Tibetan
ང་། །དེས་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱ། །ཞེས་སོ། །མཉམ་བཞག་གི་རང་ས་ཟིན་ན་ཉམས་མྱོང་གི་ཡེ་ཤེས་རྗེས་ཐོབ་དང་བསྲེ་མི་ནུས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་གོམས་པའི་མཐར་མཉམ་བཞག་ལ་རང་དབང་ཐོབ་པས་རྗེས་ཐོབ་རིག་རྩལ་གྱི་རྟོག་པ་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་བཞིན་གཡོ་ནའང་། གཟུང་འཛིན་གྱི་སྲོག་དང་བྲལ་བའི་ཤི་བའི་སྦྲུལ་བཞིན་དུ་རྣམ་རྟོག་ལྟར་སྣང་ཡང་རྟོག་པའི་འདྲ་འབག་ཙམ་དང་། །སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་ལྟར་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་པས་གྲོལ་ལུགས་གཉིས་པ་རྣམ་རྟོག་རང་གིས་གྲོལ་བ་སྦྲུལ་གྱི་མདུད་པ་ལྟར་རང་གྲོལ་ལ་འགྲོ་བའོ། །ཞེས་པའི་དོན་དང་གཅིག་པའོ། །གསུམ་པ། གོམས་པས་དྲན་སྣང་ཡེ་ཤེས་མ་ཡེངས་བྱ། ཞེས་པའི་དོན། དེ་ལྟར་མཉམ་རྗེས་ངོ་བོ་གཅིག་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ཚེ། སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གི་འགྱུ་བ་རགས་པ་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ནུབ་ནས་རྟོག་མེད་དུ་གནས་པ་ནི་མཉམ་བཞག་ཡིན་ལ། དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་མ་འགགས་ལ་ཡུལ་སྣང་ཐམས་ཅད་ལ་འཛིན་པ་མེད་པའི་གསལ་བའི་ཆ་ནི་རྗེས་ཐོབ་ཡིན་པས་མཉམ་རྗེས་དབྱེར་མེད་དེས་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་རིམ་གྱིས་སྤོང་བར་བྱེད། འདིར་གཟུང་འཛིན་ཞེས་པ་དང་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་ཞེས་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། སྣང་ཡུལ་བློ་ལ་ཤར་བའི་ཚེ་སྣང་ཙམ་གྱིས་མི་འཆིང་མོད། དེར་ཞེན་པའི་བློ་སྐྱེས་པས་ན་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ན་མེད་བཞིན་དུ་བློའི་ངོར་བདེན་པར་སྣང་བ་ནི་གཟུང་བ་དང་། དེར་ཞེན་པ་སྐྱེས་པ་ནི་འཛིན་རྟོག་ཅེས་བྱ་སྟེ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོགས་པ་སྤངས་ན་གཟུང་འཛིན་ཡང་སྤང་བ་ཡིན། དེ་ལྟར་མཉམ་རྗེས་དབྱེར་མེད་དམ་ཞི་ལྷག་ཟུང་འཇུག་གོམས་པ་ཆེར་ཐོབ་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པས་རྟོག་པ་བཟང་ངན་གང་ཤར་ཡང་སྐྱེ་མེད་དུ་རྟོགས་པའི་རིག་པ་རྣལ་མའི་ངང་ལས་མི་གཡོ་བཞིན་རང་སར་གནས་ཏེ་དབང་ཤེས་དྭངས་པའི་གདངས་སམ་རྩལ་མེ་ལོང་གཡའ་དག་པ་ལྟ་བུར་དྭངས་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་ཡུལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཆར་འཆར་འདྲ་བའི་ཆ་དེ་དབང་པོའི་གདངས་མ་འགགས་པའི་ཡོན་ཏན་དུ་བཀྲ་ཡང་། །སྣང་དུས་ཉིད་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་སྟོང་པའི་མེད་པ་གསལ་སྣང་ཙམ་ཡིན་པ་དང་། རྩལ་སྣང་ཇི་ལྟར་གཡོ་ཡང་། སྣང་བ་གཞི་མེད་དུ་གོ །ཤེས་པ་ཡུལ་མེད་དུ་གོ །རིག་པ་རྟེན་མེད་དུ་གོ །རོལ་པ་ཆོས་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ན་ཕར་ཕྱིན་ཐེག་པའི་ཆོས་སྐད་ལ། སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ངང་ལས་རྟེན་འབྱུང་གི་སྣང་བ་འགགས་མེད་དུ་འཆར་ཞེས་པ་དང་དོན་གཅི
Chinese
啊！因此称为等持。如是说。如果获得等持的自地，就不能与体验的智慧后得相混合。如此串习的究竟，获得等持的自在，后得明觉的分别念如海浪般涌动，然如与所取能取的命根分离的死蛇一般，虽然显现为分别念，但也只是分别的假象而已。如阳焰之水般，了知为无有真实，因此解脱的第二种方式是分别念自己解脱，如蛇的结一样自然解脱。与此意义相同。第三，以串习使忆念显现的智慧不散乱。此意义是，如是等持与后得在体性上成为一体，在法性的界中一心安住之时，心和心所的粗大动摇全部融入法性的界中，安住于无分别，这是等持。此时，觉性不灭，对一切境相没有执着的明分是后得，因此等持与后得无别，由此逐渐舍弃所取能取的分别。此处所取能取和所取能取的分别念二者中，第一个是，境相在心中显现之时，仅仅显现并不束缚，因为生起对它的执着，所以在境的自性中本不存在，却在心的面前显现为真实，这是所取。生起对它的执着称为能取分别，因此舍弃所取能取的分别念，也就是舍弃所取能取。如是等持后得无别，或者止观双运，获得极大串习的胜观智慧生起，无论生起好坏分别念，都了知为无生，在真正的明觉状态中不为所动而安住于自地，如根识清澈的光芒或能力，如镜子去除污垢般清澈的觉性，境相色等显现显现相似的部分，是根的性能不灭的功德而显现，但在显现之时，自己的体性是空性的无有，仅仅是明亮显现而已。无论能力显现如何动摇。了知显现无有基础。了知觉性无有对境。了知明觉无有依靠。了知游舞是法性，因此在般若乘的法中说，从空性的状态中，缘起的显现无有阻碍地显现，与此意义相同。
English
Ah! Therefore, it is called Samadhi. Thus it is said. If one attains the self-ground of Samadhi, one cannot mix the wisdom of experience with subsequent attainment. The ultimate result of such habituation is that one gains mastery over Samadhi, and although the conceptual thoughts of subsequent attainment and awareness surge like ocean waves, they are like a dead snake devoid of the life force of grasping and being grasped. Although they appear as conceptual thoughts, they are merely semblances of conceptualization. Like the water of a mirage, realizing them to be unreal, the second way of liberation is that conceptual thoughts liberate themselves, like the knots of a snake unraveling on their own. This is the same as that meaning. Third, through habituation, do not let the wisdom of memory appearance be distracted. The meaning of this is that if Samadhi and subsequent attainment are considered to be of the same essence, then when one single-pointedly abides in the realm of Dharma-nature, all the gross movements of mind and mental factors dissolve into the realm of Dharma-nature and abide in non-conceptualization, which is Samadhi. At that time, the aspect of clarity where awareness is not obstructed and there is no grasping onto all appearances is subsequent attainment. Therefore, Samadhi and subsequent attainment are inseparable, and this gradually abandons the conceptualizations of grasping and being grasped. Here, among the two, grasping and being grasped, and the conceptualizations of grasping and being grasped, the first is that when an object appears in the mind, it is not bound by mere appearance. Because attachment to it arises, it appears as real in the mind, even though it does not exist in the nature of the object, this is being grasped. The arising of attachment to it is called grasping conceptualization. Therefore, abandoning the conceptualizations of grasping and being grasped is also abandoning grasping and being grasped. Thus, Samadhi and subsequent attainment are inseparable, or the union of quiescence and insight, the wisdom of superior seeing that arises from great habituation, no matter what good or bad conceptual thoughts arise, one realizes them to be unborn, and abides in one's own ground without moving from the state of true awareness. Like the clear radiance or ability of sense consciousness, like a mirror cleansed of dirt, the aspect of clarity in which objects such as form appear, is manifested as the merit of the unceasing function of the senses. However, at the very moment of appearance, one's own essence is emptiness and non-existence, merely a clear appearance. No matter how the manifestation of ability moves, one understands that appearance has no basis. One understands that awareness has no object. One understands that cognizance has no support. One understands that play is Dharma-nature. Therefore, in the Dharma language of the Paramita Vehicle, it is said that from the state of emptiness, the appearance of dependent arising manifests without obstruction, which is the same as this meaning.
Tibetan
ག་པས་ན། སྣང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ལ་དེར་འཛིན་གྱི་བློས་གོས་པར་མ་གྱུར་ཏེ་ཅི་ཡང་མི་འཛིན་ན་སྣང་ཙམ་གྱིས་མི་འཆིང་སྟེ། འཆིང་བྱེད་ནི་གཟུང་འཛིན་གཉིས་པོ་ཡིན་ན་གཟུང་ཡུལ་དང་། འཛིན་སེམས་གཉིས་ཕན་ཚུན་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་དུ་འབྲེལ་བ་མེད་པས་ཆོས་ཅན་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་ཡུལ་སྣང་གི་རྗེས་སུ་མི་དཔྱོད་པར་མ་ཟད་ཆོས་ཉིད་རིག་པའི་ངང་ལའང་ཆེད་དུ་མི་ལྟ། གོ་ཡུལ་གྱི་དངོས་མེད་དང་བདག་མེད་སྟོང་པ་སོགས་ལའང་སེམས་མི་འཛིན་པར་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ངང་ངམ་ཤུགས་འབྱུང་གི་དྲན་པའི་རང་བབས་སུ་བསྐྱངས་པས་ཕྱི་ནང་གི་འབྱུང་བའི་སྙིགས་མ་དེ་རང་དག་ཏུ་འགྲོ་ཚུལ་ལའང་། ཐལ་འགྱུར་ལས། དངོས་དང་དངོས་མེད་པར་དག་ནས། །སྒོ་ལྔའི་ཡུལ་ཞེན་དག་པ་དང་། །འབྱུང་བའི་རགས་པ་དག་པ་དང་། །ཡེ་ཤེས་དག་པའི་འཕེལ་སྣང་སྟོན། །དེ་ལས་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རང་ལམ་དེར་གོམས་པའི་མཐར་རྗེས་སྣང་གི་དྲན་པ་སྣང་ཙམ་ལས་མེད་པས་ན་སྣང་ཙམ་ཉིད་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་སྣང་དང་དབྱེར་མེད་དུ་འདྲེས་པས་རང་ཞིག་ལ་འགྲོ་བ་ནི། གྲོལ་ཐིག་ལས། ༼ཕྲེང་པོ་གཏེར་ཆེན་ཤེས་རབ་འོད་ཟེར་མཆན། ༽འགྱུ་གྲོལ་རང་སར་དག་པའི་སྐད་ཅིག་མ། ཞེས་དང་། སྣང་རྟོག་རེ་སྐྱེས་ཀྱང་ཚུགས་མི་ཐུབ་པར་རང་ཞིག་ལ་གྱུར་ནས་སྐད་ཅིག་སྣང་ཡང་སེམས་ལ་ཕན་གནོད་མེད་པས་ན་གྲོལ་ལུགས་གསུམ་པ་འདི་ཉིད་ཉམས་ལེན་སྐྱོང་བའི་མཐར་ཐུག་ཡིན་པར་གསུངས་པས་རྣམ་རྟོག་ཕན་གནོད་མེད་པར་གྲོལ་བ་ཁང་སྟོང་དུ་རྐུན་མ་ཞུགས་པ་ལྟ་བུའི་གྲོལ་ཚུལ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ། ཀློང་གྱུར་དུས་སུ་ཡེངས་མེད་ཡེངས་མཁན་མེད། །ཅེས་པས། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་སེམས་ཉིད་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་དོན་མ་ནོར་བ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ལ། རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་བ་རྣམས་ཀྱི་མན་ངག་ཟབ་མོའི་ཐབས་ཀྱིས་ཤེས་དང་ཤེས་ཡུལ་རོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་དྲི་མ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་པས། རང་གདངས་འགགས་པ་མེད་པའི་རྩལ་ལས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཤུགས་འབྱུང་དུ་སྐྱེ་ལ་སྦྱིན་སོགས་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ཐམས་ཅད་ལའང་ཆེད་དུ་མ་བརྩོན་ཀྱང་ཤེས་རབ་རང་རྩལ་དུ་རྫོགས་པ་དེ་ལ་ངང་གིས་འདུ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་མཐར་ཐུག་གི་ཤེས་རབ་མེད་ན་རྟོག་དཔྱོད་དང་བཅས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དོན་གཏན་ལ་འབེབས་པར་བྱེད་ཀྱང་ཟབ་མོ
Chinese
那么，对于显现之境的景象，如果未被执著于此的念头所染污，而不执著任何事物，仅仅是显现就不会束缚。如果束缚的因素是能取和所取二者，那么所取之境和能取之心二者之间没有互相作为境和有境的关联，不仅不对作为有法的事物（如色等）的境相进行思辨，也不特意观察法性的状态。对于所理解的境，如无实有、无我、空性等，也不执著于心，而是各自以自生的觉性智慧，在无分别的状态中，自然而然地保持在记忆的自然状态中，内外之元素垢染也会自行清净。如《胜义谛分别经》中说：“实有与非实有皆清净，五根之境执亦清净，元素之粗重亦清净，显示智慧清净之增相，彼即为灭尽之法性。”像这样，当习惯于这种自然之道后，最终，后念的记忆仅仅是显现，因此仅仅从显现中，就与智慧的自显现无二无别地融合，从而达到自解脱。如《解脱精要》中说：（ཕྲེང་པོ་གཏེར་ཆེན་ཤེས་རབ་འོད་ཟེར་མཆན། ）（藏文）འགྱུ་གྲོལ་རང་སར་དག་པའི་སྐད་ཅིག་མ།（梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）动摇解脱自地清净之刹那。即使生起一些显现和念头，也无法停留而自行消解，即使刹那显现，也对心无益无害，因此据说这第三种解脱方式是修行的最终归宿，念头无益无害地解脱，就像盗贼进入空屋一样。第四，当融入法界时，没有散乱，也没有散乱者。也就是说，对于诸法的实相，即心性离戏且自性光明的意义，能够毫无错谬地证悟。自性大圆满瑜伽士们通过甚深口诀的方便，使能知与所知融为一体，从而使无垢智慧得以显现，这就是法性证悟的圆满。从自生不间断的能量中，自然生起大悲心，对于布施等一切方便之行，即使不特意努力，也会自然而然地融入于圆满的智慧自力之中。如果没有这样究竟的智慧，那么即使通过包含分别念的智慧来确定有法和法性的意义，也是无法达到甚深之境的。
English
Furthermore, regarding the appearance of phenomena, if one is not attached to it with the mind of grasping, and does not grasp anything, then mere appearance will not bind. If the binding factors are the two, grasper and grasped, then there is no relationship of object and subject between the object of grasping and the mind of grasping. Not only does one not speculate about the appearance of objects such as form, but one also does not intentionally look at the state of reality. One does not hold onto the mind regarding the understood objects such as non-existence, selflessness, emptiness, etc., but each one maintains the natural state of memory in a non-conceptual state of self-awareness wisdom, so that the impurities of the inner and outer elements will be purified by themselves. As it is said in the Prasangika: "Having purified existence and non-existence, and purified the attachment to the objects of the five senses, and purified the grossness of the elements, it shows the increasing appearance of pure wisdom. That is the nature of exhaustion." Like that, when one is accustomed to such a natural path, in the end, the memory of subsequent appearances is only appearance, so from the mere appearance itself, it merges inseparably with the self-appearance of wisdom, and thus goes to self-liberation. As it is said in the 'Essence of Liberation': (ཕྲེང་པོ་གཏེར་ཆེན་ཤེས་རབ་འོད་ཟེར་མཆན། )（Tibetan）འགྱུ་གྲོལ་རང་སར་དག་པའི་སྐད་ཅིག་མ།（Sanskrit Devanagari, Sanskrit Romanization, Literal Chinese Meaning）Moving liberation, self-ground, pure, moment. Even if some appearances and thoughts arise, they cannot stay and dissolve by themselves, and even if they appear for a moment, they are neither beneficial nor harmful to the mind. Therefore, it is said that this third way of liberation is the ultimate goal of practice, and thoughts are liberated without benefit or harm, just like a thief entering an empty house. Fourth, when merging into the expanse, there is no distraction and no distractor. That is, to realize without error the meaning of the nature of all phenomena, which is the mind itself, free from elaboration and naturally luminous. The yogis of the Great Perfection of Naturalness, through the skillful means of profound instructions, make the knower and the known become one taste, so that stainless wisdom manifests, which is the complete realization of the nature of reality. From the uninterrupted energy of self-arising, great compassion naturally arises, and even if one does not intentionally strive for all aspects of skillful means such as generosity, they will naturally merge into the perfection of wisdom's own power. Without such ultimate wisdom, even if one determines the meaning of phenomena and reality through wisdom that includes conceptual thought, one cannot reach the profound state.