Tibetan
༄༅། །འཆི་ཁ་བར་དོའི་གནད་དུམ་གསལ་འདེབས་བཞུགས་པ་ལགས་སོ༔ དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ༔ འཆི་ཁའི་བར་དོ་ལ་མི་གསལ་བ་གསལ་གདབ་པ་སྒེག་མོ་མེ་ལོང་ལྟ་བ་ལྟ་བུའི་གདམས་པ་ནི༔ ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་ལས༔ རྣལ་འབྱོར་འཆི་བའི་དུས་བྱུང་ན༔ ཕུང་པོ་སེང་གེའི་ཉལ་ལུགས་ཀྱིས༔ མིག་ནི་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་སུ་བལྟ༔ ཡིད་ཙམ་བར་སྣང་ལམ་དུ་བྱ༔ དབྱིངས་དང་རིག་པ་མི་འགྱུར་ན༔ མི་དེ་བར་དོ་མེད་པར་ནི༔ སངས་རྒྱས་ས་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད༔ བླ་མ་མཆེད་དང་རྡོ་རྗེ་སྤུན༔ གདམས་ངག་གསལ་ནི་འདེབས་སུ་གཞུག༔ ཅེས་པས་གསལ་གདབ་པ་ལ་དོན་ལྔ་སྟེ༔ གསལ་གདབ་པའི་ཡུལ་དང་གཅིག༔ དུས་དང་གཉིས༔ ཐབས་དང་གསུམ༔ ཉོན་མོངས་ཀྱི་རྩ་སྒོ་དགག༔ རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་སྒོ་ཕྱེ་ནས་རྩོལ་མེད་དུ་སངས་རྒྱ་བའི་གནད་དང་བཞི༔ དགོས་ཆེད་དང་ལྔའོ༔ དང་པོ་ཡུལ་ལ་གཉིས༔ ཡར་གྱི་ཟང་ཐལ་འཚམས་མེད་ལ༔ དབུགས་ཆད་པ་དང་སངས་རྒྱས་པ་དུས་མཉམ་པས་གསོལ་གདབ་མི་དགོས༔ མར་གྱི་ཟང་ཐལ་ལ་དབུགས་ཆད་པ་དང་དམྱལ་བར་སྐྱེ་བ་དུས་མཉམ་པས་གསལ་བཏབ་མ་བཏབ་མེད༔ གཉིས་པོ་དེ་མ་ཡིན་པའི་འཆི་ཁ་མ་རྣམས་ལ་གསལ་གདབ་བོ༔ གཉིས་པ་དུས་ལ་གཉིས༔ རླུང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཐིམ་པའི་དུས་དང་༔ བར་དོ་དང་པོ་འོད་གསལ་མ་བུ་འདྲེས་པའི་དུས་སུ་གདབ་བོ༔ གསུམ་པ་གདབ་པའི་གདམས་ངག་ཐབས་ལ་གཉིས་ཏེ༔ རང་གིས་གདབ་པ་དང་༔ གཞན་གྱིས་གདབ་པའོ༔ དང་པོར་རང་གིས་གདབ་པ་ནི༔ ནོར་རྫས་རྟེན་མཆོད་དཔེ་ཆ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པས་སྤང་དག་བྱ༔ ངུ་སྐད་དང་༔ ཟང་ཟིང་དང་༔ འཁོར་གཡོག་དང་༔ རང་གི་ལུས་ལ་ཡང་མ་ཆགས་པར་བྱ༔ དངོས་པོ་གང་ལ་ཡང་མི་ཞེན་པར་བློས་བཏང་༔ ཆགས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་རྩར་མི་བཞག་ཅི་ལ་ཡང་མ་ཆགས་པར་བྱ༔ མ་ཞེན་པར་བྱའོ༔ དེ་ནས་མཆོད་པ་རྣམ་ལྔ་བཤམ༔ རང་ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་གང་ཡིན་ནམ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོར་བསྒོམ༔ བླ་མ་སྤྱི་བོར་བསྒོམ༔ མོས་གུས་དྲག་པོ་བྱས་ལ༔ ངག་ཏུ་བླ་མ་རིན་པོ་ཆེ༔ བདག་གིས་བར་དོར་འོད་གསལ་ཟིན་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ༔ རང་ངོ་ཤེས་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ༔ སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ༔ ཅེས་བརྗོད༔ དེའི་ངང་ལ་རིག་པ་འཆི་རྒྱུ་མེད་པ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ངང་དུ་མ་བཅོས་མ་བསླད་པར་བཞག་ལ༔ ག་རེ་བར་དོ་དང་པོ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུན་མོང་དུ་འཆར་བའི་འོད་གསལ་སྟོང་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ༔ དབྱར་མ་སྟོན་གྱི་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་དང་བྲལ་བ་ལྟ་བུ༔ ཀ་དག་འོད་གསལ་མ་བུ་འདྲེས་པ་དེ་ངོས་ཟིན་པར་བྱ་སྙམ་དུ་གསལ་གདབ༔ བར་དོ་གཉིས་པ་ལྷུན་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེའི་སྣང་བ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་སྐུའི་འོད་གསལ༔ སྒྲ་འོད་ཟེར་གསུམ་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་རང་སྣང་ལ་རང་སྣང་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱ་སྙམ་དུ་གསལ་གདབ་བོ༔ རང་དྲན་པ་མི་གསལ་བའམ༔ གདམས་པ་འདི་མ་ཐོབ་པའམ༔ གལ་ཏེ་དྲན་པ་ཉམས་ནས་ཤི་ན་ཕྱི་དབུགས་ཆད་མ་ཐག་ཏུ༔ གཉིས་པ་གཞན་གྱིས་གསལ་གདབ་པ་ནི༔ བླ་མའམ་མཆེད་གྲོགས་ཀྱིས་གསལ་གདབ་བོ༔ དེ་ཡང་དྲན་པ་ཉམས་ན་གསོ་བའི་ཐབས་ནི༔ འདི་ལྟར་བྱས་ཏེ་ཚེ་འདས་དང་རང་གཉིས་ཀ་སྣ་སྤྲད་དེ༔ རང་གི་སྣ་བུག་གཡས་ནས་ཨོཾ་དཀར་པོ༔ གཡོན་ནས་ཨཱཿདམར་པོ༔ ཁ་ནས་ཧཱུཾ་སྔོན་པོ༔ ཕ་རོལ་གྱི་ཁ་སྣ་ལ་ཐིམ་པའི་དམིགས་པ་དང་༔ རླུང་འཕེན་པ་ལན་གསུམ་བྱ༔ དེ་ནས་ཕ་རོལ་པའི་རླུང་ཡི་གེ་དང་བཅས་པ་དང་༔ རང་གིས་འཕངས་པའི་རླུང་ཡི་གེ་དང་བཅས་པ་འདྲེས་པ་དེ་རང་གི་ཁ་དང་སྣ་རུ་ལན་གསུམ་ཚུར་ལ་རྡུབ་ཅིང་ནར་ནར་དྲངས་པས་ཕ་རོལ་པོའི་ལུས་ལ་དྲོད་ཡོད༔ མིག་རྩ་ཧྲིག་གིས་ཡོང་ངོ༔ དེ་བྱུང་བ་དང་གསལ་གདབ་པ་ནི༔ འོ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཚེ་འདིའི་སྣང་བ་མ་དག་པ་འདི་ལ་མ་ཆགས་ཤིག༔ མ་ཞེན་ཅིག༔ ཅེས་ལན་གསུམ་བརྗོད༔ དེ་ནས་སྙུག་མའམ༔ ཤོག་གུའི་སྦུ་གུ་སྐྱེས་པའི་གཡས༔ བུད་མེད་ཀྱི་གཡོན་གྱི་རྣ་བར་གཏད་ལ༔ འོ་ཁྱོད་རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནམ་མཁའ་ལ་ཐིམ་པའི་དུས་སུ༔ ཕྱི་ས་རྡོ་རི་བྲག་གི་རྣམ་པ་གང་ཡང་མེད་པར་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཐུན་མོང་དུ་འཆར་བའི་སྣང་བ་འོད་གསལ་སྟོང་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་དང་བྲལ་བ་ལྟ་བུ༔ སྟོང་པ་ལ་གསལ་བའི་ངར་དང་ལྡན་པ༔ སྟོང་ཞིང་བདག་མེད་པ་སྤྲོས་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ༔ འོད་གསལ་སྔ་ཕྱི་འདྲེས་པ་དེ༔ བར་དོ་དང་པོ་འོད་གསལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་པས་དེ་ངོས་ཟིན་པར་གྱིས་ཤིག༔ བརྟན་པ་ཐོབ་པར་གྱིས་ཤིག༔ བཙན་ས་ཟིན་པར་གྱིས་ཤིག༔ ཁྲེགས་ཆོད་མ་བུ་འཕྲད་པར་གྱིས་ཤིག༔ དེའི་རྗེས༔ ལྷུན་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་གསལ་ནམ་མཁའ་དངས་པ་ལ་ཉི་མ་ཤར་བའམ༔ འཇའ་ཤར་བ་ལྟ་བུར་འོད་མཐའ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཐོག་མའི་མགོན་པོ་འོད་མི་འགྱུར་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པ༔ ཕྱིའི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་མཐོང་བའམ༔ ཐང་བ་ཚྭ་ཅན་ལ་སྨིག་རྒྱུ་འགྱུ་བ་བཞིན་དུ༔ ཡེ་ཤེས་ལྔའི་མདངས་འོད་འདར་བ་དང་འཕྲིག་པ་དང་༔ འགུལ་བ་ཟེར་མཚོན་ཆའི་རྩེ་མོ་བཞིན་འཕྲོ་བའི་འོད་གསལ་བར་འཆར་རོ༔ དེ་རང་འོད་ཡིན་པས་རང་སྣང་
Chinese
༄༅། །临终中阴要点明示文。 顶礼吉祥金刚萨埵！对于临终中阴不清楚之处进行明示，犹如观看妩媚的镜子一般的诀窍是：如日月交合所说：瑜伽士临终时，身体呈狮子卧式，眼睛观望虚空界，意念安住于中阴道，若本性和觉性不改变，此人无疑证得佛地。上师道友金刚兄弟，请明示口诀。因此，明示有五个要点：明示的处所为一，时间为二，方法为三，关闭烦恼的根源之门，开启觉性智慧的根源之门，不费力气即可成佛的要点为四，必要为五。第一，处所有二：对于向上解脱，气息断绝和成佛同时，因此不需要祈请明示。对于向下解脱，气息断绝和堕入地狱同时，因此明示与不示没有差别。对于不是这二者的临终者，需要进行明示。第二，时间有二：气息融入于识的时候，以及第一个中阴光明母子相会的时候进行明示。第三，明示的口诀方法有两种：自己明示和他人明示。首先，自己明示：将财物、供品、佛像、经书等一切事物，以三轮清净的方式进行舍弃。不做哭喊，不做喧嚣，不顾及眷属，也不要执着于自己的身体。对于任何事物都不要贪恋，要放下。因为是贪恋之因，所以不要留在身边，对于任何事物都不要执着。不要贪恋。之后，陈设五种供品，自己观想为本尊，或者观想为大悲观世音菩萨，头顶观想上师，以强烈的虔诚心，口中念诵：上师仁波切，请加持我于中阴获得光明，请加持我认识自性，请加持我获得佛果。在此状态中，将觉性安住于无有死亡的虚空般的境界中，不做作，不改变。无论如何，第一个中阴，对于一切众生共同显现的光明空性法身，如同夏末秋初的晴空一般，
English
༄༅། ། Instructions on Clarifying Key Points of the Dying and Bardo State. Homage to glorious Vajrasattva! The instruction on clarifying what is unclear in the dying bardo, like looking into a charming mirror, is as follows: From the Union of Sun and Moon: When a yogi is about to die, the body should be in the lion posture, the eyes should gaze into the expanse of the sky, and the mind should be directed towards the bardo path. If the essence and awareness do not change, that person will undoubtedly attain Buddhahood. Lama, Dharma brothers, and Vajra siblings, please clarify the instructions. Therefore, clarification has five points: the object of clarification is one, the time is two, the method is three, blocking the root of afflictions, opening the root of awareness and wisdom, the key to effortlessly attaining Buddhahood is four, and the necessity is five. First, there are two objects: For those who attain liberation upwards, the cessation of breath and the attainment of Buddhahood occur simultaneously, so there is no need for supplication or clarification. For those who attain liberation downwards, the cessation of breath and rebirth in hell occur simultaneously, so clarification or non-clarification makes no difference. For those dying who are not in these two categories, clarification is necessary. Second, there are two times: the time when the breath dissolves into consciousness, and the time when the first bardo of clear light, mother and child, meet. Third, there are two methods of clarification: self-clarification and other-clarification. First, self-clarification: relinquish all possessions, offerings, statues, scriptures, and objects with the purity of the three circles. Do not cry, do not make noise, do not care about attendants, and do not be attached to your own body. Do not be attached to anything, let go. Because it is the cause of attachment, do not keep it close, do not be attached to anything. Do not be attached. Then, arrange the five offerings, visualize yourself as your chosen deity, or visualize as Great Compassionate Avalokiteśvara, visualize the lama on the crown of your head, with strong devotion, recite: Lama Rinpoche, please bless me to realize the clear light in the bardo, please bless me to recognize my own nature, please bless me to attain Buddhahood. In this state, rest the awareness in the unborn, sky-like state, without fabrication or alteration. In any case, the first bardo, the clear light emptiness Dharmakaya that appears to all sentient beings in common, is like the clear sky of late summer and early autumn,
Chinese
如是。（祈愿）认识到原始清净光明母子交融之境。第二个中阴，任运自成珍宝之显现，圆满受用身之光明，声光芒三者，祈愿认识到是自身显现之身与智慧的显现。若自身忆念不清晰，或未获得此诀窍，若因忆念减弱而亡，在外气断绝后，第二，由他人进行提醒：由上师或道友进行提醒。其中，忆念减弱时恢复之方法为：如此行持，将亡者与自己二者鼻孔相连，从自己右鼻孔出白色嗡（藏文：ཨོཾ，梵文天城体：ओ，梵文罗马拟音：oṃ，汉语字面意思：嗡），左鼻孔出红色阿（藏文：ཨཱཿ，梵文天城体：आ，梵文罗马拟音：āḥ，汉语字面意思：阿），口出蓝色吽（藏文：ཧཱུཾ，梵文天城体：हु，梵文罗马拟音：hūṃ，汉语字面意思：吽），观想融入对方之口鼻，吹气三次。之后，将对方带有字之气息，与自己所吹带有字之气息相混合，从自己口鼻吸入三次，缓缓拉长，如此亡者身体会有暖意，眼珠会转动。出现此状后，进行提醒：哦，善男子，不要执着于此生不清净之显现，不要贪恋。如此说三次。之后，将芦苇或纸卷之管子，置于男性右耳，女性左耳，哦，当你的自识融入虚空之时，外在土地、石头、山、岩等景象皆无，于众生共同显现之景象，光明空性法身，如虚空无云般，空性具明亮之力量，空性无我，远离一切戏论边，前后光明交融，此乃第一个中阴光明法身，务必认识它，务必获得稳固，务必占据要地，务必使顿超母子相会。其后，任运自成珍宝之光明，如晴空旭日，或彩虹升起般，无边光芒之境，原始怙主不变光，智慧之光与虚空同等，如见外在之大海，或如盐碱地中海市蜃楼般，五种智慧之光芒闪烁摇曳，如兵器尖端般放射光明。此乃自光，故为自显。
English
Thus. (Pray) to recognize the state of the primordial pure light, the union of mother and child. The second bardo, the appearance of spontaneously accomplished preciousness, the clear light of the enjoyment body. May we recognize the three: sound, light, and rays, as the appearance of body and wisdom, as self-appearance in self-appearance. If one's own memory is unclear, or if one has not received this instruction, if one dies due to weakened memory, immediately after the external breath ceases, secondly, the reminder is given by others: by the lama or Dharma friends. Among these, the method to restore weakened memory is: act in this way, connecting the nostrils of both the deceased and oneself. From one's own right nostril, exhale white Om (藏文：ཨོཾ，梵文天城体：ओ，梵文罗马拟音：oṃ，汉语字面意思：嗡), from the left nostril, exhale red Ah (藏文：ཨཱཿ，梵文天城体：आ，梵文罗马拟音：āḥ，汉语字面意思：阿), from the mouth, exhale blue Hum (藏文：ཧཱུཾ，梵文天城体：हु，梵文罗马拟音：hūṃ，汉语字面意思：吽), visualizing them dissolving into the other person's mouth and nose, and blow the breath three times. Then, mix the other person's breath with the syllables, and one's own breath with the syllables, and inhale them three times from one's own mouth and nose, slowly and gradually, so that the deceased's body will have warmth, and the eyeballs will move. When this happens, give the reminder: O son/daughter of noble family, do not be attached to the impure appearances of this life, do not cling to them. Say this three times. Then, place a reed or paper tube into the right ear of a male, and the left ear of a female. O, when your own consciousness dissolves into space, when there are no appearances of external earth, stone, mountains, or rocks, the appearance that arises commonly to all sentient beings, the clear light emptiness Dharmakaya, like the sky without clouds, emptiness possessing the power of clarity, emptiness without self, free from all extremes of elaboration, the mingling of the clear light of before and after, this is the first bardo, the clear light Dharmakaya, be sure to recognize it, be sure to gain stability, be sure to seize the stronghold, be sure to unite Trekchö mother and child. After that, the clear light of spontaneously accomplished preciousness, like the sun rising in the clear sky, or a rainbow arising, a realm of limitless light, the primordial protector, the unchanging light, the light of wisdom equal to the extent of space, like seeing the great outer ocean, or like a mirage shimmering in a salty plain, the radiance of the five wisdoms shimmers and flickers, and the clear light appears, moving and radiating like the tip of a weapon. This is self-light, therefore it is self-appearance.