Tibetan
ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ལས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ལ་ཡང་དགེ་བས་ངན་འགྲོར་མི་འགྲོ་བས་མི་དགེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་ནུས་པ་ཡོད་པར་སྟོན་པ་ནི་མི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་དེ་དང་དེ་བརྟེན་ཏེ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་གྱུར་ཅེས་བྱ་བ་ལ་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྒྱུའི་འཕེན་པ་དེ་དང་དེ་ལས་འབྲས་བུ་ངན་འགྲོའི་ལུས་དེ་དང་དེ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པ་དེས་ནི་ལས་ཀྱི་ནུས་པའི་སྟོབས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་དོ། །རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འགྱུར་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་འཚེ་ཞིང་མཐོ་འཚམ་པར་བྱེད་པའོ། །དམན་པའི་ཚུལ་གྱི་སྤྱོད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྙིང་རྗེ་བ་ལ་སོགས་པར་སྟོན་པའི་གཡོ་བྱེད་པའོ། །ཚ་ཞིང་དྲོད་ཆེ་རྩུབ་པས་སྒྲུབ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་སྨན་གྱིས་བསམ་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དེ་ནི་བསིལ་བ་དང་འཇམ་པ་དང་མངར་བ་ལ་སོགས་པའི་སྨན་གྱིས་འཕེལ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་དོན་མེད་ཅི་འདྲ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕན་འདོགས་པ་ཆེ་བ་ལ་གནོད་པར་སེམས་པ་ནི་དྲིན་མེད་པ་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ཡོན་ཏན་རྣམས་ལ་མི་དགའ་ཞིང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཟོད་པ་ལ་མི་དགའ་བར་མ་བྱས་ན་ཡང་ནུས་པ་སུ་ཞིག་ཡོད་ཅེས་སྦྱར་རོ། །སྦྱོར་བའི་སྒོ་ནས་མི་སྲུན་པ་ནི་མ་བཏུལ་ན། །ཞེས་པ་དང༌། བསམ་པའི་སྒོ་ནས་བཟོད་པ་སྡོམ་པ་མ་བཏང་ན་ཞེས་སྦྱར། གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱས་པའི་བདེ་བའམ། སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་དགག་པར་འདོད་པ་དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱས་པས་བདག་ལ་བདེ་བ་དང་བདག་ལ་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་དགག་པར་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་མི་འགྲུབ་པས་མཁས་དེ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཚིག་ཕྱི་མ་གཉིས་སོ། །དེ་ལྟར་རང་གི་དོན་གྱི་བཟོད་པའི་སོགས་པ་བསྟན་ནས་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་བའི་དགོས་པ་སྟོན་པ་ནི། དེ་བས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ །དེ་བས་བདག་གིས་བཟོད་པ་ལ་གནས་ནས། ཐབས་ཀྱིས་ བསྒོ་ཡང་གལ་ཏེ་མི་གོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གནོད་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ལ་ཡང་དོན་གྱིས་བཟོད་པ་བསླབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །གལ་ཏེ་དེ་ལ་མ་ཕན་ན་ཡང་གཞན་བཟོད་པ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་ནི་བཟོད་པ་ཆུང་བ་གཞན་དག་ཡོད་པས་ན། དེ་དག་འདི་ནི་ལོག་པའི་ལམ་ལས་བཟློག །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ་དེ་ནི་གནོད་པ་བྱེད་པའི་གང་ཟག་ལ་ཕན་པའི་དབང་དུ་མ་བྱས་ཀྱི་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་མི་བཟོད་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་ཕན་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་པ་དེས་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་ལྟ་བུས་བརྙས་བྱས་ན། བདག་ལྟ་བུའང་དེ་ལྟར་དེ་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ་བདག་ལྟ་བུ་ཕར་གནོད་པ་ནུས་ཀྱང་དེ་ལྟར་གནོད་པ་དེ་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཕ་རོལ་གྱིས་ཀྱང་ཉེས་དམིགས་མཐོང་ན་དེ་ལྟར་ཕྱིས་མི་བྱེད་པས་འོན་ཏང་བདག་ནི་གནོད་པ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་ཧེའི་རབས་ཏེ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའོ།། །།བདུད་རྩིར་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་འཆི་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཕན་བཏགས་དྲིན་མེད་བནྡུའི་མེ་ཏོག་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤིང་བནྡུའི་ཞེས་བྱ་བའི་མེ་ཏོག་ལས་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བ་དང་འདྲ་བར་ངན་པ་ལ་ཕན་བཏགས་ཀྱང་ཕན་པ་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཡོན་ཏན་གྲགས་དང་བཅས་པའི་ལུས་བཀྲུས་པས། གླང་པོ་ཆེའི་ཚུལ་དུ་སྤྱད་པར་མི་འགྱུར་རམ། ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔ་མ་ཆུད་གཟན་པའི་ཉེས་པ་སྟེ། ཕན་བཏགས་པ་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན་ནི་ཕན་བཏགས་པའི་བསོད་ནམས་དང་ཕན་བཏགས་པའི་གྲོགས་པོ་གཉིས་ཀ་ཉམས་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་ལྟར་གླང་པོ་ཆེ་ལུས་གྱི་དྲི་མ་བཀྲུ་བའི་ཕྱིར། མཚོར་ཞུགས་ལ་ཡང་སྐོམ་པའི་ཕྱིར་བྱེ་མ་ལ་འདྲེས་པས་སྔ་མ་ཆུད་གཟན་པ་ལྟ་བུའོ། །དྲིན་མེད་པའི་ཉེས་པ་སྟོན་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །ཕ་རོལ་ལ་ཉེས་པ་ཡོད་ཀྱང་བདག་དེ་ལ་ཉེས་པ་མེད་པར་བྱེད་པ་ནི། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱ་ཤིང་རྟ་མོའི་རབས་ཏེ་སུམ་ཅུ་རྩ་བཞི་པའོ།། །། སྐྱེས་པའི་རབས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཚིག་གི་ཆ་དཀའ་བ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ། །སློབ་དཔོན་བཱིཪྻ་སིང་ཧས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །། སྐྱེས་པའི་རབས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དཀའ་འགྲེལ་པ། བཱིཪྻ་སིང་ཧ།
Chinese
等等。以业力的力量转生，善业不会堕入恶趣，这表明只有不善业才有力量，这就是“人”的意思。以业的习气，依靠这个和那个，变成这样和那样，对于不善的异熟果的牵引，从这个和那个产生恶趣的身体，就像这样和那样。第二个偈颂非常清楚地表明了业力的力量。所谓“使之完全转变”，就是指进行各种损害和攀比。所谓“低劣的行为方式”，是指表现出非常可怜等等的欺骗行为。所谓“用热、高温、粗糙来成就”，就是指用那样的药物来成就所想。所谓“那是用清凉、柔软、甘甜等药物来增长”，就是指这个。所谓“除此之外，还有什么无意义的”，就是指对有大利益的人心怀损害，这是忘恩负义，所以才这样说。所谓“不喜欢功德”，就是说，即使不反对忍耐，谁又有能力呢？这样连接。所谓“从行为上不调顺，如果没有调伏”，以及“从思想上不放弃忍耐的誓言”，这样连接。所谓“对他人造成损害的安乐，或者想要阻止痛苦的产生”，对于那个，就是说，对他人造成损害，自己想要得到安乐，或者自己想要阻止痛苦的产生，这是不会成功的，所以智者不会这样做，这是后面的两句话。这样，在展示了为了自己利益的忍耐等等之后，为了展示转变为他人利益的必要性，就是从“因此”开始的这个偈颂。因此，我安住在忍耐中，用方法教诫，但如果听不进去，就是说，对于正在造成损害的人，实际上也是在教导忍耐，这是总结性的说法。即使对他没有利益，但其他人会安住在忍耐中，因为还有其他的微小忍耐。所以说“这些使之从邪道中返回”，也就是说，这并不是为了利益正在造成损害的人，而是为了利益正在造成损害的人的不忍耐的产生。因为对自他都有利益，所以那样的人会轻蔑
English
Etc. By the power of karma, rebirth occurs, and virtuous deeds do not lead to bad destinies, which shows that only non-virtuous deeds have power, which is what "person" means. With the imprints of karma, relying on this and that, becoming like this and that, for the attraction of the ripening cause of non-virtue, from this and that arises the body of a bad destiny, like this and that. The second verse very clearly shows the power of karma. The so-called "making it completely transform" refers to engaging in various harms and comparisons. The so-called "inferior way of conduct" refers to deceptive behavior that shows extreme pity, etc. The so-called "accomplishing with heat, high temperature, and roughness" means accomplishing the desired intention with such medicine. The so-called "that is increased by cool, soft, sweet, etc. medicines" refers to this. The so-called "what else is meaningless besides that" refers to harboring harm towards those who are of great benefit, which is ingratitude, hence the saying. The so-called "not liking qualities" means that even if one does not oppose patience, who has the ability? Connect it like that. The so-called "unruly from behavior, if not tamed," and "from thought, if the vow of patience is not abandoned," connect it like that. The so-called "the happiness of harming others, or wanting to prevent the arising of suffering," for that, means that harming others, wanting to gain happiness for oneself, or wanting to prevent the arising of suffering for oneself, this will not succeed, so the wise do not do that, these are the last two sentences. Thus, after showing patience for one's own benefit, etc., to show the necessity of transforming into the benefit of others, it is the verse starting from "therefore." Therefore, I abide in patience, and teach with methods, but if they do not understand, it means that even to those who are causing harm, one is actually teaching patience, this is the concluding statement. Even if it is not beneficial to them, others will abide in patience, because there are other minor patiences. So it says, "these turn them back from the wrong path," that is, this is not for the benefit of those who are causing harm, but for the benefit of the arising of impatience in those who are causing harm. Because it benefits both self and others, such people will despise
Chinese
做了之后，像我这样也不会那样做，也就是说，像我这样虽然能伤害别人，也不会那样去伤害。对方如果也看到过失，以后也不会那样做，那么我就会从那个伤害中解脱出来。这是水牛本生故事，第三十三则。 “变成甘露”的意思是：变成不死。如同施恩于无情之辈，如同本杜花一样。意思是说，如同本杜树的花不会结出果实一样，对恶人施恩也不会产生利益，这是个俗语。用具备功德和名声的身体洗浴，难道不会像大象一样行事吗？意思是说，这是之前浪费的过失。如果对施恩者造成伤害，那么施恩的福德和施恩的朋友都会丧失。就像大象为了洗净身体的污垢，进入湖中，却又因为口渴而与沙子混合，就像之前浪费一样。揭示忘恩负义的过失，就是“他人”这个偈颂。即使他人有过失，自己却没有过失，就是“于此”等等。这是鸟鸵鸟本生故事，第三十四则。 本生故事的续部中词句的难点分别解释完毕。导师毗利耶僧诃所著完毕。 本生故事续部的难解，毗利耶僧诃。
English
Having done that, someone like me would not do that either, meaning that even though someone like me is capable of harming others, they would not do that kind of harm. If the other person also sees the fault, they will not do that again in the future, so I will be liberated from that harm. This is the Buffalo Jataka, the thirty-third. "Become nectar" means: become immortal. Like bestowing favor on the ungrateful, like a Bandhu flower. It means that just as the flowers of the Bandhu tree do not bear fruit, bestowing favor on the wicked does not produce benefit; this is a common saying. Having washed the body with virtues and fame, will it not be like acting like an elephant? It means that this is the fault of wasting what came before. If harm is done to the benefactor, then both the merit of the benefactor and the friend of the benefactor will be lost. Just as an elephant enters a lake to wash away the dirt from its body, but then mixes with sand because it is thirsty, it is like wasting what came before. Revealing the fault of ingratitude is the verse "the other." Even if the other person has a fault, one's self is without fault, that is "in this," and so on. This is the Bird Ostrich Jataka, the thirty-fourth. The explanation of the difficult points in the words of the continuum of the Jataka stories is completed. Composed by the teacher Viryasimha is completed. The difficult explanation of the continuum of the Jataka stories, Viryasimha.