Tibetan
སོ། །གནས་སམ་འགྱུ་བའི་ཚེ་ཞེས་པ་ནི་གནས་པའི་སྟེང་དུ་ཡུལ་ཅན་ཡིད་ཤེས་ཀྱི་ངོར་ཡུལ་སྟོང་པ། བདེ་བ་གསལ་བ། དྭངས་དུབ་མ་ཕྱེ་བའི་ཧང་ཧང་བ་དང་བཞི་ཡོད། འགྱུ་བ་ལ་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང་། བཟང་ངན་བར་མའི་རྟོག་པ་གསུམ་ལ་འདུ་བས། གོང་དུ་སྐྱོན་ཡོན་བཤད་པ་ལྟར་ཡིན་མིན་གྱི་སྟངས་ལེགས་པར་ཕྱེ་ནས་འཆར་གཞི་འོད་གསལ་བའི་རིག་པའི་རྒྱུན་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བསྐྱང་བའི་ཚེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་འོད་གསལ་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས། སྟོང་པ་དེ་ཡང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ཆད་སྟོང་ཞིག་མིན། ནམ་མཁའ་ཞེས་པ་ནི་སྟེང་གི་རྒྱན་དེ་ལ་མི་ཟེར་ཏེ། བར་སྣང་སྟོང་པ་བེམ་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་ཆས་སྟོང་པ་དེ་ལ་ཟེར། འོད་གསལ་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་འདི་ནི་ཀུན་ཤེས་ཀུན་རིག་གི་བདག་ཉིད་ཅན། ཀུན་ཤེས་ཀུན་རིག་དམ་པ་པོ། །ཞེས་པ་ལྟར་དང་། དུས་འཁོར་ན་སྟོང་ཉིད་བླུན་པ་མིན་པ་གསུངས་པ་ལྟར། རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཉིད་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་བདག་ཉིད། ཕྱག་ཆེན་ན་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས། རྫོགས་ཆེན་ན། གདོད་མའི་སྟོང་ཆེན་གྱི་དབྱིངས་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འཆར་གཞི་ཟེར་བ་ཡིན། རྫོགས་ཆེན་གྱི་གཞི་བཤད་པའི་སྐབས་སུ། གཞི་བདུན་སྐྱོན་ཅན་བཤད་པ་ནི། ལོང་བ་བདུན་གྱིས་གླང་པོའི་སྐྱེ་མཆེད་བཤད་པ་ལྟར། འོད་གསལ་གྱི་གཞིའི་ཕྱོགས་རེར་བཟུང་བའི་ཆ་ནས་བཤད་པ་ཡིན། སྐྱོན་མེད་རང་གཞུང་གི་གཞི་སྐུ་གསུམ་འདུ་འབྲལ་མེད་པའི་རིག་པ་འདི་ནི། ངོ་བོ་སྟོང་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན། རང་བཞིན་གསལ་བ་ལ་འོད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན། ཐུགས་རྗེ་ཀུན་ཁྱབ་ལ་རིག་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་དེ་ཉིད་འཁོར་འདས་ལམ་གསུམ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབྱིངས་རིག་འདུ་འབྲལ་མེད་པར་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཀྱང་། རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་སེམས་བྱུང་དང་བཅས་པ་རྣམ་ཤེས་སེམས་ཀྱི་རྒྱས་གཅིག་སྒྲིབ། ཉམས་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་གསུམ་གྱི་ཞེན་པས་གཅིག་སྒྲིབ། ཀུན་གཞི་མ་རིག་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ཆས་གཅིག་སྒྲིབ། དེ་གསུམ་གྱིས་སྒྲིབ་ཚུལ་ནི། རལ་གྲི་ཤུབས་དང་། ནོར་བུ་འདམ་དང་། མེ་ལོང་སྒྲོམ་ལྟར་སྒྲིབ་པས་བསྒྲིབས་ཀྱང་རང་བཞིན་རྣམ་དག་གི་ཚུལ་དུ་གནས་སྐབས་ཀུན་ཏུ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པ་ཡིན། རྒྱུད་ལུང་མན་ངག་གསུམ་གྱིས་སྣོད་བཅུད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་རང་བཞིན་དུ་འདོད་ཚུལ་འདྲ་ཡང་། མ་ཧཱས་སྣོད་བཅུད་རྣམས་སྒྱུ་དང་འཕྲུལ་གྱི་ཚུལ་དུ་འདོད། ཨ་ནུས་རྩལ། ཨ་ཏིས་རིག་པ་ཉིད་རང་སྣང་བར་འདོད། དང་པོ་འཆར་གཞི་སྐུ་གསུམ་འདུ་འབྲལ་མེ
Chinese
索！所谓“住或动之时”，即安住之上，于有境意识之境，境空性，乐光明，未分清浊之茫然四者。动虽多，然摄于善恶中三分别念。如上所说之过失功德，善分是否之态，再三修持显明光明之觉性流时，一切法皆证悟为光明空性之自性。彼空性亦非如虚空之断空。所谓虚空，非指上方之庄严，乃指中间虚空，有情无情二者之空性。此大光明空性，乃具一切知一切见之自性。“一切知一切见圣者。（藏文）”如是，如时轮中所说，空性非愚者。乃具足一切殊胜之空性，以身与智慧庄严之自性。大手印中，乃俱生本有之智慧。大圆满中，谓原始大空之界，身与智慧之显现。于宣说大圆满之基时，宣说有缺失之七基，如七盲人说象之生处。乃就光明之基的各方面而说。无过失之自宗之基，此三身无离之觉性，本体空性而具智慧之精华，自性光明而具光明之精华，大悲周遍而具觉性之精华，彼即于轮涅道三之诸法，界智无离而周遍，然八识聚及心所等，以名识心之增一障蔽，以乐明无念三者之执着一障蔽，以阿赖耶无明无记之分一障蔽。彼三者之障蔽方式，如剑之鞘，宝珠之泥，镜子之框般障蔽，然于自性清净之状态，于一切时处皆无变迁。经续窍诀三者，虽同许器情本来自性成佛，然嘛哈许器情诸法为幻化之相，阿努许为能力，阿底许觉性自显现。最初显现三身无离。
English
So! The so-called "time of dwelling or moving" refers to the four states that exist when dwelling: the emptiness of objects in the presence of the consciousness that perceives objects, bliss, clarity, and the indistinct state of being unclear about purity and impurity. Although there are many kinds of movement, they are all included in the three thoughts of good, bad, and neutral. As mentioned above, one should carefully distinguish between what is right and wrong, and repeatedly cultivate the clear and bright stream of awareness. At that time, all phenomena will be realized as the nature of clear light emptiness. That emptiness is not a nihilistic emptiness like the sky. The sky does not refer to the ornaments above, but to the empty space in between, the emptiness of both sentient and insentient things. This great clear light emptiness is the nature of all-knowing and all-seeing. "The all-knowing and all-seeing holy one." As it is said, according to the Kalachakra, emptiness is not for fools. It is the nature of emptiness that possesses all perfections, adorned with body and wisdom. In Mahamudra, it is the innate co-emergent wisdom. In Dzogchen, it is said to be the realm of primordial great emptiness, the manifestation of body and wisdom. When explaining the basis of Dzogchen, the explanation of the seven flawed bases is like the seven blind men describing the birth of an elephant. It is explained from the perspective of grasping each aspect of the basis of clear light. The flawless basis of our own tradition, this awareness in which the three bodies are inseparable, is emptiness in essence, possessing the essence of wisdom; clarity in nature, possessing the essence of light; and all-pervasive compassion, possessing the essence of awareness. It pervades all phenomena of the three realms of samsara, nirvana, and the path, with the inseparable union of realm and awareness. However, the eight consciousness aggregates, together with the mental factors, are obscured by the increase of name and consciousness. They are obscured by attachment to the three experiences of bliss, clarity, and non-thought. They are obscured by the division of the alaya, ignorance, and indeterminacy. The way these three obscure is like a sword in its sheath, a jewel in mud, or a mirror in a frame. Although obscured in this way, they remain unchanging in their naturally pure state at all times. Although the three, sutra, tantra, and upadesha, similarly assert that the environment and beings are primordially enlightened by nature, the Mahayana asserts that the environment and beings are like illusions and magical displays. The Anu asserts skill, and the Ati asserts that awareness itself is self-arising. The initial manifestation is the inseparability of the three bodies.
Tibetan
ད་པའི་རིག་པའི་སྟེང་དུ་སེམས་རིག་ལ་ཤན་ལེགས་པར་ཕྱེས་ནས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གོམས་ཤིང་འདྲིས་པར་བྱས་པའི་སྙིང་དབུས་སུ་འོད་གསལ་གྱི་རིག་པ་སད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་སེམས་བྱུང་དང་བཅས་པ་འོད་གསལ་ཉག་གཅིག་གི་རྣམ་ལྡན་དུ་འཆར་བ་ནི། དཔེར་ན་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤར་བའི་ཚེ་ཟེར་ཐམས་ཅད་དྲོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ལྟར། དྲོད་དང་ཟེར་རྣམས་ཉི་མའི་སྙིང་པོ་འོད་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་ཀྱང་། ཉི་མའི་སྙིང་པོ་འོད་གསལ་བ་ནི་དྲོད་དང་ཟེར་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པ་ལྟར། འཆར་ཆོས་ཐམས་ཅད་འཆར་གཞི་འོད་གསལ་དབྱིངས་རིག་ལ་ལྟོས་ཀྱང་། འཆར་གཞི་དབྱིངས་རིག་དེ་ཉིད་འཆར་ཆོས་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པར་གནས་སྐབས་ཀུན་ཏུ་འཕོ་འགྱུར་མེད་ཚུལ་ཤེས་དགོས། ངོ་བོ་སྟོང་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་སྟེང་ནས་ཆོས་སྐུ་ལམ་བྱེད། རང་བཞིན་གསལ་བ་ལ་འོད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན་གཟུགས་སྐུ་ལམ་བྱེད། རང་གདངས་འོད་གསལ་ནི་དུས་འཁོར་གྱི་ལུགས་ལ་སྟོང་གཟུགས་དང་། རྫོགས་ཆེན་གྱི་ལུགས་ལ་ཐོད་རྒལ་གཉིས་གང་ལས་འཆར་ན། ཤ་ལས་འཆར་བ་མིན། ཁྲག་ལས་འཆར་བ་མིན། རུས་པ་ལས་འཆར་བ་མིན་ཏེ། འོད་ཀྱི་སྙིང་པོ་དེ་ལས་འཆར་བ་ཡིན། དེའི་ཚེ་ན་མ་དག་པའི་ཆོས་ཞིག་གཏན་ནས་ཕྱེ་རྒྱུ་མེད། དོན་ལ་དག་པ་ཡིན་པ་དང་། བསྒོམས་སྟོབས་ཀྱིས་རང་སྣང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉག་གཅིག་ཏུ་སད་པ་ན། སེམས་རྟོག་སྐྱོན་གྱི་ཆ་རྣམས་བསལ་རྒྱུ་དང་། རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕྱོགས་བཞག་རྒྱུ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ནི་གནད་དམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རིག་པ་ཚད་ཕེབས་ཀྱི་སྐབས་འོད་གསལ་འབའ་ཞིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ནི། ཤ་ཁམས་དང་ས་ཁམས་འོད་སེར་པོའི་རྣམ་པར་སྣང་འོད་གསལ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་མཐར། རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་སྟོན་འཁོར་དང་བཅས་པའི་སྐུར་བཞེངས། དེ་བཞིན་དུ་འབྱུང་ཆེན་ལྔ་དང་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་འོད་གསལ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་མཐར་རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔ་ཞིང་སྐུ་ཕོ་བྲང་གི་རྣམ་པར་ཤར་བ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་སྐུའི་སྟེང་ན་ཡེ་ཤེས་གསུམ། ལོངས་སྐུའི་སྟེང་ན་ཡེ་ཤེས་ལྔ། སྤྲུལ་སྐུའི་སྟེང་ན་ཡེ་ཤེས་གཉིས། དེ་ལས་ལྡོག་ཆས་ད བྱེ་ན་ཡེ་ཤེས་ཉེར་ལྔ་དང་། དྲུག་ཅུ་རེ་ལྔ་རེ་དབྱེ་ཚུལ་ཡོད། སྐུ་གསུམ་དབྱེར་མེད་ལ་ལྡོག་ཆས་དབྱེ་བ་ནི་རལ་གྲི་རྣོ་ངར་མཉེན་གསུམ་ལྟར་རོ། །སྒོམ་བྱེད་ཡུལ་ཅན་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ཡང་། སྡུག་མི་དགོས་ཏེ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་༼ ཀྱི་རྣམ་པ་༽སུ་མེད་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་མདོ་ཡི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་གཅིག་གི་རང་བཞིན་ཏུ་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་ཡུལ་ཅན་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པས་ཡུལ་སྟོང་ཉིད་དོན་སྤྱིའི་ཚུལ་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ཚེ། ཡིད་ཤེས་དེ་སྟོང་ཉིད་གཅིག་གི་རྣམ་ལྡན་དུ་འཆར་བ་དང་། ཡུལ་ཅན་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ་འོད་གསལ་གྱི་རིག་པ་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ཚེ། འོད་གསལ་གྱི་རིག་པ་ཤར་བའི་སྟོབས་ཤུགས་ཀྱིས་ཡུལ་ཅན་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའང་འོད་གསལ་གྱི་རྣམ་ལྡན་དུ་འཆར་བས་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ཐ་དད་པའི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚུལ་ཤེས་དགོས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གོམས་ཤིང་འདྲིས་པར་བྱས་ནས་བརྟན་པ་ཐོབ་རིམ་གྱིས་འཁྲུལ་བའི་སྣང་བ་ཇེ་དག་དང་། དག་པའི་སྣང་བ་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བ་ནི་ལམ་རྟགས་ཡིན་པར་གསུངས་སོ། ༈ །ཤེས་བྱ་ཡུལ་དང་ཤེས་བྱེད་བློ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤར་བའི་ཚེ། །ཡེང་ཡུལ་ཆོས་ཉིད་སངས་པ་ཞེས། དཔལ་མགོན་བླ་མའི་ཞལ་རྒྱུན་ཡིན། ། ཕྱག་ཆེན་སྙིང་པོའི་ལུགས་སུ་ཁྲིད་ཚུལ།
Chinese
在原本的觉性之上，将心识清楚地区分，并再三地练习和熟悉，凭借在心之中央唤醒光明觉性的力量，使八识聚及心所都显现为唯一光明的状态。例如，当太阳升起时，所有的光芒都被温暖所遍布一样。温暖和光芒都依赖于太阳的核心光明，但太阳的核心光明并不依赖于温暖和光芒。同样，所有显现的事物都依赖于显现的基础——光明法界觉性，但显现的基础——法界觉性本身并不依赖于显现的事物，要知道它在任何时候都是不变的。本体空性具有智慧的精华，由此成就法身之道。自性光明具有光明的精华，由此成就色身之道。自显光明，在时轮的体系中是空色，在大圆满的体系中是顿超，从何处显现呢？不是从肉中显现，不是从血中显现，不是从骨中显现，而是从光明的精华中显现。那时，根本没有不净之法需要去除，实际上是清净的。通过修习的力量，当自显觉性醒悟为唯一的坛城时，无需去除心的分别念的过失，也无需保留觉性智慧的功德，认识到这一点是至关重要的。如此，当觉性达到极致时，证悟为唯一的光明。肉界和地界显现为黄色光芒，在显现光明自性的尽头，化现为珍宝生佛及其眷属的形象。同样，五大元素和蕴、界、处都显现为光明的自性，最终显现为五部佛及其刹土宫殿的形象。法身上有三种智慧，报身上有五种智慧，化身上有两种智慧。如果从反面来区分，则有二十五种智慧，甚至有六十五种区分方式。三身无别，但从反面来区分，就像刀的锋利、坚韧、柔软三种特性一样。虽然所缘的修习是意识，但不必难过，因为能境和所境二者不存在的方式是，例如经部的…
English
Upon the original awareness, clearly distinguishing the mind consciousness, and repeatedly practicing and familiarizing oneself, by the power of awakening the clear light awareness in the center of the heart, all eight consciousness aggregates and mental factors appear as the sole luminous state. For example, when the sun rises, all rays are pervaded by warmth. Warmth and rays depend on the luminous core of the sun, but the luminous core of the sun does not depend on warmth and rays. Similarly, all appearing phenomena depend on the basis of appearance—the luminous realm of awareness, but the basis of appearance—the realm of awareness itself does not depend on appearing phenomena, one must know that it is unchanging at all times. The essence of emptiness possesses the essence of wisdom, thereby accomplishing the path of Dharmakaya. The nature of clarity possesses the essence of light, thereby accomplishing the path of Rupakaya. Self-radiant luminosity, in the Kalachakra system is emptiness-form, and in the Dzogchen system is Tögal, from where does it arise? It does not arise from flesh, it does not arise from blood, it does not arise from bone, but it arises from the essence of light. At that time, there is absolutely no impure dharma to be removed, it is actually pure. Through the power of practice, when self-appearing awareness awakens as the sole mandala, there is no need to remove the faults of mental discrimination, nor is there a need to retain the qualities of awareness wisdom, realizing this is crucial. Thus, when awareness reaches its peak, it is realized as the sole luminosity. The flesh realm and earth realm appear as yellow light, at the end of appearing luminous nature, they manifest as the form of Ratnasambhava Buddha and his retinue. Similarly, all five great elements and aggregates, realms, and sources appear as the nature of luminosity, and ultimately manifest as the forms of the five Buddha families and their pure land palaces. On the Dharmakaya there are three wisdoms, on the Sambhogakaya there are five wisdoms, and on the Nirmanakaya there are two wisdoms. If one distinguishes them from the opposite side, there are twenty-five wisdoms, and even sixty-five ways of distinguishing them. The three bodies are inseparable, but distinguishing them from the opposite side is like the sharpness, toughness, and flexibility of a sword. Although the object-oriented practice is consciousness, there is no need to be upset, because the way in which the object and subject do not exist is, for example, like the sutra's...
Chinese
当将所有事物都确定为空性一味的自性后，有境的意识将境空性的总相安住于其中时，意识便显现为空性一味的相状。当有境的意识安住于境光明之觉性中时，光明觉性生起的力量，也使有境的意识显现为光明的相状，因此必须了知境与有境并非以各自不同的方式存在。像这样反复串习，逐渐获得稳固，迷惑的显现逐渐减少，清净的显现逐渐增多，这被认为是道的征兆。再者，所知境与能知识，二者无别的智慧，在平等性中显现之时，即是远离处，法性成佛。这是尊胜上师的口诀传承。 这是大手印心髓的引导方式。