Tibetan
སྤྱི་དོན་གསུམ་པ། ཆོས་ལ་ཉན་བཤད་ཚུལ་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ཅིང་ཉམས་སུ་བླང་བ། སྤྱི་དོན་གསུམ་པ། ཆོས་ལ་ཉན་བཤད་ཚུལ་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ཅིང་ཉམས་སུ་བླང་བ། དང་པོ། བཤད་བྱ་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར། གསུམ་པ་ལ་བཞི་སྟེ། བཤད་བྱ་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར། སློབ་དཔོན་གྱི་འཆད་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་པར། སློབ་མས་མཉན་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་པར། གཉིས་ཀས་ཆོས་ཀྱི་དོན་བསྒྲུབ་པར་གདམས་པའོ། ། དང་པོ་ནི། སྤྱིར་ཤེས་བྱ་ལ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་སྣ་ཚོགས་ལ་བསླབ་དགོས་ཏེ། འདུལ་བ་ལས་ཀྱང་། ཕྱི་རོལ་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པའང་བསླབ་པར་གསུངས་ཤིང་། བྱང་སེམས་ཀྱིས་ནི་ཁྱད་པར་དུ་ཐམས་ཅད་ལ་བསླབ་པར་གསུངས་སོ། །འོན་ཀྱང་གཙོ་བོ་ལམ་དུ་འགྲོ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་བཤད་ཉན་བྱེད་དགོས་ལ། བསྟན་པའི་ངོས་འཛིན་ནི། འོད་ལྡན་ནས། བསླབ་པ་གསུམ་ནི་རབ་སྟོན་ཅིང་། །ཕྱག་རྒྱ་གསུམ་དང་ཡང་དག་ལྡན། །ཐོག་མ་བར་དང་མཐར་དགེ་བ། །སངས་རྒྱས་གསུང་དུ་མཁས་པས་རྟོགས། ཞེས་བསྒྲུབ་བྱ་བསླབ་པ་གསུམ། ལྟ་བ་བཀའ་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་གསུམ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག །ཟག་བཅས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བ་སྟེ། གསུམ་སྟོན་ཅིང་ངོ་བོ་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་དགེ་བ་ལ་བཤད་དོ། །སོ་སོ་ཐར་པར། སྡིག་པ་ཅི་ཡང་མི་བྱ་སྟེ། །དགེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྤྱད། །རང་གི་སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་འདུལ། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །མདོ་ལས། དམ་པའི་ཆོས་ནི་ཐོག་མར་དགེ་བ། བར་དུ་དགེ་བ། ཐ་མར་དགེ་བ། དོན་བཟང་པོ། ཚིག་འབྲུ་བཟང་པོ། མ་འདྲེས་པ། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། ཡོངས་སུ་དག་པ། ཡོངས་སུ་བྱང་བ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་དགེ་བ་ནི། ཐོགས་མེད་ལ་སོགས་པས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་ལ་བཤད། ཁ་ཅིག་མདོའི་མགོར་གླེང་གཞི། བར་དུ་མདོ་དངོས། མཐར་མཐུན་འགྱུར་ཡི་རང་སྟེ་གསུམ་ལ་འཆད། སློབ་དཔོན་དགེ་བའི་ལྷས་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཐོག་མར་མཆོད་བརྗོད་བར་དུ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ལུས། ཐ་མར་བསྡོ་བ་གསུམ་ལ་བཤད་དོ། །འདིར་རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ལྟར་བཤད་ན། ཐོག་མ་དང་། བར་དང་། མཐའ་མ་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མེད་པས་དགེ་བའོ། །དོན་བཟང་པོ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་བཟང་པོ་ནི་གོ་བར་བྱེད་པས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །མ་འདྲེས་པ་ནི་གཞན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་
Chinese
第三个总义：如何修持听闻和讲说的法，并付诸实践。 第三个总义：如何修持听闻和讲说的法，并付诸实践。 第一，所讲之法的差别。 第三个总义有四个方面：所讲之法的差别，上师讲解方式的差别，弟子听闻方式的差别，以及两者都致力于成就佛法之义的教诲。 首先，一般来说，为了精通知识，需要学习各种论典。在《律藏》中也说，甚至应该学习外道教的论典。菩萨尤其被教导要学习一切。然而，主要作为道用的，是对佛陀的教法进行讲说和听闻。教法的识别是：从《光明经》中说：“三学善示现，三印亦具足，始中末皆善，智者知佛语。”意思是所要修持的是三学，观点是经文印证的三法印：一切法无我，一切有为法无常，一切有漏之行皆是苦。这三者都显示了，并且本质上讲说的是初、中、末都善。在《别解脱经》中说：“诸恶莫作，众善奉行，自净其意，是诸佛教。”这样说。在经中说：“殊胜之法，初善，中善，末善，义善，文句善，不杂，圆满，清净，纯净。”初、中、末都善，无著等解释为听闻、思维、修习三者。有些人解释为，经典开头是序言，中间是正文，结尾是随喜回向。上师善天解释为，论著开头是礼敬，中间是论著正文，结尾是总结。如果按照《释量论》的理路来解释，那么初、中、末分别是戒律、禅定和智慧之蕴，因为没有完全缺失而为善。意义善是指不颠倒，所要表达的内容圆满。文句善是指能够理解，表达方式圆满。不杂是指不与其他混杂。
English
Third General Topic: How to practice listening to and explaining the Dharma, and how to put it into practice. Third General Topic: How to practice listening to and explaining the Dharma, and how to put it into practice. First, the distinction of the Dharma to be explained. The third topic has four aspects: the distinction of the Dharma to be explained, the distinction of the teacher's way of explaining, the distinction of the student's way of listening, and the advice that both should strive to accomplish the meaning of the Dharma. First, in general, in order to become proficient in knowledge, one must study various treatises. In the Vinaya, it is also said that one should study even the treatises of outsiders. Bodhisattvas, in particular, are taught to study everything. However, the main thing that leads to the path is to listen to and explain the teachings of the Buddha. The identification of the teachings is: From the Sutra of Light, it says, "The three trainings are well shown, the three seals are also complete, the beginning, middle, and end are virtuous, the wise know it as the Buddha's word." This means that what is to be practiced are the three trainings, and the view is the three seals of the Dharma, which are confirmed by scripture: all phenomena are without self, all conditioned phenomena are impermanent, and all contaminated actions are suffering. These three are shown, and in essence, it speaks of being virtuous in the beginning, middle, and end. In the Pratimoksha Sutra, it says, "Do no evil, cultivate virtue, purify your mind, this is the teaching of the Buddhas." Thus it is said. In the Sutra, it says, "The sacred Dharma is virtuous in the beginning, virtuous in the middle, virtuous in the end, the meaning is good, the words are good, unmixed, complete, pure, and purified." Being virtuous in the beginning, middle, and end is explained by Asanga and others as listening, contemplating, and meditating. Some explain that the beginning of the sutra is the introduction, the middle is the main body, and the end is the dedication of merit and rejoicing. The teacher Gunamati explains that the beginning of the treatise is the homage, the middle is the body of the treatise, and the end is the summary. If explained according to the reasoning of the Pramanavarttika, then the beginning, middle, and end are the aggregates of discipline, concentration, and wisdom, which are virtuous because they are not completely lacking. Good meaning means that what is to be expressed is complete because it is not inverted. Good words mean that the way of expression is complete because it makes it understandable. Unmixed means that it is not mixed with others.
Tibetan
པའོ། །ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་རང་གི་ས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ། །ཡོངས་སུ་བྱང་བ་ནི་ས་གཞན་གྱི་ཉོན་མོངས་ཀྱི་བག་ལ་ཉལ་སྤངས་པས་རྒྱུད་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ། །དེ་དག་དང་ལྡན་པ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་སུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །མདོར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དམ་པའི་ཆོས་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་མདོ་སྡེ་ལ་འཇུག །ཉོན་མོངས་པ་འདུལ་བ་ལ་སྣང་། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་དང་མི་འགལ་བ་ཞིག་ཡིན་པར་ཐེག་པ་ཐུག་མོང་བའི་ལུགས་ཡིན་ཅིང་། ཐེག་ཆེན་གྱི་ལུགས་ཀྱི་རྒྱུད་བླ་མར་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནམ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ནས། དད་དང་དགའ་དང་བློ་རྣམས་ཀྱི། །རྒྱུ་ཕྱིར་ཆོས་འདི་དགེ་བ་ཡིན། །དོན་རྣམས་གཉིས་ལྡན་གཟུང་སླ་དང་། །ཡོན་ཏན་བཞི་ཅན་ཚངས་སྤྱོད་སྟོན། །གཞན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ལྡན་པ་དང་། །ཁམས་གསུམ་ཉོན་མོངས་རྣམ་སྤོང་རྫོགས་བྱེད་དང་། །ངོ་བོ་ཉིད་དག་དྲི་མ་དག་པ་སྟེ། །ཚངས་སྤྱོད་ཡོན་ཏན་བཞི་ལྡན་ཡིན་པར་འདོད། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །ཐེག་ཆེན་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ལུགས་ཀྱི། ཇི་སྐད་དུ། སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པ། །གང་ལ་སེམས་ནི་རབ་སྒོམ་བྱེད། །དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་ནི། །དགེ་འདུན་གྱི་ཡང་བསྟན་པའོ། །ཞེས་པས་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཅན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་བསྟན་པ་བཀའ་འམ་བསྟན་བཅོས་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཡང་ཚིག་དང་དོན་གྱིས་གཉིས་སུ་དུས་ཏེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ནས། ཇི་ལྟར་བསྣམས་ན་རབ་དཀུ་ལ། །མྱངས་ན་ཞིམ་པའི་སྨན་བཞིན་དུ། །ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཉིས་སུ་གནས། །དོན་དང་ཡི་གེར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཚངས་སྤྱོད་ཡོན་ཏན་བཞི་ལྡན་ལ་སོགས་པའོ། །ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ནས། བསྟན་དང་དེ་བཞིན་བཤད་པ་དང་། །ཐེག་དང་མཐུན་དང་བདེ་བ་དང་། །གྲགས་པ་དང་ནི་ཅི་རིགས་དང་། །ངེས་པར་འབྱུང་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར། །དེ་མདོར་སེམས་དཔའ་མཆོག་རྣམས་ཀྱི། །ཡི་གེ་ཕུན་ཚོགས་ཡིན་ཞེས་བྱ་ཞེས་སོ། །རྣམ་པར་བཤད་པ་བསྡུ་བ་ལས་ཀྱང་། མདོ་སྡེའི་ལུས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཚིག་འབྲུ་དང་དོན་ཏོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལ་ཚིག་འབྲུ་ནི་གནས་ཡིན་ལ། དོན་ནི་དེ་ལ་གནས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་གཉིས་ཀས་བསྡུས་པ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་དང་། ཆོས་མཆོག་ཆུང་ངུར་ཡང་། རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་ལུས་ནི་རྣ
Chinese
是故。圆满是因为对所有烦恼的对治。完全清净是从自地的烦恼中解脱，是自性解脱。完全清净是因为舍弃了他地的烦恼习气，是相续解脱。与这些相合，应当了知是圣法。总而言之，佛陀的教法，圣法，是进入圣谛的经藏。显现于调伏烦恼。不违背缘起的法性，这是共同乘的规矩。大乘的规矩，如《宝性论》中先前所说，或者如《经庄严论》中：以信心、欢喜和智慧，此法是善的因。意义二者兼具，容易理解，具有四种功德，宣说梵行。具有与他者不共的，圆满舍弃三界烦恼，自性清净，远离垢染，被认为是具有四种功德的梵行。如是。大乘不共的规矩是：如是说，空性和悲心无二，心于何者善修习，彼即是佛法和僧伽之教。因此，空性和悲心的精华被说是佛陀的教法。如此的教法，无论是佛语或论典，特别的，也以词和义二者存在。《经庄严论》中说：如若携带则极舒适，品尝则如美味之药，法也如是二者存在，应知为义和文字。如是说。意义圆满是具有梵行四种功德等。文字圆满是《经庄严论》中：因为教示和如是宣说，与乘相应和安乐，名声和任何适当的，决定出离和相应的缘故。因此简而言之，是殊胜菩萨们的文字圆满，如是说。《摄类学》中也说：经部的体性有两种，词句和意义。其中词句是处所，意义是安住于彼，应当了知。以二者所摄持的，是应当了知的。如是说。在《法胜小论》中也说：解释的体性是
English
Therefore. Perfection is because it is the antidote to all afflictions. Complete purity is liberation from the afflictions of one's own ground, it is self-nature liberation. Complete purification is because it abandons the latent tendencies of afflictions of other grounds, it is continuum liberation. Being endowed with these, it should be understood as the holy Dharma. In short, the Buddha's teaching, the holy Dharma, enters the sutra pitaka of the noble truths. It appears in taming afflictions. It is the custom of the common vehicle that it does not contradict the nature of dependent origination. The custom of the Great Vehicle, as previously explained in the Uttaratantra, or as in the Ornament of Sutras: With faith, joy, and wisdom, this Dharma is the cause of virtue. Meanings are twofold, easy to grasp, and possess four qualities, proclaiming pure conduct. Possessing what is uncommon to others, completely abandoning the afflictions of the three realms, being self-nature pure, and free from defilements, it is considered to be pure conduct possessing four qualities. Thus it is. The uncommon custom of the Great Vehicle is: As it is said, emptiness and compassion are inseparable, the mind thoroughly meditates on whatever, that itself is also the teaching of the Buddha, Dharma, and Sangha. Therefore, the essence of emptiness and compassion is said to be the Buddha's teaching. Such a teaching, whether it is the Buddha's word or a special treatise, also exists as two, word and meaning. In the Ornament of Sutras it is said: Just as carrying it is very comfortable, and tasting it is like delicious medicine, the Dharma also exists as two, it should be known as meaning and letters. Thus it is said. The perfection of meaning is possessing the four qualities of pure conduct, etc. The perfection of letters is in the Ornament of Sutras: Because of teaching and thus proclaiming, being in accordance with the vehicle and happiness, fame and whatever is appropriate, definite departure and being in accordance. Therefore, in short, it is said to be the perfection of letters of the supreme Bodhisattvas. In the Compendium of Explanations it is also said: The nature of the Sutra Pitaka is twofold, words and meaning. Among these, words are the place, and meaning is what abides therein, it should be known. What is encompassed by the two, is what should be known. Thus it is said. In the Small Treatise on Dharma Excellence it is also said: The nature of explanation is