Tibetan
ག་པ་ལ་ཁམས་དྲུག་ལྡན་གྱི་མིའི་ལུས་རྟེན་ཞིག་མིན་ན་དབང་བཞིའི་སྣོད་དུ་མི་རུང་སྟེ་མཚུངས་ལྡན་གྱི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་ཏུ་དལ་འབྱོར་བཅོ་བརྒྱད་ཚང་བ་ལ་ཡང་ལུས་གཙོ་ཆེ་སྟེ་དཔེར་ན་བྱིས་པ་བཙས་མ་ཐག་པ་ཞིག་ལ་མིག་དང་རྣ་བ་གཉིས་ཀ་མེད་ན་མཐོང་ཐོས་གང་ཡང་མེད་པས་ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་གཉིས་ཀྱི་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་བསྒྲུབ་མི་ཤེས་པས་ལུས་ཀྱང་གཙོ་ཆེ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ངག་ཀྱང་གཙོ་ཆེ་བར་གསུངས་ཏེ་སྤང་བླང་གི་གནས་སྟོན་པ་ལ་ངག་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་སྨྲ་ཤེས་ཤིང་བརྡ་འཕྲོད་པ་ཞིག་ངེས་པར་དགོས་ཏེ། དེ་མེད་ན་དུད་འགྲོའི་སྒྲ་སྐད་ཙམ་གྱིས་མི་ཕན། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་སྟེ། ལུས་ཀྱི་བྲང་དང་མིད་པ་ལྕེ་དང་སོ་རྐན་སོགས་ལ་བརྟེན་ཏེ་སེམས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་བསླང་ཏེ་རླུང་གི་རྟ་ལ་ངག་ཡི་གེའི་ཕྲེང་བ་ལ་བརྟེན་པ་ཚིག་དོན་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བས་ངག་གཙོ་ཆེ། སེམས་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་དང་འཁོར་སེམས་བྱུང་ལྔ་བཅུ་དང་བཅས་པ་དེ་མེད་ན་རོ་རེད། ཐོག་མར་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་པོ་སེམས་རེད། ལུས་ངག་གཉིས་འདོར་ལེན་བྱེད་འགྲོ་ནི་རེད། བདག་འཛིན་མ་རིག་འཁྲུལ་བའི་དབང་གིས་སྣང་། སྣང་བ་ལྟར་དུ་ཞེན། ཞེན་པ་ལྟར་དུ་ཨ་འཐས་བདེན་འཛིན་གྱིས་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པའམ་ང་དང་ང་ཡི་བར་འཛིན་པ་སོགས་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་ཕྱུགས་དང་ཕྱུགས་རྫི་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱིས་བདག་གིར་འཛིན་པའམ་ང་ཡི་བར་འཛིན་ནི་རེད། སྤྱིར་འཁོར་བ་ཡ་མཐའ་ཐུག་མེད། སྐྱེ་བ་ཡ་མཐའ་ཐུག་མེད། འཁྲུལ་བ་ཡ་མཐའ་ཐུག་མེད་ནས་ཐ་མ་དེ་རིང་ད་ལྟ་ལ་མ་ཐུག་གི་བར་དུ་སྲིད་པ་འཁོར་བ་འདིར་འཁྱམ་ནི་རེད། དེའི་གནས་སྐབས་ནའང་འཁྱམས་པ་པོའི་གང་ཟག་དེ་ལ་མ་དག་འཁོར་བའི་གནས་ན་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་མི་ཚང་བའི་སེམས་ཞིག་མེད། གང་དུ་འཁྱམས་པའི་གནས་དེ་ལ་རིགས་དྲུག་འཁོར་བའི་གནས་རིས་དྲུག་ཡོད་པས་ལུས་ཀྱང་ཐ་དད་དོ། །འདོད་ཁམས་ཀྱི་ལུས་ནི་གདོས་བཅས་ཤ་ཁྲག་གི་ལུས། གཟུགས་ཁམས་རྣམས་སུ་དྭངས་མ་འོད་ཀྱི་ལུས། གཟུགས་མེད་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིད་རིག་གི་ལུས་ཡོད་པར་ཐེག་ཆེན་པའི་བཞེད་པ་ལྟར་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ཚོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ལས་བསགས། ལས་ཀྱི་དབང་གིས་ཁམས་གསུམ་འཁོར་བར་སྐྱེ་ནི་རེད་མ་གཏོགས་ལས་མ་བསགས་པར་སེམས་རྐྱང་བ་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་མི་སྲིད་དོ། །དཔེར་ན་ལས་མ་བསགས་པར་སེམས་ཁོ་ན་སྔུན་ནས་ཉ་ལྕགས་ཀྱུས་འདྲེན་པ་ལྟ་བུ་ཁྲིད་འོང་མཁན་ཞིག་དང་། རྗེས་ནས་ཤ་བ་ཁྱིས་དེད་པ་ལྟ་བུའི་འདེད་འོང་མཁན་གཏན་ནས་ཡོད་པ་མིན། ལས་འབའ་ཞིག་གིས་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ལས་ཀྱིས་བྱས་ཤིང་ལས་ཀྱིས་སྤྲུལ། །ལས་ནི་ཀུན་བྱེད་རི་མོ་མཁན་དང་མཚུངས། །ཞེས་ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་དེ་ལ་དགེ་མི་དགེ་མི་གཡོ་བའི་ལས་དང་གསུམ་ཡོད། དེ་གང་བསྒྲུབ་ཀྱང་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ཚོགས་པ་ལ་བརྟེན་དགོས། སེམས་རྐྱང་བས་མི་འགྲུབ། དག་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ན་སྐུ་གསུང་ཐུགས་གསུམ་མི་ཚང་བའི་ཐུགས་རྐྱང་བ་ཞིག་མི་སྲིད་པས་དེ་ལྟར་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་སྒྱེད་པུ་སུམ་ཚུགས་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་གཙོ་གང་ཆེ་ངོས་ཟིན་དཀའ་ནའང་མདོ་ནས་སྔགས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་འདི་གཙོ་ཆེ་བར་གསུངས་ཡོད་པས་དཔྱད་སྒོ་ཙམ་ཞིག་བཏོད་ནས་ད་རང་རང་གིས་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ནས་ལུང་རིགས་མན་ངག་རྣམས་དང་མི་འགལ་བ་ཞིག་ངེས་ཤེས་གཏིང་ནས་འདྲོང་བ་ཞིག་མ་སྐྱེས་ན་རྣམ་པ་མི་དག་ནི་རེད་གསུངས། ༈ གསུམ་པ་བྱུང་གནས་འགྲོ་གསུམ་ལ་བརྟགས་པ་ནི། ཁྲེགས་ཆོད་ཡེ་བབ་སོར་བཞག་དང་དེའི་ཡང་ཡིག་སོགས་སྔོན་བྱོན་གྱི་རིག་འཛིན་བརྒྱུད་པའི་གསུང་སྲོལ་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་། སྐབས་འདིར་རྡོ་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་ནས་ཉག་བླ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་གསུངས་པ་ལྟར་འཆད་པ་ལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་བསྡུ་ནི་རེད། དཔེར་ན་ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པ་གཉིས་སུ་བསྡུས་ནས་བསྟན་པ་ལྟར་ཡུལ་ཐམས་ཅད་བྱུང་ས་གནས་ས་འགྲོ་ས་གསུམ་དུ་བསྡུས། ཡུམ་ཅན་ཐམས་ཅད་བྱུང་མཁན་གནས་མཁན་འགྲོ་མཁན་གསུམ་དུ་བསྡུས་པ་ཡིན་ལ། དང་པོ་བྱུང་ས་བརྟགས་པའི་ཚེ་གཞི་ཞིག་ལ་སྦྱར་དགོས་པས། དཔེར་ན་མདུན་གྱི་ཀ་བ་ལྟ་བུ་ད མིགས་ཚེ། ཀ་འཛིན་མིག་ཤེས་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ཀ་བའོ་སྙམ་པའི་ཚེ་ངའི་ཤེས་པ་འདི་ཀ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ་མིན་སྙམ་ནས། དེའི་ཚེ་ཡུལ་ཅན་ལ་མི་དཔྱོད་པར་ཡུལ་ལ་དཔྱད་ནས་ཀ་བ་རང་གི་ངོ་བོ་ཡེ་ནས་སྟོང་བཞིན་དུ་སྣང་ཆ་མ་འགགས་པར་སྣང་བ་དང་། སྣང་བཞིན་དུ་ངོ་བོ་ཡེ་སྟོང་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བའི་སྣང་ཚུགས་མ་ཤོར་བཞིན་དུ་སྟོང་། སྟོང་པའི་སྟོང་ཚུགས་མ་ཤོར་བཞིན་སྣང་བའི་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གི་བདག་ཉིད་དུ་ངེས་དགོས། གཞན་གྱིས་ཀ་བ་རང་གི་ངོ་བོས་མི་སྟོང་ཀ་བ་བདེན་གྲུབ་ཀྱིས་སྟོང་པར་འདོད། དེས་ན་བདེན་གྲུབ་ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲིད་པ་དང་། དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་ངོར་མི་སྟོང་བ་གཉིས་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་དང་། ཐབས་ཐབས་བྱུང་དང་། ཆོས་ཉིད་ཆོས་ཅན་དུ་འབྲེལ་བ་མེད་དོ། །བདེན་གྲུབ་ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲི
Chinese
如果不是具备六界的人身，就不能成为四灌顶的法器，因为没有相应的因缘。同样，对于具备十八暇满的人来说，身体也是最重要的，例如，一个刚出生的婴儿，如果既没有眼睛也没有耳朵，那么就什么也看不到也听不到，因此对于佛法和世间的事务，一点点也无法成办，所以身体也是最重要的。同样，也说语言也是最重要的，因为要指示取舍之处，就必须要有具备完整特征、能说话且能理解含义的语言。如果没有这些，仅仅是牲畜的声音是没有用的。身语意三者是相互依赖而产生的，依赖于身体的胸膛、喉咙、舌头和牙齿等，由心来发起，凭借风的骏马，依赖于语言文字的组合，一切词义才能产生，因此语言是最重要的。如果没有心，也就是八识和五十一心所，那就是尸体。最初在轮回中产生的是心。身语二者是取舍的对象。由于我执无明的迷惑，而显现。执着于所显现的。由于执着，就产生了强烈的实执，从而执着于自我和他物，或者执着于我和我的等等，就像牧人和牲畜一样执着于我和我的。总的来说，轮回是没有边际的。生命是没有边际的。迷惑是没有边际的，从无始以来直到今天，我们都在这个轮回中漂泊。在那种情况下，漂泊者的那个补特伽罗，在不净轮回的状态中，没有一个不具备身语意三者的心。在漂泊的那个地方，有六道轮回的六种处所，因此身体也是各不相同的。欲界的身体是粗糙的血肉之躯。在色界中，是清净的光明之身。在无色界中，按照大乘的观点，存在着禅定意念之身。依靠身语意三者的集合，积累业力。由于业力的作用，才会在三界轮回中产生，否则，如果没有积累业力，仅仅是心是不可能在轮回中产生的。例如，如果没有积累业力，仅仅是心，就像前面有鱼钩牵引一样，或者像后面有猎狗追赶的鹿一样。
English
If it is not a human body with the six elements, it cannot be a vessel for the four empowerments, because there is no corresponding cause. Similarly, for those who have the eighteen leisures and endowments, the body is also the most important. For example, if a newborn baby has neither eyes nor ears, then he cannot see or hear anything. Therefore, he cannot accomplish even a little of the affairs of Dharma and the world, so the body is also the most important. Similarly, it is said that language is also the most important, because in order to indicate what to accept and reject, it is necessary to have a language that has complete characteristics, can speak, and can understand the meaning. Without these, the mere sounds of animals are useless. Body, speech, and mind arise in dependence on each other. They depend on the chest, throat, tongue, teeth, etc. of the body, and are initiated by the mind. Relying on the horse of wind, and depending on the combination of language and letters, all meanings of words can arise, so language is the most important. If there is no mind, that is, the eight consciousnesses and the fifty-one mental factors, then it is a corpse. The one who is first born in samsara is the mind. Body and speech are the objects of taking and abandoning. Due to the delusion of ignorance of self-grasping, it appears. Clinging to what appears. Due to clinging, strong clinging to reality arises, thus clinging to self and others, or clinging to me and mine, etc., just like a herdsman and livestock clinging to me and mine. In general, samsara has no end. Life has no end. Delusion has no end, and from beginningless time until today, we have been wandering in this samsara. In that situation, that person who wanders, in the state of impure samsara, there is no mind that does not have the three, body, speech, and mind, complete. In the place where one wanders, there are six abodes of the six realms of samsara, so the bodies are also different. The body of the desire realm is a coarse body of flesh and blood. In the form realm, it is a pure body of light. In the formless realm, according to the Mahayana view, there is a body of meditative thought. Relying on the collection of body, speech, and mind, karma is accumulated. Due to the effect of karma, one is born in the three realms of samsara, otherwise, if karma is not accumulated, it is impossible for the mind alone to be born in samsara. For example, if karma is not accumulated, the mind alone is like being led by a fishhook in front, or like a deer chased by a hunting dog behind.
Chinese
根本没有造作者，唯有业在起作用。世界由业所造，亦由业所化现。业如绘画师，能造一切。如是，有漏之业有善、非善、不动业三种。无论修何法，皆需依赖身语意三者聚合，仅凭心意无法成办。清净佛土中，不可能存在不具足身语意三者的唯心状态。因此，身语意三者犹如三足鼎立，难以分辨何者为主。然从经部至密咒部，皆言心意为主。故仅作一探讨之门，如今各自应细致考察，若未生起与经论、理证、诀窍皆不相违背的坚定之见解，则可谓是不清净之相。 ༈ 第三，考察生处、住处、去处三者。虽有赤佐耶巴索觉及其扬益等前代持明传承的诸多说法，然此处依多珠钦仁波切对雅喇仁波切所说而宣讲。一切法可归纳为境与有境二者。譬如，一切所知之法皆可归纳为二谛而宣说，如是，一切境可归纳为生处、住处、去处三者。一切有境可归纳为生者、住者、去者三者。首先，考察生处之时，需与一基相结合。譬如，观想面前的柱子时，柱执眼识于最初一刹那生起“是柱子”之念时，心想我的这个意识是从柱子生起的吗？不如此思，不应观察有境，而应观察境，柱子自性本空，然显现不灭，显现的同时，自性本空，安住于离戏之自性中。即显现之显现不失坏而空，空性之空性不失坏而显现，需确信为显空双运之自性。他人认为柱子并非自性空，而是以实有成立而空。如是，实有成立于所知中是不可能的，且于胜义谛观察之境中，不空之二者与显空双运、方便与方便生、法性与有法之间毫无关联。实有成立于所知中是不可能的。
English
There is absolutely no creator; only karma acts. The world is made by karma and transformed by karma. Karma is like a painter, creating everything. Thus, contaminated karma has three types: virtuous, non-virtuous, and unwavering karma. Whatever you accomplish, you must rely on the assembly of body, speech, and mind. You cannot achieve it with mind alone. In the pure Buddha-fields, there is no such thing as a mind alone that lacks the three aspects of body, speech, and mind. Therefore, the three—body, speech, and mind—are like a three-legged cauldron, making it difficult to discern which is primary. However, from the Sutras to the Tantras, it is said that the mind is the most important. So, just opening a door for investigation, now each of you should examine and investigate carefully. If you do not generate a deep and unwavering conviction that does not contradict the scriptures, reasoning, and instructions, then it is said to be an impure appearance. ༈ Third, examining the three places of arising, dwelling, and going. Although there are many sayings from the lineage of vidyadharas of the past, such as Trekchö Yebab Sorzhak and its Yangyik, here I will explain according to what Dodrupchen Rinpoche said to Nyagla Rinpoche. All dharmas are to be gathered into two: object and subject. For example, just as all knowable dharmas are gathered into the two truths and taught, so all objects are gathered into the three places of arising, dwelling, and going. All subjects are gathered into the three: the one who arises, the one who dwells, and the one who goes. First, when examining the place of arising, it is necessary to connect it to a basis. For example, when focusing on a pillar in front of you, when the eye-consciousness grasping the pillar has the first instant of thinking, "It is a pillar," thinking, "Did this consciousness of mine arise from the pillar or not?" At that time, without examining the subject, you should examine the object. The pillar's own essence is empty from the beginning, yet appearance is unceasing, and while appearing, its essence is empty from the beginning, abiding in the nature of being free from elaboration. That is, emptiness without losing the aspect of appearance, and appearance without losing the aspect of emptiness; you must be certain of the nature of the union of appearance and emptiness. Others think that the pillar is not empty by its own essence, but that the pillar is empty by being truly established. Thus, true establishment is impossible in the knowable, and in the face of examining ultimate truth, the two—not being empty—are unrelated to the union of appearance and emptiness, means and what arises from means, and the nature of phenomena and phenomena. True establishment is impossible in the knowable.