Tibetan
སྒྲུབ་ཅིང་ཉམས་གསོ་ཡང་། །རང་གཞན་བསོད་ནམས་ཆེད་དུ་བྱ། །༤༢མདོར་ན་འཁོར་སློབ་འབྲེལ་བར་བཅས། །དགེ་བའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ལ། །ཅི་འགྱུར་ཉིད་ཀྱིས་དམིགས་བཟུང་ནས། །རྣམ་ཐར་ཆོས་བཞིན་ཅི་འཁྱོངས་སྒྲུབས། །༤༣ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་ཀུན་གྱིས་བཀུར། །ཡོན་ཏན་མེད་པ་བརྙས་བྱའི་གཞི། །འབྱོར་ལྡན་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་བསྟོད། །དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས་ལ་དེ་ལྟ་མིན། །༤༤ལྗོན་ཤིང་འབྲས་བུས་འཚོ་བ་ཡི། །སྤྲེའུས་ལྗོན་པ་ཉིད་ལ་འཚེ། །བྱས་པ་མི་བཟོ་ངན་པའི་འཁོར། །ཕན་འདོགས་པ་ལ་གནོད་ཅིང་འཚེ། །༤༥ལུགས་གཉིས་ཀྱིས་ནི་མངོན་མཐོ་བའི། །གོ་འཕང་འཛིན་པ་དེ་དང་དེའི། །བཟང་པོའི་སྤྱོད་པས་འཚོ་འགྱུར་ན། །རང་དང་གཞན་ལ་ཕན་བདེར་བྱེད། །༤༦གང་ཞིག་ཆེན་པོར་སྙེམ་བཞིན་དུ། །ངན་པར་སྤྱོད་པ་ཤིན་ཏུ་སྨད། །གཡང་ས་ཆེ་ལས་ལྷུངས་པ་ན། །འཚོ་བར་གྱུར་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །༤༧གང་དུ་གཙོ་བོ་བསམ་པ་དང་། །སྦྱོར་བ་བཟང་པོར་སྤྱོད་པ་ན། །དེ་ལ་བརྟེན་པའི་འཁོར་ འབངས་ཀྱང་། །བཟང་པོའི་སྤྱོད་པས་བདེ་བར་འཚོ། །༤༨རྗེ་བོ་གདུག་སེམས་ངན་སྤྱོད་ཅན། །བརྟེན་པའི་འཁོར་ཡང་དུག་ཅན་གྱི། །མེ་ཏོག་མྱངས་པའི་སྦྲང་རྩི་བཞིན། །ཀུན་ཏུ་མ་རུངས་པ་ཉིད་བྱེད། །༤༩དེས་ན་ངན་སྤྱོད་ཕྲ་མོ་ཡང་། །དུག་ཅན་ཟས་བཞིན་སྤང་བ་དང་། །བཟང་པོའི་བགྱི་བ་འཆི་སོས་ཀྱི། །སྨན་བཞིན་བསྟེན་ལ་ནན་ཏན་བསླབ། །༥༠རྣམ་མང་སྐྱེ་བོ་ལུས་དབྱིབས་སོགས། །སྣ་ཚོགས་མཐོང་མོད་བསམ་པ་ནི། །ལྐོག་གྱུར་ཉིད་ཕྱིར་རྟོགས་པར་དཀའ། །དཔེར་ན་ཨ་མྲའི་འབྲས་བུ་བཞིན། །༥༡དང་པོར་ཚོད་མྱུལ་འདྲིས་པ་ན། །གླགས་ལྟ་གཡོ་སྒྱུའི་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱིས། །བསླུ་ཕྱིར་འདྲིས་པར་མི་བྱ་སྟེ། །ངན་པ་སྤྲིན་བཞིན་མི་བརྟན་གཡོ། །༥༢འོན་ཀྱང་ནམ་མཁའ་མཐའ་མེད་བཞིན། །སེམས་ཅན་ཁམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ། །དེ་བཞིན་བཟང་ངན་གང་ལ་ཡང་། །ཧ་ཅང་འཛིན་ཞེན་མི་བྱའོ། །༥༣གང་ཞིག་བསྟེན་ན་ཉེས་པའི་སྐྱོན། །སྤོང་ཞིང་ཡོན་ཏན་འཕེལ་འགྱུར་བའི། །གྲོགས་དག་དགེ་བའི་བཤེས་ཡིན་ཕྱིར། །བསྟེན་ཅིང་འདྲིས་པ་ཉིད་དུ་བྱ། །༥༤ཡ་རབས་བཟང་པོ་གུད་པ་དང་། །ལོག་པར་ལྟུང་བ་རྣམས་ལ་ཡང་། །ཕན་དང་བདེ་བའི་ལྷག་བསམ་གྱིས། །ཇི་ལྟར་འོས་བཞིན་བསྟི་སྟང་བྱ། །༥༥གཡོ་དང་སྒྱུ་ཡི་སྤྱོད་པ་ཡིས། །བཟང་པོའི་ཚུལ་ལས་ཉམས་བྱེད་པ། །ལས་དེ་ལས་ནི་ལྡོག་ནུས་སམ། །མིན་ནའང་རིང་དུ་སྤང་བ་གཅེས། །༥༦གང་དང་ཉེ་བ་དེ་ལ་ནི། །ཚེར་མ་བཞིན་དུ་འཛུག་བྱེད་པའི། །མ་བསྡམས་བྱིས་
Chinese
修持且精进，为自他积累福德。 42 总之，与眷属弟子保持联系，对于善的因和果，自己要明确目标，尽力如法修行。 43 具有功德者，人皆敬之；无有功德者，是受轻贱之基。 富有之人，人皆赞之；受恩惠者，则不然。 44 猴子依靠树木的果实为生，却反过来损害树木本身。 不懂感恩的恶劣之徒，反而恩将仇报。 45 如果以世间和佛法二者，执掌显赫的地位，以善良的行为生活，就能利益自己和他人。 46 那些自以为是，却行恶事的人，非常可耻。 从高崖坠落，还有什么生存的希望呢？ 47 无论在何处，如果首领的思想和行为都很善良，那么依靠他的眷属也能以善良的行为幸福地生活。 48 君主 যদি 恶毒，行为恶劣，那么依靠他的眷属，就像品尝了毒花的蜂蜜一样，处处都会变得恶劣。 49 因此，即使是微小的恶行，也要像避开毒食一样远离；对于善良的行为，要像对待起死回生的妙药一样，精进修习。 50 众生形体各异，千差万别，但内心却难以捉摸，因为它是隐蔽的。 就像芒果的果实一样。 51 最初试探着交往时，如果对方以伺机而动、虚伪狡诈的行为来欺骗，就不要与他深交，恶人像云一样，变化无常。 52 然而，就像天空无边无际一样，众生的心性也是如此。 同样，对于善恶，也不要过于执着。 53 依止那些能使自己远离过失，增长功德的益友，因为他们是善知识，所以要亲近并与之交往。 54 对于行为高尚的贤士和堕入邪道的人，也要以利益和安乐的善意，给予适当的对待。 55 那些以虚伪狡诈的行为，使人从善良的行为中堕落的人，能否从那种行为中回头呢？ 如果不能，最好还是远离他们。 56 那些像荆棘一样，与他亲近就会刺伤你的，没有约束的孩
English
Practice and cultivate diligently, to accumulate merit for oneself and others. 42 In short, maintain connections with retinue and disciples, regarding the causes and results of virtue, one should clearly set goals and strive to practice according to the Dharma as much as possible. 43 Those who possess qualities are respected by all; those without qualities are the basis for contempt. The wealthy are praised by all; those who receive kindness are not treated the same. 44 Monkeys live by the fruits of trees, yet they harm the trees themselves. Ungrateful and wicked people harm and injure those who benefit them. 45 If one holds a prominent position through both worldly and Dharma means, and lives with good conduct, one will benefit oneself and others. 46 Those who are arrogant and act wickedly are extremely despicable. If one falls from a high cliff, what hope is there for survival? 47 Wherever the leader's thoughts and actions are good, the retinue who rely on him will also live happily with good conduct. 48 If the lord is malicious and acts wickedly, the retinue who rely on him, like tasting honey from a poisonous flower, will become wicked in every way. 49 Therefore, even the slightest evil deed should be avoided like poisonous food; and good deeds should be practiced diligently like a life-saving medicine. 50 Beings have various forms and shapes, but their minds are difficult to understand because they are hidden. It is like the fruit of a mango. 51 When first trying to get acquainted, if the other person deceives with opportunistic and deceitful behavior, one should not become close to them, for wicked people are unstable and fickle like clouds. 52 However, just as the sky is boundless, so is the nature of sentient beings. Likewise, one should not be too attached to either good or bad. 53 One should rely on and associate with friends who can help one avoid faults and increase qualities, because they are virtuous friends. 54 Towards noble and virtuous people, as well as those who have fallen into wrong paths, one should treat them appropriately with the intention of benefiting and bringing happiness. 55 Those who, through deceitful and cunning behavior, cause others to fall from virtuous conduct, can they turn back from that behavior? If not, it is best to stay far away from them. 56 Those who, like thorns, prick you when you get close to them, unrestrained child
Tibetan
པའི་སྐྱེ་བོ་དག །སྤངས་པས་ལུས་སེམས་བདེ་བ་ཐོབ། །༥༧དར་དང་འབྱོར་པ་མི་རྟག་པས། །གུད་ཅིང་ཕོངས་པར་གྱུར་ན་ཡང་། །དམ་པའི་ངང་ཚུལ་མི་གཏོང་བ། །བཟང་པོའི་གསེར་བཞིན་གསལ་བ་མཆོག །༥༨དང་པོར་ཧ་ཅང་མཛའ་བ་ཡང་། །ཕྱིས་ནས་འཁོན་ཅིང་སྡང་བའི་རྒྱུ། །དེ་ཕྱིར་བར་མའི་བཏང་སྙོམས་ཀྱི། །བརྟུལ་ཞུགས་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཟབ། །༥༩འབྱོར་པའི་དུས་ན་ཀུན་ཀྱང་གཉེན། །རྒུད་ཚེ་གཉེན་གྱིས་སྤངས་པ་མང་། །དེ་ཕྱིར་བསོད་ནམས་བྱས་པ་ལ། །ཡི་རང་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པ་གཅེས། །༦༠མཛའ་ཞིང་འདུད་བྱེད་ཕལ་ཆེ་བ། །རང་དོན་ཡིན་གྱིས་མ་མགུ་ན། །གནོད་པར་འགྱུར་ཕྱིར་དུས་ངན་ གྱི། །གྲོགས་ལ་རེ་ལྟོས་བློ་མི་གཏད། །༦༡སྐྱེ་བོ་ཕལ་ཆེར་ཅལ་སྒྲོག་གི །རྗེས་འབྲང་ཕྱིར་ན་བསྟོད་སྨད་གཏམ། །བདེན་པའི་ཟུངས་དང་འབྲེལ་དཀའ་བས། །བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་པ་མཁས་པའི་ལུགས། །༦༢འཕྲལ་གྱི་བདེ་བས་ཡུན་གྱི་དཔལ། །འདོར་བ་ངན་པའི་སྐྱེ་བོ་སྟེ། །དགེ་བའི་སེམས་དང་སྤྱོད་པ་ལ། །ཞུམས་པ་མེད་དེ་བཟང་པོ་ཡིན། །༦༣དེ་ཕྱིར་བཟང་སེམས་འབའ་ཞིག་པས། །ཞིབ་མོར་དཔྱད་དེ་དགེ་བ་དང་། །བསྟུན་ནས་འཕྲལ་དུ་ཕན་པ་དང་། །ཡུན་དུ་བདེ་བར་ཅི་འགྱུར་སྒྲུབས། །༦༤སྡིག་པས་བསྒྲུབས་པའི་དགེ་བ་ཡང་། །དུག་དང་འདྲེས་པའི་ཟས་བཞིན་དུ། །སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་སྐྱེད་པའི་རྒྱུར། །མཐོང་ནས་སུ་ཞིག་དང་དུ་ལེན། །༦༥སྔར་འགྲས་བུ་བཞིན་འདུད་ན་ཡང་། །སྙིང་ནི་བསྲེ་བར་མི་བྱ་སྟེ། །སྦྲང་རྩིས་བསྐུས་པའི་དུག་བཞིན་དུ། །ནམ་ཞིག་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིིན། །༦༦ཧ་ཅང་རྩུབ་མོ་དགྲ་ལའང་མིན། །རང་ཉམས་བུས་ཀྱང་ལོན་མི་བྱ། །ནམ་ཞིག་ཕན་དང་གནོད་པའི་མཐའ། །མི་རྟོགས་ཞི་དུལ་དཀྱེལ་ཆེ་ཟབ། །༦༧ལུགས་ཀྱི་བྱ་བ་གང་ལ་ཡང་། །གྲོས་ཀྱིས་མཐའ་རྒྱ་མྱུལ་བ་ཟབ། །འགྲུབ་ན་ལེགས་མོད་མ་འགྲུབ་ཀྱང་། །རང་ལ་གྱོད་ཁ་ཆུང་བ་ཡིན། །༦༨རྒྱུད་ངན་ཐུབ་སྤྱོད་འཁོར་ལ་ཡང་། །མི་བྱ་འཛུམ་པའི་ངོ་དང་ནི། །སྙན་པའི་ཚིག་གིས་སྤྲོ་བསྲིངས་ནས། །ཐབས་ལ་མཁས་པས་བརྟེན་ཅིང་སྐྱོང་། །༦༩ལེགས་པར་བགྱིས་ལ་ཡི་རང་དང་། །ནོངས་ལ་སྨོད་ཅིང་འཆོས་པ་ཡང་། །སྐབས་སུ་འབབ་དང་འཚམས་པ་ཡིས། །གཞན་ཡིད་ཟུག་རྔུར་མེད་པར་བྱ། །༧༠ཚུལ་ངན་སྐྱེ་བོས་སྟེས་དབང་གིས། །རེ་ཞིག་ལེགས་པར་བྱས་ན་ཡང་། །ཧ་ཅང་གཟེངས་བསྟོད་མི་བྱ་སྟེ། །ཕྱིས་ནས་ངན་སྤྱོད་ཚོད་མི་དཔོགས། །༧༡བཟང་པོས་རེ་ཞིག་ནོངས་བགྱིས་ཀྱང་། །ཧ་ཅང་ཚར་གཅོད་མི་བྱ་སྟེ། །ཕྱིས་ནས་སོམ་ཉིས་ལེགས
Chinese
抛弃恶行之人，能获得身心安乐。57 财富和荣耀是无常的，即使变得贫穷困顿，也不要舍弃高尚的品格，像纯金一样闪耀才是最好的。58 起初非常亲密，后来却变成争吵和仇恨的根源。因此，保持中庸之道的行为最为深刻。59 富有时，所有人都像亲人；衰败时，亲人也多会离弃。因此，对于所做的善事，随喜和效仿最为重要。60 大多数亲近和恭敬你的人，都是为了自己的利益，不要因此而自满。因为可能会带来危害，所以不要在逆境中依赖朋友。61 大多数人只会鹦鹉学舌，追随他人，所以赞扬和批评之言，很难与真相相关联。因此，审视和辨别才是智者的行为。62 为了暂时的快乐而舍弃长远的利益，是恶人的行为。对于善良的心和行为，不懈怠才是善人。63 因此，要以纯粹的善心，仔细衡量，与善行相符，努力做到既能带来暂时的利益，又能带来长久的安乐。64 通过罪恶获得的善，就像混有毒药的食物一样，看到它会带来难以忍受的痛苦，谁会接受它呢？65 即使像以前的仇人一样恭敬你，也不要与他推心置腹。就像涂有蜂蜜的毒药一样，不知何时会变成祸害。66 即使是对敌人，也不要过于粗暴。不要让自己的过失被他人抓住。无论何时，都难以理解利益和损害的界限，保持平静、温和、宽容和深刻。67 无论做什么事情，都要通过商议来周密考虑。即使不成功，自己承担的责任也会较小。68 对于品行恶劣、行为粗暴的眷属，不要以笑脸相迎，也不要用甜言蜜语来取悦他们，要巧妙地运用方法来维系和管理。69 对于做得好的事情，要随喜赞叹；对于犯下的错误，要责备和纠正，也要根据具体情况，适时适度，不要让对方感到刺痛。70 行为不端的人，即使偶然做了一件好事，也不要过分夸奖，因为无法预测他以后会做出什么恶行。71 善良的人，即使偶尔犯了错误，也不要过分惩罚，因为以后可能会后悔。
English
Those who abandon evil deeds obtain happiness of body and mind. 57 Wealth and glory are impermanent, even if you become poor and destitute, do not abandon noble character, shining like pure gold is the best. 58 Initially very close, later becoming the cause of quarrels and hatred. Therefore, maintaining a middle ground is the most profound behavior. 59 When wealthy, everyone is like a relative; when declining, relatives often abandon you. Therefore, rejoicing in and emulating the good deeds you have done is most important. 60 Most of those who are close and respectful to you are for their own benefit, do not be complacent about this. Because it may bring harm, do not rely on friends in adversity. 61 Most people only parrot others, following others, so words of praise and criticism are difficult to relate to the truth. Therefore, examining and discerning is the behavior of the wise. 62 Abandoning long-term benefits for temporary pleasure is the behavior of the wicked. Being diligent in good heart and deeds is the good person. 63 Therefore, with a pure good heart, carefully measure, conform to good deeds, and strive to do what will bring both temporary benefit and lasting happiness. 64 The good obtained through sin is like food mixed with poison, seeing that it will bring unbearable pain, who would accept it? 65 Even if he bows to you like a former enemy, do not confide in him. Like poison coated with honey, you never know when it will turn into a disaster. 66 Do not be too harsh, even to enemies. Do not let your own faults be seized by others. At any time, it is difficult to understand the boundaries of benefit and harm, maintain calmness, gentleness, tolerance, and depth. 67 In whatever you do, carefully consider it through consultation. Even if it is not successful, the responsibility you bear will be less. 68 For relatives who are of bad character and behave rudely, do not greet them with a smiling face, nor please them with sweet words, but skillfully use methods to maintain and manage them. 69 For things done well, rejoice and praise; for mistakes made, rebuke and correct, also according to the specific situation, timely and appropriately, do not let the other party feel stung. 70 People of bad behavior, even if they accidentally do a good deed, do not overpraise them, because you cannot predict what evil deeds they will do in the future. 71 Good people, even if they occasionally make mistakes, do not over-punish them, because you may regret it later.