholars of Jambudvipa. Here, the classifications of aggregates, elements, sense bases, etc., as explained by the Victorious One in the Abhidharma Sutra, are extensively explained by Asanga and his followers in the Abhidharmasamuccaya and the root commentary of the Abhidharmakośa, etc. In particular, Vasubandhu separately composed an explanation of the five aggregates in a manner suitable for those of lesser intelligence and those who prefer brevity. Regarding the classifications of aggregates, elements, etc., the meaning explained in the Abhidharmakośa, I have already explained in its commentary. Here, in order to explain the intention of the chapter on the five aggregates, I will explain what is appropriate. This has three parts: a brief presentation by way of a classification of names, an explanation of their meaning with some distinctions, and an explanation of the remaining meaning. First, there are five aggregates: the aggregate of form, the aggregate of feeling, the aggregate of perception, the aggregate of formation, and the aggregate of consciousness. The aggregate of form is divided into fifteen: the four great elements and the eleven forms derived from them. The four great elements are the four elements of earth, water, fire, and wind. The eleven forms derived from them are the sense faculties of the eye, ear, nose, tongue, and body, as well as the objects of form, sound, smell, taste, and touch, and non-revealing form. The aggregate of feeling is threefold: feelings of pleasure, pain, and equanimity. The aggregate of perception is also threefold: perceptions of smallness, greatness, and infinity, etc. The aggregate of formation is twofold: associated formations and non-associated formations. Associated formations include fifty-one mental factors, and non-associated formations include fourteen. The first fifty-one are contact, attention, feeling, perception, and intention, which are the five omnipresent factors. Desire, conviction, mindfulness, concentration, and wisdom are the five object-determining factors.
Tibetan
།དད་པ་དང་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་མ་ཆགས་པ་དང་ཞེ་སྡང་མེད་པ་དང་གཏི་མུག་མེད་པའི་དགེ་རྩ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་བག་ཡོད་པ་དང་བཏང་སྙོམས་དང་རྣམ་པར་མི་འཚེ་བ་སྟེ་དགེ་བ་བཅུ་གཅིག་གོ །འདོད་ཆགས་དང་ཁོང་ཁྲོ་དང་ང་རྒྱལ་དང་མ་རིག་པ་དང་ལྟ་བ་ཉོན་མོངས་ཅན་དང་ཐེ་ཚོམ་ཉོན་མོངས་ཅན་ཏེ་དྲུག་ནི་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་སོ། ཁྲོ་བ་དང་འཁོན་དུ་འཛིན་པ་དང་འཆབ་པ་དང་འཚིག་པ་དང་ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་དང་གཡོ་དང་སྒྱུ་དང་། རྒྱགས་པ་དང་རྣམ་པར་མི་འཚེ་བ་དང་ངོ་ཚ་མེད་པ་དང་ཁྲེལ་མེད་པ་དང་རྨུགས་པ་དང་རྒོད་པ་དང་མ་དད་པ་དང་ལེ་ལོ་དང་། བག་མེད་དང་བརྗེད་ངེས་པ་དང་རྣམ་གཡེང་དང་ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་པ་སྟེ་ཉི་ཤུ་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་སོ། །འགྱོད་པ་དང་གཉིད་དང་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་སྟེ་བཞི་ནི་གཞན་འགྱུར་ཞེས་བྱའོ། ། གཉིས་པ་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ནི། ཐོབ་པ་རྣམས་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང་འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པ་བ་དང་སྲོག་གི་དབང་པོ་དང་རིས་མཐུན་པ་དང་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་མི་རྟག་པ་དང་ཡི་གེ་དང་མིང་དང་ཚིག་གི་ཚོགས་རྒྱུན་དང་སོ་སྐྱེ་དང་དེ་ལྟ་བུའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་སྟེ་བཅུ་བཞི་ནི་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་དོ། །རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་དྲུག་གམ་བརྒྱད་དེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ་དྲུག་དང་། ཉོན་ཡིད་དང་ཀུན་གཞི་གཉིས་བསྣན་པས་བརྒྱད་དུ་འདོད་པའང་ཡོད་དོ། །གཞན་ཡང་། ཕུང་པོ་ལས་ཕྱེ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་བཅུ་གཉིས་ཏེ། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་དེ་དྲུག་ནི་ཡུལ་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། ཁམས་ནི་བཅོ་བརྒྱད་ཡོད་དེ། མིག་དང་རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་དྲུག་ནི་རྟེན་དབང་པོའི་ཁམས་དང་། གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ནི་དམིགས་པ་ཡུལ་གྱི་ཁམས་སོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་གྱི་ཁམས་དྲུག་ནི་བརྟེན་པ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་སོ། ། གཉིས་པ་ཅུང་ཟད་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པ་ལ་ལྔ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་དང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །དང་པོ་ལ། འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ་འབྱུང་བ་ལ་བཞི་སྟེ། ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུ
Chinese
具有信心、知惭、有愧、无贪、无嗔、无痴的善根，以及精进、极调柔、谨慎、舍、不害等十一种善法。贪欲、嗔恚、我慢、无明、见烦恼和疑烦恼这六种是根本烦恼。忿怒、怀恨、覆藏、恼害、嫉妒、悭吝、谄诳、虚诳、憍慢、不害、无惭、无愧、昏沉、掉举、不信、懈怠、放逸、失念、散乱、不正知这二十种是近分烦恼。后悔、睡眠、寻和伺这四种称为不定法。第二，不相应行法是：获得等法，以及无想定、灭尽定、无想有情、命根、同分、生、住、无常、名句文身、士夫、和合性等十四种是不相应行法。识蕴是六种或八种，即眼识、耳识、鼻识、舌识、身识和意识这六种，加上染污意和阿赖耶识两种，也有认为是八种的。此外，从蕴中分出的处有十二种，即眼处、耳处、鼻处、舌处、身处和意处这六种是能取处，色处、声处、香处、味处和触处这六种是所取处。界有十八种，即眼界、耳界、鼻界、舌界、身界和意界这六种是所依根界，色、声、香、味、触、法界是所缘境界。从眼识到意识之间的六界是所依识界。第二，稍微分开来解说有五种：色蕴、受蕴、想蕴、行蕴和识蕴。第一，分为生起和生起所造两种，首先生起有四种：地、水、火、风。
English
Having the roots of virtue of faith, knowing shame, having embarrassment, non-attachment, non-hatred, and non-ignorance, as well as diligence, extreme gentleness, caution, equanimity, and non-harming, these eleven are virtues. Desire, anger, pride, ignorance, afflicted views, and afflicted doubt, these six are the root afflictions. Wrath, holding grudges, concealment, vexation, jealousy, stinginess, deceit, pretense, arrogance, non-harming, shamelessness, lack of embarrassment, drowsiness, agitation, lack of faith, laziness, carelessness, forgetfulness, distraction, and non-knowing, these twenty are the near afflictions. Regret, sleep, investigation, and analysis, these four are called variable. Second, non-associated compositional factors are: attainment and the like, as well as non-conceptualization, cessation attainment, non-conceptual beings, life force, similarity, birth, abiding, impermanence, letters, names, aggregates of words, ordinary beings, and such concordant factors, these fourteen are non-associated compositional factors. The aggregate of consciousness is six or eight, namely the six consciousnesses of eye, ear, nose, tongue, body, and mind, and adding the two of afflicted mind and base consciousness, some consider it to be eight. Furthermore, the sources divided from the aggregates are twelve, namely the six sources of eye, ear, nose, tongue, body, and mind are the sources of the subject, and the six sources of form, sound, smell, taste, and touch are the sources of the object. There are eighteen realms, namely the six realms of eye, ear, nose, tongue, body, and mind are the realms of the dependent sense faculties, and the realms of form, sound, smell, taste, touch, and phenomena are the realms of the objective sphere. The six realms from eye consciousness to mind consciousness are the realms of the dependent consciousness. Second, explaining in a slightly more detailed way, there are five: the aggregate of form, the aggregate of feeling, the aggregate of perception, the aggregate of compositional factors, and the aggregate of consciousness. First, there are two: arising and arising from the arising, first arising has four: earth, water, fire, and wind.