Tibetan
ཅེས་ཞུས་པས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀྱེེ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཉོན་ཅིག །སངས་རྒྱས་དང་སེམས་ཅན་གཉིས་ཀ་རིག་དང་མ་རིག་གཉིས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། གཞི་གདོད་མའི་མགོན་པོ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཉིད་ནི་སྐུ་བཞི་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཆོས་སྐུ རང་བཞིན་གསལ་བ་ལོངས་སྐུ། ཐུགས་རྗེ་རང་གྲོལ་བ་སྤྲུལ་སྐུ། འཁོར་འདས་ཀུན་ལ་ཁྱབ་ཅིང་བརྡལ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུའོ །ཆོས་ཐམས་ཅད་གོ་འབྱེད་པས་ཆོས་དབྱིངས དྭངས་གསལ་རྙོག་མ་དང་བྲལ་བས་མེ་ལོང་། འཁོར་འདས་དག་མཉམ་གྱི་རོལ་པ་མཉམ་ཉིད། མཁྱེན་གཟིགས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གོ་མ་འགགས་པས་སོར་རྟོག །དག་གྲོལ་གྱིས་བྱ་བ་གྲུབ་པས་བྱ་གྲུབ་བོ། །དེ་ལྟར་རང་བྱུང་གི་སངས་རྒྱས་སུ་གྲོལ་བའི་ལམ་རིག་པ་ཡང་སྐུ ༄༅། །བཞི་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་སྟེ རིག་པའི་ངོ་བོ་ཁྱབ་གདལ་ནམ་མཁའི་ཁོར་ཡུག་ཡུལ་མེད་ཟང་ཐལ་ཆེན་པོ་གཞི་མེད་རྩ་བྲལ་གྱི་རོལ་པ་དེ་ཉིད་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བས་ཆོས་སྐུ། རང་བཞིན་རང་གསལ་གྱི་ཆ་ནས་ལོངས་སྐུ ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསལ་སྒོ་མ་འགགས་པའི་ཆ་ནས་སྤྲུལ་སྐུ འཁོར་འདས་ཀྱི་སྤྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཆ་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུའོ། །གཞི་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་འཁོར་འདས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་རོ་གཅིག་པའི་ངང་ཚུལ་རྟོགས་པ་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས། སྟོང་པ་བེམ་སྟོང་དུ་མ་སོང་བར་དྭངས་གསལ་རྙོག་མ་དང་བྲལ་ཞིང་ཅིར་ཡང་འཆར་དུ་རུང་བ་མེ་ལོང་གཡའ་བྲལ་ལྟ་བུ་ལ་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས། འཁོར་འདས་སྟོང་ཉིད་ཆེན་པོར་དག་མཉམ་དུ་ཡོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཤེས་པ་མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས། རིག་རྩལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསལ་སྒོ་མ་འགགས་པ་སོར་རྟོག་ཡེ་ཤེས། རིག་པ་ལ་རང་དབང་བསྒྱུར་བས་དག་གྲོལ་གཉིས་ལྡན་གྱི་བྱ་བ་རང་གྲུབ་པས་བྱ་གྲུབ་ཡེ་ཤེས། འདིའི་ཡིན་ལུགས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི་ཤེས་ཤིང་སེམས་རིག་གི་དབྱེ་བ་མི་ཕྱེད་པའི་ཤེས་པ་བཟོ་མེད་ལམ་དུ་བྱེད་པ་མང་ཡང་། དེ་རྣམས་ནི་ཕྱི་སྣང་བ་ལ་ལུང་མ་བསྟན་དངོས་པོ་མཚན་མ་ ཅན་དུ་བཟུང་། ནང་རང་ལུས་ལ་ལུང་མ་བསྟན་རྟག་པ་དངོས་འཛིན་གྱི་འཆིང་བས་དམ་དུ་འཁྱུད།དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་ལྟ་བུར་ཤེས་པ་གསལ་རིག་གོ་མ་འགགས་པ་ཙམ་ལ་བརྟན་པ་ཐོབ་ཀྱང་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་སུ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་དགེ་བར་འགྱུར་སྲིད་པ་ཙམ་ལས་ཐར་པ་དང་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་གོ་འཕང་མི་འཐོབ་པས་སྐྱོན་དང་བཅས་པ་ཡིན། འཁོར་འདས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས ཐམས་ཅད་ཆོས་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ངང་དུ་རོ་གཅིག་པའི་ངང་ཚུལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ། རིག་པའི་ངོ་བོ་དེའི་ངང་དུ་གནས་ཀྱང་ཀུན་ཤེས་ཀུན་རིག་གི་ཤེས་པ་གོ་མ་འགག་པར་རང་བྱུང་བ་ནི་ཇི་སྙེད་པ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་སྟེ།དེ་ལྟར་གོ་མ་འགགས་ཀྱང་ཡུལ་ལ་མི་འཇུག་པ་ནི་དཔེར་ན་དངུལ་ཆུའི་ཐིག་པ་ས་ལ་ལྷུང་བ་ལྟ་བུའོ། །སེམས་ནི འཁོར་འདས་རང་རྒྱུད་པར་བལྟ་ཞིང་སྣང་བ་ལ་དངོས་པོར་འཛིན་པ་གཞིའི་གནས་ལུགས་མ་རིག་པའོ། །དེ་ལས་སེམས་བྱུང་གི་རྟོག་པ་སྐྱེ་འགག་ཅན་ཡུལ་དང་འདྲེས་པར་བྱུང་བ་ནི་ས་སྐམ་དུ་ཆུ་ཐིག་བབས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཞི་ལ་རང་དབང་བསྒྱུར་བ་དག་པ་གཞིའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་ཞལ་མ་རིག་པས་བསྒྲིབ་པ་ལས་གཞིའི་ངང་མདངས་ཀྱི་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ནང་ ༄༅། །མདངས་སུ་ནུབ་སྟེ་ཕྱི་གདངས་ཕྱི་རུ་འཕོས་ཏེ་འོད་ལྔའི་རྣམ་པས་འབྱུང་ལྔའི་རོལ་པར་མཆེད་པའི་ཚུལ་ནི། ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་མ་རིག་པས་བསྒྲིབ་པས་ཕྱི གདངས་འོད་མཐིང་དུ་སྣང་བ་ནང་འབྱུང་དང་ནམ་མཁའི་དྭངས་མ་འབྱུང་ཆེན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན།འོད་ལ་བདེན་འཛིན་དངོས་ཞེན་སྐྱེས་པས་ནམ་མཁར་སྣང་སྟེ་དེ་ལ་ཕྱི་འབྱུང་འབྱུང་ཕྲན་སྙིགས་མའི་སྣང་བ་ཞེས་བྱའོ། །མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་མ་རིག་པས་བསྒྲིབ་སྟེ་ནང་མདངས་སུ་ནུབ་པས་ཕྱི་གདངས་འོད་དཀར་པོའི་ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བ་ཆུའི་དྭངས་མ་དང་འབྱུང་ཆེན་ནང་འབྱུང་། དེ་ལ་དངོས་འཛིན་བདེན་ཞེན་སྐྱེས་པས་ཆུ་རུ་སྣང་བ་སྙིགས་མ་དང་འབྱུང་ཕྲན་ཕྱི་འབྱུང་། མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་མ་རིག་པས་བསྒྲིབ་སྟེ་ནང་མདངས་སུ་ནུབ་པས་ཕྱི་གདངས་འོད་སེར་པོའི་ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བ་སའི་དྭངས་མ་དང་ནང་འབྱུང་འབྱུང་ཆེན དེ་ལ་དངོས་འཛིན་བདེན་ཞེན་སྐྱེས་པས་ས་རུ་སྣང་བ་སྙིགས་མ་འབྱུང་ཕྲན་ཕྱི་འབྱུང་། སོར་རྟོག་ཡེ་ཤེས་མ་རིག་པས་བསྒྲིབ་སྟེ་ནང་མདངས་སུ་ནུབ་པས་ཕྱི་གདངས་འོད་དམར་པོའི་ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བ་མེའི་དྭངས་མ་དང་ནང་འབྱུང་འབྱུང་ཆེན། དེ་ལ་དངོས་འཛིན་བདེན་ཞེན་སྐྱེས་པས་མེ་རུ་སྣང་བ་སྙིགས་མ་འབྱུང་ཕྲན་ ཕྱི་འབྱུང་། བྱ་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་མ་རིག་པས་བསྒྲིབ་སྟེ་ནང་མདངས་སུ་ནུབ་པས་ཕྱི་མདངས་འོད་ལྗང་གུའི་ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བ་རླུང་གི་དྭངས་མ་དང་ནང་འབྱུང་འབྱུང་ཆེན། དེ་ལ་དངོས་འཛིན བདེན་ཞེན་སྐྱེས་པས་རླུང་དུ་སྣང་བ་སྙིགས་མ་འབྱུང་ཕྲན་ཕྱི་འབྱུང་ཞེས་བྱའོ། །འོད་གདངས་དེ་དག་ནང་ན་གནས་པའི་རྐྱེན་ལས་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་དང་འབྱུང་བ་ལྔའི་སྣང་བ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །འཁྲུལ་པའི་གཞི་ལྔ་དེ་དག་གི་རྩལ་དུ་ཤར་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གཞི་མ་རིག་པས་བསྒྲིབ་པ་ལས་ཀུན་གཞི་མཚན་ཉིད་པ་བེམ་སྟོང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཅི་ཡང་མི་སེམས་ཤིང་མི་སྣང་བ་སྟེ། དཔེར་ན་གཉིད་འཐུག་པོ་དང་བརྒྱལ་བའི་གནས་སྐབས་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ངང་དུ་འབྱམས་ཀླས་པ་ནི་གཏི་མུག་གི་ངོ་བོ་སྟེ་མ་རིག་པའི་ཡོ་ལངས་ཆེན་པོའོ། །དེ་ལས་བསྐལ་པ་ལས་ཀྱི་རླུང་འགུལ་བ་ནི་ཕྲག་དོག་གི་ངོ་བོ་ཡིན དེའི་བྱེད་ལས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ལས་གསལ་ཆ་ཐོན་པ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཏེ་ཞེ་སྡང་གི་ངོ་བོར་གནས་པ་ཡིན། དེ་ལས་བདག་སྣང་ཙམ་ལ་ངར་འཛིན་སྐྱེས་པ་ཉོན་ཡིད་དེ་ང་རྒྱལ་གྱི་ངོ་བོར་གནས། དེ་ལས་ཡིད་ལངས་ཏེ་གཞི་བེམ་སྟོང་ལ་སྣང་བ་མཆེད་རུང་གི་ནུས་པ་བཞག་ཅིང་གསལ་ཆ་བཏོན་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ངོ་བོར་གནས་ ༄༅། །པ་ཡིན། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནང་མདངས་ལས་ངོ་བོ་ལྔ་ཕྱི་རྩལ་དུ་ཤར་བ་ཡིན། དུག་ལྔའི་ངོ་བོ་མེ་ལྟ་བུ་ལས་ཉོན་མོངས་པའི་རྟོག་ཚོགས་མེ་སྟག་མཆེད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་གཞི་དང་ཡིད་མཉམ་པར་བརྡལ་བའི་སྟོང་གསལ་གྱི་ཆ་ལ་སྣང་བ་མཆེད་པའི་ཡུལ་གོ་མ་འགགས་པར་ཡོད་པ་ལས། ལས་རླུང་གཡོ་བའི་རྐྱེན་དང་རྒྱ་གཞི་འཆར་རུང་གི་ནུས་པ་ཅན་གཉིས་ཀ་རྒྱུ་རྐྱེན་དུས་འཛོམ་པ་ལས་གཞི་ལ་བརྟེན་ཅིང་གཞི་རང་ལས་མི་གཞན་པར་འབྲེལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་མཆེད་པ་སྟེ། གཟུགས་སྣང་མཆེད་པའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་བརྗོད་པའོ། །དེས་ན་སྣང་ཡུལ་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་ལ་ཡུལ་དང་། གཟུགས་སྣང་གཟའ་སྐར་ལྟ་བུ་ལ་གཟུང་བ་ཞེས་བྱའོ། དེ་ལས་འཛིན་པ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཕྲ་མོས་གཟུགས་དེ་ལ་མིང་བཏགས་དོན་བཟུང་དངོས་པོར་བལྟས་ཏེ་བདེ་སྡུག་བར་མ་གསུམ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཤར་བ་ལ་ནི་མིག་གི་འཛིན་པ་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་མཆེད་པའི་ཡུལ་གོ་མ་འགགས་པ་ལ་ཡུལ་དང་། སྒྲ་རུ་སྣང་བ་མཆེད་པ་ལ་གཟུང་བ་དང་། ཉེར་ལེན་ཡིད་ཤེས་ལ་འཛིན་པ་སེམས་ཞེས་བྱ་སྟེ གོང་ལྟར་རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་དྲི་རུ་སྣང་བ་མཆེད་པ་ལ་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། རོ་རུ་སྣང་བ་མཆེད་པ་ལ་ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། རེག་བྱའི་སྣང་བ མཆེད་པ་ལ་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་མིང་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་བརྗོད་པ་ལས་བུག་སྒོ་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་མ་ཡིན་པར་རྨི་ལམ་དང་བར་སྲིད་ཀྱི་སྐབས་སྟོན་ཏོ།།འགའ་ཞིག་གིས་སྣང་བ སེམས་སུ་འདོད་ཅིང་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་རྟོག་དང་རང་སེམས་དངོས་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་ཀྱང་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་རྣམས་སྣང་ཙམ་ཉིད་ནས་གནས་འགྱུར་ཏེ་སྐད ཅིག་སྔ་ཕྱིའི་རིམ་པས་འགགས་ནས་འགྲོ་བ་ལ། སེམས་ནི་དེ་དང་དེའི་ངོ་བོར་འཕོས་ཏེ་རང་ཉིད་སེམས་མེད་དུ་མ་སོང་བ་དེས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཚོགས་བརྒྱད་ཀྱི་སྣང་བ་ལུགས་སུ་འབྱུང་བས་འཁོར་བ་ཡོངས་སུ་མཆེད། ཡང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་བར་ལུགས་སུ་ལྡོག་པས་སྲིད་པའི་རྩེ་རུ་དུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་གཞི་རང་ལས་མི་གཞན་པར་གཞི་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པ་དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོར་གཟའ་དང་རྒྱུ་སྐར་གྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣ་ཚོགས་སྣང་ཡང་དོན་ལ་ཆུ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རང་ ༄༅། །སྣང་དུ་སྟོན་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་མན་ངག་གོ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་མི་སྣང་བར་ཡལ་ལོ། །ཡང་དུས་རེ་ཞིག་གི་ཚེ་རིག་འཛིན་ཆེན་པོ་ཧཱུཾ་ཆེན་ཀཱ་རའི་ཞལ་མཇལ བའི་ཚེ། བདག་གིས་སྣང་བའི་བཀོད་པ་འདི་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས་ཞེས་ཞུས་པས། བཀའ་སྩལ་པ། ཀྱེེ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་སྒོ་ལྔའི་རྣམ་ཤེས་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཅིར་ཡང་མཆེད་དུ་རུང་བ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྒྱུ་མའི་རྫས་སྔགས་ལྟ་བུ་གཉིས་དུས་འཛོམ་པ་ལས་སྣང་བའི་བཀོད་པ་སྒྱུ་འཕྲུལ་ལྟ་བུར་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། ཉེར་ལེན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་ལྟད་མོ་མཁན་ལྟ་བུའོ །དེས་ན་མཆོད་རྫས་དང་སྦྱིན་པའི་རྫས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མའི་རྫས་ལྟ་བུ་དང་སྦྱང་སྔགས་ཀྱིས་སྟོང་ཉིད་དུ་སྦྱངས་ནས་སྤེལ་སྔགས་ཀྱིས་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དབང་པོ་དྲུག་གི་ཡུལ་དུ་འདོད་ཡོན་གྱི་སྣང་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མཆེད་པར་བྱས་ཏེ། མཉེས་པར་བྱེད་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྒོ་དང་། ཡང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་ལ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་བུའི་སྣང་ཡུལ་བཀོད་དེ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའི་དམིགས་བསྒྱུར་གྱིས་བསྒྲལ་འདྲེན་སོགས་བྱེད་པས་སྒྱུ་མའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོར་དབང་བསྒྱུར་བའོ། །མཚོ་ལ་གཟའ་སྐར་ཇི་ལྟར་མང་ཡང་ཆུ ཉིད་ཀྱིས་ཆིངས་པ་དང་། སྣོད་བཅུད་ཇི་ལྟར་མང་ཡང་ནམ་མཁའ་གཅིག་གིས་ཆིངས་པ་དང་། འཁོར་འདས་ཀྱི་སྣང་བ་ཇི་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་ལ་གྲངས་མང་ཡང་སེམས་ཉིད་གཅིག་གིས་ཆིངས་པའི་ཚུལ་ལ་ལྟོས་ཤིག །སེམས་ཉིད་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱལ་བ་སྐྱོན་གྱིས་མ་གོས་པ། དཔེར་ན་སངས་རྒྱས་ནམ་མཁའ་གང་བ་ཞིག་ཡོད་སྲིད་ནའང་དེའི་ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཕན་བཏགས་པའི་ཡུལ་མེད་པས་ཕྱལ་བ་དང་།སེམས་ཅན་རང་རྒྱུད་པ་ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པ་ཙམ་ཡོད་སྲིད་ནའང་གནོད་པ་བྱེད་པའི་ཡུལ་མེད་པས་ཕྱལ་བའོ། །གཞིའི་ཆོས་སྐུ་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དེ་སྐྱེ་བའི་གནས་ཡུལ་བདག་པོ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་སྐྱེ་བའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ། འགག་པའི་དུས་དང་བདག་པོ་ལས་འདས་པས་འགག་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ། ཡོད་པ་དངོས་པོའི་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་བར་རྒྱལ་བའི་སྤྱན་གྱིས་ཀྱང་མི་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་རྟག་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ། མེད་པ་ཅང་མེད་དུ་མ་སོང་བར་འཁོར་འདས་ཀྱི་སྤྱི་གཞིར་གྱུར་པས་ཆད་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ འགྲོ་བའི་གནས་ཡུལ་བདག་པོ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པས་འགྲོ་བའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ། འོང་བའི་གནས་ཡུལ་བདག་པོ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ ༄༅། །འོང་བའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ། གཞི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོའི་ཀློང་དུ་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྒྱ་མཚོའི་ནང་གི་གཟའ་སྐར་ལྟར་མ་འདྲེས་སོ་སོར་ཤར་བའི་ཕྱིར་དོན་གཅིག་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ། འཁོར་འདས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་ཤར་ཡང་རྒྱ་མཚོའི་གཟའ་སྐར་རྒྱ་མཚོ་ལས་མི་གཞན་པ་ལྟར་གཞི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། སྤྲོས་པའི་མཐའ་བརྒྱད་པོ་གང་དུའང་མ་ལྷུང་བའི་ཕྱིར་ཕྱལ་བ་སྐྱོན་གྱིས་མ་གོས་པའོ། །ཡང་སྟེང་འོག་ཕྱོགས་མཚམས་བར་དང་དུས་ལས་འདས་པས་སྟོང་པ་དང་། ཡོངས་ལ་ཁྱབ་ཅིང་ཡོངས་སུ་བརྡལ་བས་སྟོང་པ་དང་།ཕྱི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་དངོས་མཚན་བདེན་གྲུབ་ཏུ་མ་མཆིས་པས་ཕྱི་སྟོང་པ་དང་།ནང་རང་སེམས་གཞི་རྩ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པས་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་བར་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་མི་ཕྱེད་པས་བརྡལ་ཁྱབ་ཆེན་པོ་དོར་བ་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། གཞིའི་ཆོས་སྐུ བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་བྱའི་མཚན་མ་དང་བྲལ་བ། དཔེའི་མཚུངས་ཟླ་ལས་འདས་པ། དོན་གྱིས་སྟོན་བྱའི་དངོས་པོས་སྟོང་པ་སྟེ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དུས་གསུམ་དུ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་དེ་ལ་ལུས་དང་ངག་གི་དགེ་སྦྱོར་ཙམ་གྱིས་འབྲས་བུ་ཡུལ་ཞིང་ཁམས་གཞན་དུ་འགྲོ་ཞིང་གྲོལ་བར་སེམས་ན་ཁྱབ་བརྡལ་ནམ་མཁའི་ཁོར་ཡུག་འགྲོ་འོང་གི་ཡུལ་དང་བདག་པོར་སེམས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་མགོ་འཁོར་ཞིང་བློ་རྨོངས་པར་གྱུར་ཏོ། །ལམ་གང་ཡིན་ན་རང་ཐོག་ཏུ་རང་ས་བཟུང་བ་ཉིད་དང་། རྟོགས་པ་གང་ལགས་ན་རང་ངོ་གནས་ལུགས་ཚུལ་བཞིན་ཤེས་པ་ཉིད་དང་།གྲོལ་བ་གང་ལགས་ན་རང་ངོར་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་ལས། གྲོལ་ས་དང་གྲོལ་ཡུལ་གཞན་དུ་འཛིན་ཅིང་འབད་རྩོལ་བྱེད་པ ནི་ཤིན་ཏུ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པས། དོན་དམ་པར་འབྲས་བུ་ལ་ཡིད་སྨོན་ཙམ་ཡང་འཆའ་བའི་གནས་མེད་པས་ན་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྨོན་པ་མེད་པའོ། །ཀྱེ་ཁྱེའུ་ཆུང་རིག་པའི་དབང་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་ལྟར་བཤད་པ་དང་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། བཤད་ཟིན་པ་དེ་དག་གི་ངང་ཚུལ་ལ་བརྟག་ཅིང་དཔྱོད་ལ་མྱོང་བ་གཏིང་ནས་ཐོན་ཅིང་ཤེས་རིག་རྒྱུད་བརྟན་པ་ཞིག་མཛོད་ལ་སྣོད་དང་ལྡན་པའི་སྐལ་ལྡན་རྣམས་ལ་སྟོན་ཅིག །རྩེ་གཅིག་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ལ་ངའི་དགོངས་རྒྱུད་འཕོས་ཏེ་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་གྲོལ་བ་འཐོབ་པར་གདོན་མི་ མ ༄༅། །ཟའོ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་མི་སྣང་བར་ཡལ་ལོ། །ཡང་འོད་གསལ་ཉམས་ཀྱི་སྣང་ངོར་འཇམ་དཔལ་སྨྲ་བའི་སེངྒེའི་ཞལ་མཇལ་བའི་ཚེ་བདག་གིས་འདི་སྐད་ཞུས། ཀྱེ་སྟོན་པ་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་ལགས སྣོད་བཅུད་ཀྱི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རང་སྣང་ལས་མི་གཞན་པའི་ངང་ཚུལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐག་ཆོད་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིང་དང་ཞིང་ཁམས་ཐ་དད་དུ་ཡོད་པ་རྣམས་ཡུལ་རང་རྒྱུད་པར་གྲུབ་དང་མ་གྲུབ་པའི་ཚུལ་བདག་ལ་བསྟན་དུ་གསོལ། ཅེས་ཞུས་པས་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ ཀྱེེ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཉོན་ཅིག །གཞིའི་ཆོས་སྐུ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོའི་ནང་མདངས་ལྷུན་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ལ་གཞི་བྱས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང་ལྷ་ཡབ་ཡུམ་གཞལ་ཡས་ཁང་དང་བཅས་པར་བསྟན་པ་རྣམས་གཞི་རང་ལ་རང་ཆས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་ཤེས་རབ་དང་། ཡུལ་གཞན་དུ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་ནི་ཐབས་སོ །གཞི་རང་ལ་ཡོན་ཏན་རྫོགས་པ་ནི་དོན་དམ་པ གཞན་དུ་ཡུལ་སྣོད་བཅུད་ཅན་ཡོད་པར་འཆད་པ་ཀུན་རྫོབ་བོ། །ཡང་གཞི་རང་གི་ལྷུན་གྲུབ་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རོལ་པ་ནི་ངེས་དོན་དང་། ཡུལ་གཞན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང་ལྷ་ཕོ་མོའི་མིང་སོགས་དངོས་པོ མཚན་མ་ཅན་དུ་འཆད་པ་ཐམས་ཅད་དྲང་དོན་ཡིན་ནོ། །འཁོར་བའི་སྒོར་བསྟུན་ནས་དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བསྟན་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་སྐུ་ལྔའི་ཆིངས་ཀྱིས་བཅིང་ཚུལ་ནི སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཞི་དབྱིངས་སྟོང་ཉིད་ཆེན་པོར་མ་བཅོས་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཆེན་པོ་ལ་ཆོས། ཁམས་དང་དབང་པོའི་བྱེ་བྲག་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལས་ལམ་གྱི་འཇུག་སྒོ་དང་ཉམས་ཀྱི་མྱོང་བ་དང་འབྲས་བུའི་ཐོབ་བྱ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པ་ལ་སྐུ་ཞེས་བྱའོ། །ལྷུན་གྲུབ་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རོལ་པ་ལོངས་སྤྱོད་དུ་རང་ཆས་སུ་རྫོགས་པ་ལ་ལོངས་སྐུ ངང་ལས་སྤྲུལ་པ་འགྱེད་སྙམ་གྱི་བློ་ཡིད་མ་གཡོས་ཤིང་། གཞི་རང་ལས་མི་གཞན་པའི་ཚུལ་དུ་སྟོན་པ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་། བཟོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་། སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་བེམ་པོ་སྤྲུལ་སྐུ་རྣམས་ངར་འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་ཆུ་སྣོད་ལྟ་བུ་དང་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོའི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནམ་མཁའི་གཟའ་སྐར་ལྟ་བུ་དུས་འཛོམ་པའི་ཚེ་རྟེན་འབྲེལ་སྤྲུལ་པ་རྣམ་བཞིར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ །དོན་ལ་སྣོད་བཅུད་སྐུ་གསུམ་གྱི་རོལ་པ་ལས་མ་འདས་པ་སྟེ། ངོ་བོ་སྟོང་པའི་ཆ་ལ་ཆོས་སྐུ རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་ཆ་ལ་ལོངས་སྐུ ༄༅། །སོ་སོར་སྣང་བའི་ཆ་ལ་སྤྲུལ་སྐུ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་གཞི་ཉིད་འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་ཅིང་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་པས་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་བསགས་ནས་སྤུངས་པ་ལྟ་བུ་ལ་སྐུ་ཞེས་བྱའོ། །དུས་གསུམ་འཕོ་བ་མེད་ཅིང་ངོ་བོ་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བས་མི་འགྱུར། གཞན་གང་གིས་རྨ་མི་འབྱུང་བས་མི་ཆོད་པ། རང་དང་གཞན་གྱིས་མི་ཤིགས་པ འཁོར་འདས་ཀྱི་སྤྱི་གཞིར་གནས་པས་བདེན་པ། བཟང་ངན་གྱི་བསླད་མི་འཇུག་པས་སྲ་བ། གཡོ་འགུལ་དང་བྲལ་བས་བརྟན་པ ཤེས་སྒྲིབ་ཕྲ་བ་ཡན་ཆད་འབིག་ནུས་པས་ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པ། ཡུལ་རྐྱེན་གང་གིས་མི་ཐུབ་པས་ཐམས་ཅད་དུ་མ་ཕམ་པའོ། དེ་ལྟར་དོན་དམ་མི་ཤིགས་པའི་རྡོ་རྗེའི་གནས ལུགས་ལས་དང་སྐལ་བར་ལྡན་པའི་སྐྱེས་བུ་མ་གཏོགས་སེམས་ཅན་གང་རུང་གིས་རྟོགས་མི་སྲིད་པ། རྟོགས་ནས་ཉམས་སུ་བླངས་པས་གདིང་མི་ཐོབ་མི་སྲིད་པ གདིང་ཐོབ་ཚེ་མི་གྲོལ་མི་སྲིད་པ། གྲོལ་ཚད་འཚང་མི་རྒྱ་མི་སྲིད་པས་ན་དམ་བཅའ་བཞི་དང་ལྡན་པའོ། །སྐུ་ལྔ་པོ་དེ་དག་གཞི་རང་ལ་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པ་དོན་དམ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་ཐ་དད་པར་འཆད་པ་ནི་ ཀུན་རྫོབ་ཐབས་ཀྱི་ལམ་ཞེས་བྱའོ། །འགྲོ་བ་རྣམས་རིགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་དང་བསྟུན་ཏེ་ལྷ་ལ་རིགས་བརྗོད་པའི་གཞི་ནི། གཞི་ཉིད་བག་ཆགས་ཀྱི་དྲི་མ་དབྱིངས་སུ་སངས་པས སངས། ཡེ་ཤེས་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་ངང་རྒྱས་པས་རྒྱས་ཞེས་བྱའོ། །མི་ཤིགས་པ་རྡོ་རྗེའི་ཆོས་བདུན་དང་ལྡན་པས་རྡོ་རྗེ། སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་སུ་གྱུར་པས་རིན་པོ་ཆེ སྐྱོན་དང་དྲི་མས་མ་གོས་པས་པདྨ། ཕྲིན་ལས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པས་ལས་ཀྱི་རིགས་སོ། །རིགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆིངས་དེས་བཅིངས་པའི་རང་རང་གི་ཁྱབ་པ་ལ་བརྗོད་པའོ། །མི་རྣམས་ཡུལ ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཡུལ་དང་བསྟུན་པའི་ཞིང་ཁམས་ལྔ་རུ་བསྟན་པ་ནི། གཞི་དབྱིངས་ཡོན་ཏན་ལྷུན་སྡུག་པའི་ཆ་ལ་སྟུག་པོ་བཀོད་པ། ཡུལ་རྐྱེན་བདག་པོས་མ་བསྐྱེད་པའི་དགའ་བ ཆེན་པོ་ལྡན་པས་མངོན་པར་དགའ་བ ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན་གྱི་དཔལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པས་དཔལ་ལྡན བདེ་སྟོང་ཟག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་