Tibetan
དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུད་འགྲེལ་ཞེས་བྱ་བ།ཀླུ་སྒྲུབ། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུད་འགྲེལ་ཞེས་བྱ་བ། ཀླུ་སྒྲུབ། ལེའུ་དང་པོ། རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ་པས་སྤྲུལ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་སྤྲོ་བ་བཤད་པ། ༄། ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཤྲཱི་གུ་ཧྱ་ས་མ་ཛ་ཏ་ནྟ་སྱ་ཏནྟྲ་ཊཱི་ཀཱ་ནཱ་མ། བོད་སྐད་དུ། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུད་འགྲེལ་ཞེས་བྱ་བ། དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྣ་ཚོགས་སྤྲུལ་པའི་རོལ་པ་སྤྲོ་བའི་ཚོགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་མ་ལུས་དོན་མཛད་པ། །རང་སྣང་ལོངས་སྤྱོད་བདེ་བ་ཉམས་མྱོང་བས་ནི་མ་ལུས་རྟོག་པའི་དྲ་བ་འཇོམས། །སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་གྲངས་ལྡན་ལྷ་ཡི་འཁོར་ལོར་ལྷན་སྐྱེས་ངོ་སྐུ་གང་ཞིག་བཞུགས། །སྲིད་པའི་འཇིགས་པ་མ་ལུས་གཅོད་མཛད་རྡོར་སེམས་དེ་ནི་ཁྱེད་ལ་སྲུང་བར་ཤོག །ཉོན་མོངས་ཀྱི་ཚོགས་རབ་རིབ་སྙིང་གི་མུན་པའི་སྐྱེ་བོ་ཡི། །ཤིན་ཏུ་རྣོ་བའི་ཤེས་རབ་རལ་གྲི་ཡིས་ནི་རྣམ་པར་གཅོད། །མ་ལུས་སྐྱེ་བོའི་དཔའ་བོ་གང་ཞིག་དཔལ་ལྡན་འཇམ་རྡོ་རྗེ། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དེ་ལ་བདག་ཕྱག་འཚལ། །གཏིང་མེད་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས། །བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཡིས་བརྒལ་མི་འགྱུར། །གང་གི་དྲིན་གྱིས་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །བླ་མའི་ཞབས་ལ་རབ་བཏུད་དེ། །དཔལ་ལྡན་ ༄། །འདུས་པའི་མཛོད་གྲགས་པ། །མན་ངག་གཏེར་གྱི་རྣམ་པར་བརྒྱན། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསང་བའི་ཕྱིར། །རྒྱས་བཏབ་གང་ཞིག་སྔར་ཡོད་པ། །མན་ངག་ནོར་ནི་མ་ཐོབ་པས། །དབུལ་པོ་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་སྲིད་ཐོབ་ཕྱིར་དང༌། །འགྲེལ་པའི་ལྡེ་མིག་གིས་གྲོལ་བྱ། །སྐྱོན་ཚོགས་ཡང་དག་སྤངས་ནས་ནི། །ཡོན་ཏན་ཆ་ལ་བློ་གདབ་བྱ། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འགྲེལ་པ་འདིར། །གང་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་གཞན་དོན་མཛད། །རེ་ཞིག་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་རྣམས། །བདག་ཉིད་ཆུང་བར་འདོད་པ་སྟེ། །གཞན་དོན་གཞན་ནི་རབ་མཛད་པ། །དམ་པའི་རང་བཞིན་ཟླ་བ་བཞིན། །འདིར་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་རྒྱུད་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ཡི་རིགས་པས་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་མཛད་ལ། བྱ་བ་དང་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་ཏེ། དེ་ལ་མོས་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ལ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚིག་བཤད་ལ། དེའི་རྗེས་ལ་དབང་པོ་དམན་པ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་ལ་བརྟེན་ཏེ། སྐུ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རིམ་གྱིས་ ༄། །གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ། བྱ་བ་དང༌། སྤྱོད་པ་དང༌། རྣལ་འབྱོར་དང་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་དང༌། རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་དབྱེ་བས་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་ལྔ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་གཏི་མུག་གི་རིགས་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་ལ་བརྟེན་ཏེ་དཀྱིལ་འཁོར་དང༌། བསྐོར་བ་དང༌། མཆོད་རྟེན་གྱི་ལས་དང༌། ཁྲུས་ཀྱི་ཆོ་ག་དང༌། སྦྱིན་སྲེག་དང༌། མཆོད་པ་དང༌། བསྙེན་གནས་དང༌། བརྟུལ་ཞུགས་དང་སྡོམ་པ་ལ་སོགས་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་བྱ་བའི་རྒྱུད་བཀའ་སྩལ་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲོན་མ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་རྗེས་ལ་དབང་པོ་དམན་པ་དང་པར་པའི་གཏི་མུག་གི་རིགས་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ལ་བརྟེན་ཏེ་དངོས་གྲུབ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྤྱོད་པ་དང་མཐུ་དང་ལྡན་པ་དཔལ་མཆོག་དང་པོ་ལ་སོགས་པ་སྤྱོད་པའི་རྒྱུད་གསུངས་སོ། །དེའི་རྗེས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དམན་པའི་རིགས་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་ལ་བརྟེན་ཏེ་དེ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བར་པ་དང་ལྷག་པའི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་གི་རིགས་ཅན་ལ་བརྟེན་ཏེ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་གསུངས་སོ། །འབའ་ཞིག་ལྷག་པ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་གི་རིགས་ཅན་ལ་བརྟེན་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ནི་དབང་པོ་དམན་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །སྤྱོད་པའི་ཕྱོགས་ནི་དབང་པོ་བར་པ་རྣམས་ལའོ། །རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་དང་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་དབང་པོ་རབ་ཀྱི་རབ་རྣམས་ལ་བསྟན་ཏེ། དབང་པོ་དབྱེ་བའི་རིམ་པ་དང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཕྱོགས་འདི་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་སེམས་ཅན་གྱི་རིགས་རྣམ་པ་བཞི་ལ་བརྟེན་ཏེ་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་ལ་ལག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྙིགས་མ་ལྔའི་དུས་འདི་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་དང་སྟོབས་ཆུང་བ་ཉིད་དུ་གཟིགས་ཏེ། དེ་རྣམས་གདོན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པས་ཐུགས་དབང་དུ་མཛད་ནས་སྤྱོད་པ་གསུམ་སྤྱོད་པས་བདེ་བའི་ཐབས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་འབའ་ཞིག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ ༄། །ཙམ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་འདིའི་རེ་ཞིག་དང་པོ་བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པ
Chinese
《吉祥密集续根本续释》 龙树造 《吉祥密集续根本续释》 龙树造 第一品 两种天瑜伽修习所生之幻化坛城开展之说 ༄། ། 印度语：Śrī Guhyasamājatantrasya Tantraṭīkānāma（梵文天城体：श्रीगुह्यसमाजतन्त्रस्यतन्त्रटीकानाम्，梵文罗马拟音：Śrī Guhyasamājatantrasya Tantraṭīkānām，吉祥密集续根本续释）。 藏语：དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུད་འགྲེལ་ཞེས་བྱ་བ།（吉祥密集续根本续释）。 顶礼吉祥金刚萨埵！ 种种幻化嬉戏开展之众，成办一切有情之义利。 自显受用安乐之体验，摧毁一切分别之网。 三十二数圆满之天众轮，俱生本面之身何者住。 断除一切有之怖畏金刚心，祈愿彼尊护佑于汝！ 烦恼之众昏暗，心中黑暗之众生。 以极锋利之智慧宝剑，彻底斩断。 一切众生之勇士，吉祥具德妙金刚。 身语意三者，我向彼顶礼。 从无底轮回之大海中， 百劫亦无法度越。 以谁之恩德而得度彼岸， 至诚顶礼上师之足。 吉祥 ༄། ། 密集之宝藏美名。 以口诀之宝藏而庄严。 如来为秘密之故， 印封之物昔已存。 因未得口诀之珍宝， 为利益贫穷者之故。 为得菩提王位之故， 以释之钥匙而解开。 彻底断除过失之众后， 于功德分上立心。 智者于此释中， 何故士夫成办他利。 略言之，大士夫们， 欲求自身微小， 他人之利益极成办， 如圣者之自性如月。 于此，薄伽梵释迦牟尼以续等四种道理成办自他之利，以事业与行持等方式调伏有情。对彼具信之有情界，宣说圆满菩提之语。随后，依凭根器下劣等差别，为获得三身自性之大金刚持之果位而行。
English
《Glorious Guhyasamāja Tantra's Commentary on the Root Tantra》 By Nāgārjuna 《Glorious Guhyasamāja Tantra's Commentary on the Root Tantra》 By Nāgārjuna Chapter One: Explanation of Emanating the Maṇḍala through Meditating on the Yoga of the Two Kinds of Deities ༄། ། In Sanskrit: Śrī Guhyasamājatantrasya Tantraṭīkānāma (श्रीगुह्यसमाजतन्त्रस्यतन्त्रटीकानाम्, Śrī Guhyasamājatantrasya Tantraṭīkānām, The Commentary on the Root Tantra of the Glorious Guhyasamāja Tantra). In Tibetan: དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུད་འགྲེལ་ཞེས་བྱ་བ། (Glorious Guhyasamāja Tantra's Commentary on the Root Tantra). Homage to Glorious Vajrasattva! The assembly that expands the play of various emanations, accomplishes the benefit of all sentient beings. By experiencing the bliss of self-appearing enjoyment, it destroys the net of all concepts. In the wheel of thirty-two deities, which innate face and body reside? May that Vajrasattva, who cuts off all fears of existence, protect you! The assembly of afflictions is dim, for the beings in the darkness of the heart, With the extremely sharp sword of wisdom, completely sever. Whatever hero of all beings, the glorious and virtuous Mañjuvajra, To him, I prostrate with body, speech, and mind. From the bottomless ocean of samsara, Even a hundred eons cannot cross over. By whose kindness one goes to the other shore, I bow down to the feet of the Guru. Glorious ༄། ། The renowned treasury of the Guhyasamāja. Adorned with the treasure of oral instructions. For the sake of the secret of the Tathāgata, Whatever was sealed and existed before. Because the treasure of oral instructions was not obtained, For the benefit of the poor. For the sake of obtaining the kingdom of enlightenment, It is unlocked with the key of explanation. Having completely abandoned the assembly of faults, Place your mind on the part of qualities. In this commentary by the wise, Why does the person accomplish the benefit of others? In short, great individuals, Desire themselves to be small, They greatly accomplish the benefit of others, Like the nature of the holy one, like the moon. Here, the Bhagavan Shakyamuni accomplishes the benefit of self and others with the four types of reasoning, such as the tantras, and tames sentient beings with methods such as actions and conduct. To the realm of sentient beings who have faith in him, he speaks the words of perfect enlightenment. Then, relying on the distinctions such as inferior faculties, in order to obtain the state of the great Vajradhara, the nature of the three bodies.
Chinese
依靠，从上到上具有差别，事业、行、瑜伽和瑜伽大和瑜伽母续的分类，显示了五种真言的大乘。其中，依靠愚痴种姓的众生，开示了以坛城、绕转、佛塔事业、沐浴仪轨、火供、供养、斋戒、苦行和戒律等为主的事业续，例如灯出现等。在其之后，依靠根器低下和愚痴种姓的众生之界，宣说了具有成就、三摩地、行和威力的吉祥胜初等行续。在其之后，依靠贪欲和嗔恨低下的种姓众生，为了使之完全清净的方法，宣说了摄真实等瑜伽续。同样，依靠中等和增上的贪欲和嗔恨种姓，为了使之完全清净，宣说了吉祥密集等瑜伽大续。仅仅依靠增上的贪欲和嗔恨种姓，宣说了瑜伽母续。其中，事业方面是根器低下者们的。行方面是根器中等者们的。瑜伽大和瑜伽母续的方面是为根器最上者们开示的，很好地开示了根器分类的次第和境的分类。其中，这个无上瑜伽续的方面，是依靠欲界所化众生四种姓，在贤劫依靠金刚手，看到这个五浊恶世众生的寿命和精进及力量弱小，为了调伏他们，以大悲等摄持心意，以行三种行，以安乐的方法获得菩提，仅仅三摩地 ༄། །只是成为主要的，远离戏论的吉祥密集薄伽梵所宣说。其中，对此暂时首先讲述等。
English
Relying on, from higher to higher, with distinctions, the classifications of action, conduct, yoga, great yoga, and yogini tantras, the five great vehicles of mantra are shown. Among them, relying on sentient beings of the deluded class, the action tantras, which are mainly mandalas, circumambulations, stupa activities, bathing rituals, fire offerings, offerings, fasting, asceticism, and vows, are taught, such as the appearance of lamps and so on. After that, relying on the realm of sentient beings of inferior faculties and the deluded class, the conduct tantras, such as the glorious Supreme First, which possess accomplishment, samadhi, conduct, and power, are spoken. After that, relying on sentient beings of the class with less attachment and hatred, the yoga tantras, such as the Compendium of Reality, which have become the means to purify them, are spoken. Similarly, relying on sentient beings of the intermediate and excessive classes of attachment and hatred, the great yoga tantras, such as the glorious Guhyasamaja, are spoken for the sake of purification. Relying solely on the excessive classes of attachment and hatred, the yogini tantras are spoken. Among them, the aspect of action is for those with inferior faculties. The aspect of conduct is for those with intermediate faculties. The aspects of great yoga and yogini tantras are taught to those with the highest faculties, and the order of the classification of faculties and the classification of objects are well taught. Among them, this aspect of the unsurpassed yoga tantra relies on the four classes of sentient beings to be tamed in the desire realm, relying on Vajrapani in the Good Aeon, seeing that in this age of the five degenerations, the lifespan, diligence, and strength of sentient beings are small, in order to subdue them, taking compassion and so on into their hearts, practicing the three conducts, attaining enlightenment through the means of bliss, only samadhi ༄། །Just becoming the main thing, the glorious Guhyasamaja, free from elaboration, was spoken by the Bhagavan. Among them, for the time being, the first mention of this and so on.