Tibetan
གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཐིགས་པ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ། འདུལ་བའི་ལྷ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཐིགས་པ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ། འདུལ་བའི་ལྷ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཧེ་ཏུ་བིནྡུ་ཌཱི་ཀ །བོད་སྐད་དུ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཐིགས་པ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ། སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་ཞིག་ཡོན་ཏན་མཆོག་རབ་ཚོགས་ཅན་རིགས་པའི་རྒྱལ་པོའི་སྐྱེ་བའི་གཏན་ཚིགས་ལ། །རྟགས་འབད་ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་མུན་པ་ཆེན་པོ་འཐབ་ཚོགས་རྩ་ནས་མེད་པར་བྱས་པ་ཡང༌། །སྟོང་པ་སྲིད་གསུམ་འཇིགས་སྤངས་སྐྱེ་བོའོ་ཆུ་བོ་ཕ་རོལ་རྒལ་བ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། །བློ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྔགས་བྱ་གཏན་ཚིགས་ཐིགས་པ་རབ་གསལ་ལུགས་རྒྱས་རྣམ་པར་དབྱེ། །དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདིས་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིའི་འབྲེལ་པ་དང༌། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང༌། དགོས་པ་དང༌། དགོས་པའི་ཡང་དགོས་པ་རྣམས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་མེད་པ་དང༌། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མེད་པ་དང༌། དགོས་པ་མེད་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ནི་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་རྣམས་ཁས་མི་ལེན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཇི་སྲིད་དུ། འདི་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་མ་གཏོགས་པ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་ཇི་སྲིད་དུ་འདིའི་དགོས་པ་ནི་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའམ། འདིའི་འབྲེལ་པ་ནི་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དག་པར་མ་རིག་པ་དེ་སྲིད་དུ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ལ་དགའ་བ་ཡང་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་ན་མཉན་པ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དེ་ལྟ་བས་ན་ ཉན་པའི་སྐྱེ་བོ་སྤྲོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འགྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་བསྙད་པས་ནི་འདི་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་ཅི་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་བརྟེན་པའི་རྨོངས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །དགོས་པ་བརྗོད་པ་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པར་དོགས་པ་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །འབྲེལ་པ་བསྙད་པས་ནི་ཐབས་མ་ཡིན་པར་དོགས་པ་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་འདིར་དེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་དགོས་པ་དངོས་སུ་བསྟན་ཏོ། །འདི་བརྩམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་ན་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཐབས་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་ཤུགས་ནི་འདི་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་རྩོམ་ན་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ནི་དོན་གྱིས་ན་ཐབས་ཉིད་ཡིན་པར་སྟོན་པར་བྱེད་
Chinese
理滴广释。 调伏天。 理滴广释。 调伏天。 印度语：Hetu bindu ṭīkā。 藏语：理滴广释。 礼敬佛陀！ 具有何者功德殊胜圆满，成为理路之王的生起之理。 标志努力，对于所知一切，消除巨大黑暗争斗聚合，亦即。 渡过空性三有怖畏，众生之河流彼岸者，顶礼彼者。 具慧者所赞叹，理滴极明晰，条理广大，善加辨别。 意义隐蔽之义，成立之所依，是现量之义，以“是故”之语，即能显示此论之关联，以及所说义、必要，与必要之必要等。 何以故？ 盖无关联、无所说义、无必要之论，是先入为主者所不接受的。 譬如此，若不了解“此论所说义为何”，以及“此论之必要为何”或“此论之关联为何”，则无法对此论生起欢喜，更遑论听闻、思维等。 是故， 为令听者欢喜，故说释等三事。 宣说所说义，能遮止“此论所说义为何”之疑惑。 宣说必要，能遮止无果之疑虑。 宣说关联，能消除非方便之疑虑。 故于此处，以“为令其各别了知”之语，即直接显示所说义与必要。 以“此论造作”之语，即间接显示此论即是方便。 须领会其间接之义，即为：为令各别了知现量，故造论，则此论实为方便之显示。
English
A Detailed Explanation of the Drop of Reasoning. The God of Discipline. A Detailed Explanation of the Drop of Reasoning. The God of Discipline. In Sanskrit: Hetu bindu ṭīkā. In Tibetan: A Detailed Explanation of the Drop of Reasoning. Homage to the Buddha! That which possesses excellent qualities, supremely complete, the reasoning for the arising of the king of logic. The sign of effort, for all that is knowable, eliminates the great darkness of contending assemblies from the root. Having crossed the river of beings, abandoning the fears of the three realms of emptiness, homage to that one. May the wise ones praise, the drop of reasoning, clearly illuminating, extensively arranged, be well distinguished. The support for establishing the hidden meaning is inference itself, and with the words "therefore," it shows the connection of this treatise, as well as what is to be said, the purpose, and the purpose of the purpose. Why? Because treatises without connection, without something to be said, and without purpose are not accepted by those who prioritize speculation. For example, as long as one does not understand "What is to be said in this treatise?" and similarly, as long as one does not understand "What is the purpose of this?" or "What is the connection of this?" one will not even generate joy in the treatise, let alone engage in listening, thinking, and so on. Therefore, In order to delight the listeners, three things, such as explanation, are to be stated. By stating what is to be said, it prevents such confusion that relies on what is to be said, such as "What is to be said in this treatise?" Stating the purpose prevents doubts about being fruitless. Stating the connection eliminates doubts about being a non-means. Therefore, here, with the words "in order to understand it specifically," it directly shows what is to be said and the purpose. With the words "this is composed," it indirectly shows that the treatise itself is the means. It is necessary to understand that the indirect meaning is this: If the treatise is composed in order to specifically understand inference, then the treatise actually shows that it is the means.
Tibetan
དེ། འདི་ལྟར་ཐབས་མ་ཡིན་པ་ལ་ནི་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་རྣམས་མི་འཇུག་གོ །དེའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་དོན་གྱིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པ་ནི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡིད་ཆེས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིས་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་དགོས་པ་འདིའི་ཐབས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་དང་དགོས་པ་གཉིས་ནི་ཐབས་དང་ཐབས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ནི་ཐོས་པ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ནི་ཐབས་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཐབས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་གྲུབ་བོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང༌། སྒྲུབ་པ་དང༌། བྱ་བ་དང༌། བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང༌། འབྲེལ་པ་ཡང་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །བྱེད་པ་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །བྱ་བའི་མཇུག་ཐོགས་དང༌། བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་རིམ་པའི་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པ་ ལ་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ་དག་པ་ཡིན་པས་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་གང་ཞིག་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་ནི་དེའི་ཐབས་ལ་འཇུག་གི །འདི་ནི་བླ་མ་བརྒྱུད་དེ་འོངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། རྒྱས་པར་བྱ་བའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཐབས་མ་ཡིན་པ་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་བརྩམ་མོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །དེ་ལྟར་གནས་པ་ལ་བརྒྱ་ལ་འགའ་ཞིག་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་དེ་ནི་གང་དུའང་དགོས་པ་མེད་པས་བྱ་རོག་གི་སོ་བརྟག་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ནི་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡོངས་སུ་ངལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར། དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་བ་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་སྨོས་སོ། །འདིས་ནི་དགོས་པའི་ཡང་དགོས་པ་བསྟན་ཏོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་དུ་གང་གི་ཕྱིར་དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འབད་དེ་ཡོངས་
Chinese
因此，對於非方便之法，先入為主的臆測是不會成立的。因此，（此處的）關聯是透過意義來闡明的。此處所說的「個別地理解推論」是要表達的內容。個別地理解推論是目的。個別地理解推論的確信本性，是由此論著來完成的，因此，此論著是此目的的方便。因此，論著和目的兩者是方便和透過方便所要成就的特性的關聯，即，論著是透過聽聞而對推論的自性如實地了解，因此，論著是方便，而推論是被方便所成就的，這是成立的。所要成就的、成就者、作用和作者的特性和關聯也是如此，即，成就者是論著，所要成就的是果，作者是論著，作用是果。作用的後續和上師傳承的次第的關聯等等，由於是進入論著的支分，因此完全不是關聯，即，凡是追求意義者，就會進入其方便。僅僅說「這是上師傳承而來的」和「這是為了廣大而顯示的後續」，並不會使追求意義者進入非方便之法。因此，為了完全了解所要推論的，才著手此論著，這是安立的。如此安立後，百中有一人完全了解推論後要做什麼呢？那在任何方面都沒有必要，就像檢查烏鴉的牙齒一樣。這是在非處白費力氣，因此才會說：「由於隱蔽之義的成立所依賴的就是推論。」這就顯示了目的中的目的。因此這樣說，因為成立隱蔽之義的所依賴的就是推論，所以要努力完全
English
Therefore, for non-expedient methods, preconceived speculations are not applicable. Therefore, the connection (here) is clarified through meaning. Here, what is said as "to understand inference individually" is what is to be expressed. To understand inference individually is the purpose. The nature of conviction of understanding inference individually is accomplished by this treatise, therefore, this treatise is the means to this purpose. Therefore, the treatise and the purpose are the connection of the characteristics of the means and what is to be accomplished through the means, that is, the treatise is to understand the self-nature of inference without distortion through hearing, therefore, the treatise is the means, and inference is what is accomplished by the means, this is established. The characteristics and connections of what is to be accomplished, the accomplisher, the action, and the agent are also the same, that is, the accomplisher is the treatise, what is to be accomplished is the result, the agent is the treatise, and the action is the result. The continuation of the action and the connection of the order of the lineage of the gurus, etc., since they are branches of entering the treatise, are therefore not connections at all, that is, whoever seeks meaning will enter its means. Just saying "this is from the lineage of the gurus" and "this is the continuation shown for expansion" will not cause those who seek meaning to enter non-expedient methods. Therefore, in order to fully understand what is to be inferred, this treatise is undertaken, this is established. After establishing this, what is to be done after one in a hundred fully understands inference? That is not necessary in any way, just like examining the teeth of a crow. This is wasting effort in the wrong place, therefore it is said, "Because the reliance for the establishment of hidden meaning is inference itself." This shows the purpose within the purpose. Therefore it is said, because the reliance for the establishment of hidden meaning is inference, therefore one must strive to fully