Tibetan
་པ་རབ་ཏུ་མ་བསྟན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ལ་ལྡོག་པ་ཡོད་བཞིན་དུ་མ་བསྟན་པའོ། །དཔེ་བསྟན་པ། ཆོས་མི་མཐུན་པར་དཔེར་ན་སྒྲ་ནི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་ཞིག་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེར་སྒྲ་ནི་མ་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་ན། དེས་ནི་ལྡོག་པ་ཡོད་བཞིན་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མ་ལུས་པར་སྡུད་པ་གང་དག་རྟག་པ་དེ་དག་ནི་མ་བྱས་པ་ལོ་ཞེས་བརྗོད་ན། དེའི་ཚེ་ལྡོག་པ་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི། དཔེ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལ་ལྡོག་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དཔེ་བསྟན་པ། དཔེར་ན་གང་མ་བྱས་པ་དེ་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ལ་ནི་གང་རྟག་པ་དེ་ནི་མ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་བར་བྱ་བ་ལས་ལྡོག་པར་སྨྲས་སོ། །དཔེ་ལྟར་སྣང་བ་དེ་དག་གིས་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་དང༌། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པ་ཉིད་དམ། བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཔེ་ལྟར་སྣང་བ་དེ་དག་གིས་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དང༌། བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དག་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དག་དཔེ་ལྟར་སྣང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དཔེ་དང་འདྲ་བར་སྣང་བས་ན་དཔེ་ལྟར་སྣང་བ་རྣམས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་དབང་གིས་དེ་དག་བསལ་བར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དེ་དག་གཉི་གས་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྟོན་པར་མི་ནུས་པ་དེའི་ཕྱིར། དོན་གྱི་དབང་གིས་ན་དེ་དག་བསལ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་འདྲ་བ་དང་བཅས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ནི་དེའི་གཉེན་པོ་བཤད་པར་བཞེད་དེ། མ་ཚང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་སྨྲས་པ་སུན་འབྱིན་པ་དག་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །མ་ཚང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་མ་ཚང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་སྨྲས་པ་ནི་མ་ཚང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་སྨྲས་པ་སྟེ། དེ་རེ་རེ་ལ་སུན་འབྱིན་པ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །སྔར་བསྒྲུབས་པའི་སྐྱོན་མ་ཚང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ བརྗོད་པ་ནི་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདིར་སོགས་པ་ཞེས་སྨོས་པས་ནི་མ་གྲུབ་བ་དང༌། འགལ་བ་དང༌། མ་ངེས་པ་དང༌། དེའི་སྐྱོན་རྣམས་ཡོངས་སུ་བསྡུའོ། །འདིས་རྗོད་པར་བྱེད་པས་ན་བརྗོད་པ་ནི་ཚིག་སྟེ། ཚིག་གང་གིས་སྐྱོན་རྣམས་སྒྲོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སུན་འབྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་དེས་ཕ་རོལ་པོའི་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཚིག་དེས་ཕྱོགས་སྔ་མ་པས་སྒྲུབ་པར་འདོད་པའི་དོན་འགྲུབ་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར། དེ་ནི་སུན་འབྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །རེ་ཞིག་དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པའི་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་ནོ། །སུན་འབྱིན་པ་ལྟར་སྣང་བ་དག་ནི་ལྟག་ཆོད་རྣམས་ཏེ། ལྟག་ཆོད་རྣམས་ནི་སུན་འབྱིན་པ་ལྟར་སྣང་བ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་ལྟག་ཆོད་དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱོན་རྗོད་པ་དག་ནི་ལྟག་ཆོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡིན་ལ། སྐྱོན་ཡང་ཡིན་པས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱོན་རྣམས་སོ། །ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་བདེན་པའོ། །དེ་དག་བརྗོད་པ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱོན་རྣམས་བརྗོད་པ་སྟེ། ཚིག་གང་གིས་སྒྲུབ་པའི་སྐྱོན་མེད་བཞིན་དུ་བརྗོད་པ་དེ་དག་ནི་ལྟག་ཆོད་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་བསྟན་པའི་སྐབས་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་སུན་འབྱིན་པ་དག་དེ་ལྟར་སྣང་བ་སྟོན་ཅེ་ན། ལན་བཏབ་པ་དག་དང༌། སུན་འབྱིན་པ་ལྟར་སྣང་བ་དག་བསྟན་ན། ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་དག་ནི་འདི་ལ་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་པས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་འདི་དག་ནི་སུན་འབྱིན་པ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་པས་དེ་དག་གིས་མི་འཇིགས་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དག་བའི་ཤེས་པ་ཉིད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་སྨྲས་པའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །རིགས་པའི་ཐིགས་པ་ཚིག་རེ་རྣམས་ཕྱེ་བས། །དག་བ་རྒྱ་ཆེན་དེ་ཐོབ་གང་ཡིན་དེས། །འགྲོ་ཀུན་རིགས་པའི་བདུད་རྩི་ཐོབ་གྱུར་ནས། །སྲིད་པའི་རྒྱ་མཚོ་ཟད་པར་བྱེད་པར་ཤོག །རིགས་པ་ཇི་བཞིན་རིགས་པ་ཡི། །རྒྱལ་པོ་འདོད་ནས་རིགས་ཐོགས་ཀྱི། །རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་དུལ་བའི་ལྷས། །སློབ་མ་ལ་ཕན་བསྐྱེད་ཕྱིར་བྱས། །རིགས་པའི་ཐིགས་པ་རྒྱ་ཆེར་ འགྲེལ་པ་སློབ་མ་ལ་ཕན་པ་ལས་ལེའུ་གསུམ་པའོ།། །།རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པའི་གཞུང་ཚད་ནི། ཤློ་ཀ་ཆིག་སྟོང་དག་དང་ནི། །དེ་བཞིན་ཤློ་ཀ་སུམ་ཅུར་ནི། །ཡོངས་སུ་བསྡོམས་ཏེ་མངོན་པར་བརྗོད། །རིགས་པའི་ཐིགས་པ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་སློབ་མ་ལ་ཕན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སློབ་དཔོན་དུལ་བའི་ལྷས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཛི་ན་མི་ཏྲ་དང༌། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་ཡེ་ཤེས་སྡེ་ལ་སོགས་པས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།། རིགས་པའི་ཐིགས་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ། འདུལ་བའི་ལྷ།
Chinese
所谓“未遍示”，是指明明有周遍却未指示。举例说明：在不相似的例子中，例如说“声音是常，因为是所作，如同虚空”，如果有人在不相似的例子中说“声音非常，因为不是所作，如同虚空”，那么他就是明明有周遍却未指示。像这样，如果说凡是全部包含的常法，都不是所作，那时才是指示了周遍，仅仅举例是不行的。所谓“周遍颠倒”，是指把周遍颠倒了，把词语颠倒组合。举例说明：例如说“凡不是所作，就是常”，这相对于应该说“凡是常，就不是所作”来说，就是说了颠倒的话。那些相似的例子，不能显示论式的共同相，即只在相似的方面有，在不相似的方面都没有，或者不能显示差别相。那些相似的例子，不能显示论式的共同相是什么，差别相是什么，因此才叫它们为相似的例子。因为和例子相似，所以叫相似的例子。因此，要根据意义来理解那些是应该排除的。因为那两种方式都不能显示论式的相，因此，要根据意义来观察那些是应该排除的。这样，暂时已经讲完了相似的正量。下面想要讲它的对治法，所以说了“凡是说不圆满等过失的，都是能破斥的”。凡是不圆满等是什么，那些就是不圆满等。说了那些就是说了不圆满等，那些分别是能破斥的。凡是说先前已成立的过失，即不圆满等，那些 陈述就是能破斥，这里说了“等”字，就包括了未成、相违、不定，以及它们的过失。这
English
That which is called "not fully shown" means that although there is pervasion, it is not indicated. An example is shown: In dissimilar examples, for instance, saying "sound is permanent because it is produced, like space." If someone says in dissimilar examples, "sound is impermanent because it is not produced, like space," then he has not indicated the pervasion even though it exists. Like this, if it is said that all things that are permanent are not produced, then the pervasion is indicated, but merely giving an example is not sufficient. That which is called "perverted pervasion" means that the pervasion is perverted, and the words are combined in a reversed manner. An example is shown: For example, saying "whatever is not produced is permanent," which, compared to what should be said, "whatever is permanent is not produced," is speaking in a reversed way. Those similar examples cannot show the common characteristic of the reason, that is, only existing in the similar side and not existing in all the dissimilar sides, or they cannot show the specific characteristic. Those similar examples cannot show what the common characteristic of the reason is, and what the specific characteristic is, therefore they are called similar examples. Because they appear similar to examples, they are called similar examples. Therefore, it should be understood that those should be excluded according to the meaning. Because those two ways cannot show the characteristic of the reason, therefore, those should be observed to be excluded according to the meaning. Thus, for the time being, the similar valid cognition has been explained. Now, it is intended to explain its antidote, therefore it is said, "Whatever speaks of incomplete faults, etc., are refutations." Whatever is incomplete, etc., those are incomplete, etc. Saying those is saying incomplete, etc., those are respectively refutations. Whatever speaks of previously established faults, that is, incomplete, etc., those statements are refutations. Here, the word "etc." includes unestablished, contradictory, uncertain, and their faults. This
Chinese
因为能陈述，所以陈述就是词。用哪个词来揭露过失，那被称为驳斥。为什么呢？因为，正如所说，它会妨碍对方意愿的实现。因为那个词会妨碍前一方想要成立的意义的实现，所以，那被称为驳斥。暂时，那些是正确的驳斥。 似是而非的驳斥就是似是而非的回答，应当认识到似是而非的回答就是似是而非的驳斥。 还有，哪些是似是而非的回答呢？正如所说，陈述不真实的过失就是似是而非的回答。那些既是不真实的，也是过失，所以是不真实的过失。 所谓不真实，就是不真实的。 陈述那些就是陈述不真实的过失，应当认为，用哪个词来陈述实际上没有成立的过失，那些就是似是而非的回答。 如果是显示真实知识的时候，为什么要显示那些似是而非的驳斥呢？如果显示了回答和似是而非的驳斥，那就是显示了具有对治的真实知识。 就像这样，因为这些是对这个的驳斥，所以应当完全舍弃那些来成立。 在什么时候，因为这些是似是而非的驳斥，所以应当认识到不会被那些所吓倒。在说出这些的时候，真实知识本身就会以各种方式被显示出来。因此，不会出现如前所说的过失。 通过分析《理滴论》的每一个词，愿获得广大清净者， 让一切众生获得理性的甘露， 愿能耗尽轮回的苦海。 如理如实之理， 渴望国王之理， 以理所成之， 广大注释调伏天， 为了利益学生而作。 《理滴论》广大 注释利益学生之第三品完毕。 广大注释的论典量是： 一千颂以及， 同样三十颂， 完全加起来明显地说。 《理滴论》
English
Because it can state, statement is word. Which word reveals faults, that is called refutation. Why is that? Because, as it is said, it hinders the realization of the other party's intention. Because that word hinders the realization of the meaning that the former party wants to establish, therefore, that is called refutation. For the time being, those are correct refutations. Seemingly valid refutations are seemingly valid answers, and it should be recognized that seemingly valid answers are seemingly valid refutations. Also, what are those seemingly valid answers? As it is said, stating untrue faults is a seemingly valid answer. Those are both untrue and faults, so they are untrue faults. What is called untrue is unreal. Stating those is stating untrue faults, and it should be considered that which word states faults that are not actually established, those are seemingly valid answers. If it is the time to show true knowledge, why show those seemingly valid refutations? If answers and seemingly valid refutations are shown, then that is showing true knowledge with remedies. Just like this, because these are refutations of this, so one should completely abandon those to establish. At what time, because these are seemingly valid refutations, so one should recognize that one will not be frightened by those. When these are said, true knowledge itself will be shown in various ways. Therefore, the fault as previously stated will not occur. By analyzing each word of the "Drop of Reasoning", may the one who obtains great purity, May all beings obtain the nectar of reason, May it exhaust the ocean of samsara. The reason of reality as it is, Desiring the king of reason, With reason accomplished, The vast commentary, the subdued god, Made for the benefit of students. The vast commentary of the "Drop of Reasoning" Chapter Three, which benefits students, is completed. The volume of the vast commentary is: One thousand verses and, Similarly, thirty verses, Completely added up, it is clearly stated. "Drop of Reasoning"
Chinese
《广释·利益弟子》论，导师调伏天所造，圆满。印度堪布吉那弥扎（梵文天城体：Jinamitra，梵文罗马拟音：Jinamitra，汉语字面意思：胜友）和校勘译师班智达益西德（梵文天城体：Ye shes sde，梵文罗马拟音：Yeshes sde，汉语字面意思：慧军）等翻译、校订并确定。 《理滴论》广释，调伏天。
English
The Extensive Commentary Called 'Benefiting Disciples', composed by the Teacher Dulva Lha (Taming God), is complete. It was translated, revised, and finalized by the Indian Abbot Jinamitra and the Revising Translator, the Venerable Yeshes De, and others. Extensive Commentary on the 'Drop of Reasoning'. Dulva Lha (Taming God).