Tibetan
་མ་ཡང་གཞན་མ་ལགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཉིད་ཀྱང་སྒྱུ་མ། སྒྱུ་མ་ཉིད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཅི་སྒྱུ་མ་ལ་སྐྱེ་བའམ། འགག་པ་ཡོད་དམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སྒྱུ་མ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའམ། རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡོད་དམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། གང་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགག་པ་མེད་པ་དང༌། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པ་དེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སློབ་པར་འགྱུར་རམ། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སློབ་པར་འགྱུར་རམ། ཚད་མེད་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སློབ་པར་འགྱུར་རམ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དང༌། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང༌། སྟོབས་བཅུ་དང༌། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ལ་སློབ་པར་འགྱུར་རམ། ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ཉིད་དང༌། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བར་འདུ་ཤེས་པ་དང༌། ཀུན་ཤེས་པ་དང༌། གདགས་པ་དང༌། ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འདུ་ཤེས་པ་དང༌། ཀུན་ཤེས་པ་དང༌། གདགས་པ་དང༌། ཐ་སྙད་ཙམ་གྱིས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་སྐྱེ་བའམ། འགག་པའམ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའམ། རྣམ་པར་བྱང་བ་དམིགས་པར་འགྱུར་རམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། གང་ལ་འདུ་ཤེས་མེད་ཅིང་ཀུན་ཤེས་པ་མེད་པ་དང༌། གདགས་པ་མེད་པ་དང༌། ཐ་སྙད་མེད་པ་དང༌། མིང་མེད་པ་དང༌། མིང་དུ་གདགས་པ་མེད་པ་དང༌། ལུས་མེད་པ་དང༌། ལུས
Chinese
也不是其他的， 菩提自身也是幻化，幻化自身也是菩提。世尊开示说：善现，你怎么想？幻化有生或灭吗？回答说：世尊，没有。世尊开示说：善现，你怎么想？幻化有染污或清净吗？回答说：世尊，没有。世尊开示说：善现，你怎么想？对于没有生也没有灭，没有染污也没有清净的，会修学般若波罗蜜多吗？会修学禅定波罗蜜多、精进波罗蜜多、安忍波罗蜜多、持戒波罗蜜多、布施波罗蜜多吗？会修学无量、禅定、无色界的等持吗？会修学三十七菩提分法、神通、十力、四无畏、各别正智、不共佛法吗？会成为一切智智吗？会获得道相智和一切相智吗？回答说：世尊，不会。世尊开示说：善现，你怎么想？对于这五取蕴，会认为、会完全了解、会安立、会说是菩萨吗？回答说：世尊，不是这样的。世尊开示说：善现，你怎么想？仅仅通过认为、完全了解、安立、说法，这五取蕴会有生、灭、染污或清净可以观察到吗？回答说：世尊，不会。世尊开示说：善现，你怎么想？对于没有认为也没有完全了解，没有安立也没有说法，没有名字也没有名字的安立，没有身体也没有身
English
It is not something else either. Enlightenment itself is also an illusion, and illusion itself is also enlightenment. The Blessed One said: Subhuti, what do you think? Does illusion have arising or ceasing? He replied: Blessed One, it does not. The Blessed One said: Subhuti, what do you think? Does illusion have defilement or purification? He replied: Blessed One, it does not. The Blessed One said: Subhuti, what do you think? For that which has no arising and no ceasing, no defilement and no purification, will one train in the Perfection of Wisdom? Will one train in the Perfection of Meditation, the Perfection of Diligence, the Perfection of Patience, the Perfection of Discipline, and the Perfection of Generosity? Will one train in the immeasurable, the meditations, and the formless absorptions? Will one train in the thirty-seven factors of enlightenment, the superknowledges, the ten powers, the four fearlessnesses, the individual correct knowledges, and the unshared qualities of the Buddhas? Will one become all-knowing? Will one obtain the knowledge of the aspects of the path and the all-knowingness? He replied: Blessed One, one will not. The Blessed One said: Subhuti, what do you think? With regard to these five aggregates of grasping, would one perceive, fully know, establish, or say that they are called Bodhisattvas? He replied: Blessed One, it is not like that. The Blessed One said: Subhuti, what do you think? Just by perceiving, fully knowing, establishing, and saying, can the five aggregates of grasping be observed to have arising, ceasing, defilement, or purification? He replied: Blessed One, it cannot. The Blessed One said: Subhuti, what do you think? For that which has no perception and no full knowledge, no establishment and no saying, no name and no establishment of a name, no body and no bod
Tibetan
་ཀྱི་ལས་མེད་པ་དང༌། དག་མེད་པ་དང༌། ངག་གི་ལས་མེད་པ་དང༌། ཡིད་མེད་པ་དང༌། ཡིད་ཀྱི་ལས་མེད་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང༌། འགག་པ་མེད་པ་དང༌། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང༌། རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པ་དེ། ཅི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ཤིང༌། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ཤིང༌། མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་ལགས་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སློབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུས་བསླབས་པ་ལྟར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསླབ་པར་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ཉིད་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུར་རིག་པར་བགྱི་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཅི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ཤིང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་རྣམས་ནི་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའོ། །རྨི་ལམ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལགས་ཏེ། དམིགས་སུ་མ་མཆིས་ སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སྒྲ་བརྙན་ལྟ་བུ་དང༌། མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་དང༌། སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་དང༌། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ཤིང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་རྨི་ལམ་ནི་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། སྒྲ་བརྙན་ནི་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཡོར་དང༌། སྤྲུལ་པ་ད
Chinese
没有身体的业，没有清净，没有语言的业，没有心，没有心的业，没有生，没有灭，没有完全的烦恼，没有完全的清净。如果学习般若波罗蜜多，会成为一切智智，或者获得一切智智吗？回答：世尊，不会的。世尊说：饶益，如是菩萨摩诃萨学习般若波罗蜜多，以不执著的方式，必定会成为一切智智。回答：世尊，如果那样，学习般若波罗蜜多的菩萨摩诃萨，应该像幻化的人一样学习无上正等觉。为什么呢？世尊，应该认知到这本身就是幻化的人，即是说，取蕴五者。世尊说：饶益，你怎么想？这五蕴学习般若波罗蜜多，会成为一切智智吗？回答：世尊，不会的。为什么呢？世尊，这样取蕴五者是没有实体的自性。同样，五蕴就像梦一样。梦也是没有实体的自性，因为没有对境。同样，五蕴以没有实体的自性而没有对境。世尊说：饶益，你怎么想？像回声一样，像阳焰一样，像幻化一样，像影像一样的五蕴，学习般若波罗蜜多，会成为一切智智吗？回答：世尊，不会的。为什么呢？世尊，这样梦是没有实体的自性，回声是没有实体的自性。同样，阳焰和幻化
English
without the karma of body, without purity, without the karma of speech, without mind, without the karma of mind, without birth, without cessation, without complete affliction, and without complete purification. If one trains in the Perfection of Wisdom, will one become all-knowingness, or will one attain all-knowingness? Answer: Blessed One, that will not happen. The Blessed One said: Rabjor, thus, a Bodhisattva Mahasattva, training in the Perfection of Wisdom, will definitely become all-knowingness in a non-clinging manner. Answer: Blessed One, if that is so, a Bodhisattva Mahasattva who studies the Perfection of Wisdom should study Unsurpassed Perfect Enlightenment as if studying with a magical person. Why is that? Blessed One, one should recognize this itself as a magical person, that is, the five aggregates of appropriation. The Blessed One said: Rabjor, what do you think? Will these five aggregates become all-knowingness by training in the Perfection of Wisdom? Answer: Blessed One, that will not happen. Why is that? Blessed One, thus, these five aggregates of appropriation are of the nature of non-entity. Similarly, the five aggregates are like a dream. A dream is also of the nature of non-entity, because there is no object. Similarly, the five aggregates are without object because of the nature of non-entity. The Blessed One said: Rabjor, what do you think? Will the five aggregates, like an echo, like a mirage, like an illusion, like an image, become all-knowingness by training in the Perfection of Wisdom? Answer: Blessed One, that will not happen. Why is that? Blessed One, thus, a dream is of the nature of non-entity, an echo is of the nature of non-entity. Similarly, a mirage and an illusion
Tibetan
ང༌། གཟུགས་བརྙན་ནི་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དམིགས་སུ་མ་མཆིས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ན་དམིགས་སུ་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་གཟུགས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །ཚོར་བ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །འདུ་ཤེས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དབང་པོ་བྲུག་དང་ཕུང་པོ་ལྔའོ། །དེ་དག་ཀྱང་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་དམིགས་སོ། །ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་དམིགས་པ་ནས། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་གྱིས་མི་དམིགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་དེ་སྐད་དུ་བཤད་པ་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་ཞིག་མི་ཞུམ། ཀུན་ཏུ་མི་ཞུམ། འགྱོད་པར་མི་འགྱུར། མི་དངང༌། ཀུན་ཏུ་མི་སྐྲག །ཀུན་ཏུ་སྐྲག་པས་ཟིན་པར་མི་འགྱུར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར། ལམ་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགུ་པ་མི་སློབ་པའི་ལམ་དུ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྟེ་འཛིན་རྟོག་གཉིས་པའོ། ། འཛིན་པའི་རྟོག་པ་གཉིས་པ། ཆོས་མཆོག་ཏུ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དགུ།
Chinese
啊！影像乃是无实物的自性，不可得。同样，这五蕴以无实物的自性故，不可得。世尊，如此，色如幻术。受如幻术。想如幻术。诸行如幻术。识如幻术。任何的识，也是六根和五蕴。它们也以内空性不可得。以外空性不可得，乃至无实物之自性空性之间不可得。世尊，如果如是宣说，任何菩萨摩诃萨不沮丧，完全不沮丧，不后悔，不害怕，完全不恐惧，完全不被恐惧所控制，世尊，那他必定会生起一切智智，必定会生起道智智，应当了知他将证得一切相智。这是第九个被安立于无学道上的分别念，即二取分别。二取分别。属于殊胜法的九种分别念。
English
Ah! An image is of the nature of non-existence, and is unattainable. Similarly, these five aggregates are unattainable because of their nature of non-existence. O Blessed One, thus form is like an illusion. Feeling is like an illusion. Perception is like an illusion. Formations are like an illusion. Consciousness is like an illusion. Whatever consciousness is, that is also the six sense faculties and the five aggregates. They are also unattainable by inner emptiness. From unattainable by outer emptiness, up to unattainable by the emptiness of the nature of non-existence. O Blessed One, if it is said thus, any Bodhisattva Mahasattva who does not despair, does not utterly despair, does not regret, does not fear, does not utterly fear, does not become utterly seized by fear, O Blessed One, then he will surely arise in all-knowingness, he will surely arise in the knowledge of the path, it should be known that he will attain all-aspect knowledge. This is the ninth conceptualization established on the path of no more learning, which is the second grasping conceptualization. Second grasping conceptualization. Nine conceptualizations belonging to the supreme Dharma.