Tibetan
སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་འདུལ་བ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ། དྲི་མ་མེད་པའི་བཤེས་གཉེན། སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་འདུལ་བ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ། དྲི་མ་མེད་པའི་བཤེས་གཉེན། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། པྲ་ཏི་མོཀྵ་སཱུ་ཏྲ་ཊཱིཀ་བི་ན་ཡ་ས་མུཙྪ་ཡ། བོད་སྐད་དུ། སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་འདུལ་བ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ། བམ་པོ་དང་པོ། བཀྲ་ཤིས། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་བཞི་དངུལ་དང་གངས་ཀྱི་རི་བོ་སྤོ་མཐོན་པོ་སྟོན་ཀའི་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་གྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་བ་དང༌། དུང་དང་ཟླ་བ་རབ་ཏུ་གསལ་བ་དང༌། མེ་ཏོག་ཀུ་མུ་ད་དང༌། ཆུ་ཀླུང་སིན་དྷུ་དང༌། མེ་ཏོག་སིན་དུ་བ་ར་དང༌། པད་མའི་རྩ་ལག་གི་ཆུ་བ་དང༌། མུ་ཏིག་དག་གི་ཆུན་པོའི་ཕྲེང་བ་བས་ཀྱང་ཆེས་དཀར་བ་རྗེས་སུ་བསྐྱང་བར་མཛད་པས་མཐུ་སྟོབས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་བརྙེས་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་དང་ལྡན། །ལྟ་བས་མི་ངོམས་ཤིན་ཏུ་ཟབ། །དུས་ལས་ཡོལ་བ་མི་མངའ་ཞིང༌། །རིན་ཆེན་ཕྱུག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། །བློ་གཞན་གོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །གཞན་གྱིས་བཅོལ་བས་བདག་གིས་ནི། །སོ་སོར་ ཐར་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ། །གསལ་བ་དག་ནི་བརྩམ་པར་བྱ། །གཞན་གྱིས་བྱས་པའི་འགྲེལ་པ་དག །ཡོད་ཀྱང་དེ་དག་ཚིག་མི་འགྲེལ། །གཞན་དག་མཚན་ཉིད་འགལ་བར་སྨྲ། །དོན་མི་གསལ་བར་ཕལ་ཡང་ཆེ། །རྣམ་པར་འཆད་པས་དེ་དང་དེ། །བལྟས་ནས་བློ་དག་རྨོངས་འགྱུར་བས། །དེ་ཕྱིར་འབད་པས་བརྩམ་པར་བགྱི། །ང་རྒྱལ་དག་གི་ཕྱིར་མ་ཡིན། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་གང་དག་གིས།། འདུལ་བ་དག་ལ་ཚིག་དང་དོན། །འབད་བྱས་དེ་དག་རང་གི་མཐུས། །དོན་རྣམས་འབྱེད་པར་བྱེད་པར་ནུས། །གང་དག་གཞུང་རྒྱས་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཤིང༌། །མདོར་བསྡུས་འདོད་པ་དེ་དག་ཕྱིར། །འདི་ལ་འབད་པས་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག །རབ་ཏུ་བསྟན་པས་བརྩམ་པར་བྱ། །བདག་གི་བརྩམས་པ་འདི་འདྲ་བ། །མཁས་པ་དག་ལ་བསྐུལ་བ་སྟེ། །བྱིས་པ་མཁས་པའི་དབུས་དག་ཏུ། །སྤྱི་རྟོལ་མི་བྱེད་མེད་པ་བཞིན། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་གསུང་རབ་ཏུ་གཏོགས་པ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་འདུས་པ་ནི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་དང༌། མདོའི་སྡེ་སྣོད་དང༌། ཆོས་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་དོ། །དེ་ལ་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་དུ་ གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་འདུལ་བ་འཛིན་པའི་མཆོག་འཕགས་པ་ཉེ་བ་འཁོར་གྱིས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་སོ། །མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་དུ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མདོ་སྡེ
Chinese
《别解脱经广释·毗奈耶总集》，无垢友。 《别解脱经广释·毗奈耶总集》 无垢友。 印度语：Prātimokṣa Sūtra Ṭīka Vinaya Samuccaya。 藏语：《别解脱经广释·毗奈耶总集》。 第一卷，吉祥。 顶礼三宝！ 对善逝的四种戒律，如同白银和雪山，如同高耸的须弥山，如同秋月的光芒所环绕，如同海螺和明月般洁白，如同姑母陀花，如同辛度河，如同辛度瓦拉花，如同莲藕的汁液，如同珍珠串般洁白，以如此之物来赞颂，从而获得巨大力量者，我顶礼！ 胜者如海具光辉， 观之不厌甚深邃， 不越时节无有期， 富饶珍宝我顶礼。 为使他人能理解， 受他所托我今将， 别解脱经广释论， 清晰明了作撰述。 他人所作之释论， 虽有然彼不释词， 余者复说相违义， 义不明了泛泛多。 若以种种而解说， 观之反使心蒙昧， 是故努力而撰著， 非为我慢之心故。 何者大德之士夫， 于诸律藏词与义， 勤奋努力彼等能， 以自神力解诸义。 何者为求经文广， 何者欲求摄略义， 为此于此略摄集， 尽力阐释而撰著。 我之所著如是者， 乃为策励智者故， 如童于诸智者中， 不作嘲笑无有故。 善逝之教法，属于经藏，包含十二部，汇集为三藏，即律藏、经藏和论藏。 其中，属于律藏的一切，由持律第一的圣者近护所如实汇集。属于经藏的一切，是经部。
English
The Extensive Commentary on the Prātimokṣa Sūtra, A Collection from the Vinaya, The Immaculate Friend. The Extensive Commentary on the Prātimokṣa Sūtra, A Collection from the Vinaya. The Immaculate Friend. In Sanskrit: Prātimokṣa Sūtra Ṭīka Vinaya Samuccaya. In Tibetan: The Extensive Commentary on the Prātimokṣa Sūtra, A Collection from the Vinaya. Volume One, Auspicious. Homage to the Three Jewels! To the four types of morality of the Sugata, which are like silver and snow mountains, like the towering Mount Sumeru, surrounded by a collection of autumn moonlight rays, like conch shells and the moon, extremely clear, like the Kumuda flower, like the Sindhu River, like the Sinduvara flower, like the water of the lotus root, and even whiter than a string of pearl necklaces, by following them, one attains great power and strength, to that I pay homage! The Victorious One, like an ocean, possesses glory, Whose sight is never tiresome, exceedingly profound, Who has no passing of time, To the rich in jewels, I pay homage. In order to make others understand, Entrusted by others, I will now, Compose a clear and illuminating, Extensive commentary on the Prātimokṣa. Although there are commentaries made by others, They do not explain the words, Others speak of contradictory definitions, The meaning is unclear and mostly excessive. By explaining in various ways, Looking at them, the mind becomes confused, Therefore, I will strive to compose, Not for the sake of arrogance. Those great noble beings, Who diligently worked on the words and meanings, Of the Vinaya, they are able, To explain the meanings by their own power. For those who seek extensive scriptures, And those who desire concise meanings, Therefore, in this, I will compile a brief collection, And compose by explaining it thoroughly. This composition of mine, Is an encouragement to the wise, Like a child in the midst of the wise, Not making mockery, without absence. The teachings of the Sugata, belonging to the scriptures, containing twelve branches, gathered into three baskets, namely the Vinaya Pitaka, the Sutra Pitaka, and the Abhidharma Pitaka. Among them, all that belongs to the Vinaya Pitaka was accurately compiled by the noble Upāli, the foremost of the Vinaya holders. All that belongs to the Sutra Pitaka is the Sutra section.
Tibetan
་འཛིན་པའི་མཆོག་འཕགས་པ་ཀུན་དགའ་བོས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་སོ། །ཆོས་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་དུ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མ་མོ་འཛིན་པའི་མཆོག་འཕགས་པ་འོད་སྲུངས་ཆེན་པོས་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་བསྡུས་སོ། །དེ་དག་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་པའི་ཚེ་དང༌། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལྔ་བརྒྱ་པ་དང༌། བདུན་བརྒྱ་པ་དང༌། བཞི་བརྒྱ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཡུལ་དང་དུས་གང་དུ་གང་གི་ཚེ་ཇི་ལྟར་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ལུང་ཉིད་ལས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་འདུལ་བའི་སྔོ་སྣོད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱ་བའི་སྐབས་ཡིན་པས་དེ་ཇེ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ནི་ཡུལ་དང་སློབ་དཔོན་དང་དོན་གྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་སྡེ་བཞི་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་དུ་གྱེས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱང་ལུང་ལས་མང་དུ་གསུངས་ཏེ་དེ་དག་གི་རྒྱ་ཆེར་བརྗོད་པ་ཡང་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ད་འདིར་ནི་འཕགས་པ་གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་དེའི་ལོ་རྒྱུས་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་འཕགས་པ་གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་འཕགས་པ་འོང་སྲུངས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱ་འདུས་ནས་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང༌། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་འདུལ་བ་འཛིན་པའི་མཆོག་འཕགས་པ་ཉེ་བ་འཁོར་ལ་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བར་གསོལ་ནས་འཕགས་པ་ཉེ་བ་འཁོར་གྱིས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་སོ། །གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ནི་དུམ་བུ་བཞི་སྟེ། འདུལ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་འདུལ་བ་གཞི་དང༌། འདུལ་བ་ཕྲན་ཚེགས་དང༌། འདུལ་བ་གཞུང་བླ་མའོ། །དེ་དག་གི་གནས་པའི་སྙིང་ དང་སྙིང་པོ་ནི་སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་འདི་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པ་ཡང་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བོ་ལུང་དང་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་མེད་པ་དག་ཡན་ལག་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་སྤང་བར་བྱ་བ་དང༌། ཉན་པ་པོ་བརྗོད་པ་ཉུང་དུས་དོན་གྱི་སྤྱི་རྟོགས་པར་འདོད་པ་དག་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་སྔོམ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བསྡུས་ཏེ། སྤྱི་སྡོམ་དང༌། སྡོམ་དང༌། བར་སྡོམ་དུའོ། །དེ་ལ་སྤྱི་སྔོམ་ནི་སྤྱིའི་དོན་ཚིགས་སུ་བཅད་པར་བསྡུས་པའོ། །སྡོམ་ནི་
Chinese
持律上首圣者根嘎波（藏文：ཀུན་དགའ་བོ།）如实地辑集了。所有属于法相论藏的，都是持律上首圣者大迦叶（藏文：འོད་སྲུངས་ཆེན་པོ།）如实地善为辑集的。这些如实辑集，也是在世尊住世之时，以及圆寂之后，如实辑集的五百结集、七百结集、四百结集等等，在何地何时由谁如何如实辑集的历史，就像善逝的教证中所说的那样。这里是作律藏目录的场合，所以要略为叙述。律藏是就地域、师承和意义而分为四部十八派的历史，经中也多有讲述，关于这些的广说，也应从律藏本身的论典中了解。现在这里是讲述圣者一切有部之别解脱经广释的场合，所以要略为叙述其历史。其中，圣者一切有部之律藏，是在佛陀世尊圆寂之后，圣者大迦叶等五百阿罗汉聚集，为了使梵行长久住世，以及为了利益众多有情，祈请持律上首圣者阿难如实辑集，于是圣者阿难如实地辑集了。一切有部之律藏分为四部分：律分别、律本事、律杂事和律经。这些的安住之精 和精髓就是这部别解脱经。这些如实辑集，也是为了使未来世那些没有教证和证悟的人，能够避免对支分妄加增损和诽谤的极端，以及为了利益那些希望在言辞简略时通达意义总体的听众，所以归纳为三种纲要：总纲、纲和中纲。其中，总纲是将总的意义归纳为偈颂。纲是
English
The venerable Kundgawo (藏文：ཀུན་དགའ་བོ།) , the foremost of the Vinaya holders, has accurately compiled it. All that belongs to the Abhidhamma Pitaka has been accurately and thoroughly compiled by the venerable Mahakashyapa (藏文：འོད་སྲུངས་ཆེན་པོ།), the foremost of the Vinaya holders. These accurate compilations were made both during the lifetime of the Blessed One and after his complete passing into Nirvana, such as the Five Hundred Compilation, the Seven Hundred Compilation, the Four Hundred Compilation, and so forth. The history of where, when, by whom, and how these were accurately compiled is as stated in the teachings of the Sugata himself. Here, it is the occasion to make a catalog of the Vinaya Pitaka, so it should be briefly mentioned. The history of the Vinaya Pitaka being divided into four sections and eighteen schools according to region, teacher, and meaning is also extensively mentioned in the scriptures, and the extensive explanation of these should also be understood from the texts of the Vinaya Pitaka itself. Now, here is the occasion to explain the extensive commentary on the Pratimoksha Sutra of the Sarvastivadins, so a brief account of its history will be given. Among them, the Vinaya Pitaka of the Sarvastivadins was compiled after the complete passing into Nirvana of the Buddha, the Blessed One, when five hundred Arhats, including the venerable Mahakashyapa, gathered together in order to make the Brahmacharya last long and to benefit many beings. They requested the venerable Ananda, the foremost of the Vinaya holders, to accurately compile it, and so the venerable Ananda accurately compiled it. The Vinaya Pitaka of the Sarvastivadins is divided into four parts: the Vinaya-vibhanga, the Vinaya-vastu, the Vinaya-kshudraka, and the Vinaya-uttaragrantha. The essence of these abidings and the heart is this Pratimoksha Sutra. These accurate compilations were also made in order to avoid the extremes of adding or detracting from the limbs and slandering for those in the future who do not have the nature of teachings and realizations, and in order to benefit those listeners who wish to understand the general meaning when the words are few, so they are summarized into three types of outlines: the general outline, the outline, and the intermediate outline. Among them, the general outline is the summary of the general meaning into verses. The outline is