Tibetan
སྒྲ་མདོའི་ཟུར་ནས་རྙེད་པ་རྣམས་ལ་མདོའི་བྱིངས་ཞེས་ཟེར་རོ། །རང་བཞིན་གཉིས་པ་མིང་ནི། སྒྲ་པའི་ལུགས་འདིར་རྟགས་སུ་གྲགས་ཏེ་བྱིངས་དང་རྣམ་དབྱེ་བོར་བའི་དོན་དང་ལྡན་པ་ནི་རྟགས་སོ། །ཞེས་པས་བྱིངས་ལ་ཀྲྀར་྄རྐྱེན་བྱིན་ཞིང་རྣམ་དབྱེ་མ་བྱིན་པའི་བར་སྐབས་ཀྱི་སྒྲའི་ཡན་ལག་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་ཞིང་། དབྱེ་ན། ཕོ་མོ་མ་ནིང་གི་རྟགས་གསུམ་སོ་སོ་བ་དང་ཐུན་མོང་པ་སྟེ་མིང་གཞི་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྲིཀྵ་ལྟ་བུ་དབྱངས་ཀྱི་མཐའ་དང་། བིརྷུར་྄ལྟ་བུ་གསལ་བྱེད་ཀྱི་མཐའ་ཅན་གཉིས་སུ་འདུས་སོ། །གཉིས་པ་རྐྱེན་ནི། སྒྲའི་རང་བཞིན་གཉིས་མིང་ཚིག་བྱིངས་གསུམ་གང་རུང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྒྲའི་ཡན་ལག་ལ་རྐྱེན་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་བཤད་ལས། རྐྱེན་ལ་མཚན་ཉིད་རང་བཞིན་རྣམ་འགྱུར་དུ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྒྲ་ཡི་ཡན་ལག་ཡིན། །ཞེས་སོ། །ཀྲྀཏ་྄རྐྱེན་དང་ཨུ་ཎ་྄སོགས་བྱིངས་རྟགས་སུ་སྒྲུབ་པའི་རྐྱེན། ཏི་སོགས་བྱིངས་ཚིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་རྐྱེན། ཡིན་དང་ཨ་ཡི་མ་གཏོགས་པའི་པན་྄སོགས་བྱིངས་བྱིངས་སུ་སྒྲུབ་པའི་རྐྱེན། བུད་མེད་ལས་ཨ་ལས་ཨའོ། །ཞེས་སོགས་རྟགས་རྟགས་སུ་སྒྲུབ་པའི་རྐྱེན་ཏེ། མིང་ལས་རང་དང་འབྲེལ་བ་ཡི། །མིང་གཞན་སྒྲུབ་པ་དེ་ཕན་ཏེ། །ཞེས་མིང་མིང་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཕན་དང་། ཨཱ་ཡི་སོགས་རྟགས་བྱིངས་སུ་སྒྲུབ་པའི་རྐྱེན། སི་སོགས་རྟགས་ཚིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་རྐྱེན་དང་བདུན་ཡོད་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་སི་སོགས་དང་ཏི་སོགས་ནི་རྐྱེན་དང་། རྣམ་དབྱེའི་གཞི་མཐུན་ཏེ། སྔ་མས་མིང་ཚིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་དོན་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱི་མས་བྱིངས་ཚིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་དུས་དང་དོན་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་རྣམ་འགྱུར་ནི། དཔང་ལོས། རང་བཞིན་རྐྱེན་དང་འབྲེལ་བའམ། །ཡི་གེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་བ་ཡི། །བསྒྱུར་དང་དབྱེ་བ་རྣམ་འགྱུར་ཏེ། །ཞེས་པས། མིང་ལེ། ཀུན་བཤད། ཀྲྀར྄་རྣམས་སུ་བཤད་པའི་བསྒྱུར་བ་དང་དབྱི་བ་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་རྐྱེན་དང་འབྲེལ་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཡིན་ལ། མཚམས་སྦྱོར་ལས་བཤད་པའི་བསྒྱུར་དབྱི་རྣམས་ནི་ཡི་གེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་བའི་རྣམ་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་སྟོན་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱང་། ཨིནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། བི་ཤ་ལི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། ཤ་ཀོ་ཊ་ཡ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། སུ་མནྟ་བྷ་དྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། པ་རཉྫ་ལེ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། མ་ནུ་ཛེནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། ཞེས་པ་ཎི་པའི་འགྲེལ་བར་གྲགས་ལ། རྒྱ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་སྤྱི་ལ་གྲགས་པར། པ
Chinese
从声明的侧面找到的，被称为声明的词根。第二个自性是名称，在声明的体系中被称为词性，具有词根和变格分离的含义的是词性。因此，词根给予कृत्（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），但不给予变格，被认为是中间状态的语音成分。分类上，分为阳性、阴性和中性三种词性，各自不同或共同，被称为词基。如ब्रिष（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）这样的元音结尾，以及बिर्हुर्（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）这样的辅音结尾，都包含在这两种情况中。第二，后缀，是能够实现语音的第二自性，即名称、词语或词根这三者之一的语音成分，被称为后缀。如《总说》中所说：后缀的特征是自性转变，是实现语音的成分。कृत्（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）后缀和उण（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）等是实现词根词性的后缀。ति（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）等是实现词根词语的后缀。除了ཡིན་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）和ཨ་ཡི་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）之外的པན་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）等是实现词根词根的后缀。从女性词汇中，ཨ་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）变为ཨའོ་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）等是实现词性词性的后缀。从名称中产生与其相关的其他名称，这被称为ཕན་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），即实现名称名称的是ཕན་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）。ཨཱ་ཡི་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）等是实现词性词根的后缀。སི་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）等是实现词性词语的后缀，共有七种。其中，སི་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）等和ཏི་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）等是后缀和变格的基础相同，前者通过实现名称词语来区分意义，后者通过实现词根词语来区分时间和意义。第三，语变，如《量论》中所说：与自性后缀相关联，或者仅与字母相关联的，改变和区分是语变。因此，名称等，《总说》中कृत्（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）等中所说的改变和区分是与自性后缀相关的语变，而《连接》中所说的改变和区分是仅与字母相关的语变。这些的论典也有：इन्द्र व्याकरण（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），विशालि व्याकरण（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），शाकोटाय व्याकरण（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），पाणि व्याकरण（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），सुमन्तभद्र व्याकरण（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），परञ्जलि व्याकरण（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），मनुजेन्द्र व्याकरण（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），这些被认为是波你尼的注释，在汉藏学者中广为人知。
English
Those found from the side of the sound statement are called the root of the statement. The second nature is the name, which in this system of sound is known as gender, and that which has the meaning of separating the root and the case is gender. Therefore, कृत् (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) is given to the root, but not the case, and is recognized as a phonetic component in the intermediate state. In terms of classification, there are three genders: masculine, feminine, and neuter, which are distinct or common, and are called the base. Like ब्रिष (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) ending in a vowel, and बिर्हुर् (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) ending in a consonant, both are included in these two cases. Second, the suffix is the phonetic component that can realize the second nature of sound, namely name, word, or root, and is called a suffix. As stated in the 'General Explanation': The characteristic of a suffix is the transformation of nature, which is the component of realizing sound. कृत् (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) suffixes and उण (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) etc. are suffixes that realize the root gender. ति (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) etc. are suffixes that realize the root word. Except for यिन् (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) and अयि (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning), पन् (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) etc. are suffixes that realize the root root. From feminine words, अ (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) changes to अओ (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) etc. are suffixes that realize the gender gender. From a name, another name related to it is produced, which is called फन् (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning), that is, what realizes name name is फन् (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning). आयि (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) etc. are suffixes that realize the gender root. सि (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) etc. are suffixes that realize the gender word, there are seven in total. Among them, सि (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) etc. and ति (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) etc. have the same basis for suffixes and cases, the former distinguishes meaning by realizing name words, and the latter distinguishes time and meaning by realizing root words. Third, the phonetic change, as stated in the 'Treatise on Measurement': Associated with the nature suffix, or only associated with letters, change and distinction are phonetic changes. Therefore, names etc., the changes and distinctions mentioned in कृत् (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning) etc. in the 'General Explanation' are phonetic changes related to the nature suffix, while the changes and distinctions mentioned in 'Connection' are phonetic changes related only to letters. The texts that explain these are: इन्द्र व्याकरण (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning), विशालि व्याकरण (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning), शाकोटाय व्याकरण (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning), पाणि व्याकरण (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning), सुमन्तभद्र व्याकरण (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning), परञ्जलि व्याकरण (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning), मनुजेन्द्र व्याकरण (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal Chinese meaning), these are considered commentaries on Panini, and are widely known among Sino-Tibetan scholars.
Tibetan
་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། འཇམ་དཔལ་གྱི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། ཀ་ལཱ་པ་དང་། ཙནྡྲ་པ། དབྱངས་ཅན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་རྣམས་ལས་ཨིནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་མ་གཏོགས་བོད་དུ་འགྱུར་ཞིང་། ཁྱད་པར་ཀ་ཙན་྄གཉིས་ནི་གངས་ཅན་གྱི་རྨོངས་མུན་སེལ་བ་ལ་ཉི་ཟླ་ཟུང་འབྲེལ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྒྲ་རིག་པ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་ཁུངས་ལ་བཞི་ལས། དང་པོ་འཕགས་པས་གསུང་ཚུལ་ནི། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སོ་སོར་ཡང་དག་རིག་པ་བཞིའི་ནང་ནས་གསུམ་པ་ངེས་ཚིག་འཆད་པའི་དུས་དང་། རྔ་བོ་ཆེའི་མདོར། རང་བཞིན་རྐྱེན་རྣམ་འགྱུར་རྣམས་དང་། དེ་དག་གི་ཉེར་མཁོའི་མིང་དང་ཆ་ལག་ཀྱང་མཚོན་ཏེ་གསུངས་ཤིང་། བྱང་སེམས་འཕགས་པས་གསུངས་པ་ནི། དུས་འཁོར་འགྲེལ་ཆེན་ལས། འཇམ་དཔལ་གྱིས་རང་གི་ལུང་སྟོན་པ་ལས་བྲིས་པ་ཞེས་འཇམ་དཔལ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་བསྟན་པ་དང་། པ་ཎི་པ་དང་དབྱངས་ཅན་མ་གཉིས་ཀྱང་བྱང་འཕགས་ཀྱིས་གསུངས་པར་བགྲངས་ན་ལེགས་ཏེ། སྔ་མ་ནི་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་བྲམ་ཟེ་པཱ་ཎི་པ་ལ་གསུངས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་འཕགས་མ་དབྱངས་ཅན་མས་ཨ་ནུ་བྷཱུ་ཏི་ལ་དངོས་སུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལྷའི་ཡུལ་དུ་དར་ཚུལ་ནི། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་སརྦ་ཛྙཱ་ཞེས་པའི་སྒྲ་མཁན་མཁས་པ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། དེས་སྒྲའི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་བྱས་པ་ལྷའི་ཡུལ་དུ་དར་ཞེས་གྲགས། དེ་ལ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་བསླབ། དེས་སྒྲ་མཁན་ཕུར་བུ་ལ་བཤད་ནས། ཕུར་བུ་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཕུར་བུ་ང་རྒྱལ་ཆེ་བས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟེན་དཀའ་བ་ན། བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་ཆུ་བུམ་ལས་ཀུ་ཤའི་རྩེས་ཐིགས་པ་བླངས་ཏེ། སྒྲ་ཡི་བསྟན་བཅོས་རྒྱ་མཚོ་ཙམ། །ཁོ་བོས་ཤེས་པ་བུམ་གང་ཙམ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་པ་ཆུ་ཐིགས་ཙམ། །ཞེས་སྨྲས་པས་ཕུར་བུ་ཡིད་ཆད་དེ་སྒྲ་མི་སྟོན་༼པར་༽དམ་བཅས་ན། དབང་པོས། རང་གིས་ཇི་ཙམ་ཤེས་པ་སྟོན་ཅིག་ཅེས་བསྒོས་པས་རང་སྦྱོང་བའི་ཆེད་དུ་དུས་གཉན་བཞི་བསྲུངས་ནས་ལྷ་གཞན་ལ་བསྟན་པས་སྒྲ་མཁན་ནམ་ལྷའི་བླ་མ་ཞེས་གྲགས་སོ། །གསུམ་པ་རྒྱ་གར་དུ་དར་ཚུལ་ནི། པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་འཇིག་རྟེན་དུ་མ་ཕེབས་གོང་དུ་སྒྲ་སྦྱོར་དུམ་ཀ་བསགས་ནས་སྦྱོང་བ་ལས་གཅིག་ཏུ་བསྡེབས་པའི་བསྟན་བཅོས་མེད་པར་གྲགས། དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་པཱ་ཎིས་ས་སྟེང་གི་སྒྲ་མཁན་ཐམས་ཅད་ལ་རིག་པ་བསླབ། ཁྱད་པར་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་བསྒྲུབ་པས་གྲུབ་སྟེ། འཕགས་པས་ཡི་གེ་བསྡུ་བ་གསུངས་པ་ཙམ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་ཡོད་པའི་སྒྲའི་གནས་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ།
Chinese
波你文法，妙吉祥文法，迦拉巴和旃陀罗巴，以及语自在文法等之中，除了因陀罗文法之外，其余都翻译成了藏文。特别是迦旃两个文法，对于消除雪域的愚昧黑暗，就像日月结合一般。 如此这般，关于语音学如何产生的来源有四种说法。第一种是圣者所说的方式：导师佛陀在分别讲授四种正确知识中的第三种——词源学的时候，以及在《大鼓经》中，也象征性地讲述了自性、因缘、变异等，以及它们的必要名称和组成部分。菩萨圣者所说的方式是：在《时轮大疏》中，提到妙吉祥写了他自己的预言，从而阐述了妙吉祥文法。如果将波你尼和语自在女也算作圣者所说，那就更好了，因为前者是圣观世音菩萨对婆罗门波你尼所说，后者是圣语自在女对阿努布提亲自所说。第二种是在天界流传的方式：据说在三十三天中，出现了一位名叫萨瓦嘉（藏文：སརྦ་ཛྙཱ་，梵文天城体：सर्वज्ञ，梵文罗马拟音：sarvajña，汉语字面意思：一切智者）的语音学家，他创作了一部伟大的语音学论著，并在天界流传。帝释天向他学习，他又向语音学家普布传授，普布被任命为诸神的导师。当时，普布非常傲慢，诸神难以亲近他。于是，帝释天从水瓶中用吉祥草尖取出一滴水，说道：“语音学的论著如大海一般，我所知如一瓶水，你所知如一滴水。”普布因此灰心丧气，发誓不再传授语音学。帝释天命令道：“把你所知道的都说出来。”于是，他为了自我修行，守护了四个斋戒日，并向其他神灵传授，因此被称为语音学家或天神的上师。第三种是在印度流传的方式：据说在波你尼文法问世之前，语音学的组合都是零散积累和学习的，没有一部统一汇编的论著。后来，婆罗门波你尼向地上所有的语音学家学习知识。特别是，他通过修持圣观世音菩萨而获得了成就。仅仅是圣者讲述了文字的收集方法，他就掌握了三界中所有的语音学知识。
English
The Pāṇini grammar, the Mañjuśrī grammar, the Kalāpa and Cāndrapa, and the Sarasvati grammar, among others, were translated into Tibetan, except for the Indra grammar. In particular, the Kātantra and Cāndra grammars are like the union of the sun and moon in dispelling the darkness of ignorance in the snowy lands. Thus, there are four sources for how the science of grammar arose. The first is the way taught by the Āryas: The Teacher, the Buddha, when explaining the third of the four individually correct knowledges—etymology—and in the Drum of the Great Sound Sutra, also symbolically taught the nature, conditions, transformations, and the necessary names and components of these. The way taught by the Bodhisattva Āryas is: In the Great Commentary on the Kālacakra, it is mentioned that Mañjuśrī wrote his own prophecy, thus expounding the Mañjuśrī grammar. It would be better to count Pāṇini and Sarasvati as being taught by the Āryas, because the former was spoken by the Ārya Avalokiteśvara to the Brahmin Pāṇini, and the latter was directly spoken by the Ārya Sarasvati to Anubhūti. The second is the way it spread in the heavenly realms: It is said that in the Trayastriṃśa heaven, there arose a learned grammarian named Sarvajña (藏文：སརྦ་ཛྙཱ་，梵文天城体：सर्वज्ञ，梵文罗马拟音：sarvajña，汉语字面意思：All-knowing), who composed a great treatise on grammar, which became famous in the heavenly realms. Indra learned from him, and he taught the grammarian Pūrva, who was appointed as the teacher of the gods. At that time, Pūrva was very arrogant, making it difficult for the gods to approach him. So, Indra took a drop of water from a vase with the tip of a kuśa grass and said, "The treatise on grammar is like an ocean, what I know is like a vase of water, and what you know is like a drop of water." Pūrva became discouraged and vowed not to teach grammar. Indra commanded, "Tell me what you know." So, for the sake of self-cultivation, he observed the four fast days and taught other gods, and thus he was known as the grammarian or the teacher of the gods. The third is the way it spread in India: It is said that before the Pāṇini grammar appeared in the world, the combinations of grammar were accumulated and studied in fragments, without a unified and compiled treatise. Later, the Brahmin Pāṇini learned knowledge from all the grammarians on earth. In particular, he attained accomplishment through practicing the Ārya Avalokiteśvara. Merely by the Ārya speaking about the collection of letters, he comprehended all the aspects of grammar existing in the three realms.