Tibetan
ར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བཤད་པ་དེ་ བཞིན་ནོ་ཞེས་ནེམ་ནུར་མེད་ཅིང་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་ལ་རྨོངས་པར་མི་འགྱུར་ན། དེས་ནི་ཕྱིས་ཀྱང་རྒྱ་ཆེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མི་འཁྲུགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་ལས་ཐོས་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ལ་མོས་ཤིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ཟབ་མོ་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མོས་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་འདི་ཐོས་པ་ནི་ཕན་པ་མང་པོར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་ཐོས་ཤིང་མོས་ནས་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གནས་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་སྨོས་ཀྱང་མི་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱས་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གནས་ནས་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ནན་ཏན་བགྱིས་ཏེ་ཆོས་གང་ཡང་མ་དམིགས་ན། དེ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་མ་གཏོགས་པའི་ཆོས་ཀྱང་གང་ཡང་མི་དམིགས་ན། སུ་ཞིག་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པར་འགྱུར། སུ་ཞིག་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར། སུ་ཞིག་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་ན། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་དེ་ནི་གནས་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་གང་ཁྱོད་འདི་སྐད་དུ་གང་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་གང་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་དམིགས་སུ་མེད་དེ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་ན། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་གནས་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། རབ་འབྱོར་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །རབ་འབྱོར་གང་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པ་དང་། གང་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། གང་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་གང་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་དེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་ན། གང་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་དེ་ནི་གནས་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མ་བྱུང་ཡང་རུང་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། མ་ནོར་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཆོས་ཉིད་དེ་ནི་གནས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། ཆོས་ཀྱི་གནས་ཉིད་དང་། ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དེ་ནི་གནས་པ་སྟེ། རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་ཉིད་འདི་ལ་ནི་གང་ཡང་གནས་པར་འགྱུར་ བ་མེད་དེ། དེ་ལ་གནས་ཤིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་སུ་ཡང་མེད་ན། དེ་ལ་གནས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་དེ་ནི་གནས་མེད་དོ། །དེ་ནས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ནི་ཟབ་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འཚལ་བ་དེ་དག་ནི་དཀའ་བ་བགྱིད་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་གང་ཡང་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་ཏེ། སུ་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པ་མ་མཆིས་ལ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་ཡང་གང་ཡང་མ་མཆིས་ཏེ། ཆོས་སྟོན་པ་ཡང་གང་ཡང་མ་མཆིས་ལ་དེས་ཞུམ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཞིང་དེ་དག་ལ་ནེམ་ནུར་དུ་མི་འགྱུར་བའམ། རྨོངས་པར་འགྱུར་བར་མ་མཆིས་པ་ནི་དཀའ་བ་བགྱིད་པའོ། །དེ་ནས་གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་གྱིས། ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀཽཀཽ་ཤི་ཀ་གང་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་ཆོས་ཟབ་མོ་འདི་དག་ལ་ནེམ་ནུར་དུ་མི་འགྱུར། རྨོངས་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་དཀའ་བ་བགྱིད་པའོ་ཞེས་གསོལ་པ་ནི། ཀཽཀཽ་ཤི་ཀ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་ལ་ནེམ་ནུར་དུ་འགྱུར་བའམ། རྨོངས་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་སུ་ཞིག་ཡོད། བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་སྨྲས་པ། གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་ནི་གང་ཅི་སྟོན་ཀྱང་དེ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་བརྩམས་ཤིང་སྟོན་ཏེ། ཅི་ལ་ཡང་ཆགས་པ་མེད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། བར་སྣང་ལ་འཕངས་པའི་མདའ་ནི་ཅི་ལ་ཡང་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་གྱིས་ཆོས་བསྟན་པར་ཡང་ཅི་ལ་ཡང་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྔ་པ་ལས། ལེའུ་བཞི་བཅུ་དགུ་པའོ།། །། ལེའུ་བཞི་བཅུ་དགུ་པ།
Chinese
如果对于圆满正等觉佛陀所说的那样，没有犹豫不决，不怀疑，不愚昧，那么他以后也会从许多如来、应供、正等觉不动如来和菩萨乘的种姓之子那里听闻。菩萨乘的种姓之子也会信受这般若波罗蜜多，信受这甚深般若波罗蜜多如如来所说，安住于不退转地。 善现，如此菩萨摩诃萨听闻这般若波罗蜜多，会带来许多利益。那些听闻并信受，安住于真如，精勤于真如的人，更不用说了。他们安住于真如，精勤于真如，将会安住于一切相智。 禀白：世尊，安住于真如，精勤于真如，如果什么法也不缘取，那如何能安住于一切相智呢？ 世尊，既然如此，除了真如之外，什么法也不缘取，谁将安住于真如？谁安住于真如，将现证无上正等菩提？谁将安住于真如并宣说佛法？既然真如也不可缘取，更不用说安住于真如，安住于真如而现证无上正等菩提，安住于真如并宣说佛法了，那是不存在的。 世尊开示说： 善现，你这样说：谁安住于真如，安住于真如而现证无上正等菩提，安住于真如并宣说佛法，像这样的法，除了真如之外，没有其他可缘取的，既然真如也不可缘取，那如何能安住于真如呢？
English
If one is without hesitation, without doubt, and without delusion, saying that it is just as the fully perfected Buddha has spoken, then later he will also hear from many Tathāgatas, Arhats, perfectly completed Buddhas, the Immovable One, and those sons of good family of the Bodhisattva Vehicle. That son of good family of the Bodhisattva Vehicle will also have faith in this Perfection of Wisdom, and having faith in this profound Perfection of Wisdom just as the Tathāgata has taught, he will abide in the state of non-retrogression. Subhūti, thus, when a Bodhisattva Mahāsattva hears this Perfection of Wisdom, it will bring about many benefits. Those who hear and have faith, and abide in Suchness, and diligently apply themselves to Suchness, need not be mentioned. They abide in Suchness, and having diligently applied themselves to Suchness, they will abide in Omniscience. The venerable Subhūti said: Blessed One, having abided in Suchness, and having diligently applied themselves to Suchness, if they do not perceive any dharma, how will they abide in Omniscience? Blessed One, since in that way, they do not perceive any dharma other than Suchness, who will abide in Suchness? Who, having abided in Suchness, will manifestly awaken to unsurpassed, perfect, complete enlightenment? Who will abide in Suchness and teach the Dharma? Since Suchness is also not perceived, what need is there to say that one will abide in Suchness, abide in Suchness and manifestly awaken to unsurpassed, perfect, complete enlightenment, abide in Suchness and teach the Dharma? That is non-existent. The Blessed One said: Subhūti, as you say, whoever abides in Suchness, abides in Suchness and manifestly awakens to unsurpassed, perfect, complete enlightenment, and abides in Suchness and teaches the Dharma, such a dharma is not perceived other than Suchness, and since Suchness is also not perceived, how can one abide in Suchness?
Chinese
成为，安住于如是性而无上正等觉现证菩提，安住于如是性而说法更何用说，那是无处所的。善现，是这样的，是这样的，如所说的那样。善现，凡是安住于如是性，凡是安住于如是性而无上正等觉现证菩提，凡是安住于如是性而说法，像那样的法，除了如是性之外，也没有其他的所缘，如是性也没有所缘，那么，凡是安住于如是性，安住于如是性而无上正等觉现证菩提，安住于如是性而说法更何用说，那是无处所的。那是什么缘故呢？善现，如来们出现也好，如来们不出现也好，诸法的如是性，无错乱的如是性，非异的如是性，法性那是安住的。诸法的法界，法的安住性，法无过失性，真实之边那是安住的。善现，于此如是性，什么也不会安住，于此安住而无上正等觉现证菩提者谁也没有，于此安住而说法更何用说，那是无处所的。此后，天帝释以如下言辞禀白世尊：世尊，此般若波罗蜜多是甚深的，世尊，凡是求证无上正等觉的菩萨摩诃萨们，他们是做难行的。那是什么缘故呢？世尊，什么法也没有所缘，谁也没有安住于如是性，证得无上正等觉的也没有谁，说法的也没有谁，因此
English
become, abide in suchness and manifest complete enlightenment in unsurpassed perfect complete enlightenment, abide in suchness and teach the Dharma, what need to say more, that is without a place. Subhuti, it is so, it is so, as it is said. Subhuti, whoever abides in suchness, whoever abides in suchness and manifests complete enlightenment in unsurpassed perfect complete enlightenment, whoever abides in suchness and teaches the Dharma, such a Dharma, apart from suchness, there is no other object of focus, and suchness has no object of focus, then, whoever abides in suchness, abides in suchness and manifests complete enlightenment in unsurpassed perfect complete enlightenment, abides in suchness and teaches the Dharma, what need to say more, that is without a place. What is the reason for this? Subhuti, whether the Tathagatas appear or not, the suchness of all Dharmas, the unconfused suchness, the non-different suchness, the Dharma-nature is abiding. The Dharma-realm of all Dharmas, the abiding nature of Dharma, the faultless nature of Dharma, the true limit is abiding. Subhuti, in this suchness, nothing will abide, and there is no one who abides in it and manifests complete enlightenment in unsurpassed perfect complete enlightenment, what need to say more about teaching the Dharma while abiding in it, that is without a place. Then, the Lord of the Gods, Indra, addressed the Blessed One with these words: Blessed One, this Prajnaparamita is profound, Blessed One, those Bodhisattva-Mahasattvas who seek to manifest complete enlightenment in unsurpassed perfect complete enlightenment, they are doing difficult deeds. What is the reason for this? Blessed One, there is no Dharma that is an object of focus, no one abides in suchness, and there is no one who attains unsurpassed perfect complete enlightenment, and there is no one who teaches the Dharma, therefore
Chinese
也不会退缩，对于那些事物也不会变得迟钝或愚昧，这是很难做到的。然后，具寿善现对帝释天说道： कौकौशिक (藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思) 乔尸迦，你这样说，世尊，菩萨摩诃萨对于这些甚深之法不会变得迟钝，不会变得愚昧，这是很难做到的。乔尸迦，如果一切法都是空性，那么谁会变得迟钝或愚昧呢？帝释天说： 具寿善现无论示现什么，都只是建立和示现一切法为空性，对任何事物都没有执着。例如，射向虚空的箭对任何事物都没有执着。同样，具寿善现宣讲佛法时，对任何事物都没有执着。《二万五千颂般若波罗蜜多》第四十九章。 第四十九章。
English
They will not regress, nor will they become dull or foolish with respect to those things; this is difficult to do. Then, the Venerable Subhuti said to Indra, the lord of the gods: Kauśika, you say this, "O Bhagavan, it is difficult for a Bodhisattva-Mahasattva not to become dull or foolish with respect to these profound dharmas." Kauśika, if all dharmas are emptiness, then who is there to become dull or foolish? Indra said: Venerable Subhuti, whatever he shows, he only establishes and shows all dharmas as emptiness, and he has no attachment to anything. For example, an arrow shot into the sky has no attachment to anything. Similarly, when the Venerable Subhuti teaches the Dharma, he has no attachment to anything. The Twenty-Five Thousand Verse Perfection of Wisdom, Chapter Forty-Nine. Chapter Forty-Nine.