Tibetan
དབུ་མ་རྩ་བའི་མཆན་འགྲེལ་གནས་ལུགས་རབ་གསལ་ཀླུ་དབང་དགོངས་རྒྱན། དབུ་མ་རྩ་བའི་མཆན་འགྲེལ་གནས་ལུགས་རབ་གསལ་ཀླུ་དབང་དགོངས་རྒྱན། ནཱགེནྡྲཱཤཡཱལངྒཱརནཱམམདྷྱཱམཀམཱུལབྱཉྫནབྲྀཏྟིབིཥམསྠིཏིསུཔྲཀཊཱསྟི། ། དབུ་མ་རྩ་བའི་མཆན་འགྲེལ་གནས་ལུགས་རབ་གསལ་ཀླུ་དབང་དགོངས་རྒྱན་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། བླ་མ་དང་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་སྒོ་གསུམ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་གི་ཟབ་ཡངས་མཁྱེན་པའི་མཁའ་དབྱིངས་སུ། །རྟག་ཆད་མུན་སྟུག་བསལ་བའི་འོད་སྟོང་པ། །མཐའ་བྲལ་དབུ་མའི་ཉིན་བྱེད་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱས། །ཀུན་མཁྱེན་ཐུབ་དབང་སྟོན་པ་ཟླ་མེད་མཆོད། །ཐོག་མེད་སྙིང་ལ་ཉལ་བའི་སྲིད་པའི་གདོན། །དངོས་དང་དངོས་མེད་འཆིང་བའི་དྲྭ་བ་བརྒྱ། །ཡེ་ཤེས་རལ་གྲི་རྣོན་པོས་གཅོད་མཁས་ལྷ། །འཇམ་ དཔལ་མཁྱེན་པའི་གཏེར་གཅིག་གཙུག་ན་མཛེས། །དབུ་མ་རྩ་བའི་མཆན་འགྲེལ་གནས་ལུགས་རབ་གསལ་ཀླུ་དབང་དགོངས་རྒྱན། ཆོས་དབྱིངས་རྒྱ་མཚོར་བདེན་དོན་ནོར་བུའི་ཐོར་ཚུགས་མཛེས། །ཟབ་མོ་བཟོད་པའི་གདེངས་ཀས་རབ་བརྗིད་རྟེན་འབྱུང་གི །རིགས་ཚུལ་འབུམ་བརྒྱན་སྟོང་ཉིད་ཕུགས་སྒྲ་ཆེར་སྒྲོགས་པ། །ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་བརྒྱུད་པར་བཅས་ལ་གུས་ཕྱག་འཚལ། །དབུ་མའི་རྩ་བ་ལེགས་བཤད་པའི། །གཞུང་མང་བཅུད་བསྡུས་འཇམ་དཔལ་དབྱངས། །དགྱེ༷ས་པའི་བློ་མཆོག་མངའ་བ་ཡི། །ཕྱག་བཏབ་མཆན་འགྲེལ་འདི་ན་དགོད། ། དེ་ལ་འདིར་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་དབུ་མ་རྩ་བ་ཤེས་རབ་འདི་འཆད་པ་ལ། ཀླད་དོན། གཞུང་དོན། མཇུག་དོན་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། མཚན་སྨོས་པ་དང་། འགྱུར་གྱི་ཕྱག་གཉིས། དང་པོ་ནི། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། པྲཛྙཱ་ནཱ་མ་མཱུ་ལ་མ་དྷྱཱ་མ་ཀ་ཀཱ་རི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། དབུ་མ་རྩ་བའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་སྒྲ་ཐད་ཀར་བསྒྱུར་ན། པྲཛྙཱ་དང་། ན་མ་དང་། མཱུ་ལ་དང་། མདྷྱཱ་མ་ཀ་དང་། ཀཱ་རི་ཀཱ་དང་ལྔ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ན། ཤེས་རབ་དང་། ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྩ་བ་དང་། དབུ་མ་དང་། ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་དབུ་མ་ནི་མཐའ་བརྒྱད་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པའོ། །རྩ་བ་ནི་གཞུང་རིགས་ཚོགས་རྗེས་མ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱི་མོ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའོ། །དེའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའང་། ལེའུ་གྲངས་སུ་བཅད་པ་དང་། ཤོ་ལོ་ཀ་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དོན་གཉིས་ཀ་ལ་འཇུག་པས། ངག་ཚིགས་སུ་བཅད་པར་བསྡེབས་པའོ། །ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་མིང་སྒྲོགས་པ་སྟེ་གཞུང་འདི་ལ་ཐོས་བསམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཞུགས་ན། མཐའ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་གནས་ལུགས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པས་ཏེ། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་གཉིས་མེད། །ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས། །བསྒྲུབ་བྱའི་དོན་དེ་དང་ལྡན་པས། །གཞུང་ལམ་དག་ལ་དེ་སྒྲས་བཏགས། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དམ་པའི་གནས་ལུགས་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ལྷ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་སྔ་འགྱུར་གྱི་སྐབས་འགྱུར་བྱེད་པའི་དང་པོར་དེའི་བར་ཆད་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལོ་ཙཱ་བས་ཕྱག་མཛད་པའོ། །གཉིས་པ་གཞུང་དོན་ལ། བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་མཆོད་པར་བརྗོད་པ་དང་། ཡན་ལག་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་དངོས་དང་། བཀའ་དྲིན་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱག་མཆོད་དང་གསུམ། དང་པོ་ནི། མགོན་པོ་གང་གིས་ཆོས་རྣམས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཚུལ་ཇི་བཞིན་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས་འཕགས་པའི་རིགས་ཤེས་ངོར་མཐར་འགག་པ་མེད་པ་དང་། དང་པོར་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། ངོ་བོའི་རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པ་དང་། ངོ་བོ་ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པའི་ རྟག་པ་མེད་པ་དང་། གཞན་ནས་འདིར་འོང་བ་མེད་པ་དང་འདི་ནས་གཞན་དུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་དང་། དོན་སོ་སོ་པའམ་ཐ་དད་པའི་དོན་མིན་པ་དང་། དོན་གཅིག་པ་ཡང་མིན་པས། བརྗོད་བྱ་དང་རྗོད་བྱེད་མཚན་ཉིད་དང་མཚོན་བྱ་ལ་སོགས་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་། སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཤེས་དང་ཤེས་བྱའི་ཐ་སྙད་ལས་འདས་པས་སྐྱེ་རྒ་ལ་སོགས་པའི་ཉེར་འཚེ་ཞི་བའི་ལམ་གང་དེ་བསྟན་པར་མཛད་པ། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཞེས་གྲགས་པ་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་དམ་པ་དེ་ལ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པ་པོས་ཐོག་མར་ཕྱག་མཛད་པའོ། །འདིས་དགོས་འབྲེལ་བཞི་ཡང་བསྟན་ཏེ། ཁ་ཅིག་གིས་སྤྲོས་མཐའ་བརྒྱད་བྲལ་ཙམ་གྱི་མེད་དགག་ལ་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་དག་འགག་མེད་སོགས་བརྒྱད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དངོས་བསྟན་གྱི་བརྗོད་བྱར་སོང་ཟེར་ཡང་། འདིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྤྲོས་པའི་མཐའ་བརྒྱད་དང་བྲལ་བའི་གནས་ལུགས་སྤྲོས་པ་ཉེར་ཞི་ཞེས་པ་ནི་བརྗོད་ བྱ། གཞུང་འདིར་བཤད་པའི་རིགས་པས་དོན་དེ་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པ་དགོས་པ། ཞིར་བསྟན་པ་ཞེས་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་ནི་ཉིང་དགོས། དགོས་པ་དང་བསྟན་བཅོས་ཐབས་ཐབས་བྱུང་གིས་འབྲེལ་བས་ན
Chinese
《中观根本颂》释论《显明实性龙王意庄严》。 《中观根本颂》释论《显明实性龙王意庄严》。 ནཱགེནྡྲཱཤཡཱལངྒཱརནཱམམདྷྱཱམཀམཱུལབྱཉྫནབྲྀཏྟིབིཥམསྠིཏིསུཔྲཀཊཱསྟི། 《中观根本颂》释论《显明实性龙王意庄严》之名著述。 顶礼上师与至尊文殊菩萨，以三门恭敬。 于彼深广智慧之虚空中， 遣除常断黑暗之光明万道， 远离边际之中观日轮盛， 敬献遍知能仁导师无与伦比。 无始沉睡于心中之有情魔， 以有实与无实束缚之百千网， 以智慧利剑善巧斩断之天神， 妙吉祥智慧之唯一宝藏顶上严。 《中观根本颂》释论《显明实性龙王意庄严》，法界海中真谛宝珠之散落美丽。 以甚深忍耐之自信，极其庄严缘起之， 理路以十万装饰，空性究竟之音声洪亮宣说， 敬礼龙树父子及传承诸师。 中观根本善说之， 众多论典精要集，妙吉祥， 欢喜之殊胜智慧所具之， 所著释论于此讲述。 于此，讲授大学者圣龙树所著之大论典《中观根本慧论》时，分三部分：绪论、正论、结论。第一部分包括：名称的叙述和翻译的礼敬两部分。首先是名称的叙述：印度语为：པྲཛྙཱ་ནཱ་མ་མཱུ་ལ་མ་དྷྱཱ་མ་ཀ་ཀཱ་རི་ཀཱ། (Prajñā-nāma-mūla-madhyamaka-kārikā，般若-名称-根本-中观-颂)，藏语为：དབུ་མ་རྩ་བའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ།（中观根本颂智慧，名为），也就是如果按照字面意思直接翻译，པྲཛྙཱ་（Prajñā，般若）和ན་མ་（nāma，名称）和མཱུ་ལ་（mūla，根本）和མདྷྱཱ་མ་ཀ་（madhyamaka，中观）和ཀཱ་རི་ཀཱ་（kārikā，颂）这五个词，按照顺序翻译成藏语就是：ཤེས་རབ་（智慧）和ཅེས་བྱ་བ་（名为）和རྩ་བ་（根本）和དབུ་མ་（中观）和ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའོ།（颂）。其中，中观是指远离八边之自性。根本是指作为后续论典、理聚等的母本。颂也包含分章节和偈颂两种含义，即以偈颂形式组合的言辞。名为智慧是名称的宣说。
English
Commentary on the Root Verses of the Middle Way, "A Clear Exposition of the Nature of Reality: Ornament of the Dragon King's Thought." Commentary on the Root Verses of the Middle Way, "A Clear Exposition of the Nature of Reality: Ornament of the Dragon King's Thought." Nāgendrāśayālaṅgāranāmamadhyāmakamūlavyanjanavṛttiviṣamasthitisuprakatāsti. A treatise called "Commentary on the Root Verses of the Middle Way, A Clear Exposition of the Nature of Reality: Ornament of the Dragon King's Thought" is present. I prostrate with reverence through the three doors to the Lama and the venerable Manjushri. In the vast expanse of his profound wisdom, A hundred thousand rays of light dispel the dense darkness of permanence and annihilation, The sun-like mandala of the Middle Way, free from extremes, expands, I offer homage to the omniscient, unequaled Teacher, the King of Sages. The demon of existence, sleeping in the heart since beginningless time, A hundred thousand nets binding with what is real and unreal, The deity skilled at severing with the sharp sword of wisdom, Manjushri, the one treasure of wisdom, is beautiful at the crown of the head. Commentary on the Root Verses of the Middle Way, "A Clear Exposition of the Nature of Reality: Ornament of the Dragon King's Thought," beautiful with the scattered jewels of truth in the ocean of the Dharmadhatu. With the confidence of profound patience, the arising of interdependence is exceedingly magnificent, The reasoning adorned with a hundred thousand aspects, the ultimate sound of emptiness proclaims loudly, I respectfully prostrate to Nagarjuna and his sons, together with the lineage. The essence of the many treatises that well explain the root of the Middle Way, Manjushri, who possesses the supreme mind of delight, This commentary established by him is explained here. Here, in explaining the great treatise "Root Wisdom of the Middle Way" composed by the great teacher, the noble Nagarjuna, there are three parts: the introduction, the main body, and the conclusion. The first part includes: the mention of the title and the homage of translation. The first is the mention of the title: In Sanskrit: Prajñā-nāma-mūla-madhyamaka-kārikā. In Tibetan: དབུ་མ་རྩ་བའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ།（The Root Verses of the Middle Way, called Wisdom）. That is, if translated directly word by word, Prajñā, nāma, mūla, madhyamaka, and kārikā, these five words in order, translated into Tibetan are: ཤེས་རབ་（Wisdom）, ཅེས་བྱ་བ་（called）, རྩ་བ་（Root）, དབུ་མ་（Middle Way）, and ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའོ།（Verses）. Among them, the Middle Way is the nature that is free from the eight extremes. The Root is like the mother of subsequent treatises, collections of reasoning, etc. The verses also include the two meanings of dividing into chapters and stanzas, that is, words combined in the form of stanzas. Called Wisdom is the proclamation of the name.
Chinese
如果通过闻思的方式进入这部论典，就能生起毫不颠倒地证悟远离一切边见的实相的智慧。智慧波罗蜜是无二的。那个智慧就是如来。因为具有所要证悟的意义，所以在论典的道路上用“彼”字来命名。如是说。第二是，向真实显现一切法究竟实相的智慧之神文殊童子顶礼。这是前译时期，为了平息翻译时的障碍，译师所作的礼敬。第二，论典的内容分为：进入论典的支分——赞颂，具有支分的真实论典，以及忆念恩德的礼敬三部分。第一部分是：哪位怙主如实通达了诸法依缘而生的道理，在圣者的智慧面前，没有终结，最初没有生起，本体的相续没有断绝，本体不是恒常存在的，没有从他处而来，没有从此处而去，不是各自不同的意义，也不是同一个意义，因此，语言和所言，自相和所诠等一切边见的戏论寂灭，超越了心和心所、知识和所知的名言，从而开示了平息生老等灾难的道路。向被称为圆满正等觉，一切宗派论师中最殊胜的那位，恭敬顶礼。这是论典作者最初所作的礼敬。这同时也显示了四种必要关联：有些人认为仅仅是远离八边戏论的无遮是所要表达的内容，但认为以无灭等八种方式区分的缘起是所要表达的内容，这实际上是世俗谛直接显示的表达内容。然而，这里所说的依缘而生的真如，是远离八边戏论的实相，戏论寂灭，这是所要表达的内容。需要通过本论所说的道理，轻松地证悟那个意义。寂灭所指的不住涅槃是究竟的目的。因为目的和论典通过方法和方法所生而关联。
English
If one enters this treatise through hearing and thinking, one will generate the wisdom that realizes the reality of being free from all extremes without any inversion. The wisdom of the Perfection of Wisdom is non-dual. That wisdom is the Thus-Gone One. Because it possesses the meaning to be accomplished, it is named with the word "That" on the path of the treatise. Thus it is said. Secondly, I prostrate to the youthful Manjushri, the deity of wisdom who truly reveals the ultimate reality of all phenomena. This is the salutation made by the translator in the early translation period to pacify the obstacles to the translation. Secondly, the content of the treatise is divided into three parts: the branch of entering the treatise - praise, the actual treatise with branches, and the salutation of remembering kindness. The first part is: Which protector, having truly understood the way in which all phenomena arise dependently, in the face of the wisdom of the noble ones, has no end, no beginning, no cessation of the essence, no permanence of the essence, no coming from elsewhere, no going from here to elsewhere, not separate meanings, and not the same meaning, thus, the proliferation of all extremes such as language and what is spoken, characteristics and what is signified, is pacified, and having transcended the terms of mind and mental factors, knowledge and objects of knowledge, he has shown the path of pacifying the afflictions of birth, old age, and so on. I respectfully prostrate to that supreme and holy one, known as the Perfectly Awakened One, the best of all philosophical masters. This is the salutation made by the author of the treatise at the beginning. This also shows the four necessary connections: Some people think that merely the negation of the eight extremes of proliferation is what is to be expressed, but to think that dependent arising, distinguished by the eight ways of non-cessation, etc., is what is to be expressed is actually the expression of the directly shown conventional truth. However, here, the thusness of dependent arising, the reality that is free from the eight extremes of proliferation, the pacification of proliferation, is what is to be expressed. It is necessary to easily realize that meaning through the reasoning explained in this treatise. The non-abiding Nirvana indicated by pacification is the ultimate purpose. Because the purpose and the treatise are related through the method and what arises from the method.