Tibetan
ལ་འབྱོར་དབང་ཕྱུག་དུས་ཤེས་པ། །དུས་དང་བྲལ་བ་རང་བཞིན་དོན། །དེ་ལྟའི་རང་བཞིན་དོན་དམ་པ། །ཤར་བ་མེད་ཅིང་ནུབ་པ་མེད། །གཉིས་པོ་གང་སྦྱར་བ་ཡི་དུས། །དེ་ནི་རང་བཞིན་དགའ་བར་བཤད། །ཅེས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་མོ་ཞེས་པ་ནས། ཅང་མི་སྨྲ་བར་བཞུགས་སོ་ཞེས་པའི་བར་གྱིས་རང་བཞིན་གྱིས་དོན་ཞུས་པས་འགྱོད་པའོ། །དེའི་དུས་སུ་བྱ་བ་ནས་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང༌། ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་མོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་སྣ་ཚོགས་པདྨའི་ནང་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་སྟོང་བར་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ཡང་སྣ་ཚོགས་ཞེས་པ་ནི་འཁོར་རྣམས་དང་བཅས་པའི་ཚོགས་པའོ། །པདྨ་ཞེས་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་དབྱིངས་སྐྱོན་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ནི་སྔར་བཤད་དོ། །སྟོང་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གོ་སླ་བས་མ་བཤད་དོ། །ཀྱེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་མོ་འཁོར་དང་བཅས་པས་དྲིས་པའོ། །ལྷའི་དབང་ཕྱུག་གིས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གོ་སླའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་བཞིན་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ནི་སྔར་བཤད་དོ། །རིག་པ་མེད་དེའི་ཕྱིར་དྲིས་པ་ལ་ལན་མེད་པ་ཞེས་པ་ནི་སྔར་བསྟན་ཀྱང་འདིར་ནི་ཤེས་རྒྱུ་འམ། རིག་རྒྱུ་འམ། རྟོགས་པ་མེད་པ་ལ་བསྟན་དུ་མེད་པ་སྟོན་ཅིག་གསུངས་པས་ན་ལན་མེད་པས་ན་བཞུགས་ཞེས་བཤད་དོ། །རང་བཞིན་དགའ་བ་དཔེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་མེད་པ་དང༌། དེ་ལྟར་ཉམས་སུ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མྱོང་བ་ཡིན་ཞེ་ནའོ། །རང་བཞིན་དགའ་བའི་ནམ་མཁའ་བཞིན་སྣང་བ་མེད་དེ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དཔེར་ན་བུ་མོ་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལོན་པའི་བདེ་བ་ཤིན་ཏུ་ རྒྱས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་ལུང་ལས་ནི། །ཇི་ལྟར་གཞོན་པའི་ཆགས་དགའ་དང༌། །ཇི་ལྟར་ལྐུགས་པའི་རྨི་ལམ་དང༌། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མིག་རྒྱས་བཏབ། །རང་བཞིན་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ཕྲ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་འདི་སྐད་ཀྱང་བསྟན་ཏེ། རྟོགས་ཤིག་རབ་རྟོགས་བྱེད་པ་ན། །གསལ་འགྱུར་འདི་ནི་བཞི་པ་ཡིན། །ཡེ་ཤེས་སྙིང་བོ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་མཁའ་དང་མཚུངས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེས་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དགའ་བའི་དོན་རྙེད་པའོ། །རང་བཞིན་དགའ་བའི་སྒྲོན་མ་ལས་ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་པའི་དཀའ་བ་བཀྲལ་བའོ།། །།གཞན་རྣམས་ནི་བླ་མས་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དང༌། ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་རང་བཞིན་དགའ་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་འདྲ་བ་ལས་འབྲས་བུ་མེད་པས་མ་བཤད
Chinese
获得财富自在者知晓时机，远离时机是自性之义。如是自性胜义谛，不生不灭。二者任何结合之时，那是自性欢喜之说。如是。从“此后薄伽梵母”至“寂然安住”之间，以自性之义请问而生后悔。彼时从作为至显现种种，所谓“存在”等等，乃是薄伽梵母与眷属一同，见到种种莲花内法之生处为空性等等。其中“种种”是指与眷属一同的集会。“莲花”是指法性无生之界，远离过失。“法之生处”如前已述。“空性”等等易懂故不述说。“嗟！菩提萨埵”等等，乃是薄伽梵母与眷属一同提问。“天之自在”等等易懂。为何？自性不可言说等等之义如前已述。无有智慧故提问而无有回答，是指虽然先前已说，但此处是指对于无有可知的，或可识的，或可证的，说示不可说示之物，故无有回答，因此说安住。自性欢喜譬如如何无有显现，以及如是于世俗中体验耶？自性欢喜如虚空般无有显现，是远离一切显现的。体验乃是于世俗中譬如十六岁少女之乐极度增长般。彼亦于经中云：如何青年之贪爱乐，如何哑者之梦，如是自性以眼增上，此自性极细微。如是说。彼亦如是开示：证悟，极证悟之时，显明此乃第四，智慧心髓极细微，金刚萨埵等同虚空。如是说。由此获得非为任何之自性欢喜之义。自性欢喜灯中第二十三品之难处释说完毕。其他诸品将由上师解说，以及一切之根本，犹如自性欢喜之珍宝，因无有果故未说。
English
The one who has attained wealth and power knows the timing. Being apart from timing is the meaning of self-nature. Such is the ultimate truth of self-nature, it neither arises nor ceases. When these two are combined, that is said to be self-nature's joy. Thus it is. From "Then, the Bhagavati" to "remained silent," it is the regret of asking about the meaning of self-nature. At that time, from the action to the appearance of various things, the so-called "existence" and so on, is the Bhagavati and her retinue seeing the emptiness of the source of Dharma within various lotuses, and so on. Among them, "various" refers to the gathering together with the retinue. "Lotus" refers to the realm of Dharma-nature, which is unborn and free from faults. "The source of Dharma" has been mentioned before. "Emptiness" and so on are easy to understand, so they are not explained. "O Bodhisattva" and so on, is the Bhagavati and her retinue asking questions. "The power of the gods" and so on is easy to understand. Why? The meaning of self-nature being inexpressible and so on has been mentioned before. There is no wisdom, so asking without an answer means that although it has been said before, here it refers to showing the unspeakable to those who have nothing to know, or to recognize, or to realize, so there is no answer, therefore it is said to abide. How does self-nature's joy appear without appearance, and how is it experienced in the mundane? Self-nature's joy is like the sky, without appearance, it is apart from all appearances. Experiencing it is like the extreme increase of the joy of a sixteen-year-old girl in the mundane. It is also said in the scriptures: How is the lustful joy of youth, how is the dream of a mute, so self-nature increases with the eye, this self-nature is extremely subtle. Thus it is said. It is also shown in this way: When realizing, extremely realizing, this clear one is the fourth, the essence of wisdom is extremely subtle, Vajrasattva is equal to the sky. Thus it is said. By this, the meaning of self-nature's joy, which is nothing at all, is obtained. The explanation of the difficult points of the twenty-third chapter of the Lamp of Self-Nature's Joy is completed. The other chapters will be explained by the Guru, and the root of everything, like the jewel of self-nature's joy, is not explained because there is no result.
Tibetan
་དོ། །དེ་བས་ན་འདིར་བསྡུས་པའོ། །རང་བཞིན་དགའ་བའི་སྡོམ་གང་ཡིན། །སུས་ཤེས་རྣལ་འབྱོར་དབང་ཕྱུག་སྟེ། །དེ་ནི་བདག་གིས་གསལ་བཤད་པ། །རང་བཞིན་མཁའ་འགྲོར་བཟོད་པར་གསོལ། །དབང་བཞི་ཐོབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། །སྐབས་སུ་བཤད་བཞིན་ཕྱེ་བ་ཡིས། །དགའ་བ་བཞི་ཡི་འབྲས་བུ་བཙལ། །མཁའ་འགྲོ་མ་བཞི་བཟོད་པར་གསོལ། །སྨྱོན་པ་ལྟ་བུའི་ཚིག་ཡིན་ཡང༌། །དྲན་པ་ལྟ་བུའི་དོན་འབྱུང་བས། །སངས་རྒྱས་ལྟ་བུའི་བླ་རྣམས་ལ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་བཟོད་པ་གསོལ། །རང་བཞིན་དགའ་བའི་རིན་ཆེན་འདི། །ཡེ་ཤེས་སྒྲོན་མས་གསལ་བར་བྱས། །རྙེད་ནས་དབུལ་ཕོངས་བྲལ་བ་བཞིན། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་རིན་ཆེན་ཤོག །རང་བཞིན་དགའ་སྒྲོན་དཀའ་འགྲེལ་འདི། །བདག་གིས་བརྩམས་པའི་དགེ་བ་འདིས། །ཁམས་གསུམ་ཡེ་ཤེས་སྒྲོན་གྱུར་ནས། །རང་བཞིན་དོན་ནི་རྙེད་པར་ཤོག །དཔལ་རང་བཞིན་དགའ་བའི་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱ་བའི་དཀའ་འགྲེལ། ཁོག་དོན་བསྡུས་པ་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེ་གསང་བའི་ཞལ་སྔ་ནས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་ཀྱི་མཁན་པོ་མ་ཧཱ་ཡོ་གཱི་ཤྲཱི་པྲ་ཛྙཱ་གུཔྟས་བསྒྱུར་ཅིང་བཤད་པའོ། །རིན་ཆེན་ལྟ་བུའི་འགྲེལ་པ་འདི། །སྣོད་དང་ལྡན་པའི་བུ་ལ་གཏད། །མུན་པ་ལྟ་བུའི་དབང་མེད་ལ། །ལྕགས་ཀྱུ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཀྱིས་བསྡོམས། །ཞེས་གཏད་པའི་གཏད་ཚིག་ཆོ་ག་དང་བཅས་པའོ།། །། དཔལ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བའི་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱ་བའི་དཀའ་འགྲེལ། རྡོ་རྗེ་གསང་བས་མཛད།
Chinese
དོ། 因此在此处汇集。 什么是自性喜乐之总持？ 谁知晓，瑜伽自在者啊！ 那由我来清楚地阐释， 祈请自性空行母宽恕。 获得四灌顶的瑜伽士， 以适时如说地开显， 寻觅四喜之果。 祈请四位空行母宽恕。 纵然是如疯子般的言语， 却能生起如忆念般的意义， 对于如佛陀般的上师们， 祈请如幻术般的宽恕。 这自性喜乐之珍宝， 由智慧明灯来照亮。 如获珍宝而脱离贫困般， 愿成为一切众生的珍宝！ 这自性喜乐明灯之难解释， 以此我所著述之善根， 愿三界化为智慧明灯， 愿证得自性之义！ 名为《吉祥自性喜乐明灯》之难解释， 汇集要义，由大学者金刚秘密尊者所著圆满。 印度堪布摩诃瑜伽士室利般若笈多所翻译和讲解。 如珍宝般的此释论， 交付于具器之子。 对于如黑暗般的无能者， 以如铁钩般的心来系缚。 如是交付之交付语，附带仪轨。 名为《吉祥俱生喜乐明灯》之难解释，金刚秘密所著。
English
Do. Therefore, it is gathered here. What is the summary of innate bliss? Who knows, the lord of yoga! That I will clearly explain, I beseech the innate dakini to forgive. The yogi who has received the four empowerments, By revealing it as it is said in due time, Seeks the fruit of the four joys. I beseech the four dakinis to forgive. Although it is like the words of a madman, It arises with meaning like remembrance, To the lamas who are like Buddhas, I beseech forgiveness like an illusion. This precious jewel of innate bliss, Is illuminated by the lamp of wisdom. Like finding a treasure and being freed from poverty, May it become the treasure of all sentient beings! This difficult explanation of the lamp of innate bliss, By this virtue of my composition, May the three realms become lamps of wisdom, May the meaning of innate nature be attained! The difficult explanation called "The Glorious Lamp of Innate Bliss," A summary of the essential points, completed by the great scholar Vajra Guhya. The Indian Khenpo Mahayogin Shri Prajñagupta translated and explained it. This commentary like a precious jewel, Is entrusted to a son who possesses the vessel. For those who are powerless like darkness, Bind them with a mind like an iron hook. Thus, the words of entrustment with the ritual. The difficult explanation called "The Glorious Lamp of Co-emergent Bliss," composed by Vajra Guhya.