Tibetan
རིགས་པའི་ཐིགས་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ། ཆོས་མཆོག། རིགས་པའི་ཐིགས་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ། ཆོས་མཆོག། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ན་ཡ་བིནྡུ་ཊཱི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། རིགས་པའི་ཐིགས་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་བ། འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྐྱེ་བའི་གདུང་བ་རྒྱུན་རབ་འབྱུང་རྒྱུ་ཅན། །འགྲོ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་འདོད་ཆགས་ལས། །སོགས་པའི་དགྲ་ལྡན་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གསུང༌། །ཡིད་ཀྱི་མུན་པ་སྤྱོད་པར་མཛད་པ་རྒྱལ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་བརྗོད་དོ། །རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་ལུས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྒྲ་དང་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་སྒྲའི་དགོས་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་དཔྱད་དོ། །ཅི་སྟེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་དགོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་དགོད་པའི་རྩོམ་པ་ཡང་མི་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བྱ་རོག་གི་སོ་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་བརྟག་པའི་རྩོམ་པ་མི་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་བརྩམ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདིས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་བསྟན་ཏོ། འདི་དག་གི་དོན་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དེ་བས་ན་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདི་བརྩམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་དགོས་པ་དེ་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྟན་པས་དགོས་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་འདི་བརྗོད་པ་ན་ཡང་འབྲེལ་པ་དང༌། དགོས་པ་དང༌། བརྗོད་པར་བྱ་བ་རྣམས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུའི་དོན་ལ་ཕན་པའི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་ན་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྒྲ་བཀོད་པ་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་བསྟན་པ་ནི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། །རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་དགོས་པའི་ཐབས་སུ་ སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་བསྟན་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ངག་གཅིག་པོ་འདིས་ནི་འབྲེལ་པ་དང༌། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང༌། དགོས་པ་རྣམས་དངོས་སུ་སྨྲ་བར་མི་ནུས་ཀྱི། གཅིག་སྨྲ་བ་ན་གསུམ་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཚིག་གོ །བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགོས་པའི་ཚིག
Chinese
理智滴论广释。 法贤。 理智滴论广释。 法贤。 印度语：那亚宾度提嘎。 藏语：理智滴论广释。顶礼圣妙吉祥童子！ 生之苦痛恒常生起之因。 胜于有情乃由贪欲。 等敌具足善逝之语。 胜者行于意之黑暗。 所谓“真实之知识”等，乃是阐述此论之所说之必要。论之体性有两种：声与义。其中，声音之必要即是阐明所说之内容，而非其他，因此不作分析。如果所说之内容本身没有必要，那么为了阐明它，设立声音之著作也将变得没有必要。例如，因为乌鸦的牙齿没有必要，所以有理解能力的人不会进行研究。因此，为了表明此论应当被撰写，它阐述了所说之必要。这些的意义是，因为真实之知识是成就一切众生利益的前提，所以为了阐明它，此论被撰写。在此，论中所说之真实知识的必要性，被阐述为成就一切众生利益之因，因此是必要的阐述。在阐述此意义时，也阐述了关联、必要和所说之内容。如此，当说此论是为了阐明有益于众生利益的真实知识时，真实知识就是此论的所说之内容，而阐明它就是必要。此论被说是必要的手段，因此，通过阐述所说之必要，暗示了关联等。仅仅一句话不能直接说明关联、所说之内容和必要，而说一个时，三个则通过暗示来表明。其中，“它”是指所说之内容的词语。“阐明”是指必要的词语。
English
A Detailed Explanation of the Drop of Reasoning. Chokchok. A Detailed Explanation of the Drop of Reasoning. Chokchok. In Sanskrit: Nyāyabinduṭīkā. In Tibetan: A Detailed Explanation of the Drop of Reasoning. Homage to the noble Mañjuśrīkumārabhūta! The cause of the constant arising of the suffering of birth, Victorious over beings, from desire, Etc., the words of the Sugata, endowed with enemies, Victorious is he who acts in the darkness of the mind. "Valid cognition," etc., states the purpose of what is to be expressed in this treatise. The body of the treatise is of two kinds: sound and meaning. Among these, the purpose of sound is only to show what is to be expressed, and not anything else, therefore it is not analyzed. If what is to be expressed is itself without purpose, then the composition of words to show it would also become unnecessary. For example, just as one with understanding does not undertake to examine the teeth of a crow because they are unnecessary. Therefore, in order to show that this treatise should be composed, it states the purpose of what is to be expressed. The meaning of these is that because valid cognition precedes the accomplishment of all the purposes of a person, therefore this was composed in order to show it. Here, the purpose of valid cognition, which is what is to be expressed in the treatise, is stated as the very cause of accomplishing all the purposes of a person, therefore it is a statement of purpose. In stating this meaning, the connection, purpose, and what is to be expressed are also shown. Thus, when it is said that this treatise is to show valid cognition, which benefits the purposes of a person, then valid cognition is what is to be expressed in this composition of words, and showing it is the purpose. This treatise is said to be a means to the purpose, therefore, by stating the purpose of what is to be expressed, the connection and so forth are indicated by implication. A single statement cannot directly express the connection, what is to be expressed, and the purpose, but when one is stated, the three are indicated by implication. Among these, "it" refers to the words of what is to be expressed. "Show" refers to the words of the purpose.
Tibetan
་གོ །སྨྲ་བ་པོ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་མཛད་པར་རྩོལ་བའི་དགོས་པ་དང༌། ཉན་པ་རྣམས་ཉན་པའི་དགོས་པ་ཡང་འདིར་བསམ་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇུག་པ་ནི་དགོས་པ་བརྟགས་ནས་འཇུག་གོ །དེ་བས་ན་སློབ་དཔོན་གྱིས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཅིའི་ཕྱིར་བྱས། ཉན་པ་རྣམས་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་ཉན་ཅེས་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་ལ་བསྟན་པ་ནི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ་པོར་བདག་ཉིད་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་བྱས་ལ། སློབ་མ་རྣམས་ཀྱང་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྦྱར་བ་བདག་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འདོད་ནས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉན་པས་ན་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་མཛད་པ་དང༌། ཉན་པ་གཉིས་ཀྱི་དགོས་པ་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་སྟོན་པའི་ཚིག་ནི་མེད་དེ་ཤུགས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟར་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་རྩོམ་པ་ནི་འདི་ཉིད་ཐབས་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་དང་དགོས་པ་གཉིས་ཐབས་དང་ཐབས་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉན་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། རྩོམ་པའི་ཕྱོགས་སུ་དེ་དག་བསྟན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། རབ་ཏུ་བྱེད་པ་མ་ཐོས་པར་ནི་སྨྲས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ངེས་པར་མི་འགྱུར་བ་བདེན་མོད་ཀྱི། བསྟན་ན་ཚད་མ་མེད་པའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་ལ། ཐེ་ཚོམ་ལས་ཀྱང་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དོན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པ་ནི་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་ལ། དོན་དུ་མི་འགྱུར་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པ་ཡང་ལྡོག་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་བརྗོད་པར་རིགས་སོ། །འཆད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་ནི་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དུ་གཞན་དུ་སྲིད་ཀྱི། བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་རྩོམ་པ་ལ་ ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལོག་པར་སྟོན་པའི་དགོས་པ་མ་མཐོང་བ་ལ་འཇུག་པ་ཡང་མེད་དེ། དེ་བས་ན་དེ་དག་ལ་ཐེ་ཚོམ་བྱ་བར་རིགས་སོ། །མ་བསྟན་ན་ནི་རྟོག་པ་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་བྱ་རོག་གི་སོ་བརྟག་པ་བཞིན་དགོས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་སྲིད་པར་འགྱུར་བའམ། ཀླུ་འཇོག་པོའི་སྤྱི་བོ་ན་རིམས་ནད་སེལ་བའི་རིན་
Chinese
如是。演说者努力造论的必要，以及听者听闻的必要也在此应当思考。就像这样，一切具有思维者，其进入（正题）都是在考察必要之后才进入的。因此，导师为何要造论？听者又为何要听闻呢？对于变成疑问的这个问题，所给出的指示就是必要，这样说。为了使自己成为通达正确知识者的导师，所以造了这部论。弟子们也因为想要通达导师所教授的内容，所以听闻此论，因此，造论和听闻二者的必要就是通达。关联的词语没有，但应当通过暗示来通达。就像这样，为了阐述正确的知识，具有思维者们著述此论，这本身就是方法，而不是其他，通过阐述本身，论和必要二者就是方法和从方法中产生的关联。听闻论之前所要说的等等虽然已经阐述完毕，但因为没有 प्रमाण （藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），所以具有思维者们不会接受，不是吗？在写作方面阐述那些有什么用呢？没有听闻论之前，即使说了也确实不会确定，但是如果阐述了，就会对没有 प्रमाण （藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）的所说等等产生怀疑，从怀疑中也会进入（正题）。具有思维者们对意义有怀疑是进入的因素，对不会变成意义的有怀疑也是退出的因素，因此，著书本身就应该说明关联等等。讲述者的话语有可能为了慈爱等等的目的而改变，但是著书者们在写作论时，对于颠倒阐述所说等等的必要没有见到就不会进入，因此，应该对那些产生怀疑。如果不阐述，那么思维者们可能会认为这部论的所说就像检查乌鸦的牙齿一样没有必要，或者认为在龙王住处头顶上有消除瘟疫的珍
English
Thus. The necessity for the speaker to strive to compose a treatise, and the necessity for the listeners to listen should also be considered here. Like this, all those who possess thought, their entry (into the subject) is after examining the necessity that they enter. Therefore, why did the teacher compose the treatise? And why do the listeners listen? The instruction given to this question that has become a doubt is necessity, so it is said. In order to make oneself a teacher of those who understand correct knowledge, this treatise was composed. And the disciples also, because they want to understand the content taught by the teacher, listen to this treatise, therefore, the necessity of both composing and listening to the treatise is understanding. There are no words that show the connection, but it should be understood through implication. Like this, in order to explain correct knowledge, those who possess thought compose this treatise, this itself is the method, and not another, through the explanation itself, the treatise and the necessity are the connection of the method and what arises from the method. Although what is to be said before listening to the treatise, etc., has been explained, but because there is no प्रमाण (pramāṇa, प्रमाण, pramaana, proof/evidence), those who possess thought will not accept it, is it not? What is the use of explaining those in terms of writing? It is true that even if it is said before hearing the treatise, it will not be certain, but if it is explained, doubts will arise about what is said, etc., which has no प्रमाण (pramāṇa, प्रमाण, pramaana, proof/evidence), and from doubt one will also enter (into the subject). That those who possess thought have doubts about the meaning is a factor of entry, and having doubts about what will not become meaning is also a factor of withdrawal, therefore, the act of writing itself should explain the connection, etc. The words of the narrators may change for the purpose of love, etc., but the authors, when writing a treatise, will not enter if they do not see the necessity of inverting the explanation of what is to be said, etc., therefore, one should have doubts about those. If it is not explained, then thinkers may think that what is said in this treatise is as unnecessary as examining the teeth of a crow, or that there is a treasure on the head of the dragon king's residence that cures epidemics.