Tibetan
དེ་ལྟར་འཁོར་བའི་ཕྱག་རྒྱའི་ས་གཞི་ནི་ལན་གྱི་ཕྱག་རྒྱ་སྟེ་བརྡས་ནི། གཙུག་ཏོར་དང་ནི་ལྟེ་བར་འགྲོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་དུ་བཤད་པའི་བདེ་བའི་སྤྱི་གཙུག་ཛཱ་ལནྡྷ་རའི་བུ་ག་ནས་འོངས་ཏེ་ལྟེ་བའི་བར་དུའོ། །དེ་ཡང་ལག་པ་གཉིས་ཀྱིས་རེངས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་དག་གིས་བརྟན་པར་བྱས་ནས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའོ། །འདིའི་བྱ་བ་གསུངས་པ་མིག་དང་མེ་ལོང་དག་ཇི་ལྟ་བའི་རིམ་པས་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཕྱག་རྒྱའི་ལན་དག་གི་བརྡས། འོད་གསལ་བ་དག་མཐོང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟེ་བའི་གནས་སུ་བརྟན་པའི་སྦྱོར་པས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་བོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་འབར་བར་གྱུར་པའི་ལྷའི་དབང་པོ་རྣམས་སུ་བྱེད་པས་སྐད་ཅིག་ལས་མཐོང་བའོ། །དེ་ལྟར་ལྟོ་བ་དང་ལྟེ་བ་དག་གི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཕྱག་རྒྱའི་ལན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྲོ་བའོ། །ནམ་མཁའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ ༄། །པས་རྩའི་སྦྱོར་བ་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བའོ། །མངོན་སུམ་དུ་རྗེས་སུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྲོ་གཉེར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་རྩ་གསུམ་རྣམས་སུ་འབར་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་རྣམས་ནི་རྟོགས་པར་སླའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ནི་ཉེ་བར་སྡུད་པའི་ངག་གོ །རྡོ་རྗེའི་འཁོར་ལོ་ཅན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོ་ལྔ་པ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཀྱི་ལེའུར་འཁོར་ལོ་བཅུ་གཉིས་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མར་འཁོར་ལོའི་མིང་རྡོ་རྗེ་འཁོར་ལོ་དེའི་དཔའ་པོ་དང་དབའ་མོ་དབང་ཕྱུག་རྣམས་ཀྱི་སྤུན་དང་སྲིང་མོར་སྤྱོད་པའི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཕྱག་རྒྱའི་ལན་ཕྱི་དང་ནང་གི་བདག་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །རབ་གཏུམ་རིགས་ཀྱི་བདག་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གི་ཕྱག་རྒྱ་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་བདག་པོ་རིགས་དང་རིགས་ཅན་མ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། རབ་གཏུམ་གནས་ཀྱི་གཙོ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་དང་ཉེ་བའི་གནས་ལ་སོགས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་རྣམས་ཏེ་དེ་ལ་བརྟེན་བའི་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྣམས་དེ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ད་ནི་རབ་གཏུམ་མོའི་ཡི་གེ་རྣམས་སུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་གསུངས་པ། རབ་ཏུ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་པྲའི་ཡི་གེའི་དོན་ནོ། །གང་དང་གང་བསྒོམས་པའི་སྒྲུབ་ཐབས་རྣམས་སུ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པའི་གཟུགས་དང་ཧེའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པས་སོ། །དེ་ཡང་རབ་ཏུ་གསལ་བ་མཐར་ཕྱིན་པ་རྣམས་སུ་འགྱུར་རོ། །སྲིད་པའི་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྟན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནང་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱང་སྲིད་པར་སྐྱེས་པར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འཆི་བ་དང་སྐྱེ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཙའི་ཡི་གེའི་དོན་ནི། གཡོ་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་སྲིད་བསྒོམས་པའི་གཟུགས་བརྟེན་པར་ཡང་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་གཡོ་བའི་གཟུགས་ཀྱི་ཆོས་ཞེས་བྱ་སྟེ་དེ་ཉིད་ཅིའི་དུས་ནམ་གྱི་ཚེ་དངོས་པོ་གང་གིས་བསྟན་པར་གསུངས་པ། དེ་སྲིད་གཉིས་མེད་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྤྱོད་ཡུལ་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པའི་དུས་སུ་གཉིས་སུ་མེད་པས་ ༄། །བསྟན་པའོ། །དེ་སྲིད་དུ་དེ་དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་སོ། །དེས་ཅི་ཐོབ་པར་གསུངས་པ། མཁའ་འགྲོ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཏེ། ཌཱའི་ཡི་གེའི་དོན་ཉིད་དོ། །དྲ་བ་ནི་རྩའི་ཚོགས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་མའི་ཡེ་ཤེས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་རྒྱ་མཚོར་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་དུ་བཤད་པའི་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་སྒྲུབ་པས་གནས་པ་དེ་རྣམས་སུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདུས་པ་ཤར་བ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་མའི་ཚོགས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་འདུས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་གཏུམ་མོའི་ཡི་གེ་རྣམས་སུ་རིག་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །བུད་མེད་ཀུན་གྱི་སྒྱུ་མའི་གཟུགས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་ཡི་གེ་གསུམ་རྣམས་སུ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མའི་གཟུགས་ཏེ་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་དགོངས་པ་རྣམས་སུ་བུད་མེད་སྒྱུ་མའི་གཟུགས་ཅན་མ་རྣམས་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ཀྱང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བ་སྟེ་འགྲོ་བར་བྱེད་དེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་པ་ནི་རང་གིས་རིག་པའི་རྣལ་འབྱོར་དེ་རྣལ་འབྱོར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་བདག་ཉིད་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་རྣམས་ལ་འདུན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་རང་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་གནས་ཏེ་འདིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུན་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་ཡེ་ཤེས་དེའི་གཟུགས་སུ་བཤད་པའི་རང་བཞིན་མ་ལུས་པ་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པར་འདོད་དེ་གང་གིས་འཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དེ་དེ་བཞིན་དུ་བཤད་དོ། །འོན་ཀྱང་ཕྱག་རྒྱའི་བརྡ་ཡིས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་བཤད་པ་དང་ཕྱིས་ཀྱིས་ཀྱང་བརྡ་དེ་
Chinese
如是，轮涅手印之地是回应的手印，即以表诠：顶髻与脐间行。此谓先前所说之乐之总聚匝兰达喇之孔穴而来至脐间也。又，以双手僵直之，此谓以命与下泄等稳固后，于一切时中安住也。此之事业所说，如眼与镜等次第，以手印与手印之回应等之表诠，光明照亮等所见也，此谓于脐间之位稳固之结合，于三千大千世界之世界界一切中，成为燃烧之天神自在，刹那间即见也。如是，腹与脐等之手印与手印之回应，以第八识名为阿赖耶识者，谓为去往法界自性也。虚空等，以脉之结合本身而见也。现前随之修习，是空性与大悲之自性者之义也。忿眉等乃至三脉中燃烧等之语，易于了知也。如是等语，是为摄略之语也。具金刚轮者，此谓于第十五修法之品中，十二轮等之最初，轮之名金刚轮，彼之勇士与勇母，自在等之兄弟与姐妹所行之手印与手印之回应，应知为外与内之自性也。极忿种姓之主母，此谓如是三十六之手印瑜伽母等之种姓之主，种姓与具种姓母等之。极忿处之主母，此谓处与近处等三十六等，于彼所依之瑜伽母等之自性等，将成为彼等之自性也。今，于极忿母之字母等中，如是菩提之分之自性与生处之安立所说，极明亮等，是谓“prā”字之义也。无论何者所修之修法等中，将成办也。
English
Thus, the ground of the mudra of cyclic existence is the responding mudra, which is expressed as: going between the crown and the navel. This means coming from the hole of Jālandhara, the general collection of bliss previously described, and going to the navel. Also, stiffening with both hands means stabilizing with life and downward cleansing, and remaining at all times. The activity of this is said to be seeing the clear light, etc., through the expression of the mudra and the response of the mudra, in the order of the eye and the mirror, etc. This means that by the union stabilized in the place of the navel, one becomes the lord of the gods blazing in all the realms of the three thousand great thousand worlds, and sees it in an instant. Thus, the mudra and the response of the mudra of the belly and the navel, the eighth consciousness called the ālaya-vijñāna, is said to go to the nature of the dharma realm. Space, etc., is seen by the union of the channels themselves. To experience it directly is the meaning of being the nature of emptiness and great compassion. The words from angry eyebrows, etc., to burning in the three channels, etc., are easy to understand. Such words are words of abbreviation. One with a vajra wheel means that in the fifteenth chapter on the method of practice, at the beginning of the twelve wheels, etc., the name of the wheel is the vajra wheel, and the mudra and the response of the mudra practiced by the hero and heroine, the brothers and sisters of the free, etc., should be known as the nature of outer and inner. The mistress of the extremely wrathful family means that the master of the family of the thirty-six mudra yoginis, etc., is the family and the mother with the family, etc. The mistress of the extremely wrathful place means that the nature of the thirty-six places, such as the place and the nearby place, etc., and the yoginis, etc., who depend on them, will become their nature. Now, in the letters of the extremely wrathful mother, etc., the nature of the aspects of enlightenment and the establishment of the place of birth are described in this way, and the extremely bright, etc., is the meaning of the letter "prā". Whatever is practiced in the methods of practice, etc., will be accomplished.
Chinese
也是，瑜伽士的身相和黑汝嘎等。那也变成完全明亮、达到究竟的所有。所谓“有海”，就是不稳固的自性中，连佛的身相也生存在有中，一次又一次地经历死亡和出生的过程。因此，字的意义是“动摇的法”。只要所修的身相也变得稳固，那就叫做动摇的身相之法，那么，它在何时、什么时间、被什么事物所指示呢？直到那时，都是“无二的行境”。在真正获得行境之时，以无二的方式 ༄（藏文种子字）指示。直到那时，都是那样说的。说了用它能获得什么呢？空行母等，也就是字的意义。网是脉的集合。所谓“瑜伽母的俱生智慧汇集之海”，就是先前所说的通过修习殊胜结合而安住的那些地方，一切法的汇集显现，也是瑜伽母众的智慧的汇集，就叫做那个汇集，瑜伽士们应当在极忿怒的字中理解。所谓“所有女人的幻化之身”，就是像那样在三个字中，一切都是幻化之身，在事物差别的瑜伽母续部的意趣中，女人幻化之身是所有瑜伽母的自性之义。因此，也叫做神变的足迹，神变就是在空中行走，能行走，进入那俱生之海，就是自己觉知的瑜伽，那瑜伽以所有瑜伽母的自性，将意愿寄托于具有自性者的手印上。安住在它的自性中，所谓“以此”，就是意愿先行的智慧，它的形相中所说的所有自性，三乘等的体性，就被认为是神变的足迹，所谓用什么获得，就是那样说的。然而，所谓用手印的表示一切，就是先前所说和之后也用那个表示。
English
Also, the form of yogis and Hevajra, etc. That also becomes completely clear and reaches the ultimate of all. The so-called "ocean of existence" is that even the form of the Buddha is born in existence within the unstable nature, repeatedly experiencing the process of death and birth. Therefore, the meaning of the letter tsa is called "the dharma of movement." As long as the form cultivated also becomes stable, it is called the dharma of the form of movement, so when, at what time, and by what thing is it indicated? Until then, it is the "non-dual realm of activity." At the time of truly attaining the realm of activity, in a non-dual way ༄ (Tibetan seed syllable) indicates. Until then, it is said as such. What is said to be attained by it? Dakinis, etc., which is the meaning of the letter da. The net is the collection of veins. The so-called "ocean of co-emergent wisdom of yoginis" is that in those places where the previously mentioned excellent union is practiced and dwells, the collection of all dharmas appears, and the wisdom of the assembly of yoginis is also the collection of that very collection, which yogis should understand in the letters of extreme wrath. The so-called "illusory form of all women" is that in the three letters, everything is an illusory form, and in the meaning of the yogini tantra of the difference of things, the illusory form of women is the meaning of the nature of all yoginis. Therefore, it is also called the footprint of magical power, magical power is walking in the sky, being able to walk, entering that co-emergent ocean, which is the yoga of self-awareness, that yoga, with the nature of all yoginis, entrusts the intention to the mudras of those who possess self-nature. Abiding in its nature, the so-called "by this" is the wisdom of intention that has gone before, all the nature spoken of in its form, the nature of the three vehicles, etc., is considered the footprint of magical power, what is said to be attained by what, is said as such. However, the so-called indicating everything by the symbol of the mudra is the indication that was said before and will be used later as well.