Tibetan
ག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གོས་པར་བྱས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་གཞིར་གཞག་པའི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་རྣམས་ནི་གཉིས་པའོ། །འོ་ན་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གང་གིས་བསྡུས་ཤེ་ན། འདིར་ཡོན་ཏན་གྱིས་བསྡུས་པ་སྟེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་རྫས་ཀྱི་ཆོས་སུ་སྦྱར་བའི་ཚེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དུ་འཇོག་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་དེ་དག་ཅི་རིགས་སུ་གཟུང་ངོ༌། །འདིར་ཡང་རྩོད་པ་སྨྲ་བ་གཞན་སྒྲ་དང་དྲི་ལ་སོགས་པ་རླུང་དང་ཙནྡན་ལ་སོགས་པ་ལས་ཡུལ་རྣམ་པར་ཆད་པ་ན་གནས་པའི་ཕྱིར་རྫས་ཉིད་དུ་གཟུང་ངོ་ཞེས་འདོད་དོ། །དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ཡང་དུང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡུལ་གཞན་པ་མི་གནས་པར་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། དྲི་ཡང་རླུང་ལ་ཙནྡན་ལ་སོགས་པས་བསྒོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་གཞན་ན་དམིགས་པ་སྟེ། དངོས་པོ་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་གྲུབ་པ་ནི་མེད་དོ། །དེ་བས་བུམ་པའི་དཀར་བ་དང༌། ཟླུམ་པ་ལ་སོགས་པ་འཇམ་པ་དང་རྩུབ་པའི་བར་དུ་རྫས་དེའི་ཡོན་ཏན་དུ་གཟུང་བར་བྱ་སྟེ། རྫས་སུ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ། །ཁ་ཅིག་ཏུ་དབང་པོ་ཐ་དད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐ་དད་པའི་ཞེས་ཟེར་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབྱིབས་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པ་དང་ཙནྡན་དང་དུང་ལ་སོགས་པར་མ་བཟུང་བར་གུད་དུ་བཟུང་བར་མི་ནུས་པ་དང༌། ཁ་ཅིག་ཏུ་ཡོན་ཏན་སོ་སོར་ངེས་པ་ལ་དམིགས་པ་ཡང་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་དེ་དག་གི་ཁྱད་པར་ཤེས་པས་འདོད་པའི་ཚེ་ན་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་རྫས་ཀྱི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པ་དང་མེད་པར་དགག་པ་དང༌། ཡིན་པར་སྒྲུབ་པ་དང་མ་ཡིན་པར་དགག་པའོ། །ཡོད་པར་སྒྲུབ་པ་ནི་ཁྱད་པར་གཞན་དང་ལྡན་པ་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། དངོས་པོ་ཁྱད་པར་གཞན་དང་ལྡན་པ་དང༌། རང་གི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཞན་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ནི་བུམ་པ་ན་འབྲུ་ཡོད། ནོར་ཡོད། འོ་མ་ཡོད། མར་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་མེད་པར་དགག་པ་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། །རང་གི་ཁྱད་པར་ལྡན་པ་ནི་བུམ་པ་ལ་ཡང་ལུང་ཡོད། རི་མོ་ཡོད། དྲི་མ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་མེད་པར་དགག་པའི་ཡང་དེ་སྙེད་དོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་དག་དང་དགག་པར་བྱ་བ་དེ་དག་ནི་འབྲེལ་པའི་ཟླ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ལྟོས་ནས་གྲུབ་པ་དེ་དག་ཀྱང་རྐྱང་བ་ཡང་ཡིན་ལ། སྲིད་པའི་དགག་པ་དང༌། སྒྲུབ་པར་ཡང་ཡིན་ནོ། །གཞན་མི་སྲིད་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དགག་པ་བུམ་པ་ལ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་སྒྲོ་འདོགས་པ་མི་སྲིད་པའི་སྒྲོ་འདེགས་པ་དགག་པ་འདི་ཡང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་འདི་སྦྱར་ལ། གྲུབ་པ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་མི་གཟུང་ངོ༌། །ཡིན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡང་སྲིད་པ་དང་མི་སྲིད་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་སྲིད་པ་ཡང་འགལ་ཟླ་ལ་ལྟོས་པར་སྦྱར་བ་དང༌། འབྲེལ་ཟླ་བ་ལྟོས་པས་རྐྱང་པ་དབྱེ་བས་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་འགལ་ཟླ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་བུམ་པའི་བཟང་པོ་དང་ངན་པ་དང་ཆེན་པོ་དང་ཆུང་དུ་ལ་སོགས་པས་ཆོས་འགལ་ཟླའི་དངོས་པོ་རེ་རེ་ལ་ལྟོས་ན་རེ་རེ་གྲུབ་ལ། གཉིས་ལ་ལྟོས་ནས་འགལ་བའི་ཆོས་གཉིས་འགྲུབ་པའི་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་ཡང་འགྲུབ་སྟེ་དེས་ན་སྦྱར་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བཟང་པོ་མ་ཡིན་པ་དང་ངན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ སོགས་པ་མ་ཡིན་པར་དགག་པ་ཕུང་པོ་གསུམ་པའི་བར་དུ་འགྲུབ་པར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པ་དང་མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་འབྲེལ་ཟླ་ལ་ལྟོས་པ་རྐྱང་པ་ནི་བྱ་བའི་ཆོས་ཏེ། དེ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ལ་ཡོད་པ་དང༌། བྱས་པ་པོ་དང་ལས་ལ་ཡོད་པའི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་བཞིར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་རྒྱུ་དང་བྱེད་པ་པོ་ལ་ལྟོས་པའི་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་དང་ལས་ལ་ལྟོས་ནས་དབྱེའོ། །འབྲས་བུ་དང་ལས་ལ་ཡོད་ལ་ལྟོས་པའི་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་རྒྱུ་དང་བྱེད་པ་པོ་ལྟོས་པར་གྲུབ་ཅིང་དབྱེ་བའོ། །དེ་རྒྱུ་ལེ་ཡོད་པའི་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་བུམ་པ་དང་དཔལ་དང་འབྱོར་པས་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །བྱེད་པ་པོ་ལ་ཡོད་པའི་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་བུམ་པས་ཆུ་འཆུ། འོ་མ་འཆུ། འབྲུ་འཛིན། ནོར་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འབྲས་བུ་ལ་ཡོད་པའི་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་བུམ་པས་ས་ལས་གྱུར་པ་ཉིད་དང༌། ཟངས་ལས་གྱུར་པ་ཉིད་དང༌། མེས་བཙོས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ལས་ལ་ཡོད་པའི་བྱ་བ་ནི་བུམ་པ་འདི་སྤྱད་པར་བྱ། །བཅང་བར་བྱ། སྦ་བར་བྱ། ཚོགས་པར་བྱ། སྦྱུག་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །བྱ་བའི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་ཡང་གང་གི་ཚེ་རྒྱུ་དང་བྱེད་པ་པོའི་གཙོ་བོའི་ཆོས་ཅན་དུ་སྦྱར་བའི་ཚེ་ནི་འབྲས་བུ་དང་ལས་ལས་ཆོས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་ལ། །གང་ཚེ་འབྲས་བུ་དང༌། ལས་གཙོ་བོའི་ཆོས་ཅན་དུ་སྦྱར་བའི་ཚེ་ནི་ཅིག་ཤོས་གཉིས་པོ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་དག་མ་ཡིན་པར་དགག་པ་ཡང་དགག་བྱ་ལ་ལྟོས་པ་དེ་ཉིད་དུ་སྦྱར་རོ། །
Chinese
比如嘎巴等被区分的那些，作为它们基础的法和有法是第二种。那么，颜色和声音等又被什么所包含呢？这里是被功德所包含，因为它们是依赖于瓶子等而存在的差别。而且，当与实物的法相结合时，就被认为是自性的法和有法，那些以自身体性成立的事物，应根据情况来理解。这里，其他辩论者认为，声音和气味等，由于存在于与风和檀香等分离的地方，所以应被视为实物。但那是不合理的，因为声音明显地存在于海螺等事物中，并不存在于其他地方。气味也是通过风和檀香等来辨识的，在其他地方是无法识别的，不依赖于事物而独立存在是不可能的。因此，瓶子的白色和圆形等，以及光滑和粗糙之间，应被视为该实物的功德，而不是实物本身。 有些人说，因为它们是不同感官的对象，所以是不同的事物。但那也是不合理的，因为如果不确定形状等，并且不将它们视为檀香和海螺等的一部分，就无法单独地把握它们。有些人认为，对各个功德的确定，也是因为各个感官的能力是确定的。有些人说，当通过了解它们的差别而想要确定时，它们就是可区分的有法。因此，进入和退出实物的法和有法的意义，就是肯定存在和否定不存在，肯定存在和否定不存在。肯定存在就是肯定具有其他差别，即事物具有其他差别，以及自身法的其他差别。其中，事物具有其他差别，比如瓶子里有粮食、有财物、有牛奶、有酥油等等。否定它们不存在也是同样的。自身具有差别，比如瓶子上有裂缝、有图案、有污垢等等。否定它们不存在也是同样的。那些需要肯定的和需要否定的，是相关的对立面，依赖于它们而成立的那些，既可以是单独的，也可以是
English
Those distinguished by differences such as skulls, etc., the dharmas and possessors of dharma based on them are the second. Then, by what are forms and sounds, etc., included? Here, they are included by qualities, because they are differences that depend on things like pots. Moreover, when combined with the dharma of substance, they are regarded as the dharma and possessor of dharma of nature, and those that are established by their own nature should be understood accordingly. Here, other debaters argue that sounds and smells, etc., should be regarded as substances themselves because they exist in places separate from wind and sandalwood, etc. But that is not reasonable, because sound is manifestly established as not existing in other places than conches, etc. And smell is also perceived in other places only when it is imbued by wind and sandalwood, etc., and it is impossible for it to be self-established without depending on things. Therefore, the whiteness and roundness, etc., of a pot, and between smoothness and roughness, should be regarded as qualities of that substance, and not as the substance itself. Some say that because they are objects of different senses, they are different things. But that is also not reasonable, because one cannot grasp them separately without determining shapes, etc., and without regarding them as part of sandalwood and conches, etc. Some argue that the determination of each quality is also because the abilities of each sense are determined. Some say that when one wants to determine them by knowing their differences, they are distinguishable possessors of dharma. Therefore, entering and exiting the meaning of the dharma and possessor of dharma of substance is also affirming existence and negating non-existence, affirming being and negating non-being. Affirming existence is affirming having other differences, that is, a thing having other differences, and one's own dharma having other differences. Among them, a thing having other differences is like saying there is grain in the pot, there is wealth, there is milk, there is butter, etc. Negating their non-existence is the same. Having one's own differences is like saying there is a crack in the pot, there is a pattern, there is dirt, etc. Negating their non-existence is also the same. Those that need to be affirmed and those that need to be negated are related opposites, and those that are established in dependence on them can be either single or
Chinese
存在的否定和成立也是如此。另外，否定不存在的虚构，例如虚构瓶子有知觉等，否定不存在的虚构，这也完全成立，所以要结合这个。成立只是遍计所执，所以不执取。成立为有也分为存在和不存在两种。其中，存在也分为两种：与对立面相关联的结合，以及与关联物相关联的单独。其中，与对立面相关联的是，瓶子的好与坏、大与小等，如果与每个对立面的事物相关联，则每个都成立。如果与两个相关联，则成立两个对立的法，第三个集合也成立，因此称为结合。同样，对于不是好和不是坏等，否定不是要结合到成立第三个集合为止。成立为有和否定为非有的关联物相关联的单独是行为之法。它也分为存在于因和果，以及存在于作者和业的差别，分为四种。其中，与因和作者相关联的行为，是与果和业相关联而区分的。与果和业相关联的行为之法，是因和作者相关联而成立并区分的。其中，存在于因的行为之法，例如说瓶子和财富、资财产生等。存在于作者的行为之法，例如瓶子盛水、盛奶、盛谷物、盛财物等。存在于果的行为之法，例如瓶子由土制成，由铜制成，被火烧制等。存在于业的行为是，这个瓶子要使用，要拿着，要藏着，要聚集，要混合等。对于行为之法和有法，当与因和作者的主要有法结合时，称为从果和业中区分法的有法。当与果和业的主要有法结合时，则与另外两者区分法的有法结合。否定那些不是的，也要与所否定的相关联。
English
The negation and establishment of existence are also like that. Furthermore, negating the imputation of non-existence, such as imputing that a pot has consciousness, etc., negating the imputation of non-existence, this is also completely established, so combine this. Establishment is only completely imputed, so it is not apprehended. Establishment as existent is also divided into two: existence and non-existence. Among these, existence is also divided into two: combination in relation to opposites, and single in relation to related things. Among these, in relation to opposites, such as the good and bad, large and small of a pot, etc., if related to each opposite thing, then each is established. If related to two, then the two opposing dharmas are established, and the third aggregate is also established, therefore it is called combination. Similarly, for not good and not bad, etc., negating what is not should be combined up to the establishment of the third aggregate. The single, in relation to related things, of establishing as existent and negating as non-existent, is the dharma of action. It is also divided into four types by the distinction of existing in cause and effect, and existing in agent and action. Among these, the action related to cause and agent is distinguished by being related to effect and action. The dharma of action related to effect and action is established and distinguished in relation to cause and agent. Among these, the dharma of action existing in cause is like saying that a pot and wealth and resources produce, etc. The dharma of action existing in the agent is like saying that a pot holds water, holds milk, holds grain, holds wealth, etc. The dharma of action existing in the effect is like saying that a pot is made of earth, made of copper, baked by fire, etc. The action existing in the action is like saying that this pot is to be used, to be held, to be hidden, to be gathered, to be mixed, etc. For the dharma of action and the subject of dharma, when combined with the main subject of dharma of cause and agent, it is called the subject of dharma that distinguishes dharma from effect and action. When combined with the main subject of dharma of effect and action, then it is combined with the subject of dharma that distinguishes the other two. Negating those that are not, should also be related to what is to be negated.