Tibetan
། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་ལས་བྱུང་བ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། རགས་པ་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཅན་དང་པོའི་བདག་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ། གཟུགས་ལ་འཛིན་ནུས་སུ་སྐྱེད་པ་མིག་གི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྔ། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཤེས་པ་དང་པོའི་གཟུགས་ཅན་གྱི་བདག་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་དང་དྲུག་གོ། །གཉིས་པ་ནི། ཡུལ་ལ་སྤྱོད་ནུས་སུ་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པའི་ཆ་སྟེ། དད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དྲུག་གོ། །ཡང་ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་ལས། དབང་པོ་ནི་གཉིས་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཆ་ལས་བྱུང་བའི་དབང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་ལས་བྱུང་བའི་དབང་པོའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཆ་ལས་བྱུང་བའི་དབང་པོ་ནི་དྲུག་སྟེ། རགས་པ་སའི་ཆ་འཛིན་པ་མིག་གི་དབང་པོ་དང་། བསྐྱོད་པ་རླུང་གི་ཆ་འཛིན་པ་རྣ་བའི་དབང་པོ་དང་། སྡུད་པ་ཆུའི་ཆ་འཛིན་པ་སྣའི་དབང་པོ་དང་། སྨིན་པ་མེའི་ཆ་འཛིན་པ་ལྕེའི་དབང་པོ་དང་། ཁྱབ་པ་ནམ་མཁའི་ཆ་འཛིན་པ་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་ དང་། འདུས་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཆ་འཛིན་པ་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་ལས་བྱུང་བའི་དབང་པོ་ནི་དྲུག་སྟེ། སེམས་རྣམ་པར་གདུང་བ་དད་པའི་དབང་པོ་དང་། སེམས་རྣམ་པར་རྣོ་བའི་ཆ་ལས་བྱུང་བ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། བར་མ་ཆད་པར་ཚིག་དོན་འཛིན་པ་དྲན་པའི་དབང་པོ་དང་། ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་མངོན་དུ་སློང་བ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་དབང་པོ་དང་། ལྟ་བའི་དོན་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། མི་རྟོག་པའི་དོན་ཉེ་བར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་སེམས་རྣམ་པར་ཞི་བའི་དབང་པོའོ་ཞེས་སོ། །ལྔ་པ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པ་ནི། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་སྐྱེས་པ་སྟེ། དབྱེ་ན་གཟུང་ཡུལ་དངོས་པོར་སྣང་བ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆ་དང་། དེའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཆ་སྟེ། ཡུལ་དང་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡུལ་ལ་འཆར་ཡང་མཐར་འཛིན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དང་། ཡུལ་ལ་འཆར་བ་མ་ཡིན་ཞིང་བརྗོད་པ་ལས་འདས་པའི་བློ་དམ་པ་སྟེ། སྔ་མ་དེ་ཉིད་ལས། ཡུལ་ནི་གཉིས་ཏེ། དངོས་པོའི་ཡུལ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ལོ། །དངོས་པོའི་ཡུལ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། ཆོས་དང་། རེག་ཏུ་སྣང་བ་དང་། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིར་སྣང་བ་དང་། འཇུག་པའི་རྐྱེན་ཐ་དད་དུ་སྣང་བ་རྣམས་སོ། །སྟོང་པའི་ཡུལ་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང་། མཐར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའོ། །ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ ནི་གཉིས་ཏེ། མཐའ་ལས་འདས་པ་རྣམས་དང་། ལྟ་བ་ལས་འདས་པའོ། །མཐའ་ལས་འདས་པ་ཞེས་
Chinese
从智慧的方面产生的有两种。第一种是：从粗大的、有色蕴的第一因缘产生，能生起对色的执取能力的眼根等五种。从能使事物显现的、第一意识的有色因缘产生的是意根，共六种。第二种是：能生起对境使用的智慧部分，即信心等六种。又，在《日月和合经》中说：根有两种，即从色的方面产生的根和从智慧的方面产生的根。从色的方面产生的根有六种，即执持粗大地性的眼根，执持运动风性的耳根，执持收摄水性的鼻根，执持成熟火性的舌根，执持遍布空性的意根，以及执持聚合各种性质的身根。从智慧的方面产生的根也有六种，即心极度悲痛的信根，从心极度敏锐的部分产生的精进根，不间断地执持词义的念根，使法性空性显现的舍根，领受见解之义的慧根，以及能生起无分别之义的心寂静根。第五，境与有境的相状是：生起所取和能取的相状。分类而言，所取境是显现为实物的法相部分，以及其自性空性的法性部分。境与非境是有境的识，也就是，虽然在境上显现，但最终与一切执著分离，以及不在境上显现，且超越言说的殊胜智慧。前者中说：境有两种，即实物之境和空性之境。实物之境如下：色、声、香、味、法、显现为可触之物、显现为四大种，以及显现为进入的不同因缘等。空性之境是：一切空性，以及与一切执著识分离。非境有两种，即超越边际者，以及超越见解者。所谓超越边际
English
There are two types of arising from the aspect of wisdom. The first is: arising from the primary cause of the coarse, form-possessing aggregates, the five sense faculties such as the eye faculty, which generate the ability to grasp form. The sixth is the mind faculty, which arises from the form-possessing cause of the primary consciousness that makes things manifest. The second is: the aspect of consciousness that arises with the ability to engage with objects, namely the six types such as faith. Furthermore, in the "Union of Sun and Moon Sutra," it says: There are two types of faculties: the faculties arising from the aspect of form and the faculties arising from the aspect of wisdom. The faculties arising from the aspect of form are six: the eye faculty that grasps the coarse earth element, the ear faculty that grasps the moving wind element, the nose faculty that grasps the gathering water element, the tongue faculty that grasps the ripening fire element, the mind faculty that grasps the pervading space element, and the body faculty that grasps the combined diverse elements. The faculties arising from the aspect of wisdom are also six: the faculty of faith, which is the mind's extreme grief; the faculty of diligence, which arises from the mind's extremely sharp aspect; the faculty of mindfulness, which continuously grasps the meaning of words; the faculty of equanimity, which manifests the emptiness of reality; the faculty of wisdom, which receives the meaning of views; and the faculty of mental quiescence, which generates the meaning of non-conceptualization. Fifth, the aspects of objects and subjects are: arising in the form of what is grasped and what grasps. In terms of classification, the object to be grasped is the aspect of phenomena that appears as real things, and the aspect of reality, which is the emptiness of its nature. Object and non-object are the consciousness of the subject, that is, although it appears in the object, it is ultimately separated from all grasping, and the supreme wisdom that does not appear in the object and transcends expression. In the former it says: There are two types of objects: the object of real things and the object of emptiness. The object of real things is as follows: form, sound, smell, taste, phenomena, what appears as tangible, what appears as the four great elements, and what appears as different causes of entry. The object of emptiness is: all emptiness, and separation from all grasping consciousness. There are two types of non-objects: those that transcend limits and those that transcend views. What is meant by transcending limits