Tibetan
རིན་པོ་ཆེའི་ལྗོན་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་གསང་བ་འདུས་པའི་འགྲེལ་པ། ཙི་ལུ་པ། རིན་པོ་ཆེའི་ལྗོན་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་གསང་བ་འདུས་པའི་འགྲེལ་པ། ཙི་ལུ་པ། ལེའུ་དང་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་གཞུང་གི་འགྲེལ་པ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། རཏྣ་པཪྴཱ་ནཱ་མ་ར་ཧ་སྱ་ས་མ་ཛ་བྲྀཏྟི། བོད་སྐད་དུ། རིན་པོ་ཆེའི་ལྗོན་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་གསང་བ་འདུས་པའི་འགྲེལ་པ། དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་གིས་དངོས་ཀུན་གདོད་ནས་གསལ་བས་མཁའ་བཞིན་ཞི་ཞིང་དག །ཡང་དག་གསལ་བས་བསྲེས་པའི་འཁོར་ལོ་ཀུན་འདས་རབ་བཟློག་པ། །རྟག་སོགས་རྒྱལ་བ་སྐྱེད་བྱེད་འགྲོ་ཀུན་དེ་ཉིད་གཅིག་པ་པོ། །ཁྱབ་བདག་དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དེ་ཡི་གཟུགས་ཚོར་འདུ་ཤེས་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས། །འཁྲུལ་དང་བྲལ་བས་དྲི་མེད་ཕུང་པོ་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་སྟེ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ཐབས་ཀྱིས་ངེས་སྤྱོད་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཕྱིར། །སེམས་དོན་བདག་བཅས་རྣམ་རིག་ལ་སོགས་རྟག་སོགས་དེ་ལ་འདུད། །ས་ཆུ་མེ་རླུང་རང་བཞིན་གྱུར་ཅིང་ཚངས་སྤྱོད་བཞི་ལས་སྐྱེས། །འཇོ་སྒེག་རོལ་གདུང་རབ་ཏུ་བྲོད་པའི་ཡི་དགས་གང་གི་སེམས། །སྒྱུ་མའི་སྐུ་ཡིས་རང་སྦྱོར་མཐའ་རུ་དེ་སྒྲོལ་རབ་མཁས་པ། །རྡོ་རྗེ་ཐེག་པར་འགྲོ་བའི་ ལམ་མཆོག་སྤྱན་སོགས་དེ་ལ་འདུད། །དེ་བཞིན་མིག་ལ་སོགས་པའི་གཏི་མུག་དམ་ཚིག་ལས་བྱུང་ཞིང༌། །མ་ནིང་གནས་སུ་རྒྱས་བཏབ་དེ་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྟེ། །རིག་པའི་རྒྱལ་པོས་ལྷ་ཡི་མིག་སོགས་གང་ལ་སྩོལ་མཛད་པ། །ས་སྙིང་ལ་སོགས་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཆེན་དེ་ལ་རབ་ཏུ་འདུད། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གདུལ་བར་དཀའ་བ་ཉམས་བྱས་པ། །བླ་ན་མེད་པའི་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣལ་འབྱོར་གང་གི་སེམས། །ཚིམ་པར་མཛད་པ་འདི་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་མཆོག་བྱུང་གང་ཡིན་པའི། །གཟུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་ལྷ་མོའི་ཚོགས་ཆེན་དེ་ལ་འདུད། །ཀུན་དུ་སྦྱོར་བའི་གདེངས་གཡོས་རབ་བརྒྱན་དྲག་པོའི་ཆ་ལུགས་འཆང་། །འཇིགས་བྱེད་ཞལ་བཞད་ས་འཛིན་ཐུབ་སྐྲག་སྡིག་ལས་སྤོང༌། །དད་པ་ལ་སོགས་སེམས་སུ་གཏོགས་དང་དེ་ཡི་རང་བཞིན་ཆོས། །དམ་པར་གཟུང་སོགས་རྣམ་དག་གཤིན་རྗེ་གཤེད་སོགས་དེ་ལ་འདུད། །ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་ལས་སྐྱེས་དེ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་དག་མཛད་ཅིང༌། །འཇམ་ཞིང་མཉེན་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་འགྲོ་བའི་རྒྱུད་ནི་ཚིམ་མཛད་པ། །འབར་ཞིང་ཟུར་ཕུད་ལྔ་ལྡན་བརྒྱད་གཉིས་ལོན་པའི་ཚུལ། །དབང་པོའི་གཞུ་མཚུངས་འཇམ་ དབྱངས་རྡོ་རྗེ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འཁོར་བ་འདམ་ཚོགས་ནང་གནས་པ། །ཐུགས་རྗེའི་ཕྱག་གིས་དྲང་མཛད་ནས། །ཡེ་ཤེས་བདུད་རྩིས་ཚིམ་མཛད་པ། །བླ་མའི་ཞབས་ཀྱི་པདྨར་འདུད། །མཆོག་གི་མཆོག་སྟེ་ལམ་གཉིས་ཀྱིས། །ཕྱུགས་ནང་བདག་ཉིད་རྣམ་དག་སྟེ། །རང་བཞིན་དོན་ལ་རྟག་འཇུག་པར། །བདག་ཅི་འདྲ་བར་ཁྱེད་ཀྱིས་མཁྱེན། །གསང་འདུས་རིན་ཆེན་མཛོད་མཚུངས་འདི། །གང་གིས་འདི་ལེན་འདོད་པ་འབྱུང༌། །དེད་དཔོན་གྲུ་གཟིངས་འཆའ་ལྟ་བུར། །འདི་རྩོམ་བྱེད་པའི་སེམས་དཔའི་སྐྱེས། །གསང་དང་རབ་གསང་སེམས་ཀྱིས་ནི། །ཕྱི་ནང་དོན་ཀུན་བདག་གིས་བལྟས། །དེ་ཆུད་བློ་གྲོས་བླུན་ཡང་ཅི། །ཕན་ཕྱིར་རིན་ཆེན་ལྗོན་ཤིང་བརྩམ། །དམ་པས་བདག་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་ཕྱིར་རབ་བྲོད་ཅིང༌། །རང་གི་རྗེ་བཙུན་གཞུང་གིས་རབ་ཕྱེ་བས། །རང་དང་གཞན་གྱིས་དེ་གཞུང་དྲན་ཞིང་མི་བརྗེད་ཕྱིར། །ནུས་པ་ཇི་བཞིན་གསང་འདུས་བཤད་པར་བྱ། །འདིའི་ཚིག་དང༌། དོན་དང༌། འབྲེལ་པ་དང༌། དགོས་པ་དང་དགོས་པའི་དགོས་པ་རྣམས་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐོག་མར་བརྗོད་དགོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་ཞིང་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་ཉན་པ་པོ་རྣམས་ཁས་མི་ལེན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་དང་མཉམ་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་གསང་བ་འདུས་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་ནི་སྤྱིའི་དོན་ཏོ། །རྒྱུད་ཀྱི་གླེང་གཞི་ནས་བསྡུ་བའི་བར་དུ་རྣམ་པར་སྤྲོས་པའི་དབྱེ་བ་ནི་རྒྱས་པའི་དོན་ཏོ། །སློབ་དཔོན་དང་སྒྲུབ་པ་པོ་དེ་གཉིས་ཀར་གྱི་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་དོན་ཏོ། །འདི་སྐད་ཅེས་པ་ནས་མི་གསུང་བར་བཞུགས་སོ་ཞེས་པའི་བར་ནི་གཞུང་གི་ཚིག་གོ །ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་དུ་བསྡེབས་པ་ནི་ལེའུའི་ཚིག་གོ །ཚིག་བཞི་རེ་རེར་བྱས་པ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་དོ། །དེ་རྣམས་དང་དོན་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ཐབས་དང་ཐབས་ལས་བྱུང་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གནས་པ་ནི་འབྲེལ་པའོ། །རྒྱུད་གཞན་དག་ལས་བཀག་པའི་གདོལ་བ་ལ་སོགས་པ་འདུལ་བར་གསུངས་ཏེ། ཆེན་པོ་ཡང་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལ་མ་དག་པ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པས། དེ་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཐབས་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་དགོས་པའོ། །དེ་བསྟན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཅི་རིགས་པར་ཐུན་མོང་དང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པ་ནི་དགོས་ པའི་ཡང་དགོས་པའོ། །དེ་རྣམས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཡང་དག་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་འདི་སྐད་ཅེས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་གང་བར་སྣང་ངོ་ཞེས་པའི
Chinese
名为《珍宝树》的密集续释， 寂护论师造。 名为《珍宝树》的密集续释。 寂护论师造。 第一章，解释能示现一切如来之三摩地坛城加持的续部。 印度语：Ratna Parsha Nama Rahasya Samaja Vritti。 藏语：名为《珍宝树》的密集续释。 顶礼吉祥金刚萨埵！ 以何者之物皆从本初即明，如虚空般寂静且清净，以真实明晰，一切混合之轮皆已超离，彻底遮止，常等生出诸佛，一切有情皆是彼之自性，遍主吉祥金刚萨埵，我向彼顶礼！ 彼之色、受、想、行、识等，远离错乱，成为无垢蕴，实有之自性，为了以欲等方便，决定行持，现前菩提，心之意义，连同我及识等，常等，我向彼顶礼！ 地、水、火、风成为自性，从四梵住而生，娇媚、嬉戏、苦闷，极度欢喜之有情，何者之心，以幻化之身，于自性结合之边际，救度彼等，极其善巧，趋入金刚乘之 殊胜道，眼等，我向彼顶礼！ 如是眼等愚痴，从誓言而生，于男根处增长，彼即一切智者，智慧之王将天眼等赐予何者，地藏等大菩萨众，我向彼等顶礼！ 色等行境，调伏难调者，修习苦行，以无上之欲妙，令何者之瑜伽士之心，感到满足，于此，所修之最胜成就，为何者之 色金刚等天女众，我向彼等顶礼！ 以普遍结合之勇气，充分庄严，持有猛厉之装束，怖畏之面容，欢笑，镇压大地，能仁亦惊恐，远离罪恶，信仰等属于心及彼之自性法，如持守誓言等，清净之阎罗王等，我向彼等顶礼！ 从大智慧而生，彼等极度清净，以柔和悦耳之音声，令有情之相续感到满足，燃烧且具有五髻之发髻，
English
The Commentary on the Guhyasamaja Tantra called "The Jewel Tree", by Cilupa. The Commentary on the Guhyasamaja Tantra called "The Jewel Tree". By Cilupa. Chapter One: The Explanation of the Scripture that Shows the Empowerment of the Mandala of Samadhi of All the Tathagatas. In Sanskrit: Ratna Parsha Nama Rahasya Samaja Vritti. In Tibetan: The Commentary on the Guhyasamaja Tantra called "The Jewel Tree". Homage to glorious Vajrasattva! By whom all things are clear from the beginning, peaceful and pure like the sky, by true clarity, all mixed wheels are transcended, completely reversed, eternity etc. generate the victorious ones, all beings are the same as that, all-pervading glorious Vajrasattva, I pay homage to him! His form, feeling, perception, formation, and consciousness, free from delusion, become stainless aggregates, the nature of reality, in order to definitely practice by means of desire etc., to manifest enlightenment, the meaning of mind, together with self and consciousness etc., eternity etc., I pay homage to him! Earth, water, fire, and wind become nature, born from the four brahmaviharas, charming, playful, distressed, extremely joyful beings, whose mind, with an illusory body, at the edge of self-union, liberating them, extremely skillful, going to the Vajrayana, the supreme path, eyes etc., I pay homage to him! Likewise, ignorance such as the eyes, born from vows, grows in the male organ, he is omniscient, the king of knowledge bestows divine eyes etc. upon whom, the great bodhisattva assembly such as Ksitigarbha, I pay homage to them! Objects of enjoyment such as form, subduing the difficult to tame, practicing austerities, with unsurpassed sensual pleasures, whose yogi's mind, being satisfied, in this, the supreme accomplishment to be achieved, for whom, the assembly of goddesses such as Rupa Vajra, I pay homage to them! With the courage of universal union, fully adorned, holding fierce attire, a terrifying face, laughing, suppressing the earth, even the Sage is frightened, abandoning sin, faith etc. belong to the mind and its nature, such as holding vows etc., pure Yama etc., I pay homage to them! Born from great wisdom, they are extremely pure, with gentle and soft voices, satisfying the minds of beings, blazing and having five tufts of hair,
Chinese
获得二种成就之理。 犹如帝释弓般之妙音金刚，我向您敬礼！ 安住于轮回泥沼之中， 以慈悲之手牵引救度， 以智慧甘露令其满足， 我顶礼上师之莲足。 至上之至上，以二种道， 自身即是清净之宝藏， 恒常趋入自性之义， 您知我为何如？ 此如秘密集会之珍宝藏， 谁欲取此而生起？ 如商主备办舟船， 此乃著作者菩萨之生起。 以秘密与极秘密之心， 内外诸义我皆已见。 若彼徒劳，智慧亦愚钝， 为利故，造此珍宝树。 圣者祈请于我，故极欢喜， 以自之至尊论典善加剖析， 为自他忆念此论典而不忘失故， 尽己所能，当宣说秘密集会。 此之词，与义，与关联，与必要，以及必要的必要，无疑地首先应当陈述。 何以故？因具智慧且先具思择之听者不予采纳故。是故，与虚空界相等之诸佛之自性，秘密集会大金刚持，乃总义也。 从续之开端至摄集之间，种种开演之差别，乃广义也。 上师与修行者二者之事业，乃特殊之义也。 “如是说”至“不语而安住”之间，乃论典之词也。 汇集为十八章，乃章节之词也。 分为四句，乃偈颂也。 彼等与义，次第而住于方便与方便生之体性中，乃关联也。 于其他续部中所遮止之旃陀罗等予以调伏，如是宣说。然伟大亦是伟大的续部，无有一不净，故调伏彼之方便，如引入坛城等，乃必要也。 以彼教示之力，如理获得共同与大手印之果位，乃必要之必要也。 以具足彼等之法，乃真实也，如是宣说之故。 今从“如是说”开始，至“显现充满”之
English
The way to attain two kinds of accomplishments. I prostrate to the gentle-voiced Vajra, like Indra's bow! Residing within the swamp of samsara, Drawing us forth with the hand of compassion, Satisfying us with the nectar of wisdom, I bow to the lotus feet of the Lama. The supreme of the supreme, through the two paths, Oneself is the pure treasury within the herds, Constantly engaging in the meaning of self-nature, How am I, as you know? This, like the precious treasury of the Guhyasamaja, Who would desire to take this and arise? Like a captain preparing a ship, This is the arising of the Bodhisattva who composes it. With secret and most secret mind, I have seen all the inner and outer meanings. If that is in vain, what is the use of foolish wisdom? For the sake of benefit, I compose this precious tree. Because the holy ones have prayed to me, I am exceedingly joyful, Because my own venerable scriptures have been well analyzed, So that myself and others may remember this scripture and not forget it, To the best of my ability, I shall explain the Guhyasamaja. The words, meaning, connection, purpose, and ultimate purpose of this, must undoubtedly be stated first. Why? Because listeners who are wise and have thought in advance do not accept it. Therefore, the nature of all Buddhas, equal to the expanse of space, the great Vajradhara of the Guhyasamaja, is the general meaning. The distinctions of the various elaborations from the beginning of the tantra to the collection are the extensive meaning. The activities of both the teacher and the practitioner are the special meaning. From "Thus I have heard" to "He remained silent," are the words of the text. Arranged in eighteen chapters are the words of the chapters. Divided into four lines each are the verses. Those and the meanings, in order, abiding in the nature of means and what arises from means, are the connection. It is said that in other tantras, those who are forbidden, such as outcastes, are subdued. But in the great tantra of the great, there is not even one impurity, so the means of subduing them, such as entering the mandala, is the purpose. By the power of that teaching, appropriately attaining the common and the great seal's state, is the ultimate purpose. Because the Dharma that possesses those is the true one, it is said. Now, beginning with "Thus I have heard" and extending to "appears to be filled,"