Tibetan
་རང་བཞིན་མེད་པ་དང༌། རང་བཞིན་གྱི་སྐྱེ་འགག་མེད་པ་དང༌། ལམ་ལ་སློབ་པའི་ཚེ་ཡོན་ཏན་རང་བཞིན་གྱིས་བཟུང་བ་མེད་པ་དང༌། བླང་དོར་རང་བཞིན་གྱིས་མ་གྲུབ་པ་དང༌། ས་གོང་འོག་དུ་གནས་མི་གནས་དང༌། སྒྲུབ་པ་ཡང་དག་དང་ལོག་པ་དང༌། རིགས་མི་རིགས་ཀྱི་ཡིད་བྱེད་ལྡན་མི་ལྡན་དང༌། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་པ་དང་མི་འདྲེ་བ་དང༌། རྐྱེན་མེད་པར་ཡོན་ཏན་གོང་མ་མི་སྐྱེད་ཀྱང་རྐྱེན་རང་བཞིན་མ་དམིགས་པ་དང༌། ཆོས་ཆོས་མིན་རང་བཞིན་མེད་པར་མཉམ་པ་དང༌། སེམས་དམིགས་སུ་མེད་ པས་སེམས་དེ་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན། ལོགས་སུ་དེ་བཞིན་ཉིད་མ་དམིགས་པ་དེ་རང་བཞིན་མེད་པས་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེས་དང༌། དོན་དམ་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡང་དག་མཐའ་དམིགས་སུ་མེད་པས་དེ་དང༌། དེ་མ་ཡིན་པའང་དམིགས་སུ་མེད་པས་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཞེས་པ་སྟེ། མདོར་ན་སེམས་རིག་ཙམ་གནས་སམ་འགྱུ་ཡང་ཁྱད་མེད་དུ་དྲན་པས་ཟིན་པ་ཙམ་དང༌། ཧར་སྒོམ་ལ་གང་གཞག་འཇོག་ཐོབ་ཙམ་མམ། ཡིད་ཡུལ་གང་ཤར་ལ་བདེན་མེད་དོ་ཞེས་འདུན་པ་རྒྱུན་ཆགས་ལ་རྩ་བྲལ་ཞེས་མི་བྱ་ཡི། མཉམ་གཞག་གམ་ཕྱི་ཡུལ་སྣང་ལ་སེམས་འཕྲོ་བ་གང་ལ་རྩོལ་མེད་དོ་ཡང་ཤེས་ཤིང༌། དེར་མ་ཟད་རྣམ་རྟོག་སོགས་ནམ་སྐྱེ་བ་ལྟར་སྣང་བ་བྱུང་བའི་དུས་ཉིད་ནས་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཚུལ་རང་གི་ཆེད་དུ་མ་རྩོལ་ཞིང་ངོ་ཤེས་རྟག་དུ་འབྱུང་བ་རྣམ་རྟོག་སོགས་ཡེ་སྐྱེ་རྒྱུ་མེད་པ་ལ་འཆར་སྒོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་འགགས་པ་དེའི་ཚེ་སྟོང་པ་དང་རྟེན་འབྲེལ་མི་འགལ་བ་རྩ་བྲལ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལའང་དངོས་འཕགས་ལམ་དང་རྗེས་མཐུན་ནི་སྔ་མོ་ནས་ཀྱང་འབྱུང་ངོ༌། །རྩ་བའི་དོན་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པའི་དོན་ཡིན་ལ། དེ་དང་བྲལ་ཡང་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་མི་འགལ་བར་མ་ཟད་རང་བཞིན་གྱི་གྲུབ་པས་སྟོང་བའི་ཕྱིར་བྱ་བྱེད་ཐམས་ཅད་འབྱུང་ལ། བྱ་བྱེད་ཀུན་རྟེན་ཅིང་འབྱུང་ལ་ལྟོས་པའི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དོན་དུ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐད་དུ། བཏགས་པའི་ཆོས་ཉིད་མི་འགལ་བར། སྟན་པའི་རྣམ་པ་དྲོད་འགྱུར་ཏེ། །ཞེས་དང༌། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལས་ཀྱང༌། དེའི་མདོར། ཀཽའུ་ཤི་ཀ་གཟུགས་ནི་བཏགས་པ་ཙམ་མོ། །བཏགས་པ་ཙམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་གྱིས་མི་འགལ་བར་བསྟན་ནོ། །ཞེས་སོགས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ བར་དུ་གསུངས་ནས། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་འགལ་རྣམ་པར་མི་འགལ་ལོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་གྱི་བཏགས་པ་དང་མི་འགལ་ལ་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་སྟོན་པར་བཤད་པ་ནི
Chinese
没有自性，没有自性的生灭，在修习道的时候，功德没有被自性所执著，取舍不是自性成立的，上下地存在或不存在，修行正确与错误，具有或不具有种姓与非种姓的作意，心的体性不被遮蔽也不混杂，没有因缘不生起更高的功德，但因缘的自性没有被观察到，法与非法在没有自性中是平等的，心没有对境，所以心不是真如。没有单独观察到真如，因为没有自性，所以说是真如。胜义谛是没有对果的真实边际的观察，所以是它，没有对非它的观察，所以说不是非它。总之，心只是觉知，安住或移动也没有差别，只是被忆念所抓住，或者在强修时，只是获得安住，或者对任何显现的意境，都认为没有真实性，这样持续的意愿，不要说是断绝根本。在等持或者外境显现时，要知道对心散乱的任何事物都不需要努力。不仅如此，当念头等显现生起的时候，从念头等生起的那一刻起，就不要为了它本身没有自性的方式而努力，并且恒常生起认识，念头等本来就没有生起的因，但显现的门径丝毫没有停止，那时空性与缘起不相违，称为断绝根本的智慧。对于这个，真实的圣道和随顺道从很早的时候就已经生起了。根本的意义是以自己的体性成立的意义，即使与它分离，显现为假立也不相违，而且因为自性空，所以一切行为都会发生，一切行为都依赖于缘起而成立，所以实际上是不存在的。如是说：假立的法性不相违，稳固的形态热转变。而且，在《薄伽梵母经》中也说：在那部经中，乔尸迦，色只是假立而已。凡是假立的，都由具寿善现显示为不相违。等等，一直说到一切智。为什么呢？因为诸法的法性是不相违的，完全不相违，所以说不违背世间的假立，也显示了法性。
English
Without inherent existence, without the arising and ceasing of inherent existence, when training on the path, qualities are not grasped by inherent existence, acceptance and rejection are not established by inherent existence, whether one abides in or does not abide in the upper or lower realms, whether practice is correct or incorrect, whether one possesses or does not possess the mental activity of lineage or non-lineage, the nature of mind is neither obscured nor mixed up, without conditions, higher qualities do not arise, yet the nature of conditions is not observed, phenomena and non-phenomena are equal in being without inherent existence, mind has no object, therefore mind is not suchness. Not observing suchness separately, because it is without inherent existence, therefore it is said to be suchness. Ultimate truth is the absence of observation of the true extreme of the result, therefore it is that, and the absence of observation of what is not that, therefore it is said to be not not that. In short, mind is merely awareness, whether it abides or moves makes no difference, it is merely grasped by mindfulness, or in forced meditation, merely obtaining stability, or regarding whatever arises in the field of mind as unreal, such a continuous aspiration should not be called cutting off the root. In equipoise or when external objects appear, one should also know that no effort is needed for whatever distracts the mind. Moreover, when thoughts and so on appear to arise, from the very moment that thoughts and so on appear, one should not strive for the way in which they are without inherent existence, and constant recognition arises, thoughts and so on have no cause for arising at all, yet the gateway of appearance is not blocked in the slightest, at that time emptiness and dependent arising are not contradictory, this is called wisdom that cuts off the root. For this too, the actual noble path and the subsequent path arise from early on. The fundamental meaning is the meaning established by one's own nature, and even if separated from that, it is not contradictory for it to appear as merely imputed, and moreover, because it is empty of inherent establishment, all actions occur, and all actions depend on dependent arising for their establishment, therefore they are actually non-existent. As it is said: The nature of imputation is not contradictory, the stable form changes with heat. And also, in the Bhagavati Sutra: In that sutra, Kausika, form is merely imputation. Whatever is merely imputed is shown by the venerable Subhuti to be non-contradictory. And so on, up to omniscience. Why is that? Because the nature of phenomena is non-contradictory, completely non-contradictory, therefore it is said that it does not contradict worldly imputation and also shows the nature of phenomena.
Tibetan
་དེ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། འགའ་ཞིག་ལྟར་གཞན་སྟོང་ལ་སྡང་བས་ཀུན་གཞི་དངོས་འབད་ནས་འགོག་པ་དང༌། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་རང་བཞིན་མེད་ན་སངས་རྒྱས་གང་ལས་སྒྲུབ་ཅེ་སྨྲར་གཉི་ག་མི་འབྱུང་བའི་ལྟ་བ་བཟང་པོ་འབྱུང་བ་ཡང་འདི་རྟོགས་པ་ལ་རག་ལས་པའི་དོན་གྱི་དབང་འདི་ལ་དགོངས་ནས། བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོས་ཀྱང༌། རྩ་བར་བྲལ་བར་དེ་ཉིད་གང་སེམས་པ། །བླ་མའི་མན་ངག་ཐོབ་པ་དེ་ཡིས་ཆོག །ཅེས་གསུངས་སོ། འདིར་སྨྲས་པ། གངས་བ་མཆོག་གི་ཐེག་པར་ལམ་བཟང་གི། ཇི་བཞིན་རིམ་པའི་མཚན་མ་ལེགས་ཤེས་ནས། །ངེས་དོན་རྒྱུད་སྡེ་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་འདོད་ན། །གྲུབ་མཆོག་གསུང་གི་གྲུ་ཆེན་འདིར་ཞུགས་ཤིག ། དེ་ལྟར་བཤད་ཟིན་པའི་བྱ་བ་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་འདོམས་པའི་ཚིག་འདི་ཡང༌། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་རང་གིས་ཐོབ་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གྲོལ་པའི་སྙེ་མ་ཞེས་བསྟན་བཅོས་འདི་ལ་ཡང་མིང་དུ་བཏགས་ལ། དེ་ལྟར་ན་ཨ་རེ་ཧོ་ཞེས་པ་ནས་བཅིང་བ་མེད་པར་སྤྱད་ཅེས་པའི་བར་གྱི་ཚིག་འདི་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སྙེ་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དོན་དམ་གསལ་བར་སྟོན་པའི་གླུ་དབྱངས་བདེ་བ་དང་སྟོང་པ་མཉམ་པ་སྟེ་ཟུང་འཇུག་ངེས་པར་བྱེད་པ། རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྟེ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཚིག་ངེས་དོན་མཆོག་གི་དོན་དང་ལྡན་པའི་ བསྟན་བཅོས་མཆོག་འདི་ནི། དང་པོ་མགོན་པོ་ཛཱ་ལནྡྷ་རའི་ཞབས་ཀྱིས་མཛད་པ་སྟེ་རྫོགས་སོ། །གཞུང་ཤོ་ལོ་ཀ་ནི་དགུ་བཅུ་རྩ་གཅིག་གོ །རྒྱུད་སྡེ་ཀུན་གྱི་ངེས་གསང་ལྷན་སྐྱེས་དགའ། །སྙིང་པོའི་དོན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཀུན་སེལ་བ། །འགྲན་ཟླ་ཀུན་བྲལ་གཞུང་བཟང་རིན་ཆེན་འདི། །ཕྱོགས་འདིར་རྙེད་པ་བདག་ཀྱང་སྐལ་བ་བཟང༌། །བསམས་ཤིང་དཔལ་ལྡན་བླ་མ་རྡོ་རྗེ་འཆང༌། །དེ་འི་བཀའ་དྲིན་སྙིང་ནས་དྲན་གྱུར་པས། །རྟག་ཏུ་གུས་པས་གསོལ་བ་འདེབས་ལགས་ན། །མྱུར་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབས་ཤིག་ཐུགས་རྗེ་ཅན། །ཇི་ལྟར་སྐྱལ་བས་རྒྱ་མཚོ་རྒལ་འདོད་བཞིན། །བདག་ཀྱང་གནས་འདིར་བརྩོལ་བར་གྱུར་མོད་ཀྱི། །བྱིས་པའི་བློ་ཡིས་འཁྲུལ་པར་བཤད་སྲིད་ན། །འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་དག་བཟོད་མཛད་རིགས། །འོན་ཀྱང་དིང་སང་ཕྱོགས་འདིར་ངེས་དོན་ལ། །བློ་གྲོས་སྐྱེས་པ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་བའི་ཕྱིར། །བདག་གི་བཤད་པ་འདི་ཙམ་ངེས་གྱུར་ཀྱང༌། །མཁས་པའི་མདུན་སར་སྤོབས་པ་མཆོག་ཏུ་འགྱུར། །དེ་ལྟར་ རྣམས་སྦྱར་བའང་ངེས་དོན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ལེགས་པར་འགྲིས་པར་བྱས་ཏེ། རང་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་རྣམ་པར་གཞག་པའ
Chinese
是这样的，有些人因为憎恨他空见，就努力驳斥阿赖耶识的真实存在，并且说如果心的本体没有自性，那要如何成佛呢？为了破斥这两种不成立的观点，生起良好的见解，也取决于对此的证悟。考虑到这个意义的重要性，大婆罗门也说：“断绝根本后，心中所想的，只要得到上师的口诀就足够了。” 这里说道：在雪山至尊的法乘中，如果想要很好地了解次第的特征，并进入甚深意义的续部大海，那就登上成就者口述的这艘大船吧！ 像这样说完之后，这些明确指示真实意义的言辞，因为是自己获得解脱智慧的殊胜果实，所以这部论典也被命名为《解脱的穗》。因此，从“阿热霍”到“无拘无束地行持”之间的这些话语，被称为《解脱的穗》，是清晰地揭示胜义谛的歌诀，是安乐和空性平等，也就是确定双运的，是所有续部的文字，也就是不变的词语，是具有胜义谛最高意义的 这部殊胜的论典，最初是由怙主札烂达惹的足下所造，到此圆满。本论共有九十一颂。续部一切的甚深秘密俱生喜，对于核心意义消除一切疑惑，无与伦比的殊胜论典珍宝，我能在此处获得，也算是非常有福分了。思念着具德上师金刚持，从内心深处忆念着他的恩德，我恒常以恭敬心祈祷，恳请您慈悲加持。如同想要凭借筏子渡过大海一样，我也在此处努力，但因为是孩童的智慧，可能会有错谬的说法，希望圣者们能够宽容。然而，如今在这个地方，对于胜义谛，产生智慧的人非常稀少，所以即使我的说法只有这一点点确定，在智者面前也会感到非常自豪。像这样 将这些结合起来，也算是很好地契合了胜义谛的方面，并且是自己智慧的安立。
English
It is so. Some, hating other-emptiness, strive to refute the real existence of the base of all, and say, "If the essence of mind is without inherent existence, then how can one achieve Buddhahood?" In order to refute these two untenable views, the arising of a good view also depends on the realization of this. Considering the importance of this meaning, the great Brahmin also said, "Having severed the root, whatever is thought in the mind, it is enough to have received the oral instructions of the guru." Here it is said: In the supreme vehicle of the snowy mountains, if you want to understand well the characteristics of the stages and enter the ocean of profound meaning tantras, then board this great ship of the accomplished one's words! Having said this, these words that clearly indicate the true meaning, because they are the special fruit of having attained liberation wisdom oneself, this treatise is also named "The Ear of Liberation." Therefore, these words from "Ah Re Ho" to "acting without bondage" are called "The Ear of Liberation," which is a song that clearly reveals the ultimate truth, is the equality of bliss and emptiness, that is, determining union, is the letter of all tantras, that is, the unchanging word, is the highest meaning of the ultimate truth. This supreme treatise was first composed by the feet of the Protector Jalandhara, and is thus complete. The treatise has ninety-one verses. The profound secret of all tantras, the co-emergent joy, dispelling all doubts about the essential meaning, this incomparable and excellent treatise is a treasure. I am fortunate to have found it in this place. Thinking of the glorious guru Vajradhara, remembering his kindness from the depths of my heart, I constantly pray with reverence, please bless me with compassion. Just as one wants to cross the ocean with a raft, I also strive here, but because it is the wisdom of a child, there may be erroneous statements, I hope the noble ones can be tolerant. However, nowadays in this place, there are very few people who have wisdom about the ultimate truth, so even if my statement is only this much certain, I will feel very proud in front of the wise. Like this, combining these, it is also considered to have well matched the aspect of the ultimate truth, and it is the establishment of one's own wisdom.
Tibetan
ང་ཅུང་ཟད་དང་བཅས། འཕགས་ཡུལ་གྱི་བླ་མ་དམ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་བཞེད་པ་སོ་སོའང་ཅི་རིགས་སུ་བཀོད་པ་སྟེ། ལུང་འདྲེན་དང༌། མཐའ་གཅོད་སོགས་མ་སྤྲོས་པར་གོ་བདེའི་ ངག་གིས་ཤིན་ཏུ་འཁྱེར་བདེ་བར་ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་རྒྱལ་ཁམས་པ་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐས་རང་ལོ་ཉེར་གསུམ་པ་ལ་སེར་འཕྱང་གི་ལོ་ཁྲུམས་སྟོད་ཀྱི་ཡར་ཚེས་བཅུ་ལ་ནགས་རྒྱལ་གྱི་དབེན་གནས་སུ་སྦྱར་བའི་ཡི་གེ་པ་ནི་གྲགས་པ་བཟང་པོའོ།། །།དགེ་འོ། འདི་ལྟར་པ་གྱིས་པའི་རྣམ་དཀར་དགེ་བའི་མཐུས། །བདག་ལ་དྲིན་གྱིས་བརྐྱང་བའི་ཕ་མ་དང་། །སེམས་བསྐྱེད་ཞུ་སའི་བླ་མ་སློབ་དཔོན་དང་། །དམ་ཆོས་གཅིག་པའི་རྡོ་རྗེ་སྟུན་གྲོགས་དང་། །རྒྱུ་རྫས་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་མི་རྣམས་ཀུན། །ཞོན་བཀླ་སྲོག་གཅོད་འོ་ཞོ་འཐུང་བ་དང་། །ཤ་ཁྲག་ཟོས་པའི་དུད་འགྲོ་མ་ལུས་པ། མྱུར་དུ་སངས་རྒྱས་ས་ལ་འགོད་པར་ཤོག །སྐྱེ་བ་ཀུན་ཏུ་ཡང་དག་བླ་མ་དང་། འབྲལ་མེད་ཆོས་ཀྱིས་དཔལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང་། །ས་དང་ལམ་གྱིས་ཡོན་ཏན་རབ་རྫོགས་ནས། །རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་གོ་འཕང་མྱུར་ཐོབ་ཤོག ། བཀྲ་ཤིས་པར་གྱུར་ཅིག ། གྲུབ་ཆེན་ཛཱ་ལནྡྷ་རའི་དོ་ཧའི་འགྲེལ་པ་གསང་བའི་མཛོད
Chinese
我略作补充，将印度圣地三位大德的各自观点，也尽可能地作了编排。没有引用经文和详细论断等，而是用简明易懂的语言，非常容易理解。释迦比丘嘉钦巴·达热纳塔，在自己二十三岁时，于色彭年的初夏上弦初十，在那杰的寂静处写下此文，书写者为扎巴桑波。善哉！以此造善之功德力，愿对我有恩的父母，以及我请教菩提心的上师和导师，以及持同一密法的金刚道友，以及所有与我有财物关系的人们，以及骑乘、役使、宰杀、饮用乳汁，以及食用血肉的所有动物，都能迅速被安置于佛地。愿生生世世不离真正的上师，恒常享受佛法的荣耀，圆满地具备地道之功德，迅速获得金刚持的果位。吉祥圆满！ 大成就者扎烂达热的道歌注释《秘密宝藏》