Tibetan
ྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མདོ་རྒྱུད་གཉིས་གཞི་མཐར་ཐུག་བདེན་གཉིས་ཟུང་འཇུག 16-157 ལམ་མཐར་ཐུག་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་སྐུ་གཉིས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་དོན་གཅིག་ཀྱང་། དེ་རྟོགས་པའི་ཐབས་ལ་རྨོངས་མ་རྨོངས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། ཐབས་མང་ཉུང་གི་ཁྱད་པར་དང་། མངོན་ཤེས་ མྱུར་མི་མྱུར་གྱི་དབང་གིས་དབང་པོ་རྣོ་རྟུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཏེ་ཁྱད་པར་འཕགས་ཆོས་བཞི་ཁས་ལེན་པ་ལ་སྤྱིར་གནས་པ་ལགས་མོད། འདི་དག་གི་དོན་རྒྱས་པར་མཁྱེན་པར་བཞེད་ན། ཁོ་བོས་ བྱས་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཤན་འབྱེད་ཅེས་པའི་གཞུང་ལུགས་དེ་ལ་གཟིགས་མཛོད་དང་དེས་ཐུགས་ཚིམ་པར་འགྱུར། ཞེས་གསུངས་མ་ཐག་ཏུ་འུ་ཡུག་པ་ཆེན་པོ་ཐུགས་ཚིམ་ནས་རྩོད་པའི་གོ་ཆ་དོར་ཏེ། གུས་ པས་ཕྱག་མཛད་ནས། དེ་ཉིད་ཀྱི་དྲུང་དུ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་ནས་དོན་འདི་དག་ལ་མཁས་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་ངང་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསུངས་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་མཁྱེན་རབ་གསལ། །ལྔ་རིག་དབང་ པོ་བདག་དགའི་དཔལ། །ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་འགྲོ་བའི་མགོན། །ཁྱོད་ཞབས་རྟག་ཏུ་བསྟེན་པར་བགྱི། །ཞེས་གསུངས་པར་གྲགས་སོ་ཞེས་རྗེ་བླ་མ་གསུངས། སྐྱེ་བ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་རྟོགས་ཀྱང་། །ད་དུང་སྐྱེ་ བའི་གཟེབ་ནས་བདག་མ་གྲོལ། །སྐྱེས་ནས་སྐྱེ་བར་ལས་ཀྱིས་སྐྱེ་འགྱུར་བའི། །སྐྱེ་ངན་བདག་ནི་སྐྱེ་ལས་གྲོལ་གྱུར་ཅིག །མཁྱེན་རབ་དབང་ཕྱུག་ཆོས་རྗེ་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ལ། འུ་ཡུག་པ་ཆེན་པོ་འཇལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་པ་འདི་ནི། 16-158 རྗེ་བླ་མའི་གསུང་བགྲོས་ལ་བརྟེན་ནས་མདོ་རྒྱུད་འཛིན་པའི་བཙུན་པ་བསོད་ནམས་དཔལ་ལྡན་གྱིས་རང་གི་དྲན་པ་གསོ་བའི་ཕྱིར་དུ་བྲིས་པའོ། །ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་བུ་ནི་བདག་ཉིད་ ཆེན་པོ་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏའི་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སྟེ། མཁས་པས་མཁས་པར་རེ་བའི་སློབ་མའི་མཆོག །གཞན་ལ་གཞན་ཕན་འཇོམས་ཕྱིར་མངགས་པའི་ཚེ། །རང་བློས་རང་གི་སློབ་ དཔོན་རིགས་སྤངས་ནས། །ཆོས་རྗེ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་རྟག་ཏུ་བསྟེན། །འདི་འདྲ་སྔོན་གྱི་ངོ་མཚར་གཏམ། །ཡིན་གྱི་དེང་སང་འདི་ན་ཡང་། །ངན་པའི་སློབ་དཔོན་བློ་ལྡན་གྱི། །སློབ་མས་ཕྱི་ནས་སྤངས་ཞེས་ ཐོས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱིས་དྲི་བ་གཉིས་པའི་ལན་བསྟན་ཟིན་ཏོ། ། ༈ དྲི་བ་གསུམ་པའི་ལན། དྲི་བ་གསུམ་པ། པཎྜི་ཏ་ཞེས་པའི་མིང་ཐོབ་པ་ལ། ཀཱ་ལཱ་པ་དང་། ཙནྟྲ་ པ་སོགས་སྒྲ་རིག་ལ་མཁས་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི། གཞན་ལ་པཎྜི་ཏ་ཞེས་པའི་མིང་བཏགས་མི་རུང་ཟེར་བའི་རིགས་འགའ་ཞིག་འདུག་པ་ཇི་ལྟར་ལགས། ཞེས་པའི་ལན་ནི། དེ་ལྟ་བུ་ནི་མཁས་པར་ རློམ་པ་སུ་ཞིག་ཟེར་ཡང་མ་བརྟགས་པ་ཆེན་པོ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་རྒྱ་སྐད་དུ་པཎྜི་ཏ་ཞེས་པ། བོད
Chinese
正如所说，‘特殊超胜’。显宗和密宗，二者在基础上是究竟的真俗二谛双运，在道上是究竟的方便智慧双运，在果上是究竟的法身色身双运，意义上是一致的。然而，在证悟这些的方便上，存在着是否愚昧的差别，方便多少的差别，以及证悟快慢的差别，这些都取决于根器的利钝，即承认四种超胜差别。虽然这些普遍存在，但如果想详细了解这些意义，请参阅我所著的《宗派辨析》，它会让你满意的。’说完之后，大辩论家乌玉巴心满意足，放下了辩论的盔甲，恭敬地行礼，心想：‘我应该长久地待在他身边，精通这些道理。’于是说了这样一段话：‘对于一切所知都具有清晰的智慧，拥有五明的自在力量，是众生之怙主，您是佛法的胜利幢，我将永远侍奉您的足下。’据说乌玉巴这样说道。宗喀巴大师说：‘即使领悟了无生之理，我仍然没有从生的牢笼中解脱。生了又生，被业力所牵引，愿我从这恶劣的轮回中解脱。’这是关于乌玉巴大师拜见萨迦班智达（智者）的简短历史。 宗喀巴大师的教言，由持经僧人索南贝丹为了唤起记忆而写成。事情是这样的：伟大的萨迦班智达具有令人惊叹的解脱，智者期望智者成为最好的学生。当被派去摧毁其他宗派时，他用自己的智慧放弃了自己的上师宗派，永远侍奉法王，法之主。这样的奇妙故事在过去是有的，但现在也听说，恶劣的上师被聪明的学生从外面抛弃了。’这是一段过渡性的诗句。以上是对第二个问题的回答。 第三个问题：有些人说，要获得班智达（智者）的称号，必须精通《卡拉帕》和《旃陀罗巴》等声明学，否则不能授予班智达的称号。对此的回答是：说这种话的人，无论自诩为智者，都是非常不严谨的。原因是，在汉文中，班智达（智者）
English
As it is said, 'Especially superior.' The Sutra and Tantra, on the basis, are the ultimate union of the two truths, conventional and ultimate; on the path, they are the ultimate union of skillful means and wisdom; on the result, they are the ultimate union of the two bodies, Dharmakaya and Rupakaya, being one in meaning. However, in the means of realizing these, there is a difference of being deluded or not, a difference of more or fewer means, and a difference of quick or slow realization, which depends on the sharpness or dullness of the faculties, that is, acknowledging the four differences of superiority. Although these are generally present, if you want to know these meanings in detail, please refer to my treatise 'Distinguishing Philosophies,' which will satisfy you.' As soon as he said this, the great debater U Yukpa was satisfied, abandoned his armor of debate, and respectfully prostrated, thinking, 'I should stay by his side for a long time and become proficient in these doctrines.' Then he said this: 'You have clear wisdom for all that is knowable, the glory of the lord of the five sciences, the protector of beings, the victory banner of Dharma, I will always serve at your feet.' It is said that U Yukpa said this. Je Tsongkhapa said, 'Even if I have realized the nature of no birth, I am still not liberated from the cage of birth. Born and born again, driven by karma, may I be liberated from this evil cycle of birth.' This is a brief history of the great U Yukpa meeting Sakya Pandita (the wise one). The teachings of Je Tsongkhapa, written by the monastic Sodnam Palden who upholds the Sutras, in order to refresh his memory. The matter is this: The great Sakya Pandita has an amazing liberation, the wise expect the wise to be the best student. When sent to destroy other sects, he abandoned his own guru's sect with his own wisdom, and always served the Dharma King, the Lord of Dharma. Such wonderful stories existed in the past, but now it is also heard that evil gurus are abandoned from the outside by intelligent students.' This is a transitional verse. The above is the answer to the second question. Third question: Some say that to obtain the title of Pandita (wise one), one must be proficient in grammar such as 'Kalapa' and 'Chandrapa,' otherwise the title of Pandita cannot be granted. The answer to this is: Whoever says such a thing, even if he claims to be wise, is very careless. The reason is that in Chinese, Pandita (wise one) --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
་སྐད་དུ་མཁས་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་མིང་མང་པོ་ལ་བཏགས་སུ་རུང་བ། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏས་བསྟན་བཅོས་མཁས་པ་འཇུག་པའི་སྒོ་སོགས་སུ་གསལ་བར་གསུངས་ཏེ། 16-159 ཇི་སྐད་དུ། མཁས་གང་ཤེས་བྱའི་དེ་ཁོ་ན། །ཇི་བཞིན་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་འདོད། །བྱེ་བྲག་སྦྱངས་པའི་དོན་ཤེས་པ། །དེའང་དེ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། །ཞེས་པའི་འགྲེལ་པར། མཁས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ ཞེ་ན། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ཡང་བྱེ་བྲག་གང་བསླབས་པ་ཤེས་པ་དེ་ལའང་དེ་ཉིད་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཐོབ་བོ། །ཞེས་གསུངས་པས། བཟོ་རིག་གི་མཧཱ་པཎྜི་ཏའམ། བཟོ་རིག་གི་མཁས་པ་ཆེན་པོ། གསོ་བ་རིག་པའི་མཧཱ་པཎྜི་ཏའམ། གསོ་རིག་གི་མཁས་པ་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་རིག་པ། ཚད་མ་རིག་པ། ནང་དོན་རིག་ པ་སོགས་རིག་གནས་ཆེ་ཆུང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་གང་ལ་བྱང་ཆུབ་པར་ཤེས་ཀྱང་། དེ་དང་དེའི་མཁས་པའམ། དེ་དང་དེའི་པཎྜི་ཏ་ཞེས་མིང་བཏགས་སུ་རུང་བ་ཡིན་གྱིས། སྒྲ་རིག་མ་ཤེས་པ་ ཙམ་ལ་པཎྜི་ཏའི་མིང་མི་ཐོབ་པ་ག་ལ་སྲིད། དེས་ན་སྐད་གཉིས་སྨྲ་བའི་ལོ་ཙཱ་བ་ཞེས་པའི་མིང་ཐོགས་པ་ལ། སྒྲའི་རིག་གནས་ལ་སྦྱངས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞིག་དགོས་པར་གོ་ལགས། ཟབ་ཡངས་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་ཡང་། །གསུང་རབ་དོན་ལ་འོལ་སྤྱོད་ཀྱིས། །སྨྲ་ན་རྣམ་དཔྱོད་དང་ལྡན་པའི། །མཁས་པ་གཞན་དག་ཁྲེལ་མིན་ནམ། །ཞེས་པའང་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ཚིག་བཅད་དོ། །དེ་རྣམས་ཀྱིས་དྲི་བ་གསུམ་པའི་ལན་བསྟན་ཟིན་ཏེ། 16-160 དྲིས་ལན་མ་ལུས་པ་ཚང་བར་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །། དེ་ལྟར་མང་ཐོས་དཔྱོད་ལྡན་གཟུར་གནས་ཀྱིས། །ཚུལ་བཞིན་དྲིས་པའི་དྲིས་ལན་ཉུང་ངུ་འདི། །ས་སྐྱར་གནས་པའི་སྔགས་འཆང་རྡོ་རྗེ་འཛིན། །ངག་དབང་ཀུན་ དགའ་བསོད་ནམས་ཞེས་བྱས་སྦྱར། །དིང་སང་ཡིད་སྲུབ་ཀྱིས་བསླད་མཁས་རློམས་འགས། །གཞན་གྱི་དཔལ་འཕྲོག་ཚིག་ངན་རླུང་དམར་གྱིས། །སྐྱོན་བྲལ་ཟླ་བ་དྲི་མེད་ཆུ་གཙང་ལ། །སྣང་བའི་སྐབས་བྲལ་ཚུལ་དེ་བསམ་ བཞིན་སྐྱོ། །དེ་ཕྱིར་ལོག་སྤྱོད་ངན་པའི་རྗེས་འབྲངས་རྣམས། །བ་ཚྭའི་ཆུ་འདྲེས་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་ཆབ། །ལོགས་སུ་ཕྱུང་བ་མཁས་པའི་རྣམ་ཐར་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་འདི་ལའང་བློ་ལྡན་སུ་ཞིག་འཁུ། །ཨེ་མ་ བདག་ནི་འདི་ཕྱིའི་དོན་ཐམས་ཅད། །ཡིད་བཞིན་འགྲུབ་པ་བསླུ་མེད་བླ་མ་ལས། །གཞན་དུ་རེ་བ་མེད་པའི་མོས་གུས་འདིས། །བསམ་པ་ཐམས་ཅད་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཤོག །ཅེས་བླ་མ་ཇོ་གདན་པ་ མང་ཐོས་བཤེས་གཉེན་པས་ཚུལ་བཞིན་དྲིས་པའི་ལན་ཡིད་ཀྱི་མུན་སེལ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཁམས་གསུམ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་འཇམ་པའི་དབྱངས་སྐུ་མཆེད་དང་། རྒྱལ་བ་མུས་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་ལས་སྐྱེས་ པའི་ས་སྐྱ་པ་སྔགས་འཆང་ངག་དབང་ཀུན་དགའ་བསོད་ནམས་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་དཔལ་བཟང་པོས་བ
Chinese
精通语言，因此可以给许多人贴上这样的标签。伟大的萨迦班智达（Sa-skya Paṇḍita，萨迦派著名学者）在《智者入门》（mkhas pa 'jug pa'i sgo）等著作中清楚地阐述了这一点。 正如所说：‘智者是对所有知识，如实通达者。’‘精通各门学科的意义，也可称之为智者。’在注释中说：‘何谓智者？’‘即是对所有知识都能如实通达者。’此外，对于精通所学之人，也可授予智者的称号。 因此，无论是工艺学的摩诃班智达（mahāpaṇḍita，大学者）或工艺学的大学者，还是医学的摩诃班智达或医学的大学者，同样地，无论是声明学、因明学还是内义学等大小学问，无论精通哪方面的知识，都可以称之为该领域的智者或班智达。仅仅因为不精通声明学就不能获得班智达的称号，这怎么可能呢？因此，被称为双语译师的人，必须对声明学有透彻的研究。 ‘虽具广博智慧，然对经文意义粗略对待，若其言说，岂不令具辨识之智者羞愧？’ 这也是恰如其分的格言。以上是对第三个问题的回答， 对所有问题的回答都已完整阐述完毕。 如此，由博学、具慧、公正之人，如理提出的问题，我——居住在萨迦的持明金刚持（sngags 'chang rdo rje 'dzin，持咒者，金刚乘修行者），名昂旺贡噶索南（Ngag-dbang Kun-dga' Bsod-nams）所作答。 如今，一些被虚假观念蒙蔽、自诩为智者的人，以窃取他人荣耀的恶语如暴风般，企图玷污无瑕之月和清澈之水，每每想到这种情景，我便感到悲伤。 因此，将那些追随邪恶行径的人，如同将盐水混入具有八支功德的水中一般，将其分离出来，是智者的行为。因此，谁会对这本书吹毛求疵呢？ 唉！我的一切今生来世的利益，都来自于绝不欺骗的至尊上师，除此之外别无所求，以此虔诚的敬仰，愿我所有的愿望都能毫不费力地自然成就！’ 这部名为《遣除心暗》（yid kyi mun sel）的著作，是应喇嘛觉丹巴·曼唐谢宁巴（bla ma jo gdan pa mang thos bshes gnyen pa）如理提问而作，由三界法王文殊怙主（'jam pa'i dbyangs sku mched，文殊菩萨的化身）和嘉瓦穆萨钦波（rgyal ba mus pa chen po）的教言中诞生的萨迦派持明昂旺贡噶索南扎巴坚赞贝桑波（Ngag-dbang Kun-dga' Bsod-nams Grags-pa rGyal-mtshan dPal bZang-po）所著。
English
Being proficient in language, one can be labeled with many such names. The great Sakya Paṇḍita (Sa-skya Paṇḍita, a famous scholar of the Sakya school) clearly explained this in works such as 'Entrance to the Wise' (mkhas pa 'jug pa'i sgo). As it is said: 'A wise person is considered to be one who truly understands all knowledge.' 'Understanding the meaning of specialized studies can also be called wisdom.' In the commentary, it says: 'What is a wise person?' 'It is one who knows all knowledge without distortion.' Furthermore, one who knows what has been learned can also be given the name of wise person. Therefore, whether it is a Mahāpaṇḍita (mahāpaṇḍita, great scholar) of crafts or a great scholar of crafts, or a Mahāpaṇḍita of medicine or a great scholar of medicine, similarly, whether it is grammar, logic, or inner meaning, etc., whether one is proficient in any aspect of knowledge, one can be called a wise person or a Paṇḍita in that field. How could it be possible that one cannot obtain the title of Paṇḍita simply because one is not proficient in grammar? Therefore, one who is called a bilingual translator must have a thorough study of grammar. 'Although endowed with vast intelligence, if one treats the meaning of the scriptures carelessly, wouldn't other wise people with discerning intellect be ashamed if they spoke like that?' This is also an appropriate saying. The above is the answer to the third question, The answers to all the questions have been completely explained. Thus, the answers to the questions asked properly by a learned, intelligent, and impartial person were composed by me, Ngag-dbang Kun-dga' Bsod-nams (Ngag-dbang Kun-dga' Bsod-nams), a mantra holder Vajradhara (sngags 'chang rdo rje 'dzin, mantra holder, Vajrayana practitioner) residing in Sakya. Nowadays, some who are deluded by false ideas and boast of being wise, with harsh words like a red wind stealing the glory of others, attempt to defile the flawless moon and clear water. I feel sad whenever I think of this situation. Therefore, separating those who follow evil practices, like separating salt water mixed with water that has eight qualities, is the conduct of the wise. Therefore, who would find fault with this book? Alas! All my benefits in this life and the next come from the infallible supreme Guru, and I have no hope in anything else. With this sincere devotion, may all my wishes be effortlessly and spontaneously fulfilled!' This work, called 'Dispelling the Darkness of the Mind' (yid kyi mun sel), was written in response to the proper questions asked by Lama Jodanpa Mangthos Shenyingpa (bla ma jo gdan pa mang thos bshes gnyen pa), by Ngag-dbang Kun-dga' Bsod-nams Grags-pa rGyal-mtshan dPal bZang-po, a Sakya mantra holder born from the teachings of the Lord Manjushri (jam pa'i dbyangs sku mched, emanation of Manjushri) and Gyalwa Musachenpo (rgyal ba mus pa chen po). --------------------------------------------------------------------------------