Tibetan
སྟེ། ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་ཉམས་བདེ་བ། གསལ་བ། མི་རྟོག་པ་གསུམ་ངང་གིས་འབྱུང་ཞིང་གཞན་ཡང་ཚད་མེད་དེ། མདོ་གདམས་ངག་འབོག་པའི་རྒྱལ་པོ་ལས། བསམ་དུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ། །བསམ་དུ་མེད་པའི་བློ་བཞག་ན། །ཕྱོགས་རིས་མེད་པའི་ཉམས་མྱོང་སྐྱེ། །ཞེས་སོ། །དེའང་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཉིད་ཁམས་གསུམ་པའི་སེམས་དང་བྲལ་བའི་ཚུལ་ནི། གཟུགས་མེད་ན་རྟོགས་མེད་རྩེ་གཅིག་པ་སྣང་ཡུལ་མེད་པ་ཡིན་ལ། འདི་ནི་རྣམ་རྟོག་མེད་ཀྱང་ཡུལ་སྣང་བ་མི་འགོག་པ་དང༌། རྩེ་གཅིག་པའི་འཛིན་པ་མེད་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་སེམས་ནི་ཡུལ་སྣང་བ་ཡིན་ཡང་རྟོག་དཔྱོད་ཀྱི་ཆ་དང་བཅས་པ་དང༌། རྟོག་དཔྱོད་མེད་ཅིང་བསམ་གཏན་གྱི་དགའ་བས་བརྒྱན་ཀྱང་འཛིན་པ་ལས་མ་འདས་པ་སྟེ། མཐའ་མ་ཆོད་པས་བློའི་ཡུལ་ལས་མ་འདས་པ་དང༌། འདོད་པའི་སེམས་ནི་གཙོ་བོར་རྟོག་དཔྱོད་དང་བཅས་པ་སྟེ། འདིར་ནི་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པ་དང༌། གཞན་ཡང་ཁམས་གསུམ་སོ་སོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ནི་སེམས་ཀྱི་སྣང་ཡུལ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པས། གནས་ལུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཤེས་བཞིན་དུ་གནས་ལ། འདིར་ནི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བའི་གཞིའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་དང༌། སེམས་བསྐྱེད་པས་ཟིན་པ་དང༌། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་མ་དང་བཅས་པའོ། །དེ་ཡང་བསམ་གཏན་བཞི་དང་གཟུགས་མེད་པ་བཞི་ཡང་གཉིས་ཏེ། འཛིན་པ་འཁོར་བའི་སེམས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ནི་འདིར་འགག་དགོས་ལ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསམ་གཏན་གཟུགས་མེད་ནི་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འོད་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་རིམ་གྱིས་གོམས་པ་ལས། ས་དང་ལམ་ཐམས་ཅད་གོང་ནས་གོང་དུ་བགྲོད་ཅིང༌། སྤྱན་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པ་རྣམས་འཆར་བ་ནི། ཆུ་དྭངས་པ་ལས་གཟུགས་བརྙན་ངང་གིས་འཆར་བ་བཞིན་ནོ། །དོན་གསུམ་པ་འབྲས་བུ་ནི། དེ་ལྟར་གཞི་ཤེས་ནས་ལམ་བསྒོམས་པས་ཁམས་ལ་སྒྲིབ་པའི་སེམས་སེམས་བྱུང་གི་དྲི་མ་ཆ་དང་བཅས་པ་དག་ནས། ས་བཅུ་རྒྱུན་གྱི་ཐ་མར་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྗེས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འཆར་བ་ནི་ཁམས་ཉིད་དྲི་མ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་གནས་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ། ། དེའི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འོད་གསལ་བ་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སེམས་འགག་པའི་འགོག་པ་དམ་པ་མངོན་དུ་མཛད་དོ། །འཇུག་པ་ལས། ཤེས་བྱའི་བུད་ཤིང་སྐམ་པོ་མ་ལུས་པ། །བསྲེག་པས་ཞི་དེ་རྒྱལ་རྣམས་ཆོས་སྐུ་སྟེ། །དེ་ཚེ་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགག་པ་མེད། །སེམས་འགག་པ་དེ་སྐུ་ཡིས་མངོན་སུམ་མཛད། །ཅེས་སོ། །སྐུ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བ་དང༌། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ངེས་པ་ལྔ་ལྡན་དང༌། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་གདུལ་བྱ་སོ་སོའི་མོས་པ་ལྟར་གང་ལ་གང་འདུལ་དུ་སྣང་བ་སྟེ། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ཡོན་ཏན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་བར་འགྲོ་བའི་དོན་གཉིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྲིན་ལས་འབྱུང་བ་འདི་ནི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ལ་སྣང་ཞིང་མངོན་དུ་མཛད་པ་ནི། དེ་ཉིད་ལས། ཞི་སྐུ་དཔག་བསམ་ཤིང་ལྟར་གསལ་གྱུར་ཅིང༌། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཇི་བཞིན་རྣམ་མི་རྟོག །འགྲོ་གྲོལ་བར་དུ་འཇིག་རྟེན་འབྱོར་སླད་རྟག །འདི་ནི་སྤྲོས་དང་བྲལ་ལ་སྣང་བ་ཡིན། །ཞེས་ སོ། །དེའང་སངས་རྒྱས་པའི་ཚེ་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་འགགས་ཀྱང༌། ཡེ་ཤེས་མི་འགག་པས་བེམས་སྟོང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། སྤངས་པའི་ཡོན་ཏན་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང༌། རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་སྟོབས་བཅུ་དང༌། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པའི་རིག་པ་བཞི་དང༌། དབང་བཅུ་ལ་སོགས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མཁྱེན་རབས་དང་ཐུགས་རྗེས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་ཅིང༌། འདུས་མ་བྱས་ཤིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ནི་ཁམས་ལ་ཡོན་ཏན་ཡེ་ལྡན་དུ་ཡོད་པའི་ནུས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། འདུས་མ་བྱས་ཤིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། ། གཞན་གྱིས་རྐྱེན་གྱིས་རྟོགས་མིན་དང༌། །མཁྱེན་དང་བརྩེ་དང་ནུས་པ་ལྡན། ། དོན་གཉིས་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ཅེས་སོ། ། མདོར་ན་འོད་གསལ་བའི་ཁམས་ཀྱི་ནུས་པ་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའོ། །འདི་དག་གི་རྣམ་པར་བཞག་པ་རྒྱས་པར་ནི། ཁོ་བོས་བྱས་པའི་བསྟན་བཅོས་ངེས་དོན་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོར་བལྟ་བར་བྱའོ།། །།དེ་ལྟར་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་དོན་བསྡུས་པ། ཅུང་ཟད་གསལ་བར་བྱས་པའི་དགེ་བ་དེས། །མ་ལུས་འགྲོ་ཀུན་འོད་གསལ་དོན་རྟོགས་ནས། །དོན་གཉིས་ལྷུན་གྲུབ་ཆོས་གྱི་རྒྱལ་པོར་ཤོག །བློ་གྲོས་ཆུ་གཏེར་ཡངས་པའི་མཚོ་གླིང་ན། ། བསླབ་གསུམ་ཀླུ་དབང་རིན་ཆེན་གདེང་ཀས་མཛེས། །ཆོས་དཀར་ཡོན་ཏན་གྲགས་པ་བཟང་པོ་ཅན། །བསྟན་པའི་གསལ་བྱེད་ཡུན་དུ་གནས་གྱུར་ཅིག །ལུང་རིག་མན་ངག་སྙིང་པོའི་བཅུད་བསྡུས་ཏེ། །ཇི་ལྟར་སྤོབས་བཞིན་གསལ་བར་བྱས་པ་དེས། །མ་ལུས་འགྲོ་ཀུན་ཐར་པའི་ལམ་བགྲོད་དེ། །དཔལ་ལྡན་དོན་
Chinese
是這樣說的。像這樣修習，舒適的體驗、明晰、無分別這三者自然而然產生，其他還有無量。如《經教言寶王經》中說：「於不可思議之法性，若安住於不可思議之意，則生起無偏頗之體驗。」也就是說，此禪定遠離三界之心的方式是：無色界中，無覺知的專注是沒有顯現對境的。而此（禪定）雖無分別，卻不遮止對境的顯現，並且沒有專注的執著。色界之心雖然有對境的顯現，卻帶有思維判斷的成分；雖然沒有思維判斷，並以禪定的喜樂莊嚴，卻沒有脫離執著，因為沒有最終的定論，所以沒有超出意識的範疇。欲界之心主要帶有思維判斷。而此處是不分別的智慧。此外，三界各自的禪定都帶有心之顯現對境的習氣，因此在不了解實相的自性的情況下安住。而此處是了悟自性光明之基的本質，並以發菩提心攝持，以及方便與智慧雙運等等的諸多差別。也就是說，四禪定和四無色定也是二者，被執著輪迴之心所攝持的，在此必須斷除。超越世間的禪定無色定，因為是真實的智慧，所以應當取捨。這樣，光明智慧逐漸串習，所有地道都從高到高提升，神通和現觀等本有的功德顯現，就像水清澈時，影像自然顯現一樣。第三個意義是果：這樣，從了知基開始修習道，界上的障蔽之心和心所的垢染連同習氣都淨除，十地相續的最後，在金剛喻定之後，顯現佛陀的智慧，這就是界本身遠離一切垢染，轉變為菩提的狀態。 那時，法身光明各自以自證智慧，現證心止息的殊勝止滅。入行論云： 所有可知的乾燥薪柴， 以焚燒而寂滅，彼等即是勝
English
So it was said. By meditating in this way, the three—comfortable experience, clarity, and non-conceptuality—arise naturally, and there are countless others. As it says in the King of Sutras, Instructions that Pour Forth: "If the mind is placed on the inconceivable nature of reality, with an inconceivable mind, then impartial experience arises." That is to say, the way this samadhi is separate from the mind of the three realms is: In the formless realm, unperceiving one-pointedness is without an object of appearance. But this (samadhi) does not prevent the appearance of objects, even though it is non-conceptual, and there is no clinging to one-pointedness. The mind of the form realm has an object of appearance, but it is accompanied by aspects of thought and judgment; although it is without thought and judgment and adorned with the joy of meditative absorption, it does not transcend clinging, because it is not ultimately conclusive, so it does not transcend the realm of consciousness. The mind of the desire realm is mainly accompanied by thought and judgment. But here, it is non-conceptual wisdom. Furthermore, the samadhi of each of the three realms is accompanied by the habitual tendencies of the mind's object of appearance, so it abides without knowing the nature of reality. But here, one realizes the essence of the basis of self-luminous nature, is seized by the arising of bodhicitta, and has many distinctions such as the union of skillful means and wisdom. That is to say, the four meditative absorptions and the four formless absorptions are also two: that which is gathered by the clinging, samsaric mind must be stopped here. The formless absorptions of meditative absorption that transcend the world should be adopted because they are true wisdom. In this way, from gradually familiarizing oneself with the wisdom of clear light, all the bhumis and paths are traversed from higher to higher, and the naturally present qualities such as the eyes and direct perception arise, just as an image naturally appears when the water is clear. The third meaning is the result: In this way, having known the basis and meditated on the path, the obscuring mind and mental factors of the realms, along with their habitual tendencies, are purified, and at the end of the ten bhumis, after the vajra-like samadhi, the wisdom of the Buddhas arises, which is called the transformation of the state of the realm itself into enlightenment, free from all defilements. At that time, the clear light of the Dharmakaya manifests the supreme cessation of the cessation of the mind with its own wisdom of self-awareness. Entering (the Bodhisattva's Way of Life) says: All the dry firewood of knowable objects, is pacified by burning, those are the victorious ones.
Chinese
那是法身。那時沒有生也沒有滅。心滅盡之時，由法身親自示現。如是說。法身也有三種：法身是自性光明，報身是五種決定具足，化身是隨所化眾生的意樂，隨應調伏而顯現。如意寶珠是功德任運成就，輪迴未空之際，二利任運成就之事業生起，這是遠離一切戲論之智慧身所顯現和親自示現。如彼經云：寂靜法身如意樹般顯明，如如意寶般無分別，為度脫眾生故恆常利益世間，此乃遠離戲論而顯現。如是說。彼時成佛之時，心和心所雖然滅盡，但智慧不滅，不是如無知空虛的虛空一般，而是斷除之功德，遠離一切障礙，證悟之功德，十力，四無畏，四無礙解，十自在等不可思議之智慧和慈悲利益有情，非是造作而是任運成就，是界中功德本來具有之能力顯現，如《寶性論》云：非是造作而是任運成就，非由他緣而證悟，具有智慧、慈悲和能力，具有二利之佛陀。如是說。總而言之，光明界之能力圓滿之菩提，是為果。這些的分類廣說，應當參閱我所著之論典《了義大車》。如此，將基、道、果之義略攝，稍微闡明之善根，願無餘眾生皆能證悟光明之義，成就二利任運之法王！於智慧水藏廣闊之海島中，三學龍王以珍寶瓔珞莊嚴，具足白淨功德之美名，願教法之闡明者恆常住世！以理智和訣竅精華之精髓攝持，如我所能般闡明之善根，願無餘眾生皆能行於解脫道，成就吉祥之義！
English
That is the Dharmakaya. At that time, there is no birth and no cessation. When the mind ceases, it is personally manifested by the Dharmakaya. Thus it is said. That Kaya also has three aspects: the Dharmakaya is the self-nature luminosity, the Sambhogakaya is endowed with five certainties, and the Nirmanakaya appears according to the inclinations of each being to be tamed, appearing in whatever way is suitable for taming. Like a wish-fulfilling jewel, virtues are spontaneously accomplished. As long as Samsara is not empty, the activity of spontaneously accomplishing the two benefits arises. This is what appears and is personally manifested by the wisdom Kaya that is free from all elaboration. As it says in that very text: The peaceful Kaya is clear like a wish-fulfilling tree, Like a wish-fulfilling jewel, it is non-conceptual. For the sake of liberating beings, it constantly benefits the world. This is what appears while being free from elaboration. Thus it is said. At the time of attaining Buddhahood, although the mind and mental factors cease, wisdom does not cease. It is not like an ignorant, empty space, but rather the qualities of abandonment, being free from all obscurations, and the qualities of realization, the ten powers, the four fearlessnesses, the four analytical knowledges, the ten masteries, and so on, with inconceivable wisdom and compassion, benefiting sentient beings. It is not fabricated but spontaneously accomplished, the power of the qualities inherent in the Dhatu manifesting. As it says in the Uttaratantra: It is not fabricated but spontaneously accomplished, Not realized through other conditions, Endowed with wisdom, love, and power, The Buddha who possesses the two benefits. Thus it is said. In short, the complete Bodhi of the power of the luminous Dhatu is the result. For a detailed explanation of these categories, one should consult my treatise, "The Great Chariot of Definitive Meaning." Thus, may all beings, through the merit of briefly summarizing the meaning of the ground, path, and result, and clarifying it slightly, realize the meaning of luminosity and become kings of Dharma who spontaneously accomplish the two benefits! In the ocean-island of vast wisdom, May the Naga kings of the three trainings be adorned with precious ornaments, Possessing the good fame of white Dharma virtues, May the illuminator of the teachings abide forever! By gathering the essence of the pith of scripture, reason, and instructions, And clarifying it as I am able, May all beings traverse the path of liberation, And accomplish glorious meaning!
Tibetan
གཉིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་ཤོག །དམ་པ་ཁྱེད་དང་མཇལ་བར་སྤྲོ་ན་ཡང༌། །དུས་དང་གནས་ཀྱིས་ཅུང་ཟད་བསྐལ་བར་གྱུར། །ཕྱི་དུས་ཡོན་ཏན་འབྱོར་པས་ཡོན་གང་བའི། །དག་པའི་ཞིང་དུ་ལྷན་ཅིག་མཇལ་བར་སྨོན། །དམ་པ་ཁྱེད་ཀྱིས་དྲིས་པའི་ལན་འདི་ནི། །རྟོགས་དཀའི་གནས་ཏེ་འོན་ཀྱང་ཆ་ཤས་ཙམ། །ཇི་ལྟར་ནུས་ཤིང་ཁོ་བོས་ངེས་པའི་གནས། །ཡི་གེར་བཀོད་ནས་ཕྱག་ཏུ་གུས་པས་འབུལ། ། སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་བརྟགས་པའི་མན་ངག་ཅེས་བྱ་བ། །གངས་རི་ཐོད་དཀར་ནས་ཆོས་སྨྲ་བའི་བསམ་གཏན་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་བློ་གྲོས་ཀྱིས། སློབ་དཔོན་ཆོས་གྲགས་བཟང་པོའི་ཕྱག་ཏུ་ཕུལ་བ་ཕྱོགས་དུས་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དཔལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མངའ་དབང་འབྱོར་ཞིང༌། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཀར་པོ་རྣམ་པར་འཕེལ་བས་ཐར་པ་ཆེན་པོའི་གྲོང་ཁྱེར་མཆོག་ཏུ་འབད་པ་མེད་པར་ཕྱིན་པར་གྱུར་ཅིག །སརྦ་མངྒ་ལཾ།། དགེའོ།། དགེའོ།།མེས་པོའི་ཤུལ་བཞག་ལས། ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་ཀྱི་གསུང་འབུམ། ༼༢༤༽ སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དྲིས་ལན།
Chinese
愿二者任运成就！ 虽乐于与圣者您相见，然因时与地稍有阻隔。 愿来世以功德财富圆满，于清净刹土一同相见！ 圣者您所问之答复，实乃难解之处，然仅为一部分。 尽我所能，以及我所确知之处，书于文字，恭敬奉上。 名为心与智慧辨析之诀窍。 自岗日托嘎（雪山白顶）之说法禅定者戒律智慧，敬献于导师法称贤足下，愿于一切方时处，于世间及出世间之吉祥圆满中，获得自在，且一切众生之善业增长，无勤前往大解脱之殊胜城！ 萨尔瓦芒嘎朗！（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）一切吉祥！ 善哉！善哉！出自《祖先的遗产》中，龙钦饶绛之著作集，第（24）卷，心与智慧之问答。