Tibetan
ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་འབྱུང་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་ལམ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པའི་བདེན་པ་ངེས་པའི་མདོར་བསྡུས་ཆེན་པོ། ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་འབྱུང་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་ལམ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པའི་བདེན་པ་ངེས་པའི་མདོར་བསྡུས་ཆེན་པོ། དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་ཞིག་ཆེན་པོའི་མི་རྣམས་སྨིན་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་མང་ལ་ནི་འཛིན་པ་འདི་མཛད་ཅིང་། །སྲིད་པའི་འཆིང་ལས་ངེས་པར་གྲོལ་ཡང་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་ལམ་གྱི་སླད་དུ་སྲིད་པ་སྟེ། །སྣ་ཚོགས་སྐྱེས་རབས་ཕྲེང་བ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་སེམས་ཅན་དོན་གཉེར་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་གྱུར་པ། །དང་པོའི་སངས་རྒྱས་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་ལྡན་སྤྱོད་པ་དག་སྟེ་སྐྱོབ་པ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཤཱཀྱ་སེང་གེ་དེ་བཞིན་གཤེགས། །དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ། །བཏུང་དེ་པདྨ་དཀར་པོ་དཔལ། །འཇམ་དཔལ་གྱིས་ནི་བསྐུལ་གྱུར་ཞིང་། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་ལུང་བསྟན་པ། །འགྲོ་ལ་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན། །འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་བདག་གིས་ནི། །ནང་གི་ལེའུའི་འགྲེལ་བཤད་བྲི། །འདིར་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཁང་པའི་ཤར་སྒོའི་མཐར་དཔལ་ལྡན་རིན་པོ་ཆེའི་ཁང་བཟངས་ཆེན་པོ་རིན་པོ་ཆེའི་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་པ། ཉི་མའི་ཤིང་རྟས་གསོལ་བ་བཏབ་པར་གྱུར་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། མིའི་དབང་པོ་གྲགས་པས་ནང་གི་ལེའུ་བསྟན་པའི་དོན་དུ་མཆོག་གི་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་ཟླ་བ་བཟང་པོས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོ་གསུངས་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་ཤེས་སྣ་ཚོགས་ཚད་ནི་གང་དག་རྒྱལ་བ་སྐྱེད་མཛད་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱང་བདག་གིས་ཏེ། །སླར་ཡང་བདག་ནི་ཉན་པར་འཚལ་ལོ་སྲིད་པ་གསུམ་པོ་མཐའ་དག་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་ཇི་ལྟར་ལགས། །ཟླ་བ་བཟང་པོའི་ཚིག་དག་གསན་ནས་བདེ་བར་གཤེགས་པས་ལེགས་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ནས་རབ་གསུངས་པ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཐར་པའི་སླད་དུ་མཆོག་གི་ཐུགས་རྗེས་སྣ་ཚོགས་ཚད་རྣམས་དག་ཀྱང་ལུས་ལའོ། །འདིར་ནང་གི་ལེའུ་ལ་མི་ཤེས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་གསོལ་བ་འདེབས་པ་པོ་དང་སྟོན་པ་པོ་བསྡུས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཡང་དག་པར་སྡུད་པར་མཛད་པ་པོ་འཇམ་དཔལ་གྱིས་བསྡུས་པའི་རྒྱུད་ལས་བསྟན་པ་ནི་བདག་གིས་དགྲོལ་བར་བྱའོ། །འདིར་ ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་སྣ་ཚོགས་ཚད་ནི་མི་ཤེས་ཏེ་རྒྱལ་བ་སྐྱེད་མཛད་ཅེས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་རྣམ
Chinese
身語意生起和痛苦以及道和集起和滅諦的真實要義大綱。 身語意生起和痛苦以及道和集起和滅諦的真實要義大綱。 頂禮吉祥時輪！為了使偉大的人們成熟，您造了這部廣大的論著；雖然您已從有之束縛中解脫，但為了眾生的道路，您仍然存在於世；具有各種生世傳記功德，並被尋求利益的眾生所見；最初的佛陀具有神通和大行，向那位救護者頂禮！釋迦獅子如來，吉祥金剛薩埵，飲用那白蓮之吉祥，由妙吉祥所勸請，善逝所授記，具有對眾生的慈悲心，我將撰寫世間怙主內篇的釋論。此處，在吉祥時輪壇城的房屋東門邊，吉祥珍寶大殿中，坐在珍寶獅子座上，被太陽馬車祈請，是薄伽梵妙吉祥的化身，人王稱揚為了闡述內篇的意義，從至高無上的最初佛陀那裡，月賢向薄伽梵釋迦牟尼佛祈請，宣說了第一個偈頌，如下：無知種種量，凡是勝者您所開示的，我也要；再次我將聆聽，三有的一切如何在身體的中央？聽聞月賢的這些話語後，善逝給予了「好」的讚許，並極為宣說：為了眾生從輪迴中解脫，以至高的慈悲，種種量都在身體中。此處，在內篇中，以「無知」等詞句，祈請者和宣說者被包含在內，由妙吉祥匯集偈頌，我將闡釋從匯集的續部中所開示的內容。此處，身體的中央有種種量是無知的，所謂「勝者生起者」指的是金剛薩埵釋迦牟尼佛無垢的蘊聚。
English
A great summary of the true essence of the arising of body, speech, and mind, suffering, the path, the origin, and cessation. A great summary of the true essence of the arising of body, speech, and mind, suffering, the path, the origin, and cessation. Homage to glorious Kalachakra! You created this vast treatise to mature the great ones; although you are liberated from the bonds of existence, you remain in existence for the sake of the path of beings; with various life stories and virtues, seen by beings seeking benefit; the first Buddha with great miraculous powers and conduct, I pay homage to that savior! Shakya Simha Tathagata, glorious Vajrasattva, drinking that auspicious white lotus, urged by Manjushri, prophesied by the Sugata, possessing compassion for beings, I will write the commentary on the inner chapter of the world protector. Here, at the eastern gate of the house of the glorious Kalachakra mandala, in the great glorious jewel palace, seated on a jewel lion throne, prayed to by the sun chariot, is the emanation of the Bhagavan Manjushri, the human king Yashas, for the purpose of explaining the inner chapter, from the supreme first Buddha, the moon wise prayed to the Bhagavan Shakyamuni Buddha, and spoke the first verse, as follows: Ignorant of various measures, whatever the Victor has taught, I also; again I will listen, how are all three existences in the center of the body? Having heard these words of the moon wise, the Sugata gave the approval of "good" and spoke extensively: For the sake of beings' liberation from samsara, with supreme compassion, all kinds of measures are in the body. Here, in the inner chapter, with the words "ignorant" etc., the petitioner and the speaker are included, Manjushri compiled the verses, and I will explain what is taught from the compiled tantra. Here, in the center of the body, there are various measures that are ignorant, the so-called "Victor generator" refers to the immaculate aggregates of Vajrasattva Shakyamuni Buddha.
Tibetan
ས་སྐྱེད་པར་མཛད་པ་ནི་རྒྱལ་བ་སྐྱེད་མཛད་ཡིན་པས་དེ་ལ་བོད་པ་སྟེ་ཀྱེ་རྒྱལ་བསྐྱེད་མཛད་ཁྱོད་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་དུ་སྣ་ཚོགས་ཚད་ནི་གང་དག་བསྟན་པ་དེ་དག་ལུས་ལ་མི་ཤེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སླར་ཡང་བདག་ནི་ཉན་པར་འཚལ་ལོ་སྲིད་པ་གསུམ་པོ་མཐའ་དག་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་ཇི་ལྟར་ཏེ་རྣམ་པ་གང་གིས་འགྱུར་ཞེས་པའོ། །དེ་ནས་ཟླ་བ་བཟང་པོའི་གསོལ་བ་འདེབས་པའི་ཚིག་དག་གསན་ནས་བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཟླ་བ་བཟང་པོ་ལ་ལེགས་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ནས་རབ་ཏུ་གྱུར་པས་གསུངས་པ། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཐར་པའི་སླད་དུ་མཆོག་གི་ཐུགས་རྗེས་སྣ་ཚོགས་ཚད་རྣམས་དག་ཀྱང་ལུས་ལའོ། །ཀྱང་ཡིག་གིས་རྒྱུད་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལུས་ལ་གསུངས་སོ། །ལེའུ་གཉིས་པ་བསྟན་པའི་སླད་དུ་གསོལ་བ་འདེབས་པ་པོ་དང་སྟོན་པ་པོ་བསྡུས་པའི་མདོར་བསྡུས་སོ། །བསྟན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུངས་པ་ས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །འདིར་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་ས་ལ་སོགས་པ་མཐའ་དག་རང་རང་གི་ཡི་གེས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་སོ་ལས་བྱུང་བའི་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱིས་ས་ཤེས་པར་བྱའོ། །མཆུ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཆུའོ། །སྤྱི་བོ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་མེའོ། །རྐན་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་རླུང་སྟེ་ས་དང་ཆུ་མེ་རླུང་རྣམས་སོ། །རྡོ་རྗེ་སྟེ་གློག་ནི་སླར་ཡང་སྤྱི་བོ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ལྷའི་གཞུ་སྟེ་འཇའ་ཚོན་ནི་སོ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །རླུང་བཅུ་པོ་རྣམས་ནི་རྐན་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ཁྱིམ་གྱི་འཁོར་ལོ་ནི་ཨ་ལ་སོགས་པ་དང་ཀ་ལ་སོགས་པ་མཐའ་དག་གིས་སོ། །ཟླ་བ་ནི་ཐིག་ལེས་སོ། །ཉི་མ་ནི་རྣམ་པར་བཅད་པས་སོ། །སྒྲ་གཅན་ནི་དབྱངས་མེད་པའི་གསལ་བྱེད་ཀྱིས་སོ། །ལྷུན་པོ་ནི་མིང་གི་ཡི་གེས་སོ། །གདེངས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གནས་ནི་ཨོྃ་ཡིག་གིས་སོ། །མིའི་གནས་ཏེ་མིའི་འཇིག་རྟེན་ནི་ཨཱཿཡིག་གིས་སོ། །ལྷ་ཡི་གནས་ཏེ་མཐོ་རིས་ནི་ཧཱུྃ་ཡིག་གིས་སོ། །འཁྱོག་པོ་བཀྲ་ཤིས་ལ་སོགས་པའི་གཟའ་རྣམས་ནི་གཡས་དང་གཡོན་གྱི་ས་བོན་གྱི་ཡི་གེ་སྔར་བརྗོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །འཕོ་བ་ནི་སྡེ་པ་བཅུ་ གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཏེ་ཟླ་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཕྱོགས་ནི་སྡེ་བ་དྲུག་ཕྱེད་ཀྱི་དབྱེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ཉིན་དང་མཚན་མོ་ཚེས་རྣམས་ནི་ཀ་ལ་སོགས་པ་དབྱངས་དང་བཅས་པ་སྔར་བརྗོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཏེ་མཐའ་དག་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་རྣལ་འབྱོར་བས་ཤེས་པར་བྱའོ། །རྣམ་གསུམ་ཁྱབ་བདག་བགྲོད་པ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་སྟོང་པའི་དབྱེ་པས་སོ། །སྔར་བརྗོད་པའི་རིམ་
Chinese
使土地生長者即是生長勝者，因此向彼祈請，即：唉！生長勝者，您在外境所開示的種種量，那些在身體上都無法知曉。因此，我再次應當聆聽，三有的一切如何在身體的中央，以何種方式轉變呢？之後，聽聞了月賢的祈請之語，善逝給予月賢「善哉」之語後，極為歡喜地說道：為了眾生從解脫，以殊勝的慈悲，種種量都在身體上啊！「也」字表示其他一切續部也都在身體上宣說了。第二品，為了教導，將祈請者與宣說者合攝的簡略經。所說教導的偈頌，即以「地」等為開頭。此處身體內的一切地等，都應以各自的字母來了解，即從牙齒產生的字母應了解為地。從嘴唇產生的應了解為水。從頭頂產生的應了解為火。從上顎產生的應了解為風，即地、水、火、風。金剛，即閃電，再次從頭頂產生的來了解。天弓，即彩虹，從牙齒產生的來了解。十種風，從上顎產生的來了解。家之輪，以阿等和嘎等一切來了解。月亮以明點來了解。太陽以那達來了解。羅睺以無元音的輔音來了解。須彌山以名稱的字母來了解。具光者們的處所，以嗡（藏文：ཨོྃ，梵文天城體：ओ，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：嗡）字來了解。人的處所，即人世間，以阿（藏文：ཨཱཿ，梵文天城體：आः，梵文羅馬擬音：āḥ，漢語字面意思：阿）字來了解。天神的處所，即天界，以吽（藏文：ཧཱུྃ，梵文天城體：हुं，梵文羅馬擬音：hūṃ，漢語字面意思：吽）字來了解。曲星、吉祥星等星曜，以先前所說的左右種子字母來了解。轉變，以十二部的分類來了解，月亮也是如此。方位，以六又二分之一部的分類來了解。日、夜、初一等，以先前所說的具有元音的嘎等來了解，瑜伽士應當了解一切都在身體的中央。瑜伽士以三種遍主行者，以空性的分類來了解。先前所說的次第。
English
The one who makes the earth grow is the one who makes the Victorious One grow, therefore, request to him, that is: Alas! Victorious One who makes grow, the various measures that you have shown in the external environment, those cannot be known in the body. Therefore, I should listen again, how do all the three realms transform in the center of the body, in what way? After that, having heard the words of prayer of Chandra Bhadra, the Sugata gave Chandra Bhadra the word "Good!", and said with great joy: For the sake of sentient beings to be liberated, with supreme compassion, all kinds of measures are in the body! The word "also" indicates that all other tantras are also spoken in the body. Chapter Two, for the sake of teaching, a concise sutra that combines the petitioner and the speaker. The verses of teaching that were spoken, begin with "earth" and so on. Here, all the earth and so on within the body should be understood by their respective letters, that is, the letters arising from the teeth should be understood as earth. Those arising from the lips should be understood as water. Those arising from the crown of the head should be understood as fire. Those arising from the palate should be understood as wind, that is, earth, water, fire, and wind. Vajra, that is, lightning, should again be understood from those arising from the crown of the head. The rainbow, that is, the rainbow, should be understood from those arising from the teeth. The ten winds should be understood from those arising from the palate. The wheel of the house should be understood by all the A's and so on, and Ka's and so on. The moon should be understood by the bindu. The sun should be understood by the nada. Rahu should be understood by the consonants without vowels. Mount Meru should be understood by the letters of the name. The abode of the glorious ones should be understood by the letter Om (藏文：ཨོྃ，梵文天城體：ओ，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：嗡). The abode of humans, that is, the human world, should be understood by the letter Ah (藏文：ཨཱཿ，梵文天城體：आः，梵文羅馬擬音：āḥ，漢語字面意思：阿). The abode of the gods, that is, the heavens, should be understood by the letter Hum (藏文：ཧཱུྃ，梵文天城體：हुं，梵文羅馬擬音：hūṃ，漢語字面意思：吽). The crooked, auspicious, and other planets should be understood by the previously mentioned seed letters of the right and left. Transformation should be understood by the divisions of the twelve parts, and so is the moon. Directions should be understood by the divisions of six and a half parts. Day, night, and the first day of the lunar month should be understood by the previously mentioned Ka's and so on with vowels, and the yogi should understand that everything is in the center of the body. The yogi, the one who goes to the three pervasive lords, should understand by the division of emptiness. The previously mentioned order.