Tibetan
སྙན་ངག་གི་མཚན་ཉིད་བསྡུས་པ་རྩོམ་དཔེ་དང་བཅས་པ་སྣ་ཚོགས་ཨུཏྤ་ལའི་ཆུན་པོ། །ལོ་ཆེན་དྷརྨ་ཤྲཱི། སྙན་ངག་གི་མཚན་ཉིད་བསྡུས་པ་རྩོམ་དཔེ་དང་བཅས་པ་སྣ་ཚོགས་ཨུཏྤ་ལའི་ཆུན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། །ལོ་ཆེན་དྷརྨ་ཤྲཱི། སྙན་ངག་གི་མཚན་ཉིད་བསྡུས་པ་རྩོམ་དཔེ་དང་བཅས་པ་སྣ་ཚོགས་ཨུཏྤ་ལའི་ཆུན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། །ན་མོ་མཉྫུ་གྷོ་ཥཱ་ཡ། ལྟ་བས་མི་ངོམས་རབ་མཛེས་སྒེག་མོའི་གཟུགས། །ཚངས་དབང་སྲས་མོ་ཡིད་འཕྲོག་སྒྲ་དབྱངས་ཅན། །ངག་གི་ལྷ་མོའི་ཞབས་པད་ལ་བཏུད་དེ། །སྙན་ངག་ལ་དགའི་སྐྱེས་སུ་ཚུལ་འདི་སྦྱིན། །དེ་ལ་འདིར་སྙན་ངག་གི་མཚན་ཉིད་དཔེར་བརྗོད་དང་བཅས་པ་རྗེ་བཙུན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གཏེར་ཆེན་བླ་མའི་དགོངས་པ་ལྟར་རང་བློས་གང་ནུས་མདོ་ཙམ་ཞིག་བྲི་བར་བྱའོ། །འདི་ལ་གཉིས་ཏེ། གང་ཞེ་ན། སྙན་ངག་གི་ལུས་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་དང་། དེ་མཛེས་བྱེད་ཀྱི་རྒྱན་གཉིས་སུ་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་ཅིང་གསལ་བར་བྱས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཡང་། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྙན་ངག་གི། ལུས་དང་རྒྱན་ཡང་རབ་ཏུ་བསྟན། །ཅེས་སོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་སྙན་ངག་གི་ལུས་ནི། སྨྲ་བ་པོས་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་གྱི་བརྗོད་བྱ་ཅན་བསྟན་བཅོས་སུ་བཤད་པའི་ངེས་པ་ལས་མ་འདས་པས་རྣམ་པར་བཅད་ཅིང་། རྗོད་བྱེད་སི་དང་ཏི་སོགས་མཐའ་ཅན་ཚིག་གི་ཕྲེང་བ་ཅན་ཞིག་སྟེ། ལུས་ནི་རེ་ཞིག་འདོད་པ་ཡི། །དོན་གྱི་རྣམ་བཅད་ཚིག་གི་འཕྲེང་། །ཞེས་སོ། །དབྱེ་ན་གསུམ་སྟེ། དེ་ཡང་ཚིགས་བཅད་ལྷུག་པ་དང་། །སྤེལ་མ་རྣམ་གསུམ་ཉིད་དུ་གནས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི། ལུས་གང་ཞིག་རྐང་པ་བཞིར་བཅད་ཅིང་བཞིར་ཚོགས་པའི་ངག་སྟེ། ཚིགས་བཅད་རྐང་བཞི། ཞེས་སོ། །དབྱེ་ན་གཉིས་ལས་སྡེབ་སྦྱོར་གྱི་སྒོ་ནས་བྲྀཏྟ་ཛ་ཏི་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་ནི། བོད་སྐད་ལ་བྲྀཏྟ་དང་རྗེས་མཐུན་ཡི་གེ་བགྲང་བ་ཙམ་ལས་སྡེབ་སྦྱོར་མཚན་ཉིད་པ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་མ་སྨོས་ལ། སྦྱོར་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་བཞིར་དབྱེ་བ་ནི། གྲོལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ལྷུག་པའི་མཚན་ཉིད། ལུས་གང་ཞིག་རྐང་པས་མ་བཅད་པའི་རྣམ་དབྱེའི་མཐའ་ཅན་གྱི་ངག་ཚིག་རྒྱུན་ཆགས་པ། དབྱེ་ན་བརྗོད་པ་དང་གཏམ་གཉིས། འདི་གཉིས་ཐ་དད་པར་འདོད་པ་ཡོད་ཀྱང་མེ་ལོང་རང་ལུགས་མི་འགལ་བར་འདོད་དོ། །སྤེལ་མའི་མཚན་ཉིད། ལུས་གང་ཞིག་ཚིགས་བཅད་ལྷུག་བསྲེས་པའམ་སྐད་རིགས་བསྲེས་པའོ། །དབྱེ་ན་བཅད་ལྷུག་སྤེལ་བ་:ཙམ་བསྡུ་༼
Chinese
诗学定义简编，附带范例，名为《杂妙莲花束》。大译师达磨室利。
English
A Compendium of Poetics with Examples, entitled 'A Garland of Various Utpala Flowers'. Translated by the Great Translator Dharmashri.
Tibetan
ཙམྦཱུ་༽དང་། སྐད་རིགས་བཞི་ཀ་སྤེལ་བ་ཟློས་གར་གཉིས་སོ། །དེ་འདྲའི་བཅད་ལྷུག་སྤེལ་མ་གསུམ་ལ་སྐད་ལེགས་སྦྱར་དང་། རང་བཞིན་དང་། ཟུར་ཆག་དང་། འདྲེས་མ་བཞིར་གནས་ལ། ལེགས་སྦྱར་ལྷའི་སྐད་དང་། རང་བཞིན་ལ། ལེགས་སྦྱར་དེས་སྐྱེས་དང་། དེ་མཚུངས་དང་། ཡུལ་སོ་སོའི་སྐད་ཅན་གསུམ། ཟུར་ཆག་ནི། སྙན་ངག་པ་བ་ལང་རྫི་ལ་སོགས་པའི་སྐད་དུ་འདོད། སྒྲའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ལུགས་རྣམས་ལས། ལེགས་སྦྱར་ལས་གཞན་པ་རྣམས་ཟུར་ཆག་ཏུ་འདོད་དོ། །དེ་ལྟར་ལུས་གསུམ་ལས། འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་པའི་ཚུལ་ལ། ཐོག་མར་གྲོལ་བ་ནི། ཤྭ་ལོ་ཀ་གཅིག་གིས་བརྗོད་བྱའི་དོན་གཅིག་རྫོགས་པས་གཞན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་དབང་ཅན་དུ་གྲོལ་བར་སྟོན་ཏེ། དཔེར་ན། ངོ་མཚར་སྒྲ་དབྱངས་འདུས་པའི་ཆུ་གཏེར་ལས། །ལེགས་འཁྲུངས་ཚངས་དབང་སྲས་མོ་ཟླ་ཞལ་ཅན། །ཨེ་མ་མ་ལ་མཁྱེན་བརྩེའི་སྣང་བ་ཡིས། །དེ་རིང་བདག་བློའི་ཀུན་ད་བཞད་པར་མཛོད། །ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རིགས་ནི། ཤྭ་ལོ་ཀ་དུ་མས་བརྗོད་བྱའི་དོན་གཅིག་བྱ་ཚིག་གཅིག་གིས་རྫོགས་པར་སྟོན་པ་སྟེ། དཔེར་ན། བློ་ལྡན་གང་གིས་རྣམ་པར་འདྲེན་པའི་དཔལ། །མཚན་དཔེའི་མེ་ཏོག་དཔེ་བྱད་ཟེའུ་འབྲུ་ཡིས། །རབ་མཛེས་སྣང་བརྙན་ངོ་མཚར་ཕུང་པོའི་གཏེར། །གསལ་བས་ཡང་དག་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཞིན། །རལ་པའི་ཅོད་པན་མངོན་པར་འཁྱིལ་བ་གང་། །རྒྱལ་བའི་གཙུག་ཏོར་བལྟར་མི་མངོན་འཕགས་པ། །མཐོང་བའི་སྐལ་བ་རབ་བསྒྲིབས་ལུས་ཅན་ལ། །གསལ་བར་སྟོན་ཕྱིར་ས་འདིར་ལྷགས་པ་བཞིན། །ཉེས་པའི་དྲི་བྲལ་དུང་དང་པད་རྩ་ལྟར། །རབ་དཀར་མཐང་གོས་དག་གིས་ཉེར་བཀླུབས་པ། །མ་ལུས་འགྲོ་བ་རྣམ་གྲོལ་ཐར་པའི་ལམ། །སྟོན་པའི་སྙིང་ སྟོབས་མཆོག་ཏུ་དཀར་བ་བཞིན། །ལྷ་རྫས་རིན་ཆེན་རྒྱན་མང་རབ་བཟུང་བའི། །ཡིད་འོང་རྣམ་བཀྲའི་ཁྲི་ལ་རབ་བཀོད་པ། །མཐོང་ནས་ཡ་མཚན་མངོན་འདོད་དད་པ་ཡི། །བདུད་རྩིའི་རོ་ཡིས་སྙིང་ག་མྱོས་པར་གྱུར། །མཛོད་ནི། གཅོད་མཚམས་བྱ་ཚིག་སྣ་ཚོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཤྭ་ལོ་ཀ་ངེས་བཟུང་མེད་པར་བརྗོད་བྱ་དུ་མས་མཛོད་ལྟར་ཕྱུག་པ་སྟེ། རིགས་བཟང་ཆོ་འབྲང་དག་གིས་མ་རྨས་ཤིང་། །དཔའ་མཛངས་དུལ་བའི་བློ་ལྡན་སྐྱེས་བུ་དེ། །ནམ་ཞིག་མི་བདག་ས་ཡི་དབང་ཕྱུག་ཆེའི། །དཔལ་གྱི་འདུན་སར་སྤྲོ་བར་ལྷགས་ནས་སུ། །སྙིམ་པ་འཆར་ཀའི་པད་འདབ་འཛུམ་པ་ལྟར། །སྤྱི་བོར་བཀོད་ནས་བཞིན་ལ་དགའ་བའི་མདངས། །མངོན་པར་ཕྱུང་སྟེ་ཆེན་པོའི་རྣ་བ་ལ། །བདུད་རྩི་སྟེར་བ་ངག་གིས་འདི་སྐད་སྨྲས། །ཨེ་མ་ལྷ་གཅིག་བསོད་ནམས་ཆེན་པོའི་དཔུང་། །མངོན་པར་དར་བའི་རིགས་ཀྱི་ལང་ཚོ་ལ། །ཕུལ་བྱུང་མང་ཐོས་གཏོང་དང་སྙིང་སྟོབས་ཀྱིས། །མཛེས་པར་བརྒྱན་ཁྱོད་མཐོ་རིས་བདག་པོ་བཞིན། །མི་བདག་ཚངས་དབང་ས་ལ་བབས་པའམ། །ས་འདི་ཚངས་དབང་འདུན་སར་རྒྱུག་པ་ལྟར། །ས་ལ་སྤྱོད་ཀྱང་ཚངས་པའི་བློ་ལྡན་ཁྱོད། །ལྷ་དབང་རྣམས་ཀྱིས་གཙུག་གི་རྒྱན་དུ་བཀུར། །རབ་གསལ་གྲགས་པ་ཉིན་བྱེད་ལྟ་བུ་ཞེས། །ཡང་དག་བགྲོས་ནས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་སོང་། །འདུས་པ་ནི། བརྗོད་བྱའི་དོན་གཅིག་ཤྭ་ལོ་ཀ་དུ་མ་དང་བྱ་ཚིག་མང་པོ་འདུས་ནས་སྟོན་པ་སྟེ། ཡོན་ཏན་གཟི་བརྗིད་ལ་བརྟེན་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས། །གང་གི་གྲགས་པ་སྤྱི་བོར་མངོན་མཆོད་པ། །གཏེར་ཆེན་བླ་མ་ཞེས་བྱའི་འགྲོ་མགོན་དེ། །སྲིད་ཞིའི་རྒྱན་དུ་མཛེས་བྱེད་ཐིག་ལེར་གྱུར། །གང་གི་གྲགས་པ་མེ་ཏོག་མནྡྷ་རའི། །དོག་པ་ཡོན་ཏན་དྲི་བཟང་མངར་པོ་རུ། །ཕྱོགས་ཀུན་དུལ་བས་ལུས་ཅན་བྷྲ་མ་རའི། །ཡིད་ལ་སྔོན་མེད་དགའ་བ་སྦྱིན་པར་གྱུར། །མཁྱེན་བརྩེའི་ཉིན་མོར་བྱེད་པ་གང་གི་དཔྱིད། །སྙན་གྲགས་རྡུལ་འཕྲེང་འཛག་པ་ལྷ་དང་མིའི། །གཙུག་ཏོར་ལྷ་ལམ་ཡངས་པར་རྒྱུ་བ་ན། །མ་ལུས་དུད་ནས་རབ་ཏུ་བསྟེན་པར་བགྱི། །དེ་འདྲ་བའི་ཚིགས་བཅད་རྒྱ་ཆེན་ལེའུས་བཅིངས་པ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྙན་ངག་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་དང་པོར་ལུས་རྩོམ་པའི་སྒོ་ལ་གསུམ་གྱི། དང་ པོ་ཤིས་བརྗོད་ནི། འདོད་བྱ་ལ་སྨོན་པ་སྒོར་བྱས་པ་སྟེ། སྒེག་འཆང་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱས་རབ་མཛེས་པའི། །དཔལ་མོ་རྣམ་པར་དཀར་བའི་ཚངས་སྲས་མ། །རྣམ་མང་འགྲོ་ལ་སྙན་འགྱུར་ངག་གི་གཏེར། །སྦྱིན་མཛད་ལྷག་པའི་ལྷ་དེས་དགེ་ལེགས་མཛོད། །གཉིས་པ་ཕྱག་བྱ་བ་ནི། ཡུལ་ལ་གུས་པས་འདུད་པ་སྟེ། སྲིད་འདིར་ཆེ་བར་གྲགས་པའི་ལྷ་ཆེན་རྣམས། །ཁྱོད་ཀྱི་ཞབས་ཟུང་བསྟེན་ལ་པདྨོ་བཞིན། །ངོ་མཚར་དད་བརྒྱའི་གེ་སར་འཛུམ་རླབས་ཀྱིས། །མཆོད་འོས་གཏེར་ཆེན་བླ་མར་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གསུམ་པ་དངོས་པོ་ངེས་བསྟན་ནི། བརྗོད་བྱའི་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་མདོར་བསྡུས་ནས་སྟོན་པ་སྟེ། བཅད་ལྷུག་སྤེལ་མའི་སྒེག་འཆང་ལུས་ཕྲ་མར། །རབ་མཛེས་སྒྲ་དོན་རྒྱན་མང་གིས་བརྒྱན་ཏེ། །རིགས་ལྡན་མཁས་པའི་མདུན་སར་ངོམ་པ་ན། །གྲོང་ཚིག་མུ་ཏོའི་དུག །་ཧྲུལ་ཕ་མཐར་འགྲོ། །སྙན་ངག་ཆེན་པོའི་ལུས་རྩོམ་ཚུལ་ལས། གྲོང་ཁྱེར་ལ་བསྔགས་པ་ནི། ནོར་འཛིན་དཔལ་མོའི་གཙུག་གིས་རབ་བསྟེན་པའི། །ནོར་བུའི་བ་གམ་མཐོར་བརྩེགས་གཞལ
Chinese
瞻部（ཙམྦཱུ་）等，以及运用四种语言的两种戏剧。像这样诗、散文、诗散合一三种文体，有梵语、自性语、变异语、混合语四种。梵语是天神之语，自性语有梵语所生、与其相同、以及各种地方语言三种。变异语被认为是诗人、牧童等的语言。在所有声明论典的体系中，除了梵语之外的其他语言都被认为是变异语。如是三种文体中，此处关于创作诗歌的方法，首先是“解脱”，即一个颂（梵文：Śloka）完整表达一个主题，不依赖其他而显示其自主性。例如：从奇妙音韵汇聚的水藏中，善生的梵天之女，月亮般的容颜。唉玛玛拉，以您慈悲的显现，今天请让我的智慧莲花绽放。类似这样的例子。其次是“族类”，即多个颂（梵文：Śloka）用一个动词来完整表达一个主题。例如：有智慧者以何等方式引导的荣耀，以相好之花、随好之花蕊，极其美丽的身影，奇妙堆积的宝藏，清晰得如同圆满正等觉佛陀。发髻明显盘绕的那位，胜者的顶髻，不可见的圣者，为了向被遮蔽视力的众生清晰显现，如同降临于此地。像无过失的法螺和莲藕根一样，被极其洁白的下裙覆盖，为所有众生开示解脱道的，心的
English
Jambudvipa (ཙམྦཱུ་), etc., and two dramas that use all four languages. Such three styles of prose and verse mixed, exist in four forms: Sanskrit, natural language, corrupted language, and mixed language. Sanskrit is the language of the gods, and natural language has three types: those born from Sanskrit, those similar to it, and those with various local languages. Corrupted language is considered to be the language of poets, shepherds, and so on. In all systems of grammatical treatises, all languages other than Sanskrit are considered corrupted languages. Thus, among the three styles, here, regarding the method of composing verses, first is "Liberation," which shows that one verse (Sanskrit: Śloka) completely expresses one theme, not relying on others, and is liberated as independent. For example: From the water treasury where wonderful sounds gather, the well-born daughter of Brahma, with a moon-like face. Ema Mala, with your compassionate appearance, today please make the lotus of my wisdom bloom. Like this example. Second is "Genus," which shows that multiple verses (Sanskrit: Śloka) complete one theme with one verb. For example: The glory that the wise lead in what way, with the flowers of marks and signs, the stamens of secondary marks, an extremely beautiful image, a treasure of wonderful accumulations, as clear as a perfectly enlightened Buddha. The one whose braided crown is clearly coiled, the crown jewel of the victors, the invisible noble one, as if descending to this earth to clearly show those beings whose sight is greatly obscured. Like a conch shell and lotus root free from the stain of faults, covered with extremely white lower garments, showing all beings the path of liberation, the heart of
Chinese
说道：唉玛，唯一的神，拥有巨大功德的力量！在显赫兴盛的种族青春年华里，以卓越的博学、慷慨和勇气，美丽庄严的您，如同高居天堂的帝释天。是人间的君主梵天降临大地，还是这片土地奔向梵天的居所？虽然身处尘世，却拥有梵天智慧的您，被众神尊为头顶的装饰。您的名声如同光芒四射的太阳，经过认真商议后，起身离席而去。 聚集：用多个诗节（梵文：śloka）和一个意思的许多动词来表达。凭借功德和荣耀，众神将您的名声置于头顶之上。被称为“大宝上师”的众生怙主，成为了世间和寂静的装饰和美化之精华。您的名声如同曼陀罗花（藏文：མནྡྷ་རའི།，梵文天城体：मन्दार，梵文罗马拟音：mandāra，汉语字面意思：曼陀罗）的花朵，具有美德和芬芳的甜美香气，以其温柔驯服四方，为众生如蜜蜂（藏文：བྷྲ་མ་རའི།，梵文天城体：भ्रमर，梵文罗马拟音：bhramara，汉语字面意思：蜜蜂）的心灵带来前所未有的喜悦。 您的智慧和慈悲如同太阳，从中涌现出美妙的春天。您的美名如尘埃般散布，在天人和人类的头顶上，在广阔的天道中飘扬，使所有人都谦卑地敬奉您。像这样用广阔章节连接的诗歌，被称为伟大的诗歌。首先，在创作诗歌的三个方面中： 首先是吉祥语：将愿望作为开端。拥有无数美丽的姿态，光彩照人的白色梵天之子，为众多众生带来悦耳动听的语言宝藏，愿赐予恩惠的至上之神带来吉祥！ 第二是敬礼：对对象表示尊敬和屈服。世间广为人知的大神们，如同莲花般侍奉您的双足，以成百上千的惊奇和信仰的花丝微笑，向值得供养的大宝上师致敬！ 第三是确定事物：简要地说明要表达的事物的本质。在诗歌、散文和混合文体的优美身姿中，以华丽的音韵和意义装饰，在有学识的学者面前展示时，粗俗的言辞如同珍珠般走向终结。 在创作伟大诗歌的方法中，赞美城市：以珍宝装饰的屋顶高耸入云，受到大地女神的顶礼膜拜。
English
Spoke: Ema, the one god, the force of great merit! In the flourishing youth of the lineage, with outstanding erudition, generosity, and courage, you are beautifully adorned, like the lord of the heavens, Indra. Is the human lord Brahma descended to earth, or is this earth running towards Brahma's abode? Although you live on earth, you possess the wisdom of Brahma, and are revered by the gods as an ornament on their heads. Your fame is like the radiant sun, and after careful deliberation, they rise from their seats and depart. Gathering: Expressing one meaning with many verses (Sanskrit: śloka) and many verbs. Relying on merit and glory, the gods place your fame upon their heads. The protector of beings, known as "Great Treasure Lama," has become the essence of adornment and beautification for the world and peace. Your fame is like the flowers of the mandāra (藏文：མནྡྷ་རའི།，梵文天城体：मन्दार，梵文罗马拟音：mandāra，汉语字面意思：mandāra), with the sweet fragrance of virtue and goodness, taming all directions with its gentleness, and bestowing unprecedented joy upon the minds of beings like bees (藏文：བྷྲ་མ་རའི།，梵文天城体：भ्रमर，梵文罗马拟音：bhramara，汉语字面意思：蜜蜂). Your wisdom and compassion are like the sun, from which springs forth a beautiful spring. Your fame spreads like dust, fluttering in the vast heavenly path on the heads of gods and humans, causing all to humbly revere you. Such verses, bound by vast chapters, are called great poetry. First, among the three aspects of composing poetry: First is the auspicious word: taking wishes as the beginning. Adorned with countless beautiful postures, the radiant white son of Brahma, bestowing the treasure of sweet and melodious speech upon numerous beings, may the supreme god who grants grace bring auspiciousness! Second is the salutation: showing respect and submission to the object. The great gods, widely known in the world, serve your feet like lotuses, with the smiling filaments of hundreds of wonders and faith, I pay homage to the Great Treasure Lama, worthy of offerings! Third is the definite statement of things: briefly explaining the nature of the object to be expressed. In the graceful forms of poetry, prose, and mixed styles, adorned with splendid sounds and meanings, when displayed before learned scholars, vulgar words, like pearls, come to an end. In the method of composing great poetry, praising the city: The roofs adorned with jewels rise high, revered by the goddess of the earth.