Tibetan
སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོའི་གཞུང་འགྲེལ། དཔའ་བོ། སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོའི་གཞུང་འགྲེལ། དཔའ་བོ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། པྲ་ཏི་མོཀྵཱ་སཱུ་ཏྲ་པ་དྭ་ཏི། བོད་སྐད་དུ། སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོའི་གཞུང་འགྲེལ། བམ་པོ་དང་པོ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ། །འཁོར་གསུམ་དང་བས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། །ངེས་འབྱུང་ཚུལ་ཁྲིམས་སྙིང་པོའི་མདོ། །གཞུང་འགྲེལ་གཞུང་བཞིན་བཤད་པར་བྱ། །འཕགས་པ་གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ། འཕགས་པ་འོད་སྲུངས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱ་འདུས་ནས། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང༌། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར། འདུལ་བ་འཛིན་པའི་མཆོག་འཕགས་པ་ཉེ་བ་འཁོར་ལ་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བར་གསོལ་ནས། འཕགས་པ་ཉེ་བ་འཁོར་གྱིས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་སོ། །གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ནི་དུམ་བུ་བཞི་སྟེ། འདུལ་བ་ རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང༌། འདུལ་བ་གཞི་དང༌། འདུལ་བ་གཞུང་བླ་མ་དང༌། འདུལ་བ་ཕྲན་ཚེགས་སོ། །དེ་དག་གི་གནས་པའི་སྙིང་དང་སྙིང་པོ་ནི་སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་འདི་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པ་ཡང་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བོ་ལུང་དང་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་མེད་པ་དག་ཡན་ལག་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང༌། སྐུར་བ་འདེབས་པའི་མཐའ་སྤང་བར་བྱ་བ་དང༌། ཉན་པ་པོ་བརྗོད་པ་ཉུང་དུས་དོན་གྱི་སྤྱི་རྟོགས་པར་འདོད་པ་དག་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར། སྡོམ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བསྡུས་ཏེ། སྤྱི་སྡོམ་དང༌། སྡོམ་དང༌། བར་སྡོམ་དུའོ། །དེ་ལ་སྤྱི་སྡོམ་ནི་སྤྱིའི་དོན་ཚིགས་སུ་བཅད་པར་བསྡུས་པའོ། །སྡོམ་མ་ནི་དངོས་ཀྱི་དོན་ཚིགས་སུ་བཅད་པར་བསྡུས་པའོ། བར་སྡོམ་ནི་ཡན་ལག་གི་དོན་ཚིགས་སུ་བཅད་པར་བསྡུས་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་ལུང་གི་སྐབས་དང་སྦྱར་ཏེ། ཅི་རིགས་པར་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དོན་ལ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མིང་དུ་བཏགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་རྣམ་གྲངས་གཅིག་ཏུ་ན་དང་པོར་ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྟོན་ཏེ། སོ་སོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་སྟེ། དང་པོ་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་ལེན་པའི་ཚེ་ན། གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚིག་བཟླས་ ནས། སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བའི་ཚིག་བརྗོད་པ་གསུམ་པའི་ཐ་མ་ལ། སྡོམ་པ་ཐོབ་པ་ནི། ཐོག་མར་སྡོམ་པ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པས་དང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲོལ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་སྡོམ་པ་དང་པོ་ཐོབ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་གྲོལ་ཏེ། སྡོམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ཐོབ་པ་ནི་ཐར་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་དང་པོ་ཐར་པའི་དོན་དེ་ལས་བསྟན་བཅོས་འདི་བྱུང་བའམ། དོན་དེར་བསྟན་བཅོས་འདིར་བསྡུས་པས་བསྟན་བཅོས་འདིའི་མིང་ཡང་དང་པོར་ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཡང་རྣམ་གྲངས་གཞན་དུ་ན་སོ་སོར་ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་ཏོ། སོ་སོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུད་ཐ་དད་པའོ། །ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་སྟེ། གང་ཟག་རྒྱུད་ཐ་དད་པ་གང་ཞིག་གིས་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ། བསླབ་པའི་གཞི་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ངན་འགྲོ་དང་འཁོར་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་གྱི། གཞན་གྱིས་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ། བསླབ་པའི་གཞི་རྗེས་སུ་བསྒྲུབས་པས་གཞན་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་བས་སོ་སོར་ཐར་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་སོ་སོར་ཐར་པའི་དོན་དེ་ལས་བསྟན་བཅོས་འདི་བྱུང་བའམ། དོན་དེ་བསྟན་བཅོས་འདིར་བསྡུས་པས་བསྟན་བཅོས་འདིའི་མིང་ཡང་སོ་སོར་ཐར་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་རྣམ་གྲངས་གཞན་དུ་ན་ཐར་པའི་ཐབས་ཞེས་བྱ་བར་སྟོན་ཏོ། སོ་སོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་སྟེ། །ཐབས་ཀྱི་དོན་ཏོ། །ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །དེས་ན་སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་འདི་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཐོབ་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཕྱིར་གསུངས་པ་སྟེ། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷག་པའི་སེམས་སྐྱེ་ལ། ལྷག་པའི་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བའི་རིམ་གྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཐོབ་བའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། སོ་སོར་ཐར་བའི་མདོ་འདི་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡིན་པས་ཐར་པའི་ཐབས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཐར་པའི་ཐབས་ཀྱི་དོན་དེ་ལས་བསྟན་བཅོས་འདི་བྱུང་བའམ། དོན་དེ་བསྟན་བཅོས་འདིར་བསྡུས་པས་བསྟན་བཅོས་འདིའི་མིང་ཡང་ཐར་པའི་ ཐབས་ཞེས་བྱ་བའོ། །མདོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དོན་ཙམ་ཞིག་སྟོན་པས་མདོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་བསྟན་བཅོས་འདི་ནི་དང་པོར་ཐར་པའི་མདོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། ཐར་པའི་ཐབས་ཀྱི་མདོ་ཞེས་བྱ་བ་དག་ཏུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་འདིའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི། མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔས་སྟོན་ཏེ། མཆོད་པ་དང༌། གླེང་བསླང་བ་དང༌། ཡང་དག་པར་བརྩམས་པ་དང༌། གཞུང་རྒྱས་པ་དང༌། བསྡུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་
Chinese
《别解脱经》之论疏，英雄著。 《别解脱经》之论疏， 英雄著。 印度语：Prātimokṣa Sūtra Padavatī。 藏语：《别解脱经》之论疏，第一卷。 顶礼三宝！ 礼敬佛法僧三宝， 皈依三宝而顶礼， 决定出离戒律之根本经， 将如经文论疏般讲述。 圣者一切有部之律藏，乃是佛陀世尊圆寂之后，圣者大迦叶等五百阿罗汉聚集，为了使梵行长久住世，为了利益众多有情，祈请持律第一的圣者近圆阿难陀如法结集，圣者近圆阿难陀如法结集。一切有部之律藏分为四部分：律 分别、律本事、律经、律杂事。 其中安住的心要与精华即是此《别解脱经》。 再次如法结集，是为了未来世那些不具足教证功德的有情，为了避免他们对支分妄加增损、诽谤，为了利益那些希望在简短的言辞中领悟整体意义的听众，将戒律归纳为三种：总摄、戒摄、中间摄。 其中，总摄是将总的意义归纳为偈颂。 戒摄是将实际的意义归纳为偈颂。 中间摄是将支分的意义归纳为偈颂。 这些也应与经文的章节相结合，根据情况进行理解。 所谓《别解脱经》，实际上是将论典命名为“经”。 其中一种解释是，首先显示“解脱”一词，而“别”字的意思是“最初”。 也就是说，在最初如法受戒之时，念诵皈依三宝之语， 然后在最后第三次说出如法受戒之语时，获得戒律。 因为最初获得戒律的时刻是最初的，所以称为“最初”。 所谓“解脱”是指
English
Commentary on the Prātimokṣa Sūtra, by Dpa'bo. Commentary on the Prātimokṣa Sūtra, By Dpa'bo. In Indian language: Prātimokṣa Sūtra Padavatī. In Tibetan: Commentary on the Prātimokṣa Sūtra, Volume One. Homage to the Three Jewels! I pay homage to the Buddha, Dharma, and Sangha, the three circles, and bow down. The Sūtra of the Essence of Definitive Emergence and Discipline, I shall explain the commentary according to the text. This Vinaya Pitaka of the Sarvāstivāda school is after the complete passing away of the Buddha, the Bhagavan. The five hundred Arhats, including the great Ārya Kāśyapa, gathered together. For the sake of the long duration of the pure conduct, and for the sake of benefiting many beings, they requested the foremost of the Vinaya holders, the Ārya Upāli, to correctly compile it. The Ārya Upāli correctly compiled it. The Vinaya Pitaka of the Sarvāstivāda school has four parts: the Vinaya Vibhaṅga, the Vinaya Vastus, the Vinaya Uttaragrantha, and the Vinaya Kṣudrakavastu. The heart and essence of their abiding is this Prātimokṣa Sūtra. This correct compilation is also for the sake of benefiting future beings who do not have the qualities of learning and realization, to avoid the extremes of adding or subtracting from the limbs, and to benefit those listeners who wish to understand the general meaning in a few words. The vows are summarized into three types: general summary, vow summary, and intermediate summary. Among them, the general summary is the summary of the general meaning in verses. The vow summary is the summary of the actual meaning in verses. The intermediate summary is the summary of the meaning of the limbs in verses. These should also be combined with the occasions of the scriptures and understood accordingly. The so-called Prātimokṣa Sūtra is actually naming the treatise as a "Sūtra." One explanation is that it first shows the word "liberation," and the meaning of "prati" is "first." That is, when first taking the vows correctly, reciting the words of refuge in the Three Jewels, Then, at the end of the third time of saying the words of correctly taking the vows, the vows are obtained. Because the moment of first obtaining the vows is the first, it is called "first." The so-called "liberation" refers to
Chinese
解脱。如是，最初获得律仪之时，即从非律仪之自性中解脱，获得为律仪之自性所摄之无表色，是名为解脱。如是，此论典是从最初解脱之义而生起，或此论典摄于彼义，故此论典之名亦最初安立为解脱。又于其他名称中，则宣说为别解脱。别，是说异生。解脱，是说解脱。谓任何异生之补特伽罗，如理受持律仪，随行学处，彼即从恶趣及轮回中解脱，非由他者如理受持律仪，随行学处，而使他者解脱，故名别解脱。如是，此论典是从别解脱之义而生起，或彼义摄于此论典，故此论典之名亦名为别解脱。又于其他名称中，则宣说为解脱之方便。别，是说返回，是方便之义。解脱，是说出离，是涅槃。是故，此别解脱经，是为获得出离之方便而宣说，谓依增上戒而生增上心，依增上心而生增上慧之次第，成为获得出离之方便故。此别解脱经是出离之律仪，故名解脱之方便。如是，此论典是从解脱之方便之义而生起，或彼义摄于此论典，故此论典之名亦名为解脱之方便。经，是说唯示少分义理，故名为经。如是，此论典，最初名为解脱经，别解脱经，及解脱之方便经等。其中，此别解脱经之总摄义，以五种相来宣说，即供养，发起，正作，广说，及总摄之相。
English
Liberation. Thus, when one initially obtains the vows, one is liberated from the nature of non-vows, and one obtains the non-manifest form that is encompassed by the nature of vows, which is called liberation. Thus, this treatise arises from the meaning of initial liberation, or this treatise is contained within that meaning, so the name of this treatise is also initially established as liberation. Furthermore, in other terms, it is taught as Pratimoksha. 'Prati' means different lineages. 'Moksha' means complete liberation. That is, any individual from a different lineage who properly upholds the vows and follows the training, will be completely liberated from the lower realms and samsara. It is not that others who properly uphold the vows and follow the training will cause others to be liberated, therefore it is called Pratimoksha. Thus, this treatise arises from the meaning of Pratimoksha, or that meaning is contained within this treatise, so the name of this treatise is also called Pratimoksha. Furthermore, in other terms, it is taught as the means of liberation. 'Prati' means 'return,' which is the meaning of means. 'Moksha' means definite emergence, which is Nirvana. Therefore, this Pratimoksha Sutra is taught as a means to obtain definite emergence, that is, by relying on higher discipline, higher mind arises, and by relying on higher mind, higher wisdom arises in sequence, thus becoming a means to obtain definite emergence. This Pratimoksha Sutra is the discipline of emergence, therefore it is called the means of liberation. Thus, this treatise arises from the meaning of the means of liberation, or that meaning is contained within this treatise, so the name of this treatise is also called the means of liberation. Sutra means that it only shows a small portion of the meaning, therefore it is called Sutra. Thus, this treatise is initially called the Liberation Sutra, the Pratimoksha Sutra, and the Sutra of the Means of Liberation, etc. Among these, the summarized meaning of this Pratimoksha Sutra is taught through five aspects: offering, instigation, proper action, extensive explanation, and the aspect of summary.