Tibetan
རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པའི་རྣམ་བཤད་རྟག་ཆད་ཀྱི་ཚ་གདུང་རྣམ་པར་སེལ་བར་བྱེད་པ་བླ་མའི་དགོངས་དོན་གསལ་བའི་ཟླ་བ། རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པའི་རྣམ་བཤད་རྟག་ཆད་ཀྱི་ཚ་གདུང་རྣམ་པར་སེལ་བར་བྱེད་པ་བླ་མའི་དགོངས་དོན་གསལ་བའི་ཟླ་བ། རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པའི་རྣམ་བཤད་རྟག་ཆད་ཀྱི་ཚ་གདུང་རྣམ་པར་སེལ་བར་བྱེད་པ་བླ་མའི་དགོངས་དོན་གསལ་བའི་ཟླ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས། ན་མོ་གུ་རུ་མཉྫུ་གྷོ་ཥཱ་ཡ། ཚོགས་གཉིས་ས་འཛིན་མཐོན་པོའི་རྩེར་གནས་མཁྱེན་དང་བརྩེ་པའི་ལུས་སྟོབས་རྒྱས། །ཕུང་བྱུང་སྟོབས་བཅུ་མི་འཇིགས་རྣམ་བཞིའི་མཆེ་སྡེར་མི་བཟད་རབ་ཏུ་འབར། །ཆོས་ཀུན་གདོད་ནས་རང་བཞིན་སྟོང་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ང་རོ་ཆེར་སྒྲོགས་པ། །ཟླ་མེད་སྟོན་པ་སྨྲ་བའི་སེང་གེའི་ཞབས་པད་བྱང་ཆུབ་བར་དུ་མཆོད། །ཆོས་དབྱིངས་ཆུ་གཏེར་འཇིང་ལ་རྟག་རོལ་ཞིང་། །རྟེན་འབྱུང་ཕུད་སྒྲ་དྲག་པོ་ཀུན་ནས་འབྱིན། །བླ་མེད་གདེངས་ཀ་མཆོག་གིས་ཉེར་མཛེས་པ། །ནཱ་གཱརྫུན་ཀླུ་ཡི་དབང་པོར་འདུད། །ཐབས་ཤེས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་རླུང་ཤུགས་ཀྱིས། །བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པའི་མཁའ་ལ་རྣམ་པར་རྩེན། །ཐུབ་བསྟན་གླིང་བཞི་གསལ་མཛད་པདྨོའི་གཉེན། །ཀུན་མཁྱེན་ཙོང་ཁ་པ་ཡིས་དགེ་ལེགས་སྩོལ། །མགོན་དེའི་ཐུགས་གསང་ཤར་རིའི་རྩེ་མོ་ནས། །ལེགས་འཐོན་རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་ཚིག་འོད་དཀར་ཅན། །རྟག་ཆད་ལྟ་པའི་ཚ་གདུང་སེལ་བྱེད་འདིའི། །དགོངས་དོན་སྣང་བརྙན་རྣམ་བཤད་རྫིང་འདིར་གསལ། །དེ་ལ་འདིར་རྗེ་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པ་རྟེན་འབྲེལ་ལེགས་པར་བཤད་པའི་སྙིང་པོའི་ཚིག་དོན་ནི་གང་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སོ། །འདི་འཆད་པ་ལ་གཉིས། ཐུབ་པའི་དབང་པོ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་གསུངས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟོད་པ། རྩོམ་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་བསྔོ་བའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྟན་པ། རྒྱས་པར་བཤད་པ། དོན་བསྡུ་བའོ།། དང་པོ་ནི། གང་ཞིག་གཟིགས་ཤིང་ཞེས་སོགས་ཤོ་ལོ་ཀ་གཅིག་གིས་སྟོན་ཏེ། དོན་ནི་རྟེན་འབྲེལ་གང་ཞིག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་ཤིང་། རང་གིས་ཇི་ལྟར་གཟིགས་པ་བཞིན་གསུངས་པ་ཡི་སྒོ་ནས། རིམ་པ་བཞིན་དུ་མཁྱེན་པ་བླ་ན་མེད་པ་དང་། སྟོན་པ་བླ་ན་མེད་པར་བཞག་ཅིང་། དེ་ལྟར་བཞག་པའི་རྒྱལ་བ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ། གཟིགས་ཤིང་འདོམས་པ་དེ་ལ་གུས་པས་འདུད་དོ། །ཞེས་པ་སྟེ། རྐང་པ་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་དེ་དང་ལྡན་པའི་བསྟོད་ཡུལ་ངོས་བཟུང་ནས། ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་དེ་ལྡན་གྱི་སྟོན་པ་
Chinese
《缘起赞释·遣除常断热恼·显明上师密意之月》 《缘起赞释·遣除常断热恼·显明上师密意之月》 《缘起赞释·遣除常断热恼·显明上师密意之月》造毕。 顶礼上师妙音。 二资地基高耸之顶端，安住智悲身力皆增长。 降伏十力四无畏之猛爪，无与伦比极度炽燃。 诸法本初自性空之缘起，大声宣扬。 无与伦比导师语狮子之莲足，直至菩提我供养。 法界水藏深处常嬉戏， 缘起精华之音声，猛烈地从各处涌出。 以无上之胜幢而严饰， 纳嘎尔朱纳，我敬礼龙王。 以方便智慧双运之风力， 于菩提行之空中，自在嬉戏。 令能仁教法于四洲明耀之莲师亲友， 一切智者宗喀巴，祈赐吉祥。 彼怙主之意密，从东方山顶， 善说缘起赞词之白光， 遣除常断见之热恼， 此义显现于释论之池中。 于此，至尊您所造之善说缘起心要之词义，即是所说之法。 此讲解分二：以能仁之王宣说缘起之门而赞颂，造论之因与回向。 初者分三：以供赞之门略说，广说，义摄。 初者：即“何者见”等一颂，意为：如实现见缘起，并如自己所见而宣说之门，依次安立无上之智者与无上之导师，如是安立之胜者，即缘起，见与教诫者，我以恭敬顶礼。此谓，前二句以具有功德之赞颂境而确定，后二句以具有功德之导师
English
Commentary on "In Praise of Dependent Arising" - Dispelling the Torment of Permanence and Annihilation - The Moon Illuminating the Guru's Intent Commentary on "In Praise of Dependent Arising" - Dispelling the Torment of Permanence and Annihilation - The Moon Illuminating the Guru's Intent Herein is the Commentary on "In Praise of Dependent Arising" - Dispelling the Torment of Permanence and Annihilation - The Moon Illuminating the Guru's Intent. Namo Guru Manjughoshaya. At the summit of the high mountain of the two accumulations, abides the increasing strength of body, wisdom, and compassion. The unbearable fangs and claws of the ten powers and four fearlessnesses, blaze fiercely. The lion's roar of dependent arising, proclaiming that all phenomena are primordially empty in nature. To the lotus feet of the peerless teacher, the lion of speakers, I offer worship until enlightenment. Constantly playing in the depths of the ocean of the Dharmadhatu, Emanating the powerful sound of the essence of dependent arising from everywhere. Adorned with the supreme banner of certainty, To Nagarjuna, the lord of the Nagas, I bow. By the force of the wind of the union of method and wisdom, He frolics in the sky of the conduct of enlightenment. May the all-knowing Tsongkhapa, the friend of the lotus who illuminates the Buddha's doctrine in the four continents, bestow auspiciousness. From the secret mind of that protector, from the peak of the eastern mountain, The white light of the well-spoken praise of dependent arising, Dispels the torment of the views of permanence and annihilation, The meaning of this is clear in the pool of commentary. Here, the essential words and meaning of the well-spoken essence of dependent arising composed by the Lord himself, is the Dharma to be spoken about. This explanation has two parts: Praising the Lord of Sages through the door of explaining dependent arising, and the reason for composing and the dedication. The first has three parts: Briefly stating through the door of offering praise, explaining extensively, and summarizing the meaning. The first is: "Whoever sees," etc., shown by one verse, the meaning is: Actually seeing dependent arising as it is, and through the door of speaking as he himself saw it, establishing the unsurpassed knower and the unsurpassed teacher in sequence, the Victorious One thus established, who sees and teaches dependent arising, to that one I bow with reverence. That is, the first two lines identify the object of praise possessing those qualities, and the latter two lines identify the teacher possessing those qualities.
Tibetan
ལ་བསྟོད་པའོ། །གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉིས། བསྟོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་། བསྟོད་པ་དངོས་སོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། རྟེན་འབྲེལ་ཤེས་པ་བསྟན་པའི་སྙིང་པོར་བསྟན་པ། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་ནས་བསྟོད་པར་བསྔགས་པའོ། །དང་པོ་ནི། འཇིག་རྟེན་རྒུད་པ་སོགས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་གསུངས་ཏེ། དོན་ནི། འཇིག་རྟེན་ན་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་སོགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཆགས་སོགས་ཀྱི་རྒུད་པ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ། དེ་ཡི་རྩ་བ་མཐར་ཐུག་པ་ནི། ཆོས་དང་གང་ཟག་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་བདེན་འཛིན་གྱི་མ་རིག་པ་ཡིན་པར་བཞག་སྟེ། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་གང་ཞིག་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་སྟེ་རྟོགས་པས་མ་རིག་པ་དེ་ལྡོག་པར་འགྱུར་བས་ན། མ་རིགས་པ་དེ་སྤོང་བའི་ཐབས་སུ་རྒྱལ་བས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་གསུངས་པའོ། །འདིར་མ་རིག་པ་ནི། ང་དང་ང་ཡིའོ་སྙམ་པ་སོགས་གང་ཟག་དང་ཆོས་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་བདག་འཛིན་ཞིག་ལ་འཇོག་ཅིང་དེ་འདྲ་བའི་མ་རིག་པ་དེ་ཉོན་མོངས་གཞན་རྣམས་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་ཏེ། དབུ་མ་འཇུག་པ་ལ ས། ཉོན་མོངས་སྐྱོན་རྣམས་མ་ལུས་འཇིག་ཚོགས་ལ། །ལྟ་ལས་བྱུང་ཞེས་དང་། རྣམ་འགྲེལ་ལས། གཏི་མུག་ཉེས་པའི་རྩ་བ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིར་མ་རིག་པ་ལ་ནི། ལས་འབྲས་ལ་རྨོངས་པའི་མ་རིག་པ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་རྨོངས་པའི་མ་རིག་པ་གཉིས་གསུངས་པའི་འདིར་ནི་ཕྱི་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལའང་ཕྲ་རགས་གཉིས་ལས་ཕྲ་བ་ཡིན་ནོ། །མི་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་ལ་ཆགས་པའི་སེར་སྣ་ལ་བདག་འཛིན་དུ་འདོད་པ་ནི་ཆེར་འཁྲུལ་ཏེ། དེ་ལ་བདག་འཛིན་དུ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་ཚད་ལྡན་གྱི་གཞུང་གང་ལས་ཀྱང་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྐང་པ་ཕྱི་མར་འབྱུང་བར་གསུངས་ཞེས་པའང་ཡོད་དེ། རྟེན་འབྲེལ་ལ་ཐུན་མོང་བ་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ལས། རང་གི་ཆ་ཤས་ལ་བརྟེན་ནས་གྲུབ་པ་ནི། ཐུན་མོང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་དང་། མིང་བརྡ་འམ་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་བཞག་པའི་ལྟོས་གྲུབ་ནི། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་ཏེ་འདི་ལ་གྲུབ་མཐའི་འདོད་ཚུལ་གྱིས་ཕྱེ་ན་མང་ངོ་། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་མཐོང་བས་ཆགས་སོགས་ལྡོག་པར་འགྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་རྩ་བ་ཤེས་རབ་ལས། མ་རིག་འགག་པར་འགྱུར་བ་ནི། །ཤེས་པས་དེ་ཉིད་བསྒོམ་པའོ། །ཞེས་དང་། ཟླ་བས་དབུ་མ་འཇུག་པར་ཡང་། དེ་ཕྱིར་རྟེན་འབྱུང་རིགས་པ་འདི་ཡིས་ནི། །ལྟ་ངན་དྲ་བ་མཐའ་དག་གཅོད་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུང
Chinese
这是对（十二缘起）的赞颂。第二部分是详细解释，分为两部分：赞颂的理由和实际的赞颂。第一部分又分为两部分：将了解缘起作为教义的核心来阐述，以及赞美通过缘起进行赞颂。第一部分是佛陀所说的两句偈颂，关于世间的衰败等。意思是说，世间存在着生老病死等以及由贪欲等引起的各种衰败。这些衰败的根本原因在于执着于事物和人具有自性的实执无明。因此，能够直接看到或证悟缘起深奥的法性，就能使无明止息。所以，为了舍弃无明，佛陀宣说了缘起。这里所说的无明，是指执着于我和我所等，认为人和事物具有自性的我执。这种无明是其他烦恼的根源。正如《入中论》中所说：‘所有烦恼过患皆从萨迦耶，见为缘而生。’以及《释量论》中所说：‘愚痴是罪恶的根本。’一般而言，无明分为两种：对业果愚昧的无明和对真如愚昧的无明。这里指的是后者，而在后者中，又分为粗细两种，这里指的是细微的无明。有些人错误地认为，对外在和内在事物产生贪恋的吝啬就是我执，这是非常错误的。因为在大小乘的任何标准论典中，都没有将吝啬视为我执。后面会提到‘在后面的章节中会提到’。缘起分为共同的缘起和不共同的缘起两种。依赖于自身部分而成立的是共同的缘起之义。仅仅通过名言或概念安立的观待成立是不共同的缘起之义。如果用宗派的观点来区分，则有很多种。通过证悟缘起的意义，贪执等烦恼就会止息。正如龙树菩萨在《中观根本慧论》中所说：‘无明灭则灭，由慧观彼故。’以及月称在《入中论》中也说：‘是故此缘起理，能断一切诸恶见网。’
English
This is a praise of (the Twelve Nidānas). The second part is a detailed explanation, divided into two parts: the reasons for the praise and the actual praise. The first part is further divided into two parts: presenting the understanding of dependent origination as the core of the teachings, and praising the praise through dependent origination. The first part consists of two verses spoken by the Buddha regarding the decline of the world, etc. The meaning is that in the world, there are various declines such as birth, old age, sickness, and death, as well as those caused by attachment, etc. The ultimate root of these declines lies in the ignorance of clinging to the belief that phenomena and persons have inherent existence, which is the ignorance of clinging to reality. Therefore, directly seeing or realizing the profound nature of dependent origination will cause ignorance to cease. Thus, in order to abandon ignorance, the Buddha taught dependent origination. Here, ignorance refers to the self-grasping that clings to the belief that persons and phenomena have inherent existence, such as thinking 'I' and 'mine.' This kind of ignorance is the root of all other afflictions. As it is said in the *Madhyamakāvatāra*: 'All afflictions and faults arise from the view of the aggregates of existence.' And in the *Pramāṇavārttika*: 'Ignorance is the root of all faults.' Generally, ignorance is divided into two types: ignorance of the law of karma and ignorance of suchness. Here, it refers to the latter, and within the latter, there are both coarse and subtle forms, and here it refers to the subtle form of ignorance. Some people mistakenly believe that miserliness, which is attachment to external and internal objects, is self-grasping, which is a great mistake. This is because in any standard texts of the Greater and Lesser Vehicles, miserliness has not been regarded as self-grasping. It is also said that 'it will be mentioned in later chapters.' Dependent origination is divided into common dependent origination and uncommon dependent origination. That which is established in dependence on its own parts is the meaning of common dependent origination. That which is established in dependence merely through designation or conceptualization is the meaning of uncommon dependent origination. If we differentiate according to the tenets of different schools, there are many. By realizing the meaning of dependent origination, afflictions such as attachment will cease. As Lord Nāgārjuna said in the *Mūlamadhyamakakārikā*: 'When ignorance ceases, it ceases because it is contemplated by wisdom.' And Candrakīrti also said in the *Madhyamakāvatāra*: 'Therefore, this reasoning of dependent origination cuts through all nets of evil views.'