Tibetan
རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། ། འདོད་པའི་ཁམས་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། ། འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་དང་། བསམ་གཏན་རྣམས་དང་། ཚད་མེད་པ་རྣམས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དང་། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུགས་པ་དགུ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་རྣམས་དང་། མི་འཇིགས་པ་རྣམས་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་རྣམས་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་འདི་ལ་གནས་ཤིང་། ས་དང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་མི་སྐྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་འདི་ལྟར་དེས་ས་དེ་ཡང་མི་དམིགས་ན། དེ་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་སྐྱེད་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་འདི་ལ་གནས་ཤིང་། ས་གཉིས་པ་དང་། ས་གསུམ་པ་དང་། ས་བཞི་པ་དང་། ས་ལྔ་པ་དང་། ས་དྲུག་པ་དང་། ས་བདུན་པ་དང་། ས་བརྒྱད་པ་དང་། ས་དགུ་པ་དང་། ས་བཅུ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་མི་སྐྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་འདི་ལྟར་དེས་ས་དེ་ཡང་མི་དམིགས་ན། དེ་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་སྐྱེད་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དེ་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །དེ་མི་དམིགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་
Chinese
对于识没有执着。对于界、处和缘起没有执着。 对于欲界没有执着。对于色界和无色界没有执着。对于布施波罗蜜多没有执着。对于持戒波罗蜜多、忍辱波罗蜜多、精进波罗蜜多、禅定波罗蜜多和智慧波罗蜜多没有执着。对于内空性没有执着。直到无事物自性空性之间没有执着。对于三十七菩提分法没有执着。对于圣谛、禅定、无量、无色定、八解脱、九次第住定、空性、无相、无愿、神通没有执着。对于等持和陀罗尼门没有执着。对于如来十力、四无畏、四无碍解、大慈、大悲和佛的不共法没有执着。直到一切种智之间没有执着。他安住于此般若波罗蜜多中，圆满第一地，对它不生起欲贪。那是什么原因呢？因为这样，他也不缘念那个地，怎么会想要对它生起欲贪呢？他安住于此般若波罗蜜多中，圆满第二地、第三地、第四地、第五地、第六地、第七地、第八地、第九地， 圆满第十地，对它不生起欲贪。那是什么原因呢？因为这样，他也不缘念那个地，怎么会想要对它生起欲贪呢？他行于般若波罗蜜多，也不缘念那个般若波罗蜜多。当他行于不缘念的般若波罗蜜多时，般若波罗
English
There is no attachment to consciousness. There is no attachment to the realms, sources, and dependent origination. There is no attachment to the desire realm. There is no attachment to the form realm and the formless realm. There is no attachment to the perfection of generosity. There is no attachment to the perfection of morality, the perfection of patience, the perfection of diligence, the perfection of meditation, and the perfection of wisdom. There is no attachment to inner emptiness. There is no attachment up to the emptiness of the nature of non-things. There is no attachment to the thirty-seven factors of enlightenment. There is no attachment to the noble truths, the meditations, the immeasurables, the formless absorptions, the eight liberations, the nine successive abidings, emptiness, signlessness, wishlessness, and the superknowledges. There is no attachment to samadhi and the doors of dharani. There is no attachment to the ten powers of the Tathagata, the four fearlessnesses, the four analytical knowledges, great love, great compassion, and the unique qualities of the Buddha. There is no attachment up to the all-knowingness. He abides in this perfection of wisdom and perfects the first ground, and he does not generate desire for it. Why is that? Because in this way, he does not even perceive that ground, how could he possibly want to generate desire for it? He abides in this perfection of wisdom and perfects the second ground, the third ground, the fourth ground, the fifth ground, the sixth ground, the seventh ground, the eighth ground, the ninth ground, He perfects the tenth ground, and he does not generate desire for it. Why is that? Because in this way, he does not even perceive that ground, how could he possibly want to generate desire for it? He practices the perfection of wisdom, and he does not perceive that perfection of wisdom either. When he practices the non-perceiving perfection of wisdom, the perfection of wisdom
Tibetan
ཏུ་ཕྱིན་པ་དེར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདུས་པར་མཐོང་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་ཀྱང་མི་དམིགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་འདི་ལྟར་ཆོས་དེ་དག་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་ལ་གཉིས་སུ་མེད་དེ། གཉིས་སུ་བྱར་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་འདི་ལྟར་ཆོས་དེ་དག་ནི་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་གང་ཡང་མེད་དེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟན་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དང་ཡང་དག་པའི་མཐར་བསྟན་པས། ཆོས་ཐམས་ཅད་དབྱེར་མེད་དོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབྱེར་མ་མཆིས་པ་ལགས་ན། ཇི་ལྟར་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་བསྟན་པ་ལགས། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་རྣམས་བསྟན་པ་ལགས། ཇི་ལྟར་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མ་མཆིས་པའི་ཆོས་རྣམས་བསྟན་པ་ལགས། ཇི་ལྟར་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་བསྟན་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ། འདུས་བྱས་སམ། འདུས་མ་བྱས་སམ། རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུའམ། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུའམ། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུའམ། དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་དམ། རང་བྱང་ཆུབ་འམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཡང་བརྗོད་དུ་ཡོད་དམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་བས་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། འདི་ ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབྱེར་མེད་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འབྱུང་བ་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རབ་འབྱོར་ང་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། གཟུགས་ཞེས་བྱ་བའམ། ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བའམ། འདུ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བའམ། འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའམ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའམ། སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའམ། ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱི་བར་ཞེས་བྱ་བའམ། དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའམ། ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་དང་། ཐུན་མོང་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དང་། འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའམ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས
Chinese
在那里，也看见一切法都聚集于般若波罗蜜多，但那些法也是不可得的。那是什么缘故呢？这是因为那些法和般若波罗蜜多是无二的，是不可作二的。那是什么缘故呢？这是因为那些法是没有什么可以作为差别的，因为在法界中开示，在真如中开示，在真实的边际中开示，所以一切法是没有差别的。禀白说：世尊，如果一切法都是没有差别的，那么如何开示善和不善的法呢？如何开示世间和出世间的法呢？如何开示有漏和无漏的法呢？如何开示有为和无为的法呢？世尊开示说：善现，你怎么想？在诸法的法性中，是有为的吗？是无为的吗？是入流果吗？是一来果吗？是不还果吗？是阿罗汉吗？是独觉吗？是菩萨吗？有什么可以说的吗？禀白说：世尊，不是的。世尊开示说：善现，因此你以那种方式，应当了知一切法是无差别的，一切法是无自性的，是无生的，是无灭的。善现，我过去在行菩萨行的时候，无论是名为色，无论是名为受，无论是名为想，无论是名为行，无论是名为识，无论是名为处和界和缘起，无论是名为一切波罗蜜多和一切空性，无论是名为菩提分法，无论是名为不共佛法，无论是名为善和不善的法，无论是名为有烦恼和无烦恼，无论是名为世间和出世间，无论是名为有漏和无漏，无论是名为共同和不共同，无论是名为有为和无为的法，无论是名为入流果
English
There, all dharmas are also seen to be gathered in the perfection of wisdom, but those dharmas are also not perceived. What is the reason for that? It is because those dharmas and the perfection of wisdom are non-dual, they cannot be made into two. What is the reason for that? It is because those dharmas have nothing that can be made into differences, because they are shown in the realm of dharma, shown in suchness, and shown in the ultimate reality, so all dharmas are without difference. He said: World Honored One, if all dharmas are without difference, then how are the virtuous and non-virtuous dharmas taught? How are the worldly and supramundane dharmas taught? How are the defiled and undefiled dharmas taught? How are the conditioned and unconditioned dharmas taught? The World Honored One said: Subhuti, what do you think? In the nature of dharmas, is there anything that is conditioned? Is there anything that is unconditioned? Is there the fruit of stream-enterer? Is there the fruit of once-returner? Is there the fruit of non-returner? Is there arhatship? Is there self-awakening? Is there a bodhisattva? Is there anything that can be said? He said: World Honored One, no. The World Honored One said: Subhuti, therefore, in that way, you should understand that all dharmas are without difference, all dharmas are without characteristics, are unborn, and are unceasing. Subhuti, when I was practicing the bodhisattva conduct in the past, whether it is called form, whether it is called feeling, whether it is called perception, whether it is called formation, whether it is called consciousness, whether it is called the sense bases, elements, and dependent origination, whether it is called all the perfections and all emptiness, whether it is called the factors of enlightenment, whether it is called the unique qualities of the Buddha, whether it is called virtuous and non-virtuous dharmas, whether it is called with afflictions and without afflictions, whether it is called worldly and supramundane, whether it is called defiled and undefiled, whether it is called common and uncommon, whether it is called conditioned and unconditioned dharmas, whether it is called the fruit of stream-enterer
Tibetan
་བུ་ཞེས་བྱ་བའམ། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའམ། རང་བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བའམ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་གང་གི་རང་བཞིན་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་མཁས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏོ། །དེ་ལ་གནས་ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཅི་ནས་ཀྱང་དུལ་བར་གྱུར་ནས། སྲིད་པ་གསུམ་ན་མི་སྣང་བ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་བཏུལ་ལོ། །རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་མཚན་མ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྔ་པ་ལས་ལེའུ་དྲུག་ཅུ་གཅིག་པའོ།། །། ལེའུ་དྲུག་ཅུ་གཅིག་པ།
Chinese
或者说预流果，一来果，不来果，阿罗汉，或者说独觉，乃至一切智，这些法的自性也无法确定。善现，菩萨摩诃萨如是行般若波罗蜜多时，从最初发心乃至现证无上正等菩提成佛之间，应以不可得的方式通达一切法的自性。菩萨摩诃萨通达一切法的自性，就是圆满菩提之道，成熟一切有情，摄持佛土。安住于此，现证无上正等菩提成佛后，令一切有情皆得调伏，如是不现于三有中而调伏之。善现，如是菩萨摩诃萨应以无相的方式修学般若波罗蜜多。般若波罗蜜多二万五千颂，第六十一品。
English
Or the fruit of stream-enterer, the fruit of once-returner, the fruit of non-returner, the Arhat, or the Pratyekabuddha, or even the state of omniscience, the nature of these dharmas is also not perceived. Subhuti, when a Bodhisattva-Mahasattva practices the Perfection of Wisdom in this way, from the initial generation of the mind until the complete enlightenment in unsurpassed, perfect, and complete enlightenment, one should skillfully understand the nature of all dharmas in a way that is not perceived. A Bodhisattva-Mahasattva who is skilled in the nature of all dharmas perfects the path to enlightenment, ripens all sentient beings, and takes hold of the Buddha-fields. Abiding in this, after completely awakening to unsurpassed, perfect, and complete enlightenment, one should ensure that all sentient beings are tamed, and thus tame them without appearing in the three realms. Subhuti, in this way, a Bodhisattva-Mahasattva should train in the Perfection of Wisdom in a way that is without characteristics. The Twenty-five Thousand Verse Perfection of Wisdom, Chapter Sixty-one. Chapter Sixty-one.