Tibetan
མ་པར་ བྱའོ། །ཡང་ན། དེ་ནི་བསམ་བྱ་དེ་གཟུང་བ་དང་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ཏེ། གང་ལས་ཤེ་ན། གང་བསམས་པ་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་འཛིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡུལ་དུ་དབང་བྱས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །རྣམ་བསམས་ནི། དབང་པོའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་གང་གི་ཕྱིར་བསམ་བྱ་གཟུང་བ་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་བསམས་ཞེས་པ་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དབྱེར་མེད་པ་ཉིད་ལས་ཤེས་པའོ། །ལུས་དང་ལྡན་པ་དང་སྔགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ལྷའི་དེ་ཁོ་ན་རྣལ་འབྱོར་བས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་པ་ལེའུ་དང་པོ་དང་གཉིས་པར་རོ། །ལྷ་གང་ཡིན་པའང་ལྷའི་ལེའུ་དང༌། དབང་བསྐུར་བའི་ལེའུར་གསུངས་སོ། །དེ་རྣམས་ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་གསུངས་པ། ཕ་ལ་ཐོབ་པའི་བདེ་བ་གང༌། །བདེ་བ་དེ་ནི་རང་གིས་བཟའ། །བདེ་བ་གང་གིས་འཆི་བ་འདིར། །བདེ་བ་དེ་ནི་བསམ་གཏན་བརྗོད། །ཕ་ལ་ཞེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིད་ལའོ། །དེ་ལས་ཐོབ་པའི་བདེ་བ་གང་དབང་པོ་དང་ཡུལ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཟའ་ཞིང་མྱོང་བར་བྱ་སྟེ། རང་གིས་ཞེས་པ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །འདིས་ནི་སེམས་ལས་ཐ་དད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འཕགས་པས་གསུངས་པ། ལྷ་ཡི་དམིགས་པ་ཐ་དད་ནི། །མོས་པ་སྣ་ཚོགས་རྒྱུ་ཉིད་དེ། །སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་རྣམ་གྲོལ་ན། །ལྷ་ནི་གཞན་དུ་བརྗོད་མི་བྱ། །ཞེས་པའོ། །བདེ་བ་དེ་ནི། ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་བསམ་གཏན་བརྗོད། །འདིར་ཀྱེའི་རྡོ་རྗེའི་རྒྱུད་འདི་ནི་བསམ་གཏན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གང་ལས་བདེ་བ་གང་གིས་ཞེས་པ་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་འཆི་བ་ནི་འཆི་བ་ལྟ་བུར་ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགོག་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལས་གཞན་རྟོགས་པའི་ཆེད་དུ་ཡེ་ཤེས་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན། ཕ་ལ་ཞེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་དབྱེར་མེད་པའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ན། ཐོབ་པའི་བདེ་བ་གང་ཡེ་ཤེས་གང་ཞིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་རང་གིས་ཞེས་པ་བདག་ཉིད་ལ་བཟའ་ཞིང་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །བདེ་བ་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་ནི་འཆི་བ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་དེ། བདེ་བ་གང་གིས་ཞེས་ པ་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་འདིར་བསམ་གཏན་བསམ་པ་ཞས་འདིར་བརྗོད་དེ། གནས་སོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་པ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་ནི་ཤེས་པ་གཅིག་པུ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ནི་ངེས་པར་རྡོ་རྗེ་གསུམ་དབྱེར་མེད་པ་ཉིད་
Chinese
应做。又，那是所思之物被执取和境的自性，从何而来呢？凡所思之物，以诸根执持的方式，作为境而支配者，即是。能思是诸根的自性，那是为何所思之物被执取，是境的自性。这些没有不同的体性，因为能思是指从诸根和境无分别的体性中了解的。具有身体和咒语自性的本尊，其真实瑜伽士应于一切时修习，这是第一品和第二品的内容。何为本尊，也在本尊品和灌顶品中说了。那么，这些应如何修习呢？因此说了：从父所得的安乐，此安乐自己享用，以何安乐于此处死，此安乐即说为三摩地。父，是指生起者，即意。从中所得的安乐，即从诸根和境所生的识，安乐等相，应享用，自己，即指自身。这表示与心无有任何差别。如是圣者也说：天尊的所缘各不同，希求多种是其因，心的金刚得解脱，天尊不应说为异。就是这样。此安乐，即是智慧本身，说为三摩地。此处，喜金刚续部应说为三摩地，因为以何安乐，即以何智慧，死亡如同死亡一般，遮止境、诸根和识。因为那是为了从智慧之外了悟，没有其他的智慧之义。又，父，是指生起者，即智慧和方便无别的自性，完全了悟时，所得的安乐，即任何生起的智慧，自己，即应在自身享用和生起。安乐，即智慧本身，也说是死亡，以何安乐，即以何智慧，在此三摩地，思，在此说，安住，这样安立。因此，生起、安住和毁灭，因为与唯一的识相关联，所以智慧必定是三金刚无别之体性。
English
Should be done. Furthermore, that is the nature of the object of thought being grasped and the realm. From what does it arise? Whatever is thought, whatever is dominated as an object by the way the senses grasp it. Thinking itself is the nature of the senses. Why is that? Because the object of thought is grasped, it is the nature of the realm. These do not have different characteristics, because 'thinking' is known from the very inseparability of the senses and the realm. The yoga of the reality of the deity who possesses a body and the nature of mantra should be meditated upon at all times, as stated in the first and second chapters. Which deity it is is also stated in the chapter on deities and the chapter on empowerment. How should these be meditated upon? Therefore, it is said: Whatever bliss is obtained from the father, that bliss is enjoyed by oneself. By whatever bliss death occurs here, that bliss is said to be samadhi. 'Father' means the mind that generates. Whatever bliss is obtained from that, whatever consciousness arises from the senses and the realm, whatever aspects such as bliss are, should be eaten and experienced. 'Oneself' means by oneself. This means that there is nothing different from the mind. Thus, the noble one also said: The objects of the deities are different, the cause is the variety of aspirations. When the vajra of the mind is liberated, the deity should not be spoken of as other. That's how it is. That bliss is wisdom itself, said to be samadhi. Here, this Hevajra Tantra should be spoken of as samadhi, because by whatever bliss, by whatever wisdom, death, like death, obstructs the realm, the senses, and consciousness. Because that is for the sake of realizing other than wisdom, it means there is no other wisdom. Again, 'father' means the generator, the nature of the inseparability of wisdom and means. When fully realized, whatever bliss is obtained, whatever wisdom arises, that very wisdom should be eaten and generated in oneself. Bliss, that very wisdom, is also called death. By whatever bliss, by whatever wisdom, here, samadhi, thought, is spoken of here. It is established as abiding. Therefore, generation, abiding, and destruction are necessarily the nature of the three vajras inseparable, because they are related to the one consciousness.
Tibetan
དོ་ཞེས་པའོ། །ཡང་ན། ཕ་ལས་ཐོབ་པའི་བདེ་བ་གང༌། །སྐྱེད་བྱེད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་དབྱེར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་རང་གིས་བཟའ། །བདག་ཉིད་ཅེས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ། བདེ་བ་དེ་ནི་འཆི་བར་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་པ། ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་རྒྱུ་གང་གིས་འཆི་བ་ཉིད་ཀྱིས་བརྟག་པར་བྱ་བ་དེའི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བསམ་གཏན་དུ་ཡང་བརྗོད་དེ་བསམ་པར་བརྗོད་ཅེས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་ཕ་ལ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་བསམ་གཏན་དང་བསམ་པར་བྱ་བ་དག་དབྱེར་མེད་པར་རྟོགས་པར་གྱུར་ན་བདེ་བ་གང་ཡེ་ཤེས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསམ་གཏན་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཡང་རང་གིས་བཟའ་ཞེས་པ་འདི་རང་རིག་པར་བྱ་བའོ། །བསམ་ཏན་དེ་ཡང་འཆི་བ་ལྟ་བུར་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགོག་པའི་ཕྱིར་འཆི་བ་སྟེ། བདེ་བ་གང་གིས་འདིར་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་འདི་རྟོགས་པའོ། །དེ་ཁོ་ན་དང་ལྡན་པའི་བསམ་གཏན་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ལེའུ་བཞིས་གང་གསུངས་པ། དེ་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ནའི་ལེའུས་བསྡུས་སོ་ཞེས་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱེའི་རྡོ་རྗེའི་དེ་ཁོ་ནའི་ལེའུ་སྟེ་ལྔ་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་པ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་དབྱེར་མེད་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡེ་ཤེས་ལྔ་དབྱེར་མེད་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་ལྷག་པར་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཞེས་པ་སྐུ་གསུམ་ལྷག་པར་གནས་པའོ། །ཀྱེའི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོ། །དེ་ཁོ་ན་ཞེས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། འདི་ཐམས་ཅད་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་པའོ། །ལྔ་པ་ནི་ལྔ་རྣམས་ཀྱི་རྫོགས་པ་དང་གང་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྫོགས་པ་རྣམ་པ་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱི་ལེའུའོ། །སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་སྔགས་ཀྱི་ལེའུའོ། །ཀྱེའི་རྡོ་རྗེའི་ལྷའི་ལེའུའོ། །དེ་ཁོ་ནས་དབང་བསྐུར་བའི་ལེའུའོ། །ལྡབས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ནའི་ལེའུའོ་ཞེས་པ་ཀྱེའི་རྡོ་རྗེའི་འགྲེལ་བཤད་ཁ་སྦྱོར་ཤིན་ཏུ་དྲི་མ་མེད་པ་ལས་ལེའུ་ལྔ་པའོ།། །། ལྔ་པ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ལེའུའི་འགྲེལ་
Chinese
是“彼”之义。又，从父所得之乐为何？由生者所生，智慧与方便无别故，是为智慧。彼智慧自身，自己享用，应被完全视为“我”。如是宣说，彼亦是无自性。彼乐应被称为死亡。如是说，彼智慧应以何因被视为死亡？因此，彼智慧亦被称为禅定，即被称为思虑。因此，这一切皆无自性，因自性完全清净之故。又，若能了知于父处生者，禅定与所思无别，则彼乐、彼智慧，即被称为禅定。彼“自己享用”即是自知。彼禅定亦如死亡，因遮止诸根、境及识故，是为死亡。以何乐、以何智慧能了知此？唯有具彼者之禅定，方被称为智慧。四品所说，皆为此“彼”品所摄。一切如来之身、语、意，乃《密集金刚》之“彼”品，即第五品。一切如来，谓智慧与方便无别，极度清净之法界自性，五智无别，眼等殊胜安住之智慧。身、语、意，谓三身殊胜安住。密集金刚，谓智慧与方便之自性。彼，谓无二之智慧，此一切乃金刚持之体性。第五品，乃五者之圆满与充满，因此，是具足一切殊胜之圆满性，乃空性之自性之义。又，一切如来之金刚部之品。身、语、意之明咒之品。密集金刚之本尊之品。以彼灌顶之品。因重叠摄集故，是“彼”品，即《密集金刚》释疏结合极度无垢者之第五品。 第五品，真如品之释
English
It means "that." Furthermore, what is the bliss obtained from the father? Because what is produced by the producer is inseparable from wisdom and means, it is wisdom. That wisdom itself is consumed by oneself, and should be completely regarded as "self." It is said that it is also without inherent existence. That bliss should be called death. It is said that by what cause should that wisdom be regarded as death? Therefore, that wisdom is also called meditation, that is, it is called contemplation. Therefore, all of this is without inherent existence, because inherent existence is completely pure. Furthermore, if one realizes that what is born in the father, meditation and what is to be contemplated are inseparable, then that bliss, that wisdom, is called meditation. That "consumed by oneself" means to be self-aware. That meditation is also like death, because it prevents the senses, objects, and consciousness, it is death. By what bliss, by what wisdom is this realized? The meditation that possesses that alone is called wisdom. What is said in the four chapters is all summarized in that chapter of "that." The body, speech, and mind of all tathagatas are the chapter of "that" of Hevajra, that is, the fifth chapter. All tathagatas means that wisdom and means are inseparable, the nature of the extremely pure dharmadhatu, the five wisdoms are inseparable, and the wisdom that particularly abides in the eyes and so on. Body, speech, and mind means that the three bodies particularly abide. Hevajra means the nature of wisdom and means. That means the non-dual wisdom, all of this is the nature of Vajradhara. The fifth is the completion and fulfillment of the five, therefore, it is the meaning of the nature of emptiness that has the perfection of all kinds of excellence. Furthermore, it is the chapter of the Vajra family of all tathagatas. It is the chapter of the mantras of body, speech, and mind. It is the chapter of the deities of Hevajra. It is the chapter of empowerment by that. Because it is repeatedly collected, it is the chapter of "that," that is, the fifth chapter of the commentary on Hevajra, the extremely immaculate union. Fifth Chapter: Explanation of the Chapter on Suchness