Tibetan
ལ་ནི་ཕྱིར་འོང་དང་ཕྱིར་མི་འོང་ཡང་ཡོད་དེ། རྒྱུན་ཞུགས་ཙམ་ཐོབ་ནས་རང་རྒྱལ་དུ་གྱུར་ནས་དེས་འདོད་ཉོན་དྲུག་པ་སྤངས་ནས་ཕྱིར་འོང་དགུ་པ་སྤངས་ན་ཕྱིར་མི་འོང་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུ་བཞིར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་གང་ཞེ་ན། འདི་ལ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་ནི། མཛོད་ལས། འབྲས་བུ་བཞི་རྣམས་བཞག་པ་ནི། །རྒྱུ་ལྔ་དག་ནི་སྲིད་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་ལ་སྔོན་ལམ་བཏང་བ་དང༌། །གཞན་ཐོབ་པ་དང་ ཟད་བསྡོམས་དང༌། །ཤེས་པ་བརྒྱད་ཚན་ཐོབ་པ་དང༌། །རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཐོབ་པའོ། །ཞེས་འབྲས་བུ་བཞིར་འཇོག་པ་ལ་ཞུགས་པའི་ལམ་སྔོན་ལ་བཏང་བ་དང༌། གཞན་འབྲས་བུའི་ལམ་ཐོབ་པ་དང་ཟད་པ་བསྡོམས་པ་ནི་སྤང་པ་བསྡོམས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་བཅུ་དྲུག་པའི་ཚེ་མཐོང་སྤང་སྤངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོབ་པ་གཅིག་རྙེད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ཤེས་བཞི་རྗེས་ཤེས་བཞི་སྟེ་བརྒྱད་ཐོབ་པ་དང༌། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཟག་མེད་ཀྱི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཐོབ་པ་སྟེ། ཁྱད་པར་དེ་ལྔ་ཐོབ་པ་ནི་འབྲས་བུ་བཞིར་འཇོག་པའོ་ཞེས་འདོད་དོ། །འོན་ཀྱང་སྤང་བྱ་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས་འབྲས་བུར་འཇོག་ལ་དེ་ཡང་འབྲས་བུ་དང་པོ་ནི་མཐོང་སྤང་སྤོངས་པ་ཙམ་གྱིས་འཇོག་ལ་སྒོམ་སྤང་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས། འབྲས་བུ་ཕྱི་མ་གསུམ་འཇོག་སྟེ་དེ་ཡང་འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་སྤངས་པ་ལས་འབྲས་བུ་གཉིས་འཇོག་སྟེ་དྲུག་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འོང་དང༌། དགུ་པ་སྤངས་པས་ཕྱིར་མི་འོང་དུ་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁམས་གོང་མའི་ཉོན་མོངས་མ་ལུས་པར་སྤངས་པས་ནི་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུར་འཇོག་གོ། དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་གིས་ནི་ཞུགས་པ་དང་གནས་པའི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་རྣམས་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན། ཁོ་བོས་ཞུགས་གནས་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ལས་བརྩམས་ཏེ་བརྒལ་བ་དང་ལན་གྱིས་སྤྲོས་ན་སྟོན་པའི་གསུང་རབ་དང་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཕལ་མོ་ཆེ་བཤད་པར་ནུས་མོད། འོན་ཀྱང་བློ་དམན་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་མི་ནུས་པས་བཞག་གོ། འཕགས་པ་འདི་དག་གི་རྣམ་གཞག་ལ་ཚིག་སྐྱོན་ཆོད་པ་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ་མཚན་ཉིད་ཉུང་ཟད་རེ་དང་དེའི་ཤེས་བྱེད་དུ་ལུང་ཅུང་ཟད་དྲངས་ཏེ། ཆེ་ལོང་ཙམ་ཞིག་བརྩམས་ན་རྨོངས་པ་ཚིག་ལ་རྟོན་པ་དག་མགུ་མོད། ཤེས་རབ་ཅན་དོན་ལ་རྟོན་པ་དག་ནི་མཐའ་དཔྱད་དེ་གསུང་རབ་ཀྱི་དོན་ཤེས་པར་འདོད་པས་དེ་དག་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་བདག་གིས་རྒྱས་པར་བཀྲལ་ལོ། །གང་ཞིག་བརྟེན་ན་ཐར་ལམ་བཀྲི་
Chinese
而且有一来和不来。仅仅获得入流果，转生到自家国土，由此断除欲界烦恼的第六品，成为一来果；断除第九品，成为不来果。那么，将沙门的果位安立为四种的原因是什么呢？对此，分别说者（毗婆沙师）说：在《俱舍论》中说：“四果的安立，是由于五种原因：果位上先舍弃道，获得其他的果位，断灭的总结，获得八种智慧，获得十六种行相。”意思是说，安立四果，是因为先舍弃了入流道，获得其他的果位之道，以及断灭的总结，也就是断除的总结。例如，在十六刹那的时候，获得断除所有见道所断的获得。获得四种法智和四种类智，总共八种智慧，以及获得无常等无漏的十六种行相。他们认为，获得这五种差别，就是安立四果的原因。然而，从断除所断的角度安立果位，其中第一个果位仅仅是通过断除见道所断来安立的，而后三个果位则是从断除修道所断的角度来安立的。也就是说，从断除欲界修道所断的角度安立两个果位，即断除第六品成为一来果，断除第九品成为不来果。完全断除上界（色界和无色界）的烦恼，就安立为阿罗汉果。这样，他们就详尽地阐述了关于入流果和住果的大士夫的分类。如此，我如果从入流果和住果的补特伽罗开始，通过辩论和回答来展开，或许能够阐述佛陀的全部经典和伟大论师们的论著。然而，因为智慧低下的人们无法跟随，所以就放弃了。对于这些圣者的分类，主要在于消除语言上的错误，引用少许定义和作为其依据的少量教证。 如果仅仅写出一个大概，或许会让那些依赖文字的愚者感到满意。但那些有智慧、依赖意义的人，会进行深入研究，希望了解经典的含义，为了帮助他们，我将详细地解释。依靠什么才能引导解脱之道呢？
English
Moreover, there are once-returners and non-returners. Merely attaining the stream-enterer fruit and being reborn in one's own country, thereby abandoning the sixth level of desire realm afflictions, one becomes a once-returner; abandoning the ninth level, one becomes a non-returner. So, what is the reason for establishing the fruits of a contemplative as four? To this, the Vaibhashikas say: In the Treasury of Knowledge, it says, "The four fruits are established because of five reasons: on the fruit, first abandoning the path, obtaining other fruits, the summation of cessation, obtaining eight knowledges, and obtaining sixteen aspects." This means that establishing the four fruits is because one first abandons the path of stream-entry, obtains the path of other fruits, and the summation of cessation, which is the summation of abandonment. For example, at the sixteenth moment, one obtains the attainment of abandoning all that is to be abandoned by the path of seeing. One obtains four Dharma knowledges and four subsequent knowledges, a total of eight knowledges, and obtains sixteen aspects of the unconditioned, such as impermanence. They believe that obtaining these five distinctions is the reason for establishing the four fruits. However, from the perspective of abandoning what is to be abandoned, the first fruit is established merely by abandoning what is to be abandoned by the path of seeing, while the latter three fruits are established from the perspective of abandoning what is to be abandoned by the path of meditation. That is to say, from the perspective of abandoning what is to be abandoned by the path of meditation in the desire realm, two fruits are established: abandoning the sixth level becomes a once-returner, and abandoning the ninth level becomes a non-returner. Completely abandoning the afflictions of the upper realms (form and formless realms) is established as the Arhat fruit. Thus, they have thoroughly explained the classifications of the great beings of stream-entry and abiding. As such, if I were to start from the individuals of stream-entry and abiding, and elaborate through debates and answers, I might be able to explain all the scriptures of the Buddha and the treatises of the great masters. However, because those of lesser intelligence cannot follow, I will refrain. For the classifications of these noble ones, the main focus is on eliminating linguistic errors, citing a few definitions and a small amount of scriptural evidence as their basis. If I were to write only a brief overview, it might satisfy the fools who rely on words. But those who are wise and rely on meaning will conduct in-depth research, desiring to understand the meaning of the scriptures. To help them, I will explain in detail. What should one rely on to lead the way to liberation?
Tibetan
བའི་གྲོགས། །གྲོགས་ཀྱི་མཆོག་གྱུར་ཞུགས་གནས་འཕགས་པའི་ཚོགས། །ཚོགས་མཆོག་དམ་པ་དགེ་འདུན་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ། །ཚུལ་བཞིན་མ་ནོར་གསལ་བར་བདག་གིས་བཤད། །རྒྱ་ཆེན་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་ཤེས་བྱའི་གནས། །ཇི་སྙེད་ཅི་བཞིན་སྟོན་པ་མངོན་པའི་ཆོས། །མ་ནོར་མ་འདྲེས་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་ལ། །བློ་བཟང་བློ་ལ་གཞན་གྱིས་བསྐྲུན་པར་དཀའ། །གང་གསུངས་ལེགས་བཤད་རྒྱུ་སྐར་ཕྲེང་བ་ཡིས། །བདག་བློའོ་བྱ་ལམ་ཡངས་པ་མཛེས་བྱེད་པའི། །མཁས་མཆོག་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་ལྡན་རེ་མདའ་བ། །གཞོན་ནུའི་མཚན་ཅན་གང་དེ་རྟག་ཏུ་རྒྱལ། །གོང་འོག་མངོན་པའི་གཞུང་དང་འགྲེལ་བཤད་ལ། །རིང་དུ་འདྲིས་ནས་མི་འཇིགས་ཐོབ་པའི་ཚེ། །གཞན་གྱིས་བསྐུལ་ཕྱིར་རང་བློ་འཕེལ་བའི་ཕྱིར། །བློ་གསལ་འཇུག་པའི་ཐེམ་སྐས་འདི་བྱས་སོ། །མི་བརྟན་ཚེ་འདིའི་བདེ་ཙམ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས། །ཟང་ཟིང་རྫས་ལའང་ཆོག་ཤེས་མེད་གྱུར་ན། །གཏན་བདེ་སྒྲུབ་བྱེད་ནོར་མཆོག་ཐོས་པའི་ནོར། །དེ་ལ་ཆོག་པར་འཛིན་རྣམ་བདུད་ཀྱིས་ཐེབས། །ཤེས་ཀྱི་ཁེ་དང་རྙེད་བཀུར་འདོད་པ་རིང་དུ་དོར། །མཁས་མཁས་གམ་དུ་རློམ་པ་སྤངས་ཏེ་དོན་ལ་སྦྱངས། །ལུང་བསྟན་བརྙེས་པའི་ མཁས་རྣམས་དགོངས་པ་རིང་ནས་རྙེད། །ཨེ་མའོ་དེ་ནི་ཐོས་ལ་བརྩོན་བྱས་དགོས་པ་གྲུབ། །རྙེད་བཀུར་ཕྱིར་དུ་གཞན་ངོར་ཚིག་བརྒྱུད་ཙམ་ཞིག་འཛིན། །འཁོར་ལ་སྲེད་ནས་མྱུར་བར་སློབ་མའི་ཚོགས་མང་སྡུད། །ཡིད་བརྟན་མེད་པར་ཁ་ཚོན་བཅད་དེ་ངན་རྟོག་འདོམས། །དེ་དག་མཐོང་ཚེ་བློ་བཟང་གྲགས་པ་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ། །དེ་ལྟར་བདག་གིས་འབད་ལ་མ་བཤད་མིན་པར་བཤད་ལ་སོགས། །ཉེས་ཚོགས་མཆིས་ན་རྡུལ་བྲལ་རྣམས་དང་འཛམ་གླིང་མཁས་པའི་མཆོག །སྐུ་མཆེད་གཉིས་དང་མཁས་པའི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་རྒྱལ་པོའི་སྲས། །གྲགས་པའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལ་ནོངས་པ་འཆགས་སོ་བཟོད་པར་གསོལ། །བདག་གིས་ལྷག་བསམ་དག་པས་འབད་པ་བགྱིས་ལས་བསྐྲུན་པའི་བསོད་ནམས་གང་ཞིག་ཐོབ་པ་དེས། །སྲིད་ནས་སྲིད་དུ་རྒྱལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་འཛིན་མཁས་མཆོག་རྣམས་ལ་མི་ངོམས་པའི། །མང་དུ་ཐོས་པར་བྱེད་ཅིང་མཁས་རློམ་དོར་ཏེ་གཞན་གྱི་ལེགས་བཤད་ལྟ་བ་ལའང༌། །ཕྲག་དོག་ཟུག་རྔུས་བློ་གྲོས་མིག་ནི་ནམ་ཡང་སྒྲིབ་པར་མ་གྱུར་ཅིག །ཞུགས་པ་དང་གནས་པའི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་བློ་གསལ་བགྲོད་པའི་ཐེམ་སྐས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གསུངས་རབ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་ལྡན་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱའི་པཎྜི་ཏ་རེད་མདའ་བ་གཞོན་ནུ་
Chinese
之友。殊胜之友住处圣者众，殊胜之众清净僧伽之行，如实无谬我当明说。如广大海知识之境，如是如是显现俱舍法，无谬无杂分别而作时，善慧于慧他人难造作。凡所说善说如星鬘，庄严我慧广阔虚空道，具足法眼之智者雷达瓦，名为童子彼者恒常胜。上下俱舍论及注释，长久亲近获得无畏时，为他所劝故为自慧增，故造此入慧之阶梯。不稳此世仅求安乐之方便，于杂物亦无知足若成时，成办恒乐之殊胜财闻法财，于彼执为知足乃魔所摄持。舍弃知之利及利敬贪求，断除于智者前自诩而修持义。证得授记之 智者长久寻得意，噫摩彼乃应勤闻而成就。为利敬故于他人前仅持词句，贪恋眷属故迅速聚集众多弟子众，不具信赖而妄下断言教导恶分别，见彼等时善慧称极悲伤。如是吾虽努力然非未说而说等，若有罪聚祈请无垢者及赡洲智者胜，昆仲二者及智者之智者大国王之子，称扬之善知识等前忏悔罪过祈请宽恕。吾以清净增上意乐努力所生之福德，生生世世执持胜者之法行智者胜等不餍足，多闻且舍弃智者慢于他人之善说观视亦，愿莫为嫉妒之刺常时遮蔽智慧之眼。入者与住者大士夫等之安立，名为入慧者之阶梯，乃是对于善逝一切语具足法眼大者吉祥萨迦班智达雷达瓦童子
English
Friends of. The supreme friend, the abode of the noble assembly. The supreme assembly, the conduct of the pure Sangha. I will clearly explain the truth without error. The vast ocean is like the realm of knowledge. The Abhidharma, which reveals as it is, is to be distinguished without error or confusion. It is difficult for others to create wisdom in the mind of good wisdom. Whatever is said, the good words are like a garland of stars. Adorning my wisdom, the vast path of the sky. The wise and supreme master with the eye of Dharma, Redawa. May the one named Youth always be victorious. In the upper and lower Abhidharma texts and commentaries. When I have been familiar with it for a long time and have gained fearlessness. In order to encourage others and to increase my own wisdom. Therefore, I have made this staircase to enter wisdom. The means to achieve only the happiness of this unstable life. If there is no contentment even with material things. The supreme wealth that accomplishes lasting happiness is the wealth of hearing. To be content with that is to be possessed by demons. Abandon the desire for knowledge, gain, and respect. Abandoning the arrogance before the wise and practicing the meaning. Those who have attained the prophecy Wise men have long sought their meaning. Ema, it is necessary to strive for hearing and achieve it. For the sake of gain and respect, one only holds words and phrases in front of others. Craving for retinues, one quickly gathers a large group of disciples. Without trust, one makes arbitrary judgments and teaches evil distinctions. When I see them, Sonam Drakpa is very sad. Thus, although I have strived, I have spoken without not speaking, etc. If there are accumulations of faults, I pray to the stainless ones and the best of the scholars of Jambudvipa. The two brothers and the wise man's wise man, the great king's son. I confess my sins and ask for forgiveness from the virtuous friends who are praised. With whatever merit I have gained from the effort of pure intention. From life to life, holding the Dharma of the Victorious One, the best of the wise, etc., are not satisfied. May the eye of wisdom never be obscured by the thorn of jealousy, even when listening to the good words of others, abandoning the arrogance of the wise. The establishment of the great beings who enter and abide, called the Staircase for the Wise to Ascend, is the glorious Sakya Pandita Redawa Youth, the great possessor of the eye of Dharma for all the words of the Sugata.
Tibetan
བློ་གྲོས་ཀྱི་དྲིན་ལས། ཆོས་མངོན་པའི་གཞུང་གོང་འོག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ལ། བློའི་སྣང་བ་ཐོབ་ཅིང་མདོ་སྡེ་དང་འདུལ་ བའི་སྡེ་སྣོད་དང༌། གཏན་ཚིགས་རིག་པའི་ཚུལ་ལ་ཡང་སྤོངས་པ་དགེ་བས་རིགས་པ་དང༌། མི་རིགས་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་ནུས་པ་ཤར་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པས་བློ་གསལ་དོན་གཉེར་དང་ལྡན་པ་འགས་བསྐུལ་བའི་ངོར་ཆོས་གྲྭ་ཆེན་པོ་བདེ་བ་ཅན་དུ་སྦྱར་བའོ།། །།སྭ་སྟི། །རྒྱལ་བསྟན་པད་ཚལ་ཕན་བདེའི་དྲི་བསུང་ཅན། །བཤད་སྒྲུབ་འདབ་རྒྱས་རྣམ་གྲོལ་སྦྲང་རྩིའི་བཅུད། །འགྲོ་ཀུན་སྤྱོད་ཕྱིར་སྐྱེ་བཞི་དགེ་བཅུའི་གླིང་། །ཆོས་སྡེ་ཆེ་ནས་ཆོས་སྦྱིན་ཆར་འདི་སྤེལ། །སརྦ་མངྒ་ལཾ། ། ཞུགས་པ་དང་གནས་པའི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་བློ་གསལ་བགྲོད་པའི་ཐེམ་སྐས།
Chinese
凭借智慧的恩德，对于上下一切阿毗达磨的论典之义，获得了智慧的光明，并且对于经藏和律藏，以及因明之理也精通，善于辨别正理与非理的宗喀巴·洛桑扎巴，应一些具有明智和求知欲的人的劝请，于大寺院德瓦坚（极乐世界）撰写而成。吉祥！愿胜者之教如莲苑般充满利益和安乐的芬芳，讲说和修持如花瓣般盛开，解脱如蜂蜜般甘甜。为了利益一切众生，在四生十善的土地上，从大寺院中传播这法施之雨。萨尔瓦芒嘎拉姆！（梵文，梵文天城体：सर्व मङ्गलम्，梵文罗马拟音：sarva maṅgalaṃ，一切吉祥！） 进入和安住的伟大圣者们的传记，是智者行进的阶梯。
English
Through the grace of wisdom, having attained the light of intelligence regarding the meaning of all the upper and lower Abhidharma treatises, and also being proficient in the Sutra Pitaka and Vinaya Pitaka, as well as the principles of logic, and being able to discern reason and unreason, Tsongkhapa Lobsang Drakpa, at the request of some intelligent and inquisitive individuals, composed this in the great monastery of Dewachen (Sukhavati). Svasti! May the Victorious One's teachings, like a lotus garden filled with the fragrance of benefit and happiness, with its blossoms of explanation and practice blooming, and the nectar of liberation being sweet, for the sake of benefiting all beings, on the land of the four births and ten virtues, spread this rain of Dharma from the great monastery. Sarva Mangalam! (Sanskrit, Devanagari: सर्व मङ्गलम्, Romanized Sanskrit: sarva maṅgalaṃ, meaning: All auspiciousness!) The biographies of the great beings who have entered and abide, are the steps for the wise to ascend.