Tibetan
དུ་བཅུག་པ་མ་ཡིན་པ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དཀར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བའི་གནས་འདུལ་བ་ལ་དད་པ་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ལ་དད་པ་དང་ལྡན་པ་ཙམ་འདུག་སྟེ། ལྔ་པོ་ནི་རང་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་ཤིང་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་ཆ་རྐྱེན་ཡིན་པས་རང་འབྱོར་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ལས་ལྡོག་པའི་དལ་བ་དང་རང་འབྱོར་ལྔ་ནི་གནད་གཅིག་གོ །གཞན་འབྱོར་ལྔ་ནི། སངས་རྒྱས་བྱོན་དང་དེས་ཆོས་གསུངས། །བསྟན་པ་གནས་དང་དེ་རྗེས་འཇུག །གཞན་ཕྱིར་སྙིང་ནི་བརྩེ་བའོ། །ཞེས་པས་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་པ། དེས་དམ་པའི་ཆོས་གསུངས་པ། དེའི་བསྟན་པ་མི་ནུབ་པར་གནས་པ། བསྟན་པ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་གཞན་ཡང་མང་དུ་ཡོད་པ། ཆོས་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་གཞན་གྱིས་སྙིང་བརྩེ་བའི་སྒོ་ནས་ཟས་གོས་སོགས་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱོར་བ་པོ་ཡང་མང་དུ་ཡོད་པའོ། །གཞན་བརྩེ་བ་ནི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཆོས་ལ་བརྩེ་བས་འདྲེན་པ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །དེ་ལྔ་ནི་གཞན་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་ཤིང་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་ཆ་རྐྱེན་ཡིན་པས་ན་གཞན་འབྱོར་རོ། །དེ་ཡང་མདོ་ལས། འབྱོར་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཤེས་པ་བློ་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་འབྱོར་པ་ཞེས་ བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པས། དེ་ལ་དལ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ། འབྱོར་པ་ནི་དེའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་ཏེ། དེ་ལྟར་དལ་འབྱོར་བཅོ་བརྒྱད་ཚང་བའི་ལུས་འདི་ལྟ་བུ་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་བས། ད་རེས་ཆོས་ལ་འབད་དགོས་པ་འདུག་སྙམ་བློ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་དྲིལ་བར་བྱ་སྟེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། འདི་འདྲའི་དལ་བ་རྙེད་གྱུར་ནས། །བདག་གིས་དགེ་གོམས་མ་བྱས་ན། །འདི་ལས་བསླུས་པ་གཞན་མེད་དོ། །འདི་ལས་རྨོངས་པ་གཞན་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་དེ་ཉིད་རྙེད་དཀའ་བའི་ཚུལ་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་ནང་ནས་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་འགྲོ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་མང་སྟེ་ས་ཆེན་པོའི་རྡུལ་བཞིན་མཐའ་མེད། མཐོ་རིས་ཀྱི་འགྲོ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཉུང་སྟེ་སེན་མོའི་སྟེང་གི་རྡུལ་ཙམ་དུ་གསུངས་ཤིང་། ངན་སོང་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་ཉུང་ཤོས་དུད་འགྲོ་དང་། དེ་ཡང་བྱིངས་ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་གནས་ཤིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ། ཁ་འཐོར་གྱིས་ཀྱང་ས་གཞི་རི་ཀླུང་བར་སྣང་ཐམས་ཅད་ཁེངས་པ་ཙམ། ལྷ་དང་མིའི་འགྲོ་བ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་ན་སྲིད་མཐའ་ཙམ་དང་། དེ་ལས་ཀྱང་སྤྱིར་མིའི་འགྲོ་བ་ཉུང་། སྒོས་འཛམ་བུའི་གླིང་པའི་མི་ཉུང་། ཡང་སྒོས་ཆོས་ལྡན་གྱི་མི་ལུས་ནི་སྲིད་མཐའ་ཙམ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཉུང་བ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི
Chinese
没有被放入其中的。产生世间和出世间一切白法的处所，是对调伏的信仰，仅仅是具有对佛陀教言的信仰。这五者由自身相续所摄持，是修法的顺缘，因此称为自圆满。也就是说，远离八无暇的闲暇和五自圆满是一个要点。五他圆满是：佛陀降临，以及他宣说正法，教法住世，以及随行于此，为他人的慈悲之心。意思是说，佛陀降临于世间，他宣说了殊胜的正法，他的教法不衰败地住世，有很多其他人随行于此教法，对于修行者，也有很多人以慈悲之心从食物、衣服等方面提供帮助。另一种说法是，慈悲是善知识以对法的慈悲来引导。这五者由他人相续所摄持，是修法的顺缘，因此称为他圆满。经中说：圆满是指了知心的自性，对于正确的智慧之义称为圆满。因此，闲暇是本体，圆满是它的差别法。像这样，具足十八种闲暇圆满的身体是极其难以获得的，现在应该一心一意地努力修法。如《入行论》中所说：获得如此闲暇后，我若不修习善，则无有比此更愚蠢，则无有比此更迷惑。就像这样。第二，关于此身难以获得的道理是：在有情众生中，三恶道的众生非常多，像大地的尘土一样无边无际。善趣的众生非常少，据说像指甲上的尘土一样。三恶道中，数量最少的是畜生，而且它们主要居住在浩瀚的海洋中，数量不可思议。即使是分散的，也遍布大地、山川、天空。天人和人类的数量与此相比，就像是极少的边际。而且，总的来说，人类的数量很少。特别是赡部洲的人类很少。更特别的是，具有佛法的人身就像是极少的边际。如此稀少也是因为有情众生
English
not being put into it. The place where all white dharmas, mundane and supramundane, arise is faith in taming, which is merely having faith in the Buddha's teachings. These five are gathered by one's own continuum and are conditions for practicing the Dharma, so they are called self-endowments. That is, leisure that is the opposite of the eight non-leisures and the five self-endowments are one key point. The five other-endowments are: The Buddha came and taught the Dharma. The teaching remains and follows it. The heart is compassionate for others. It means that the Buddha came into the world, he taught the sacred Dharma, his teaching remains without decaying, there are many others who follow this teaching, and for those who practice the Dharma, there are also many who provide assistance such as food and clothing with compassion. Another explanation is that compassion is the good spiritual friend guiding with compassion for the Dharma. These five are gathered by the continuum of others and are conditions for practicing the Dharma, so they are called other-endowments. Also, the sutra says: Endowment is knowing the nature of the mind, and endowment is called the meaning of correct wisdom. Therefore, leisure is the essence, and endowment is its distinguishing characteristic. Thus, this body with eighteen leisures and endowments is extremely difficult to obtain. Now, one should focus one's mind and strive to practice the Dharma. As it is said in the Bodhisattvacaryāvatāra: Having obtained such leisure, if I do not cultivate virtue, there is no greater deception than this, there is no greater delusion than this. Just like that. Second, the reason why it is difficult to obtain this is: Among sentient beings, the beings of the three lower realms are extremely numerous, as infinite as the dust of the great earth. The beings of the higher realms are extremely few, said to be like the dust on a fingernail. Among the three lower realms, the fewest are animals, and they mainly live in the vast ocean, and their number is inconceivable. Even if they are scattered, they fill the earth, mountains, rivers, and sky. The number of gods and humans is like a very small edge compared to that. Moreover, in general, the number of humans is small. Especially the humans of Jambudvipa are few. Even more especially, the human body with Dharma is like a very small edge. Such scarcity is also because of sentient beings
Tibetan
་ནང་ནས་སྡིག་པའི་ལས་བྱེད་པ་ནི་ཆེས་མང་སྟེ་མཐའ་མེད། དགེ་བ་བྱེད་པ་ནི་ཅི་ནས་ཀྱང་ཉུང་ཞིང་། དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་མི་ལུས་འཕེན་ཐུབ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པས་མི་ལུས་རྙེད་པ་དཀའ་བ་སྟེ། དབུ་མ་འཇུག་པར། མངོན་མཐོའི་རྒྱུ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་གཞན་མེད། །ཅེས་མངོན་མཐོའི་རྒྱུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཁོ་ནར་ངེས་པ་དང་། དེ་ཉིད་དཀོན་པའི་དཔེ་ཡང་། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། རྒྱ་མཚོ་གཅིག་གནས་གཉའ་ཤིང་བུ་ག་དང་། །རུས་སྦལ་ཕྲད་པ་བས་ཀྱང་དུད་འགྲོ་ལས། །མི་ཉིད་ཆེས་ཐོབ་དཀའ་འོ་མི་དབང་གིས། །དམ་ཆོས་སྤྱོད་པས་དེ་འབྲས་མཆིས་པར་མཛོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་དཔེས་ཀྱང་མཚོན་པར་བྱས་ནས་སྤྱིར་མི་ལུས་རྙེད་དཀའ་བ་དང་། ཁྱད་པར་ཆོས་ལྡན་གྱི་མི་ལུས་འདི་འདྲ་རྙེད་པ་ནི་བསོད་ནམས་མང་པོ་བསགས་པའི་མཐུ་ལས་བྱུང་བས་ན། ད་རེས་རྙེད་ པར་དཀའ་བའི་ལུས་རྟེན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་ཐོབ་པའི་དུས་འདིར་གཏན་གྱི་བདེ་བའི་ཕྱིར་དུ་ཆོས་རྣམ་དག་ཅིག་ཅི་ནས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམ་པའོ། །གསུམ་པ་རྙེད་པ་དོན་ཆེ་བར་བསམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་རྙེད་དཀའ་བའི་མི་ལུས་དེ་ཐོབ་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་སྙམ་ན་ཕན་ཡོན་ཤིན་ཏུ་ཆེ་སྟེ། གནས་སྐབས་སུ་སྐྱེ་བ་ནས་སྐྱེ་བར་མཐོ་རིས་ཀྱི་བདེ་བ་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་སོགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་དངོས་པོ་མཐའ་དག་ཀྱང་བདེ་བླག་ཏུ་སྒྲུབ་ནུས། དེར་མ་ཟད་ཐེག་པ་འོག་མའི་མྱང་འདས་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་སྒྲུབ་ནུས་ཤིང་། འདི་མ་ཐོབ་ན་ཐར་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་འཁོར་བའི་བདེ་བ་ཙམ་ཡང་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་མེད་པས། དེས་ན་ད་རེས་དལ་འབྱོར་ལ་སྙིང་པོ་ལོན་པ་ཞིག་མ་བྱས་ན་རིན་པོ་ཆེའི་གླིང་ནས་ལག་སྟོང་དུ་ལྡོག་པ་ལྟར་དོན་མེད་དུ་སོང་ན་འཕུང་ཚབས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་སྟེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། མི་ཡི་གྲུ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །སྡུག་བསྔལ་ཆུ་བོ་ཆེ་ལས་སྒྲོལ། །གྲུ་འདི་ཕྱིས་ནས་རྙེད་དཀའ་བས། །རྨོངས་པ་དུས་སུ་གཉིད་མ་ལོག །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་འདོད་དོན་ཁྱད་པར་ཅན་འགྲུབ་ཏུ་རུང་བའི་རྟེན་ལན་གཅིག་ཐོབ་པ་དེ་ཉིད་སྔར་དོན་མེད་དུ་དེ་ཙམ་ཐལ། ད་ནི་ཅི་ནས་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འབད་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་བསམ་པ་སྙིང་ཐག་པ་ནས་དྲན་པར་བྱས་ནས་དལ་འབྱོར་དོན་མེད་དུ་མ་སོང་བ་གལ་ཆེའོ། །གཉིས་པ་འཆི་བ་མི་རྟག་པ་བསམ་པ་ནི། མཐར་འཆི་བ་འོང་སྙམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་ཀྱང་། རེ་ཞིག་མི་འཆི་བར་རེ་བའི་བློ་དེ་འཆི་ཁ་ཚུན་ཆད་ལ་འབྱུང་། བློ་ང
Chinese
从内部造作罪业的人非常多，没有边际。行善的人却非常少。其中，能够获得人身，守护戒律的更是稀有，所以人身难得。《入中论》中说：“增上生的因，不是戒律之外的其他。” 这样确定了增上生的因仅仅是戒律。关于它的稀有性，龙树菩萨也说：“犹如大海中漂流的独木轭孔，与盲龟相遇一般，从旁生中获得人身，对于人王来说，极其难得。行持正法，以此成就果实。” 用这个比喻也说明了，总的来说人身难得，特别是获得如此具有修法条件的人身，是积累众多福德的力量所致。因此，现在获得了难以获得，且圆满的身体，在这个时候，为了永久的安乐，无论如何也要修持清净的佛法啊！要这样想。第三，思维所获人身意义重大。 如此，如果认为获得极其难得的人身有什么必要呢？它的利益非常大。暂时来说，能够轻易地成就生生世世增上生的安乐，身体和受用等一切圆满的事物。不仅如此，还能成就下乘的涅槃和无上的菩提。如果没有获得人身，不要说解脱，就连成就轮回的安乐也没有办法。因此，现在如果没有从暇满中取得精华，就像从珍宝岛空手而归一样，毫无意义地过去，损失非常大。《入菩萨行论》中说：“依靠人身的船只，能够从痛苦的大河中解脱。这船只之后很难获得，愚昧的人啊，不要在此时睡着了。” 如是说，能够成就殊胜愿望的所依，一旦获得，如果像以前一样毫无意义地度过，现在无论如何也要一心一意地精进于正法啊！要从内心深处忆念，不让暇满空耗非常重要。第二，思维死亡无常。 大家都认为最终会死亡，但是期待暂时不死的念头，甚至到临死的时候还会产生。念
English
The number of those who commit sinful deeds is extremely large, without end. Those who do good are very few. Among them, those who can obtain a human body and keep the precepts are extremely rare, so it is difficult to obtain a human body. In the "Entering the Middle Way" it says, "The cause of higher realms is none other than discipline." Thus, it is certain that the cause of higher realms is solely discipline. As an example of its rarity, the venerable Nagarjuna said, "It is more difficult for beings to obtain a human existence than for a turtle to meet a yoke with a hole in the middle of the ocean. O king, by practicing the sacred Dharma, may you achieve its fruit." This example also illustrates that, in general, it is difficult to obtain a human body, and especially to obtain such a human body endowed with Dharma is due to the power of accumulating much merit. Therefore, now that we have obtained this rare and perfect human body, at this time, for the sake of lasting happiness, we must definitely practice pure Dharma! Think in this way. Third, think about the greatness of the meaning of what is obtained. If one wonders what is the need for obtaining such a rare human body, the benefits are very great. Temporarily, one can easily achieve the happiness of higher realms from birth to birth, and all the perfect things such as body and possessions. Moreover, one can achieve the Nirvana of the lower vehicle and the unsurpassed Bodhi. If one does not obtain this, not to mention liberation, there is no way to achieve even the happiness of samsara. Therefore, if we do not take the essence from leisure and endowment now, it is like returning empty-handed from the island of jewels, and it would be a great loss to go in vain. In the "Bodhicharyavatara" it says, "Relying on the boat of human life, one is freed from the great river of suffering. This boat is difficult to find later, O foolish one, do not sleep at this time." As it is said, once one obtains the basis for accomplishing special wishes, if one spends it as meaninglessly as before, now one must definitely strive single-mindedly in the sacred Dharma! It is very important to remember from the bottom of one's heart and not let leisure and endowment go to waste. Second, contemplate impermanence of death. Everyone thinks that death will eventually come, but the thought of hoping not to die for a while arises even at the time of death. The mind
Tibetan
ན་དེས་བསྒྲིབས་ནས་ཚེ་འདིའི་རྣམ་གཡེང་ལ་འབྱམས། ཕྱི་མའི་དོན་བསྒྲུབ་པ་ཕྱི་བཤོལ་ལེ་ལོའི་དབང་དུ་འགྲོ་བས་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་དགོས། དེ་ལ་ངེས་པར་འཆི་བ་བསམ་པ། ནམ་འཆི་ཆ་མེད་པ། འཆི་བ་ལ་ཅིས་ཀྱང་མི་སྟོངས་པར་བསམ་པ་གསུམ་གྱི། དང་པོ་ངེས་པར་འཆི་བ་བསམ་པ་ནི། དལ་འབྱོར་གྱི་རྟེན་དེ་ཉིད་ཐོབ་ཟིན་ནས་མི་འཆི་བ་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་ག་ཡིན་མོད། རྟག་པའི་ངེས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། ལུས་ཅི་འདྲ་ཞིག་བླངས་པ་དང་། གནས་གྲོགས་གང་ལ་བརྟེན་ཀྱང་འཆི་བ་ལས་མ་འདས། ས་སྟེང་གི་འགྲོ་ བ་སྔར་བྱུང་བ། ད་གཟོད་འབྱུང་འགྱུར། ད་ལྟ་དངོས་སུ་ཡོད་པ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཆི་བ་ལས་མ་འདས། མདོར་ན་རང་རེ་བཙས་ནས་དེ་རིང་ཡན་ཆད་དུ་དགྲ་གཉེན་བར་མའི་འགྲོ་བ་ཇི་ཙམ་ཞིག་ཤི། དེས་ན་བདག་ལ་མི་འཆི་བའི་གདེང་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། མདོ་ལས། བྱུང་དང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཇི་སྙེད་པ། །ཀུན་གྱིས་ལུས་འདི་བཏང་ནས་འགྲོ་བ་དང་། །དེ་ཀུན་འཇིག་པ་མཁས་པས་རྟོགས་བགྱི་སྟེ། །ཆོས་ལ་གནས་བགྱི་ངེས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད། །ཅེས་དང་། རྟ་དབྱངས་ཀྱིས། ས་འམ་འོན་ཏེ་མཐོ་རིས་ན། །སྐྱེས་ནས་ལ་ལ་མ་ཤི་བ། །འགའ་ཞིག་ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་བའམ། །ཐོས་སམ་འོན་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་ཟ། །ཞེས་དང་། གང་དུ་ཕྱིན་ཀྱང་འཆི་བས་མི་ཚུགས་པའི། །ས་ཕྱོགས་དེ་ནི་གང་ནའང་ཡོད་མ་ཡིན། །ནམ་མཁའ་ལ་མེད་རྒྱ་མཚོའི་གཏིང་ནའང་མེད། །རི་བོ་ཀུན་གྱི་ཕུག་ཏུ་ཞུགས་ཀྱང་མེད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་སྤྱིར་འཆི་བ་ལས་མ་འདས་ཤིང་། འོན་ཀྱང་ཚེ་རིང་པོར་འཚོ་བ་ཞིག་ཡིན་དུ་སྲིད་ཀྱང་། ལོ་དང་ཟླ་བ་ཞག་དང་ཟ་མ་སྐད་ཅིག་རེ་རེས་ཀྱང་སྡོད་པ་མེད་པར་འཆི་བ་ལ་ཇེ་ཉེར་སོང་བས་སྔར་དེ་ཙམ་ཞིག་འདས། ལྷག་མ་ཡང་བསྣོན་པ་མེད་ཅིང་བར་མ་ཆད་དུ་འགྲིབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱ་ཆེ་རོལ་པ་ལས། སྲིད་གསུམ་མི་རྟག་སྟོན་ཀའི་སྤྲིན་དང་འདྲ། །སྐྱེས་བུའི་ཚེ་འགྲོ་རི་གཟར་འབབ་ཆུར་མཚུངས། །འགྲོ་བའི་ཚེ་འགྲོ་ནམ་མཁའི་གློག་འདྲ་སྟེ། །རི་གཟར་འབབ་ཆུ་ལྟ་བུར་མྱུར་མགྱོགས་འགྲོ། །ཞེས་དང་། སྤྱོད་འཇུག་ལས། ཉིན་མཚན་སྡོད་པ་ཡོངས་མེད་པར། །ཚེ་འདི་རྟག་ཏུ་གོད་འགྱུར་ཞིང་། །སྣོན་པ་གུད་ནས་འོང་མེད་ན། །བདག་ལྟ་འཆི་བར་ཅིས་མི་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པས་དེས་ན་དང་པོར་གཞོན་པའི་དུས་སུ་ནི་བསམ་པ་མ་རྙེད་པས་ཆོས་མ་བྱུང་། མཐར་རྒས་ནས་ནི་ཆོས་བྱེད་ལོ་བྱས་ཀྱང་ལུས་སེམས་ཀྱི་སྟོབས་ཟད་པས་བོགས་བསྐྱེད་མི་འབྱུང་། དེའི་བར་གྱི་ཕྱེད་ནི་གཉིད་ཀྱིས་འདས།