Tibetan
ས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གཞན་དུ་མཐོང་ནས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དེ་དག་པར་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། ལག་མཐིལ་ལྟར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྦྱར་བར་བྱས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པའོ། །དེ་ནི་ཞིང་དག་པ་བླ་ན་མེད་པའོ། །ཐབས་ལ་མཁས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། འདི་ཡི་ཡུལ་དང་སྦྱོར་བ་སྟེ། །དགྲ་རྣམས་ལས་ནི་འདས་པ་དང༌། །མི་གནས་ཇི་བཞིན་ཤུགས་དང་ནི། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་མཚན་ཉིད་དང༌། །མ་ཆགས་པ་དང་མི་དམིགས་དང༌། །མཚན་མ་སྨོན་ལམ་ཟད་པ་དང༌། །དེ་ཡི་རྟགས་དང་ཚད་མེད་དང༌། །ཐབས་ལ་མཁས་པ་རྣམ་པ་བཅུ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པའིའོ། །ཡུལ་ནི་མདོ་ལས་དང་པོར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་གསུངས་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གིས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་བསྒོམ་ཞིང་མངོན་སུམ་དུ་ཡང་མི་བྱེད་པའོ། །དགྲ་རྣམས་ལས་འདས་པ་ལ་སོགས་པ་སྦྱོར་བ་བཅུར་དབྱེ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཐབས་ལ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡུལ་ནི་དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་ འབྱོར་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། མ་འདྲེས་པ་རྣམས་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གསུངས་སོ། །སྦྱོར་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གསུངས་སོ། །དགྲ་ནི་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཆོས་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་ཚད་མེད་པ་བཞིས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཅིང་འདའ་བའི་སྦྱོར་བ་ནི་རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། གནས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པའོ། །སྦྱོར་བ་གང་གིས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་སྤྱོད་ན་ཡང་དེར་ནམ་མཁའ་ལ་བྱ་དང་འདྲ་བར་ནི་མི་གནས་པ་སྟེ། རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཐོབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཡོངས་སུ་མ་སྨིན་པར་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྨོན་ལམ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཕྱིར་དེ་མངོན་སུམ་དུ་མི་ཕྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤུགས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པའོ། །ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་བ་སྟེ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པའོ། །ང་དང་ང་ཡི་ཞེས་འཛིན་པ་ནི་ཆགས་པ་སྟེ། དེ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་དག་གི་དེ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཆོས་བསྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མ་ཆགས་པའི་སྦྱོར་བ་སྟེ། རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། རང་སངས་རྒྱས་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པའོ། །བདག་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དག་བདག་གི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཉེས་པ་དེ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་སྟེ། རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པའོ། །བདག་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་ དག་མཚན་མ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཉེས་པ་དེ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་མ་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་སྟེ། རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པའོ། །བདག་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དག་སྨོན་ལམ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཉེས་བ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྨོན་པ་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་སྟེ། རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། དེ་ནི་གནས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང་སྦྱར་ཏེ། དེ་མཚོན་པར་བྱེད་ཤེས་པར་བྱེད་པས་ན་དེའི་རྟགས་ཀྱི་སྦྱོར་བའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིད་ལ་བྱ་ཞིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་འདི་ནི་དྲིས་པའི་ལན་ནོ། །རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། བསྲབས་པའི་ས་གནོན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གང་གསུངས་པ་སྟེ། གསོལ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་འགྱུར་བའི་རྣམ་གྲངས་དེ་ལྟ་བུ་མཆིས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདྲི་བའོ།
Chinese
将大地的特征视为他处，从而使自生佛的刹土器世界得以清净，就像手掌一样平坦。然后，从“具寿善现”开始，到“已与正等菩提相结合”为止所说的一切。那是无上的净土。以善巧方便为主导，这是它的境和结合。超越诸敌，不驻如其力，不共特征，无染著和无所缘，相、愿耗尽，其相和无量，善巧方便十种。这样说道。这个“这”指的是善巧方便。境是经中首先说的三种等持和菩提之分。在那之后，作为其境的结合，就是对空性等进行禅修，但也不使其显现。超越诸敌等应分为十种结合，因为它们与“结合”一词相关联。因此，这是十种善巧方便。其中，境是从“那时，具寿善现”等开始，到“应修不杂之法”为止所说的。结合是从“世尊开示”等开始，到“不使自生佛的果显现”为止所说的。敌是阻碍之法，以四无量心压制并超越它们的结合是，从“善现，例如”等开始，到“也不使其显现”为止所说的。以何种结合来行持空性等，也不像鸟在空中一样安住于此，从“善现，例如”开始，到“获得”为止所说的。在诸佛之法尚未完全成熟之前，也不使其显现真实的边际，因为有广大的愿力，所以不使其显现，这是如其力的结合，善现，例如
English
Seeing the characteristics of the earth elsewhere, thereby purifying the vessel world of the realm of the Pratyekabuddha, so that it becomes as even as the palm of the hand. Then, from "The venerable Subhuti" onwards, everything that was said up to "has been joined to perfect and complete enlightenment." That is the unsurpassed pure land. Having made skillful means the master, this is its object and union. Transcending enemies, non-abiding suchness, force, uncommon characteristics, non-attachment and non-objectification, sign, aspiration exhaustion, its signs and immeasurable, skillful means ten kinds. Thus it is said. This "this" refers to skillful means. The object is the three samadhis and the aspects of enlightenment first spoken of in the sutra. After that, the union that has that as its object is that which also meditates on emptiness and so forth, but does not make it manifest. Transcending enemies and so forth should be divided into ten unions, because they are related to the word "union." Therefore, these are the ten kinds of skillful means. Among them, the object is what is spoken from "Then, the venerable Subhuti" and so forth, up to "one should meditate on the unmixed." The union is what is spoken from "The Blessed One declared" and so forth, up to "one does not make manifest the fruit of the Pratyekabuddha." The enemies are the obstructing dharmas, and the union that overcomes and transcends them with the four immeasurables is what is spoken from "Subhuti, for example" and so forth, up to "one also does not make such an abiding manifest." Whatever union one practices emptiness and so forth with, one also does not abide there like a bird in the sky, what is spoken from "Subhuti, for example" up to "obtains." One also does not make manifest the ultimate limit before the Buddha's dharmas are fully ripened, because of the vast aspiration, one does not make it manifest, this is the union of force as it is, Subhuti, for example
Chinese
从“ེ་”开始，到“应当如是完全观察”之间所说的一切。声闻等不共的修法，就是不舍弃一切有情。请问：“世尊”开始，到“不现证真实边际”之间所说的一切。执着我与我所，就是贪着。为了使行持这些的众生能够舍弃它，我应当现证圆满正觉，然后宣说正法，这就是不贪着的修法。从“善现，再者”等开始，到“不像独觉”之间所说的一切。我现证圆满正觉后，应当如是使众生从行持耽着于我的法之过患中解脱。这就是不耽着的修法。从“善现，再者”等开始，到“将完全圆满”之间所说的一切。我现证圆满正觉后，应当如是使众生从行持于相的过患中解脱。这就是无相的修法。从“善现，再者”等开始，到“将完全圆满”之间所说的一切。我现证圆满正觉后，应当如是使众生从行持于愿的过患中解脱。这就是无愿的修法。从“善现，再者”等开始，到“那不是处所”之间所说的一切。“彼”是指与不退转结合。因为它象征、使知晓，所以是彼之表相的修法。空性等也应当作意，并且不应当舍弃一切有情，这之间是所提问的回答。从“善现，再者”等开始，到“不是压迫已削弱之地”之间所说的一切。请问：“世尊”等。此处菩提萨埵摩诃萨埵，是指发菩提心之义。是否存在像那样成为不退转的类别，这是提问。
English
From "e" onwards, everything that was said up to "one should thus completely examine." The uncommon practice of the Hearers and so forth is not abandoning all sentient beings. Asked: Everything that was said from "Bhagavan" onwards, up to "does not manifestly realize the true limit." Grasping at "I" and "mine" is attachment. In order to enable beings who engage in this to abandon it, I should manifest complete perfect enlightenment and then teach the Dharma; this is the practice of non-attachment. Everything that was said from "Subhuti, furthermore" and so forth, up to "is not like a solitary buddha." After I have manifested complete perfect enlightenment, I should thus liberate sentient beings from the fault of engaging in clinging to my Dharma. This is the practice of non-clinging. Everything that was said from "Subhuti, furthermore" and so forth, up to "will be completely perfected." After I have manifested complete perfect enlightenment, I should thus liberate sentient beings from the fault of engaging in signs. This is the practice of signlessness. Everything that was said from "Subhuti, furthermore" and so forth, up to "will be completely perfected." After I have manifested complete perfect enlightenment, I should thus liberate sentient beings from the fault of engaging in aspirations. This is the practice of non-aspiration. Everything that was said from "Subhuti, furthermore" and so forth, up to "that is not a place." "That" refers to being conjoined with non-retrogression. Because it symbolizes and makes known, it is the practice of the sign of that. Emptiness and so forth should also be kept in mind, and one should not abandon all sentient beings; this in between is the answer to the question. Everything that was said from "Subhuti, furthermore" and so forth, up to "is not pressing down on weakened ground." Asked: "Bhagavan" and so forth. Here, Bodhisattva Mahasattva means the generation of the mind of enlightenment. Is there such a category that becomes non-retrogressing? This is the question.
Tibetan
།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། འཇིག་རྟེན་གྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་ནི་ལན་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་དེ་དག་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཆེས་ཉུང་བའི་དྲི་བའི་དྲི་བའི་ལན་བཏབ་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཆེས་ཉུང་བ་དེ་དག་གི་ཤིན་ཏུ་ཉུང་བའི་སྦྱོར་བ་ནི་ཚད་ཆུང་བ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚད་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །བུ་མོ་ལྟོ་ཆུང་བ་ལྟོ་མེད་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་རྒྱན་གྱི་འགྲེལ་པ་དག་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ། རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་ཞི་བས་སྦྱར་བ་ལས། རྣམ་པ་ཀུན་མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཞི་པའོ།། །། ལེའུ་བཞི་པ། རྣམ་པ་ཀུན་མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པའི་འགྲེལ་པ།
Chinese
从“世尊所说”等，到“不被世间所夺”之间是回答。对于发起菩提心极其众多的人中，不退转者极少的提问的回答，应如先前一样理解。极少者中的极少者的结合，因为是那些小量者本身，所以是无量的。如同“小腹的女儿不是没有肚子”一样。名为《现观庄严论》的注释圆满，由宝生寂造，圆满现证一切相之品第四。 第四品，圆满现证一切相之注释。
English
From "Thus said the Blessed One," etc., to "not stolen by the world," is the answer. The answer to the question of how few are those who do not turn back from the very many who generate the mind of enlightenment should be understood as before. The combination of the very few of those very few is immeasurable because they are those small quantities themselves. It is like saying, "A daughter with a small belly is not without a belly." This is the completion of the commentary on the Ornament for Clear Realization, composed by Ratnakara Shanti, the fourth chapter, the chapter on the complete realization of all aspects. Chapter Four: Commentary on the Complete Realization of All Aspects.