Tibetan
ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་སྤྲོད། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་སྤྲོད། གནས་ལུགས་ལྟ་བའི་ཐོག་ཏུ་ངོ་སྤྲོད་པ། རྣམ་རྟོག་སེམས་སུ་ངོ་སྤྲད་པ། གཉིས་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་སྤྲོད་ལ། ལྟ་ཐོག་དང་། སྒོམ་ཐོག་དང་། ཅར་ཕོག་ཏུ་ངོ་སྤྲོད་པ་སྟེ་གསུམ། དང་པོ་གནས་ལུགས་ལྟ་བའི་ཐོག་ཏུ་ངོ་སྤྲོད་པ་ལ། དོན་ཁྲིད་ལས། དེ་ནས་རྣམ་རྟོག་སེམས་སུ་ངོ་སྤྲད། སེམས་སྟོང་པར་ངོ་སྤྲད། སྟོང་པ་སྣང་པར་ངོ་སྤྲད། སྣང་སྟོང་གཉིས་མེད་དུ་ངོ་སྤྲད། གཉིས་མེད་རང་གྲོལ་དུ་ངོ་སྤྲད། ཅེས་གསུངས་པས་ལྔ་ལས། དང་པོ་རྣམ་རྟོག་སེམས་སུ་ངོ་སྤྲད་པ་ནི། འདི་ལྟར་གང་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའི་གཟུང་ཡུལ་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་རྟོག་པས་འདི་དང ་འདིའོ་ཞེས་སོ་སོར་བཟུང་ཀྱང་། གཞི་གཅིག་ཉིད་ཀྱང་འགྲོ་བ་སོ་སོ་ནས་རིས་མེད་ཐ་དད་དུ་སྣང་བ་དང་། མི་གཅིག་ལའང་རྣམ་རྟོག་ཐ་དད་པས་དགྲ་གཉེན་བར་མ་ཐ་དད་དུ་སྣང་བས་མཚོན། ཡུལ་ཀུན་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འཁྲུལ་ངོ་ཙམ་ལས་ཕྱི་རོལ་ན་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་དང་ཅི་ལྟར་ཤར་ཡང་ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱིས་བྱས་ཤིང་། སེམས་ཉིད་ལས་མི་གཡོ་ལ། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་གཟིགས། མི་གཟིགས། གཟིགས་པར་མི་འགྱུར་ན། དེའི་མཚན་ཉིད་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་རྟོག་ལམ་མེར་ཤར་བ་འདི་ལས་གུད་ན་མེད་དོ། །ཞེས་ངོ་སྤྲད་པས་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་རྟོག་སྣ་ཚོགས་དང་གཉིས་སུ་མེད་པར་ཐག་ཆོད་པར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུད་ཀློང་གསལ་ལས། སེམས་ཀྱི་དྲན་བསམ་རིག་པའི་རྩལ། །སྣང་ཤེས་དག་ཏུ་གྱུར་པ་ཀུན། །རིག་པ་དག་ལས་ལོག་པ་མེད། ཅེས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུད་རྡོ་རྗེ་གུར་ལས་ཀྱང་། རིན་ཆེན་སེམས་ལས་ཕྱིར་གྱུར་པའི། །སངས་རྒྱས་མེད་ཅིང་སེམས་ཅན་མེད། ཅེས་གསུངས་སོ། ། སེམས་ཉིད་སྟོང་པར་ངོ་སྤྲོད་པ། སེམས་སྟོང་པར་ངོ་སྤྲོད་པ། གཉིས་པ་སེམས་སྟོང་པར་ངོ་སྤྲོད་པ་ནི། སེམས་དེ་ཉིད་ཡེ་ནས་སྐྱེ་འགག་རྟག་ཆད་འགྲོ་འོང་གཅིག་ཐ་དད་དེ་སྤྲོས་པའི་མཐའ་བརྒྱད་དང་བྲལ་ཞིང་གང་དུའང་འདི་ཞེས་སུ་མ་གྲུབ་ལ་ཅིར་ཡང་མཚོན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར། སེམས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ངེས་སོ། །ཞེས་ངོ་སྤྲད་པས་བསམ་པའི་བློ་ལས་འདས་ཤིང་བརྗོད་པའི་ཚིག་དང་བྲལ་བར་ངེས་ཤེས་རྙེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཀློང་གསལ་ལས། འགྱུ་བྱེད་ཉིད་ལ་ཚུར་བལྟས་པས། །མ་སྤངས་རང་གྲོལ་བསིར་བུ་འདྲ། ཞེས་དང་།
Chinese
非共同的介绍。 非共同的介绍。 于实相见地上介绍。 于分别心中介绍。 第二，非共同的介绍有三种，即于见地上介绍、于修持上介绍、于顿超上介绍。第一，于实相见地上介绍。在窍诀引导中说：“之后于分别心中介绍，于心空性中介绍，于空性显现中介绍，于显空无二中介绍，于无二自解脱中介绍。”共有五种。第一，于分别心中介绍：就像这样，所有显现为各种各样的所取对境之法，虽然都通过分别念而执着为“这是这个，那是那个”，但实际上，同一个基础，从不同的众生看来，会显现为无数的差别；甚至同一个人，也会因为不同的分别念而显现为敌人、朋友、中立者等不同的形象。所有的境都像梦境一样，仅仅是分别念的错觉，在外面并没有真实存在的。因此，无论境和有境的分别念如何生起，都是由心所造，并且不会偏离心性本身。而心的本体，即使是三世诸佛也无法见到，不能见到，也不会见到，那么，能够象征其体性的分别念，也绝不会存在于此之外。这样介绍之后，就能确信境和有境的各种分别念与心是无二无别的。如《虚空明彻续》所说：“心之忆念思维智慧力，所有显现觉知所变现，不离觉性本体而显现。”同样，《金刚幕续》中也说：“珍重心之外，无有佛陀与众生。”心性本身介绍为空性。 于心空性中介绍。 第二，于心空性中介绍：心性本身本来就远离生灭、常断、来去、一异等八边戏论，并且在任何地方都无法确定为“这是什么”，也无法用任何事物来象征，因此，确信心性本身就是空性。这样介绍之后，就能获得超越思维的智慧，并且确信心性是远离言语的。如《虚空明彻》所说：“于能动之自性，向内观视时，不舍自解脱，如露珠一般。”
English
Uncommon Introduction. Uncommon Introduction. Introducing on the Ground of Reality View. Introducing into the Discursive Mind. Secondly, the uncommon introductions are threefold: introducing on the ground of view, introducing on the ground of meditation, and introducing on the ground of sudden breakthrough. First, introducing on the ground of reality view. In the pith instructions, it says: "Then, introduce into the discursive mind, introduce into the emptiness of mind, introduce into the appearance of emptiness, introduce into the inseparability of appearance and emptiness, introduce into the self-liberation of inseparability." There are five in total. First, introducing into the discursive mind: Like this, all the phenomena of objects of grasping that appear in various ways, although they are all grasped separately by discursive thoughts as 'this is this, and that is that,' even though the single ground itself appears as countless differences from different beings, and even the same person appears as different enemies, friends, and neutrals due to different discursive thoughts. All phenomena are like dream appearances, merely the illusion of discursive thoughts, and there is no truly established existence outside. Therefore, no matter how the discursive thoughts of object and subject arise, they are all created by the mind, and do not move from the mind itself. And the nature of the mind is not seen, not seen, and will not be seen even by the Buddhas of the three times. Therefore, the discursive thoughts that represent its characteristics are not separate from this clear arising. By introducing in this way, one will be certain that the various discursive thoughts of object and subject are inseparable. As the Tantra of Clear Space says: "The mind's memory, thought, and wisdom power, all that transforms into appearance and knowledge, do not deviate from the nature of awareness." Similarly, the Vajra Tent Tantra also says: "Apart from the precious mind, there are no Buddhas and no sentient beings." Introducing the mind itself as emptiness. Introducing into the Emptiness of Mind. Secondly, introducing into the emptiness of mind: That mind itself is primordially free from the eight extremes of elaboration, such as birth and death, permanence and annihilation, coming and going, one and many, and is not established as 'this' in any place, nor can it be symbolized by anything. Therefore, it is certain that the mind itself is emptiness. By introducing in this way, one will gain certainty that transcends the intellect of thought and is separate from the words of expression. As Clear Space says: "When looking back at the very act of moving, without abandoning, self-liberation is like a dewdrop."
Tibetan
བདེ་བ་རབ་འབྱམས་ལས། རྩ་བ་མེད་པའི་སེམས་ཉིད་ནི། །བཙལ་བས་མི་རྙེད་ངོས་བཟུང་མེད། །ཇི་བཞིན་ཡེ་བཞིན་སྟོང་པའི་ངང་། །བརྗོད་བྲལ་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཞེས་སོ། ། སྟོང་པ་སྣང་བར་ངོ་སྤྲོད་པ། གསུམ་པ་སྟོང་པ་སྣང་བར་ངོ་སྤྲོད་པ་ནི། ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཡེ་ནས་འགྱུར་བ་མེད་ཀྱང་། ཀུན་གསལ་རིག་པའི་རང་མདངས་ལས་རྩལ་སྣང་མ་འགགས་པའི་འཆར་སྒོ་བྱེ་བྲག་མ་འདྲེས་པར་ཅིར་ཡང་སྣང་བའི་ཕྱིར། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་སྣང་བའོ། །ཞེས་ངོ་སྤྲད་པས་སྐྱེ་འགག་འཕོ་འགྱུར་མེད་པའི་སྟོང་པ་རིག་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་རྩལ་ལས་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་དོན་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ཀློང་གསལ་ལས། འགག་མེད་རྩལ་ནི་ཅིར་ཡང་འཆར། །སྟོང་གསལ་རིག་ཅིང་འགྱུར་བ་མེད། ཅེས་དང་། སྟོང་པའི་རང་བཞིན་ཅིར་ཡང་སྣང་། སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད། ཅེས་སོ། ། སྣང་སྟོང་གཉིས་མེད་དུ་ངོ་སྤྲོད་པ། བཞི་པ་སྣང་སྟོང་གཉིས་མེད་དུ་ངོ་སྤྲོད་པ་ནི། དེ་ལྟར་སྣང་བ་དེ་ཉིད་དང་སྣང་ཙམ་ཉིད་ལས་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་མེད་དེ། སྟོང་ཉིད་ཀྱི་རང་རྩལ་ཆུ་དངས་མའི་ཟླ་གཟུགས་སམ། མེ་ལོང་སྒྲིབ་མེད་ཀྱི་ངོགས་སུ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་པྲ་ཕབ་པས་སྣང་བ་ལྟར་སྣང་སྟོང་གཉིས་མེད་སོ་སོ་རང་རིག་གི་ངོ་བོར་གནས་པ་སྟེ། དེ་ཕྱིར་སྣང་བ་ཉིད་དང་སྟོང་པ་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་གཉིས་སུ་བྱར་མེད་ལ། སོ་སོ་མ་ཡིན་ཐ་མི་དད་པའོ། །ཞེས་ངོ་སྤྲད་པས་སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པས་སྣང་སྟོང་གཉིས་སུ་མེད་པར་རྟོགས་པ་སྟེ། ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་ལས། དམིགས་པས་སྣང་བའི་ཡུལ་རྣམས་ལ། །རང་བཞིན་མེད་པར་སུས་རྟོགས་པ། །འདི་ལ་སྣང་སྟོང་གཉིས་སུ་མེད། ཅེས་གསུངས་སོ།། གཉིས་མེད་རང་གྲོལ་དུ་ངོ་སྤྲོད་པ། ལྔ་པ་གཉིས་མེད་རང་གྲོལ་དུ་ངོ་སྤྲོད་པ་ནི། དེ་ལྟར་སྣང་སྟོང་གཉིས་མེད་དུ་རྟོགས་པ་ཡང་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་མ་བཅོས་གཉུག་མ། མ་བསྒོམ་རང་བཞག སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང་གསལ་ལ་དེར་འཛིན་མེད་པ། སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་འཆར་གཞི་མ་འགག་པ། གསལ་སྟོང་འདུས་མ་བྱས་ཤིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ། སྐུ་གསུམ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀ་ནས་དག་པའི་དབྱིངས་སུ་རྟོག་ཚོགས་ཐམས་ཅད་སྦྲུལ་མདུད་ལྟར་གཉིས་མེད་རང་གྲོལ་དུ་འགྱུར་བའོ། །ཞེས་ངོ་སྤྲད་པས་སྣང་སྟོང་དུ་འཛིན་པའི་ཞེན་རྟོག་ཀྱང་རིག་པ་ཡེ་གྲོལ་ཆེན་པོའི་ངང་དུ་རང་གྲོལ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ཐལ་འགྱུར་ལས། ཇི་ལྟར་ཤར་བའི་རིག་པ་ནི། །སྦྲུལ་མདུད་བཞིན
Chinese
出自《无边安乐》：无根之自性，寻之不得无所执，如是本然空性中，离言自生之智慧。如是说。
English
From 'Infinite Bliss': The nature of mind, without root, cannot be found by searching, without any grasp. In such a state of emptiness, as it is, primordially, is the self-arisen wisdom beyond expression. Thus it is said.
Tibetan
་དུ་རང་གྲོལ་ལོ། །སྙིང་པོ་མེད་ཕྱིར་འབད་རྩོལ་ཞིག །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡེ་གྲོལ་ལོ། །ཞེས་དང་། ཕྲ་བཀོད་ལས། འགག་མེད་རྩལ་ནི་ཅིར་ཡང་འཆར། །ཤར་བ་ཉིད་ནས་རང་སར་གྲོལ། །གྲོལ་ཞེས་ཙམ་དུ་བརྗོད་དུ་མེད། །དེ་བཞིན་མ་གྲོལ་བ་ཡང་ཅི། ཞེས་དང་། རྫོགས་སངས་རྒྱས་ནི་རང་རིག་ཉིད། །ངོ་བོ་དུས་གསུམ་འགྱུར་བ་མེད། །རང་བཞིན་རྟག་ཏུ་འགག་པ་མེད། །ཐུགས་རྗེ་ཀུན་ལ་རང་སྣང་སྟེ། ཞེས་གསུངས་སོ། །མདོར་ན་སེམས་འཁྲུལ་རྟོག་ཡིན་ཀྱང་འཁྲུལ་བའི་རང་བཞིན་རིག་ན་རིག་པ་ཡིན་ལ། འཁྲུལ་རྟོག་གི་རང་བཞིན་འཁྲུལ་བར་མ་གྲུབ་པས་སྟོང་ཞིང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཆད་སྟོང་མ་ཡིན་པས་འོད་གསལ་བ་དང་། རང་རིག་པའི་གདངས་ལས་གང་ཡང་མ་འགག་པར་འཆར་བ་དང་། རང་སྣང་གི་རོལ་བ་སྣ་ཚོགས་སྣང་སྟོང་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པར་རྟོགས་ནས་གང་ཤར་གྱི་རིག་པ་བཅིང་གྲོལ་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན། སྤྲོས་བྲལ་ཀ་དག་གི་དབྱིངས་སུ་རང་གྲོལ་ནས་བསྒོམ་བྱ་སྒོམ་བྱེད་ལས་འདས་པའི་གནས་ལུགས་མཐར་ཕྱིན་པ་ནི་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་ངོ་འཕྲོད་པ་ཡིན་ནོ། ། ཉམས་མྱོང་སྒོམ་ཐོག་ཏུ་ངོ་སྤྲོད་པ། རང་གནས་བསམ་གཏན་གྱི་ངང་ལ་ངོ་སྤྲོད་པ། གཉིས་པ་ཉམས་མྱོང་སྒོམ་ཐོག་ཏུ་ངོ་སྤྲོད་པ་ནི། གཏེར་ཆེན་འགྱུར་མེད་རྡོ་རྗེས་རང་གནས་བསམ་གཏན་གྱི་ངང་ལ་ངོ་སྤྲོད་པ་དང་། རང་གདངས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རོལ་བ་ལ་ངོ་སྤྲོད་པ་གཉིས་སུ་གསུངས་པས་འདིར་ཡང་དེ་ལྟར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་དང་པོ་བསམ་གཏན་གྱི་ངང་ལ་ངོ་སྤྲོད་པ་ནི། རིན་ཆེན་སྒྲོན་མ་ལས། ཅོག་བཞག་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ལས། ཀ་དག་དོན་ཉིད་མངོན་དུ་འགྱུར། ཅེས་གསུངས་པས་ལུས་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་དང་མཉམ་བཞག་མི་གཡོ་བ་རི་བོ་ཅོག་བཞག མིག་མདའ་གང་ཙམ་གྱི་ཐད་ཀར་གཏད་དེ་མི་འགུལ་བ་རྒྱ་མཚོ་ཅོག་བཞག ཤེས་རིག་མ་བཅོས་སོ་མ་རང་བབས་ཆོས་ཉིད་གཉུག་མའི་ངང་ལ་རྩོལ་མེད་དུ་འཇོག་པ་རིག་པ་ཅོག་བཞག་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་མི་གཡོ་བར་མཉམ་པར་འཇོག་ཏུ་བཅུག་ལ། ཀྱེ། སྐལ་ལྡན་རྣམས་ད་ལྟའི་རིག་པ་རང་གསལ་རྗེན་པ་འདི་ལ་མ་ཡེངས་བར་ལྟོས་ཤིག དྲི་མེད་དག་པའི་སངས་རྒྱས་ནི། །རང་རིག་ཆོས་སྐུ་འགྱུར་བ་མེད། །ས ་ལེ་སེ ང་ངེ་ཝལ་ལེ་བ། །སྤྲིན་མེད་སྟོན་ཀའི་ནམ་མཁའ་བཞིན། །མི་འགྱུར་བརྟན་པ་རི་བོ་བཞིན་དུ་ཞོག །མི་གཡོ་དངས་པ་རྒྱ་མཚོ་བཞིན་དུ་ཞོག །ཡངས་དོགས་བྲལ་བ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཞོག །གང་ལྟར་གནས་ཀྱང་རིག་པའི་ངང་ཡིན་ཞོག །གང་ལྟར་ཤར་ཡང་རིག་པའི་གདངས་ཡིན་ཞོག །འཕྲོ་གནས་རང་རིག་དངས་སངས་
Chinese
于彼自解脱。 无有心要故，停止努力。 本体自性即是原始解脱。 如是，于《微细安立》中云： 无碍之性能，显现为任何事物。 显现之当下，即于自处解脱。 然解脱不可仅以言说表达。 如是，又有何未解脱？ 如是，圆满正觉即是自明。 本体于三时中无有改变。 自性恒常无有止息。 大悲周遍一切，乃是自显现。 如是宣说。 总而言之，心虽是错觉妄念，然若了知错觉之自性，即是觉性。错觉妄念之自性未成立为错觉，故为空性，觉性之本体非断灭空，故为光明。自明觉性之光芒中，任何显现皆无有阻碍。了知自显现之游舞，种种显现与空性无有分别，则任何显现之觉性，皆是超越束缚与解脱之自性。于离戏本来清净之法界中，自解脱，乃是超越能修所修之究竟实相，此乃从见地上获得认识。
English
Thereby, self-liberation occurs. Since there is no essence, cease striving. The very nature is primordially liberated. Thus, in the "Subtle Arrangement" it is said: The unobstructed potential appears as anything. From the very moment of appearance, it is liberated in its own place. Liberation cannot be expressed merely by saying 'liberation'. Likewise, what is not liberated? Thus, the perfectly enlightened one is self-awareness itself. Its essence does not change in the three times. Its nature is perpetually unceasing. Compassion is the self-appearance to all. Thus it is said. In short, although the mind is delusion and conceptual thought, if one recognizes the nature of delusion, it is awareness. Since the nature of delusion and conceptual thought is not established as delusion, it is emptiness, and since the essence of awareness is not annihilation, it is luminosity. From the radiance of self-awareness, whatever arises is unceasing, and having realized that the play of self-appearance, the various appearances and emptiness are inseparable, the awareness of whatever arises is the nature beyond bondage and liberation. In the realm of primordial purity, free from elaboration, self-liberation is the ultimate state beyond the object of meditation and the meditator, which is recognized through the view.