Tibetan
བསྟན་བཅོས། བསྟན་བཅོས། གཉིས་པ་བསྟན་བཅོས་ནི། མཚན་ཉིད། ངེས་ཚིག །དབྱེ་བ་གསུམ་གྱིས་ངེས་པར་བྱ་པ་ལས། དང་པོ་ནི། རྩོམ་པ་པོ་རྣམ་གཡེང་མེད་པའི་ཡིད་ཅན་གྱིས་བཀའི་དོན་བཤད་ཅིང་ཐར་བ་ཐོབ་པའི་ལམ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མར། གང་ཞིག་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་གི །དབང་བྱས་རྣམ་གཡེང་མེད་ཡིད་ཅན་གྱིས་བཤད། །ཐར་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་དང་རྗེས་མཐུན་པ། །དེ་ཡང་དྲང་སྲོང་བཀའ་བཞིན་སྤྱི་པོས་བླང་། །ཞེས་སོ། ། གཉིས་པ་ནི། སཾ་སྐྲི་ཏ་ལས། ཤཱ་སྟྲ་ཞེས་པའི་ཤཱ་ས་ན་ཞེས་པ་འཆོས་པ་སྟེ། རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པ་དུག་གསུམ་ལས་བསླབ་པ་གསུམ་ལྡན་དུ་འཆོས་པ་དང་། ཏཱ་ཡི་ཞེས་པའམ། ཏ་ར་ཎ་ཞེས་པ་སྐྱོབ་པ་སྟེ། འབྲས་བུ་ངན་འགྲོ་དང་སྲིད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྐྱོབ་པ་སྟེ། ངེས་ཚིག་འདི་བཀའ་ལའང་གནས་སོ། །རྣམ་བཤད་རིགས་པར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པའི་ཚིག་ཏུ་ན་འཆོས་པ་དང་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པས་དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་སོ། །ཉོན་མོངས་དགྲ་རྣམས་མ་ལུས་འཆོས་པ་དང་། །ངན་འགྲོ་སྲིད་ལས་སྐྱོབ་པ་གང་ཡིན་པ། །འཆོས་སྐྱོབ་ཡོན་ཏན་ཕྱིར་ན་བསྟན་བཅོས་ཏེ། །གཉིས་པོ་འདི་དག་གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་མེད། དེ་ལྟ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཁོ་ན་དོན་དམ་པར་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པས། འཆོས་པ་དང་སྐྱོབ་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕྱིར་ཡང་དོན་གཟུང་བ་ལ་འབད་པ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། གསུམ་པ་ལ། མཆོག་དམན་གྱི་སྒོ་ནས་དང་། བྱེད་པ་ལས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དང་། བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་དང་། བཤད་བྱ་བཀའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རིགས་བསྡུ་བ་དང་ལྔའོ། །དང་པོ་ནི། དགུར་ས་སྡེར་གསུངས་ཏེ། དོན་མེད་པའི་དང་། དོན་ལོག་པའི་དང་། དོན་ལྡན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཏེ་གསུམ་དང་། ངན་གཡོའི་དང་། སྙིང་བརྩེ་མེད་པའི་དང་། སྡུག་བསྔལ་སྤོང་བའི་བསྟན་བཅོས་ཏེ་གསུམ་དང་། ཐོས་པ་ལྷུར་ལེན་པའི་དང་། རྩོད་པ་ལྷུར་ལེན་པའི་དང་། སྒྲུབ་པ་ལྷུར་ལེན་པའི་བསྟན་བཅོས་གསུམ་སྟེ་དགུ་ལས་ཕྱི་མ་རེ་རེ་མཆོག་ཡིན་ལ། སྔ་མ་གཉིས་གཉིས་དམན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁ་ཅིག་ཐོས་རྩོད་ལྷུར་ལེན་གཉིས་ཏེ། ལྔ་མཆོག་ཏུ་འདོད་པ་མི་འཐད་དོ། །བསྡུ་བ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པར། དེ་གཉིས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་སུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཕྱི་མ་རེ་རེ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱལ་ཀྱི་བཀར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གཉིས་པ་ནི། བཀའ་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྡུད་པ་དང་། ཟབ་མ 【处理错误】 [ { "original_tibetan": "བསྟན་བཅོས།", "chinese_translation": "论", "english_translation": "Treatise" }, { "original_tibetan": "བསྟན་བཅོས།", "chinese_translation": "论", "english_translation": "Treatise" }, { "original_tibetan": "གཉིས་པ་བསྟན་བཅོས་ནི། མཚན་ཉིད། ངེས་ཚིག །དབྱེ་བ་གསུམ་གྱིས་ངེས་པར་བྱ་པ་ལས། དང་པོ་ནི། རྩོམ་པ་པོ་རྣམ་གཡེང་མེད་པའི་ཡིད་ཅན་གྱིས་བཀའི་དོན་བཤད་ཅིང་ཐར་བ་ཐོབ་པའི་ལམ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མར། གང་ཞིག་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་གི །དབང་བྱས་རྣམ་གཡེང་མེད་ཡིད་ཅན་གྱིས་བཤད། །ཐར་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་དང་རྗེས་མཐུན་པ། །དེ་ཡང་དྲང་སྲོང་བཀའ་བཞིན་སྤྱི་པོས་བླང་། །ཞེས་སོ། །", "chinese_translation": "第二，论，需要通过定义、词源、分类这三方面来确定。首先是，作者是无散乱之心的有情，解释佛语的意义，并且与获得解脱的道路相符。如《宝性论》中说： “凡是仅仅掌握胜者教，无散乱心的有情所宣说，与获得解脱的道路相符，那也如仙人教言般被众人接受。”", "english_translation": "Secondly, a treatise is to be ascertained through three aspects: definition, etymology, and classification. Firstly, it is when an author, a sentient being with a non-distracted mind, explains the meaning of the Buddha's words and is in accordance with the path to liberation. As stated in the Uttaratantra: \"Whatever is solely under the power of the Victorious One's teachings, explained by a sentient being with a non-distracted mind, and is in accordance with the path to liberation, that too is accepted by the public as if it were the words of a sage.\"" }, { "original_tibetan": "གཉིས་པ་ནི། སཾ་སྐྲི་ཏ་ལས། ཤཱ་སྟྲ་ཞེས་པའི་ཤཱ་ས་ན་ཞེས་པ་འཆོས་པ་སྟེ། རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པ་དུག་གསུམ་ལས་བསླབ་པ་གསུམ་ལྡན་དུ་འཆོས་པ་དང་། ཏཱ་ཡི་ཞེས་པའམ། ཏ་ར་ཎ་ཞེས་པ་སྐྱོབ་པ་སྟེ། འབྲས་བུ་ངན་འགྲོ་དང་སྲིད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྐྱོབ་པ་སྟེ། ངེས་ཚིག་འདི་བཀའ་ལའང་གནས་སོ། །རྣམ་བཤད་རིགས་པར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པའི་ཚིག་ཏུ་ན་འཆོས་པ་དང་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པས་དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་སོ། །ཉོན་མོངས་དགྲ་རྣམས་མ་ལུས་འཆོས་པ་དང་། །ངན་འགྲོ་སྲིད་ལས་སྐྱོབ་པ་གང་ཡིན་པ། །འཆོས་སྐྱོབ་ཡོན་ཏན་ཕྱིར་ན་བསྟན་བཅོས་ཏེ། །གཉིས་པོ་འདི་དག་གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་མེད། དེ་ལྟ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཁོ་ན་དོན་དམ་པར་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པས། འཆོས་པ་དང་སྐྱོབ་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕྱིར་ཡང་དོན་གཟུང་བ་ལ་འབད་པ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །", "chinese_translation": "第二，从梵语来说，“śāstra”这个词，śāsana的意思是调伏，也就是从烦恼三毒之因调伏为具足三学，tāyi或者taraṇa的意思是救护，也就是从恶趣和有寂之苦的果中救护。这个词源也适用于佛语。《释量论》中说，佛语适合作为论的定义。如果从词源上说，因为能调伏和救护，所以是论。能完全调伏烦恼怨敌，能从恶趣有寂中救护，因为具有调伏和救护的功德，所以是论，这二者在其他宗派中是没有的。因此，只有佛语才是究竟的论，因为具有调伏和救护的功德，所以也应当努力把握其意义。", "english_translation": "Secondly, in Sanskrit, the term \"śāstra,\" where śāsana means to tame, that is, to tame from the cause of the three poisons of afflictions into possessing the three trainings; and tāyi or taraṇa means to protect, that is, to protect from the result of bad migrations and the suffering of existence. This etymology also applies to the Buddha's words. In the Pramāṇavārttika, it is said that the Buddha's words are suitable as the definition of a treatise. In terms of etymology, it is a treatise because it tames and protects. Whatever completely tames the enemies of afflictions and protects from bad migrations and existence, it is a treatise because of the qualities of taming and protecting; these two are not found in other systems. Therefore, only the Buddha's words are ultimately treatises, and because of the qualities of taming and protecting, one should also strive to grasp their meaning." }, { "original_tibetan": "གསུམ་པ་ལ། མཆོག་དམན་གྱི་སྒོ་ནས་དང་། བྱེད་པ་ལས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དང་། བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་དང་། བཤད་བྱ་བཀའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རིགས་བསྡུ་བ་དང་ལྔའོ། །དང་པོ་ནི། དགུར་ས་སྡེར་གསུངས་ཏེ། དོན་མེད་པའི་དང་། དོན་ལོག་པའི་དང་། དོན་ལྡན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཏེ་གསུམ་དང་། ངན་གཡོའི་དང་། སྙིང་བརྩེ་མེད་པའི་དང་། སྡུག་བསྔལ་སྤོང་བའི་བསྟན་བཅོས་ཏེ་གསུམ་དང་། ཐོས་པ་ལྷུར་ལེན་པའི་དང་། རྩོད་པ་ལྷུར་ལེན་པའི་དང་། སྒྲུབ་པ་ལྷུར་ལེན་པའི་བསྟན་བཅོས་གསུམ་སྟེ་དགུ་ལས་ཕྱི་མ་རེ་རེ་མཆོག་ཡིན་ལ། སྔ་མ་གཉིས་གཉིས་དམན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁ་ཅིག་ཐོས་རྩོད་ལྷུར་ལེན་གཉིས་ཏེ། ལྔ་མཆོག་ཏུ་འདོད་པ་མི་འཐད་དོ། །བསྡུ་བ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པར། དེ་གཉིས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་སུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཕྱི་མ་རེ་རེ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱལ་ཀྱི་བཀར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །", "chinese_translation": "第三，从优劣的角度、从作用的角度、从所说意义的角度、从所说佛语的角度来分类，以及归纳论的种类，共有五种。第一种是，在《十地经》中说了九种，即无意义的论、意义颠倒的论、有意义的论这三种，以及恶劣欺骗的论、无有慈悲的论、断除痛苦的论这三种，还有重视听闻的论、重视辩论的论、重视修行的论这三种，共九种，其中每一种后面的比前面的更好，每一种前面的两种是低劣的。有些人认为重视听闻和辩论的两种是殊胜的，这种观点不合理。《摄类学》中说，因为这两种是外道的论。因此，每一种后面的更好，因为这是在佛语中宣说的。", "english_translation": "Thirdly, there are five classifications: from the perspective of superior and inferior, from the perspective of action, from the perspective of the meaning of what is expressed, from the perspective of the Buddha's words being explained, and the collection of types of treatises. The first is that nine are mentioned in the Daśabhūmika Sūtra: treatises that are meaningless, treatises that are perverse in meaning, and treatises that are meaningful—these three; and treatises that are wickedly deceptive, treatises that are without compassion, and treatises that abandon suffering—these three; and treatises that emphasize listening, treatises that emphasize debate, and treatises that emphasize practice—these three, making nine. Each later one is superior, and each of the former two is inferior. Some consider the two that emphasize listening and debate to be superior, but this is not reasonable, because in the Compendium of Topics, these two are said to be treatises of the Tirthikas. Therefore, each later one is superior, because it is explained in the Buddha's words." }, { "original_tibetan": "གཉིས་པ་ནི། བཀའ་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྡུད་པ་དང་། ཟབ་མ", "chinese_translation": "第二，汇集广大佛语和甚深", "english_translation": "Secondly, gathering the vast Buddha's words and the profound" } ] ============================================================ོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། འཁྲུགས་པ་བསྡེབ་པའི་བསྟན་བཅོས་གསུམ་མོ། །དང་པོ་འདུལ་བའི་མདོ་ལྟ་བུ། གཉིས་པ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལྟ་བུ། གསུམ་པ་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ནམ་བསླབ་བཏུས་ལྟ་བུའོ། ། གསུམ་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། ཤེས་བྱ་ཇི་སྙེད་པ་སྟོན་པ་དང་། ཇི་ལྟ་བ་སྟོན་པ་དང་། ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྟོན་པ་དང་གསུམ་མོ། །དང་པོ་ལ་ཕལ་བ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། འཇིག་རྟེན་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་དང་བརྟག་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཤེས་རབ་བརྒྱ་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་གསོ་ཐིགས་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་མཛོད་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་མངོན་མཐོའི་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་། ཐར་པའི་རྟེན་དུ་འགྲོ་སྲིད་དེ། མི་ཡི་ཆོས་ལུགས་ལེགས་སྤྱད་ན། །ལྷ་ཡུལ་བགྲོད་པ་ཐག་མི་རིང་། །ལྷ་དང་མི་ཡི་ཐེམ་སྐས་ལ། །འཛེགས་ན་ཐར་པ་གམ་ན་འདུག་ཅེས་ཤེས་རབ་བརྒྱ་པར་འབྱུང་བས་སོ། །དེའི་ཕྱོགས་མཐུན་མི་བརྟག་པ་རྟ་བརྟག་པ། གླང་པོ་བརྟག་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། ། གཉིས་པ་ནི། གཙོ་བོ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཏེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ནས། རིག་པའི་གནས་ལྔ་དག་ལ་བརྩོན་པར་མ་བྱས་པར། །འཕགས་མཆོག་གིས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐོབ་མི་འགྱུར། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཞན་དག་ཚར་བཅད་རྗེས་གཟུང་དང་། །བདག་ཉིད་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱིར་དེ་ལ་དེ་བརྩོན་བྱེད། ཅེས་པས་གཞན་ཚར་གཅོད་པ་གཏན་ཚིགས་རིག་པ་དང་སྒྲ་རིག་པ་གཉིས། རྗེས་སུ་འཛིན་པ་གསོ་བ་རིག་པ་དང་བཟོ་རིག་པ་གཉིས། བདག་ཉིད་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ནང་རིག་པའོ། །གཏན་ཚིགས་རིག་པ་ལ་མངོན་སུམ་རང་དོན་རྗེས་དཔག་གཞན་དོན་རྗེས་དཔག་གཞན་སེལ་དཔེ་ལྟག་ཆོད་བརྟག་པ་སྟེ། དྲུག་ཏུ་བསྡུས་ནས་སྟོན་པ་ཚད་མའི་མདོ་ལྟ་བུའམ། དེའི་དགོངས་འགྲེལ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་སྟེ་བདུན་ལྟ་བུའམ། བརྟག་པ་སྡེ་བདུན་ནམ། གྲུབ་པ་སྡེ་བརྒྱད་དམ། རྗེས་འབྲང་བདུན་ལ་སོགས་པའོ། །རབ་ཏུ་བྱེད་པ་སྡེ་བདུན་ནི། གཙོ་བོ་ལུས་ལྟ་བུའི་བསྟན་བཅོས་གསུམ་དང་། གྱེས་པ་ཡན་ལག་དང་འདྲ་པའི་བསྟན་བཅོས་བཞིའོ། །དང་པོ་ནི། དབང་པོ་རྣོ་འབྲིང་རྟུལ་གསུམ་གྱིས་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཐབས་སྟོན་པ་རིགས་ཐིགས་རྣམ་ངེས་རྣམ་འགྲེལ་གསུམ་མོ། །ཁ་ཆེ་ཛྙཱ་ན་ཤྲཱི་རྣམ་ངེས་ཚད་མའི་མདོའི་དགོངས་འགྲེལ་དུ་མི་འདོད་ཀྱང་དེ་ཡི་ལུགས་ནི་གསལ་བར་བྱ། ཞེས་འབྱུང་ཞིང་། སློབ་དཔོན་ཆོས་མཆོག་གིས་མདོའི་དགོངས་འགྲེལ་དུ་མཛད་པ་ཉིད་འཐད་དོ། །ཡན་ལག་གི་བསྟན་བཅོས་བཞི་ནི་མངོན་སུམ
Chinese
哦，有三种论典：区分、整合混乱。第一种如律经，第二种如现观庄严论，第三种如经庄严论或学集论。 第三种有三种：宣说所有应知，宣说如所有性，宣说解脱和一切智。第一种分为共同的和特殊的两种。第一种是世间法论典和十八部观察等，如《智慧百论》、《生者疗方》、《格言宝藏论》等。这些也是增上生的因，并且可以成为解脱的所依。如果善用人类的法律，前往天界的道路并不遥远。在天人和人类的阶梯上，攀登的话，解脱就在附近。《智慧百论》中这样说到。与其相似的还有马观察、牛观察等。 第二种是主要的明处论典。如《经庄严论》所说：不精勤于五明处，即使是圣者也无法获得一切智。因此，为了调伏他人、摄受他人和完全了解自己，应该精勤于此。因此，调伏他人的是因明和声明两种，摄受他人的是医方明和工巧明两种，完全了解自己的是内明。因明包括现量、自利比量、他利比量、遣他、譬喻、能立、观察等，归纳为六种来宣说，如量经。或者对其的释论，如七部释论，或者七部观察，或者八部成就，或者七部随行等。七部释论是：主要的如身体一样的三种论典，和分支如肢体一样的四种论典。第一种是：以敏锐、中等、迟钝三种根器，轻松理解正确知识的方法，宣说《理滴论》、《定量论》、《释量论》三种。喀且·嘉纳西日不认为《定量论》是量经的释论，但应阐明他的观点。法称论师著作为经的释论是合理的。四种支分论典是现量。
English
O, there are three kinds of treatises: distinguishing and integrating confusion. The first is like the Vinaya Sutra, the second is like the Ornament of Clear Realization, and the third is like the Sutra Ornament or the Compendium of Trainings. The third has three aspects: teaching all that is knowable, teaching suchness, and teaching liberation and omniscience. The first is divided into two types: common and special. The first includes treatises on worldly customs and eighteen types of examinations, such as the "Hundred Wisdoms," "Nectar for Healing Beings," and "Treasury of Verses." These are also causes for higher rebirth and can serve as a basis for liberation. If one practices human laws well, the path to the heavenly realms is not far. On the ladder of gods and humans, if one climbs, liberation is near. This is stated in the "Hundred Wisdoms." Similar to this are examinations of horses, examinations of cattle, and so on. The second is primarily treatises on the fields of knowledge. As stated in the Sutra Ornament: Without diligence in the five fields of knowledge, even the supreme noble ones will not attain omniscience. Therefore, one should be diligent in these fields in order to subdue others, to take others as disciples, and to fully understand oneself. Thus, subduing others involves logic and grammar, taking others as disciples involves medicine and crafts, and fully understanding oneself involves inner knowledge. Logic includes direct perception, inference for oneself, inference for others, exclusion of others, example, valid proof, and examination. These are summarized into six aspects and taught, such as in the Pramana Sutra. Or its commentaries, such as the seven commentaries, or the seven examinations, or the eight accomplishments, or the seven followers, and so on. The seven commentaries are: the main three treatises like the body, and the four branch treatises like limbs. The first is: the method of easily understanding correct knowledge with sharp, medium, and dull faculties, teaching the three: "Drop of Reasoning," "Ascertainment of Validity," and "Commentary on Validity." Although the Kashmiri Jñanaśrī does not consider "Ascertainment of Validity" to be a commentary on the Pramana Sutra, his view should be clarified. It is reasonable that Acharya Dharmakirti composed it as a commentary on the Sutra. The four branch treatises are direct perception.