Tibetan
་ཉིད་ཀྱང་སྒྲུབ་བྱེད་པ། །གང་ལྟར་བཅོས་ཀྱང་དེ་མཐའ་སྟེ། །གང་ཞིག་མཐར་ལྷུང་ལྟ་བ་དེ། །རང་རིག་གཞན་རིག་སེམས་མ་ཡིན། །ཀུན་རྫོབ་དོན་དམ་གཉིས་མ་ཡིན། །རང་རིག་རྟོག་གེ་སྐམ་པོ་དང་། །མཐར་ལྟུང་དབུ་མར་ཁས་ལེན་པ། །དེ་ནི་སེམས་ཉིད་རང་རིག་དང་། །བརྗོད་མེད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི། །མི་མཐུན་པ་ཡི་ཕྱོགས་ཡིན་ཏེ། །དེ་བྲལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི། །རང་ཪིག་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཡིན། །སྦྱིན་སོགས་དཀར་པོའི་ཆོས་རྣམས་དང་། །རང་རིག་སྤྱི་ཡི་རྣམ་པ་ཡིས། །རང་རིག་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ལ། །ཐབས་དང་ཐབས་ལས་བྱུང་བ་འམ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ། །རྡུལ་ཙམ་ཐ་སྙད་ཡོད་མ་ཡིན། །རང་འབྱུང་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་སྐྱོན་གྱིས་ཀྱང་། །དེ་ལ་སྒྲིབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ནམ་མཁའ་ལ་ནི་སྤྲིན་བཞིན་ནོ། །རང་རིག་གཞན་རིག་བྱེ་བྲག་གིས། །སེམས་ཅན་སངས་རྒྱས་གཉིས་སུ་དབྱེ། །རང་རིག་སྤྲིན་མེད་ནམ་མཁའ་ལ། །གཞན་རིག་རྣམ་རྟོག་ནམ་མཁར་མཚུངས། །སྤྲིན་སོགས་རླུང་གིས་གཏོར་བྱས་ཏེ། །སྤྲིན་མེད་མཁའ་འདྲ་སྣང་བ་ཉིད། །གཞན་རིག་རྣམ་རྟོག་བྲལ་བ་ལ། །སྒྲིབ་བྲལ་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། །རང་རིག་ཁོ་ན་ཙམ་དུ་ཟད། །དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བ་ལ། །སྤྲིན་གྱིས་སྐྱེས་བུའི་མིག་ལ་བསྒྲིབས་པ་ལས། །ནམ་མཁའ་དེ་ལ་མ་བསྒྲིབས་ཇི་བཞིན་ནོ། །གྲངས་ནི་དང་པོ་གཅིག་ཡིན་ཏེ། །གཞན་རིག་རང་རིག་གྱུར་པ་ལས། །དག་པ་གཞན་གྱིས་རྣམ་གྲོལ་མིན། །འདིར་ནི་རང་རིག་གཅིག་ཁོ་ན། ། དེ་ཉིད་རིག་ཅིང་ངེས་པའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་བྱང་། །གཟུང་འཛིན་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྟེ། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་གཉིས་པའོ། །ལུས་ངག་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས། །རྣམ་ཐར་སྟོང་དང་མཚན་མ་མེད། །སྨོན་པ་མེད་དང་སྐུ་གསུང་ཐུགས། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་གསུམ་པའོ། །བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་དགའ་བཏང་སྙོམས། །ས་ཆུ་མེ་རླུང་རང་བཞིན་ལས། །བཞི་ཡི་གྲངས་སུ་ངེས་པ་སྟེ། །དགའ་བ་ལ་སོགས་དེ་བཞིན་ནོ། །རིགས་ལྔ་ཡི་ནི་སངས་རྒྱས་ལྔ། །ཕུང་པོ་ལྔ་དང་ཆགས་སྡང་ལྔ། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ལྔ་པའོ། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་རང་བཞིན་ལས། །ཡུལ་དྲུག་དབང་པོ་དྲུག་ལ་སོགས། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་དྲུག་ཉིད་དེ། །བརྒྱ་སོགས་གྲངས་ནི་བསམ་མི་ཁྱབ། །གང་ཞིག་རང་རིག་གཞན་རིག་གཉིས། །ཐོག་མ་མེད་ནས་གནས་པ་སྟེ། །ལུས་དང་གྲིབ་མའི་ཚུལ་དུ་གནས། །རང་རིག་མེད་པར་གཞན་རིག་དག །སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་འདོད། །འདི་ཡང་རྨོངས་ཆེན་མ་
Chinese
彼亦为成办者。 无论如何改造，彼皆为边际。 任何落入边际之见， 非自知、他知、心。 非世俗谛、胜义谛二者。 自知干枯之理智， 及承认为落边之中观， 彼乃心性自知与， 不可言说、不可思议之， 相违背之方， 离彼不可思议之， 自知大智慧。 布施等白法诸法与， 自知总相之体性， 于自知大智慧， 方法与从方法所生， 因与果等， 微尘许之名言亦无有。 以是自生智慧之故， 贪欲等过患亦， 非彼之障碍， 如虚空之云朵。 以自知他知之差别， 众生佛陀分二者。 自知如无云之虚空， 他知分别似虚空。 云等为风所摧毁， 显现如无云之虚空。 离他知分别者， 名为离障佛陀， 唯是自知而已。 譬如士夫观虚空， 云朵遮蔽士夫之眼， 然虚空未被遮蔽一般。 数目最初为一， 由他知转为自知， 清净非由他者解脱。 此处唯有自知一。 彼即是知且确定者。 从一切烦恼中解脱。 所取能取方便与智慧， 是不可思议之二。 从身语意之自性中， 解脱空与无相， 无愿与身语意， 是不可思议之三。 慈悲喜舍， 地水火风之自性中， 确定为四之数目， 喜等亦如是。 五部之佛陀五， 五蕴与五贪嗔， 是不可思议之五。 六度之自性中， 六境六根等， 实乃不可思议之六， 百等数目不可思议。 任何自知他知二者， 从无始以来存在， 如身体与影子般存在。 无自知则需他知， 于凡夫位时如是认为， 此亦是大愚昧。
English
It also serves as the accomplisher. However one modifies it, that is the extreme. Any view that falls into extremes, Is not self-awareness, other-awareness, or mind. It is not the two, conventional and ultimate truths. Self-awareness, dry intellect, And claiming to be the Middle Way that falls into extremes, That is the self-awareness of mind itself, And the incompatible side of the inexpressible, inconceivable. Separate from that, the inconceivable, Is the great wisdom of self-awareness. Generosity and other white dharmas, And the aspect of the generality of self-awareness, In the great wisdom of self-awareness, Method and what arises from method, Cause and effect, and so forth, Not even an atom of terminology exists. Because it is self-arisen wisdom, Defects such as desire also, Are not an obscuration to it, Like clouds in the sky. By the distinction of self-awareness and other-awareness, Sentient beings and Buddhas are divided into two. Self-awareness is like a cloudless sky, Other-awareness is like conceptual thought in the sky. Clouds and so forth are destroyed by the wind, The appearance is like a cloudless sky. For those who are free from other-awareness and conceptual thought, It is called a Buddha free from obscurations, It is merely self-awareness alone. For example, when a person looks at the sky, Clouds obscure the person's eyes, But the sky is not obscured in the same way. The first number is one, From other-awareness transforming into self-awareness, Purity is not liberation by others. Here, there is only self-awareness alone. That itself is knowing and certain. Completely purified from all defilements. The apprehended, the apprehender, method and wisdom, Are the inconceivable two. From the nature of body, speech, and mind, Liberation is emptiness and signlessness, Wishlessness and body, speech, and mind, Are the inconceivable three. Loving-kindness, compassion, joy, and equanimity, From the nature of earth, water, fire, and wind, It is certain as the number four, Joy and so forth are the same. The five Buddhas of the five families, The five aggregates and the five attachments and aversions, Are the inconceivable five. From the nature of the six perfections, The six objects, the six faculties, and so forth, It is indeed the inconceivable six, The numbers such as a hundred are inconceivable. Whatever the two, self-awareness and other-awareness, Have existed since beginningless time, They exist in the manner of body and shadow. Without self-awareness, other-awareness is needed, It is asserted in the time of ordinary beings, This is also great ignorance.
Tibetan
རུངས་པ། །གཞན་རིག་མ་སྤངས་རང་རིག་འདོད། །འཁོར་བ་སྤངས་ནས་མྱ་ངན་འདས། །ཁ་ཅིག་འཁོར་བ་མྱ་ངན་འདས། །རིག་པས་བླང་དོར་གཉིས་སུ་རྟོགས། །དེ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བའི་གདོན། །རིག་པ་འཛིན་ལ་བརྒྱ་རྩ་བཅུ། །ཐེག་ཆེན་མདོ་སྡེ་སྟོང་ཕྲག་གསུམ། །ཉན་ཐོས་རང་རྒྱལ་བརྒྱ་ཕྲག་གཉིས། །ཁྱབ་འཇུག་དྲག་པོ་ལ་སོགས་པ། །ལྟ་བའི་གདོན་ལ་བསམ་མི་ཁྱབ། །རང་རིག་གདོད་ནས་མ་སྐྱེས་པ། །སྟོང་པ་མ་བཅོས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །བདེ་བ་ཆེན་པོ་རོས་གང་བ། །ཁམས་གསུམ་འཁོར་བ་ཀུན་ཤེས་ན། །སངས་རྒྱས་ཉིད་ནི་འཁོར་བ་ལ། །འཁོར་བ་ཉིད་ནི་མྱ་ངན་འདས། །ལྟ་བའི་གདོན་དང་བྲལ་བ་སྟེ། །རང་རིག་མེད་ཅིང་གཞན་རིག་མེད། །དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་ཀ་སྤངས། །སེམས་མེད་ནམ་མཁའ་ཆོས་ཉིད་མེད། །འཁྲུལ་བ་མེད་ཅིང་མ་འཁྲུལ་མེད། །ཐེག་པ་མེད་ཅིང་རིམ་པ་མེད། །དམན་དང་གྱ་ནོམ་གཉིས་ཀ་མེད། །ཡེ་ཤེས་མེད་ཅིང་བདེ་བ་མེད། །མཐའ་བྲལ་དབུ་མར་མི་གནས་པ། །བསམ་མི་ཁྱབ་ཏུ་གནས་པ་སྟེ། །འདི་རྟོགས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། །མི་འཇིགས་སྒྲོ་སྐུར་མི་རྩོམ་པ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་ ཐུ་བོ་སྟེ། །རྒྱལ་སྲས་ཀུན་གྱི་ནང་ན་མཆོག །རྡོ་རྗེ་འཛིན་པས་བྱིན་རློབ་ཅིང་། །མཁའ་འགྲོ་ཀུན་གྱི་མཆོད་པའི་གནས། །རིག་འཛིན་ས་ལ་འཇུག་པ་སྟེ། །དེས་ཀྱང་མཉམ་གཞག་འབད་དེ་བསླབ། །རིག་འཛིན་ས་ལ་གནས་པར་བྱ། །རིག་འཛིན་ས་ལ་གནས་ནས་ཀྱང་། །རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་ས་ལ་འཇུག །རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་སར་གནས་ཏེ། །བཅྭ་ལྔ་ས་ཡི་བདག་ཉིད་ལས། །སྐུ་གཉིས་གཞན་གྱི་དོན་མཛད་པ། །གཞན་གྱི་ལས་དང་སྨོན་ལམ་སྟོབས། །དེ་ཡི་སྟོབས་ཀྱིས་སྣང་བ་ལས། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་སྣང་རྒྱུ་མེད། །རིམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །དང་པོ་བླ་མའི་གདམས་ངག་དང་། །རིག་འཛིན་ས་ལ་གནས་པའི་བར། །རང་རིག་སྤྱི་ཡི་རྣམ་པ་སྟེ། །ཆོས་ཉིད་ཡུལ་དུ་བྱས་པའོ། །རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་སར་གྱུར་ཏེ། །རང་རིག་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི། །ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ལ་སོགས་པའི། །རྟོག་མེད་མཁའ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིས། །ཁམས་གསུམ་བརྟན་དང་གཡོ་བཅས་པའི། །བདག་ཉིད་དེ་ཉིད་ཚུལ་གྱིས་ནི། །མཉམ་གཞག་རྗེས་ཐོབ་ཀུན་སྤངས་ཏེ། །སྒྱུ་མའི་ཚུལ་དུ་གང་གནས་པ། །སྣང་བ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡི་ཚད། །ཐུན་དང་འཕོ་བ་ཆུ་ཚོད་དང་། །དབྱུ་གུ་སྐད་ཅིག་རིམ་པ་ལ། །སེམས་ཀྱི་བྱིང་རྒོད་ལ་སོགས་སྐྱོན། །བྲལ་ཏེ་དབེན་པར་གནས་པ་ནི། །སྣང་མེད་མཐར་ཕྱིན་ཚད་ཡིན་ཏེ། །རང་རིག་ཕྱི་ཡི་ཚད་བསྟན་ཏོ། །སྣང་བ་མེད་ཅིང་སྒྱུ་མ་མེད། །བྱ་བ་ཙལ་མེད་ཅིང་བགྲོད་པ་མེད། །རང་བྱུང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་རུ། །རྟག་ཏུ་མི་འགྱུར་གང་གནས་པ། །རང་རིག་པ་ཡི་མཚན་ཉིད་ལ། །མཐར་ཕྱིན་པ་ཡི་ཚད་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་རོ་ཡིས་མྱོས་པ་དང་། །སེམས་བསྐྱེད་སྡོམ་འཛིན་དབང་བསྐུར་དང་། །ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་འདུས་པའི་དུས། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་རྒྱུ་ཡི་དུས། །ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གསུངས་པའོ། །གཞན་ཡང་རྟོག་པའི་སེམས་དང་ཡང་། །རྟོག་མེད་སེམས་དང་འདྲེས་པ་ཡི། །གཟུགས་ལ་བརྟེན་པའི་མིག་ཉིད་ཀྱིས། །རྟོག་པའི་རྒྱུན་ཆད་སེམས་དེ་ཉིད། །སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་བྲལ་རྒྱུ་དེ་ཉིད། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་རྒྱུ་ཡི་དུས། །སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་དེ་བཞིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ སོགས། །ཉོན་མོངས་རྗེས་ནས་རྒྱུ་བ་སྟེ། །བྱམས་དང་སྦྱིན་སོགས་དེ་བཞིན་ནོ། །བཟོད་སོགས་བཏང་སྙོམས་དེ་བཞིན་ཏེ། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་རྒྱུ་ཡི་དུས། །བླ་མའི་ཞལ་ནས་ཤེས་པར་བྱ། །སྦྱིན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་དང་། །བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པའི། །མདོར་ན་དཀར་པོའི་ཆོས་རྣམས་དང་། །བཟོ་དང་སྒྱུ་རྩལ་ལ་སོགས་དང་། །བསྐྱེད་རྫོགས་བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་ཀུན། །སྐྱེ་བ་གཅིག་གམ་དུ་མས་ནི། །ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་པ་དང་། །འཁོར་བའི་ཆོས་ལ་གང་སྐྱོ་བ། །བསམ་མི་ཁྱབ་ལ་འཇུག་པའི་དུས། །བསྐྱེད་དང་རྫོགས་སོགས་མི་གནས་ཤིང་། །རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་གང་འདོད་པ། །དེ་ཡང་འཇུག་པའི་དུས་ཡིན་ཏེ། །བདུད་རྣམས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས། །བར་མཆོད་པར་འཇུག་པའི་དུས། །གཟུང་བའི་ཐབས་ནི་བཅྭ་བརྒྱད་དེ། །མཁའ་མཉམ་གཞི་བཅས་གཞི་མེད་དང་། །ཡུལ་དྲུག་དུས་གསུམ་བརྟེན་པ་དང་། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ཉིད་སྒྲ་ལ་བརྟེན། །ས་ཆུ་མེ་རླུང་སྒྲ་བརྟེན་ནོ། །ཆོས་རྣམས་གཟོད་ནས་མ་སྐྱེས་པའི། །རང་རིག་བསྒོམ་པ་མཁའ་མཉམ་སྟེ། །བླ་མས་སེམས་གཟུང་དང་པོར་གཅེས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཡིན་ཏེ། །སེམས་ནི་གཟོད་ནས་མ་སྐྱེས་པ། །གཞི་བཅས་རང་རིག་རྣལ་འབྱོར་རོ། །སེམས་ནི་གཟོད་ནས་རང་རིག་པ། །གཞི་མེད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ། །གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་ཆོས། །དེ་བརྟེན་སེམས་གཟུང་བླ་མ་ལས། །སྐྱེས་བུས་འབད་དེ་བླང་བར་བྱ། །དེ་བཞིན་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་དང་། །གཏི་མུག་རྗེས་སུ་མཁས་པས་གཟུང་། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་གཉིས་འབྱུང་བཞི་ལ། །བརྟེན་ཏེ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་བསྒོམ། །བྱེ་བྲག་སེམས་གཟུང་བསམ་མི་ཁྱབ། །ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་ཐེག་ཆེན་ལ། །མན་ངག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ལྟ་བ་སྤྱོད་པ་སེ
Chinese
堪能。 他识不舍自识欲， 舍弃轮回而入涅槃。 有些轮回即是涅槃， 以智慧了知应取应舍二者。 如是等等是见解之魔， 执持明觉有一百一十种。 大乘经部有三千， 声闻缘觉有二百。 遍入、猛厉等， 见解之魔不可思议。 自识本初未生， 空性无为任运成就。 大乐充满， 若知三界轮回一切， 佛陀即在轮回中， 轮回即是涅槃。 远离见解之魔， 无自识亦无他识。 胜义世俗二者皆舍， 无心虚空无法性。 无迷乱亦无不迷乱， 无乘亦无次第。 无劣亦无殊胜， 无智慧亦无安乐。 不住于离边中观， 住于不可思议中。 若能了悟通达此， 不畏惧不妄加诽谤， 乃是胜者之子， 诸佛子中最为殊胜。 为金刚持所加持， 亦是空行众之供养处。 入于持明地， 亦当精勤修学等持。 当住于持明地， 住于持明地之后， 入于金刚持地。 安住于金刚持地， 从十五地之自性中， 二身行利他之事。 以他之业与愿力之加持， 以彼之加持力而显现， 于真实性中无有显现之因。 次第有两种， 初为上师之口诀， 以及安住于持明地之间。 乃是自识总相， 以法性为对境。 成为金刚持地之后， 自识自之体性即是， 以对境与有境等， 无念如虚空般之显现， 三界稳固与动摇一切之， 自性彼性之方式， 舍弃等持后得一切， 如幻化般安住之处。 显现圆满之量， 时分与转移、时辰与， 顷刻刹那之次第， 心之沉掉等过失， 远离而安住于寂静处， 乃是无显现圆满之量， 乃是外自识之量所示。 无显现亦无幻化，
English
Capable. Not abandoning other-awareness, desiring self-awareness, Abandoning samsara and entering nirvana. Some say samsara is nirvana, With wisdom, discerning what to accept and reject. Such as these are the demons of view, Holding awareness has one hundred and ten. The Great Vehicle Sutra Pitaka has three thousand, The Hearers and Solitary Realizers have two hundred. All-pervading, Wrathful, and so forth, The demons of view are inconceivable. Self-awareness, from the beginning unborn, Emptiness, uncreated, spontaneously accomplished. Great bliss filled with taste, If one knows all of the three realms of samsara, The Buddha himself is in samsara, Samsara itself is nirvana. Separated from the demons of view, There is no self-awareness, nor other-awareness. Ultimate truth and conventional truth, both are abandoned, No mind, no space, no dharmata. No delusion, nor non-delusion, No vehicle, nor stages. No inferior, nor excellent, No wisdom, nor bliss. Not abiding in the middle way free from extremes, Abiding in the inconceivable. If one realizes and comprehends this, Not fearing, not fabricating accusations, Is the foremost of the Victorious Ones' sons, The best among all the Buddha-sons. Blessed by Vajradhara, And the place of offering for all the dakinis. Entering the ground of awareness-holders, One should also diligently train in equipoise. One should abide in the ground of awareness-holders, Having abided in the ground of awareness-holders, One enters the ground of Vajradhara. Abiding in the ground of Vajradhara, From the nature of the fifteen grounds, The two bodies perform the benefit of others. The power of others' actions and aspirations, Through the power of that, appearances arise, In the true nature, there is no cause for appearance. There are two kinds of stages, First, the guru's instructions, And up to abiding in the ground of awareness-holders. It is the general aspect of self-awareness, With dharmata as the object. Having become the ground of Vajradhara, The self-nature of self-awareness is, With object and subject, and so forth, The appearance of non-thought like space, The nature of all the stable and moving three realms, In that very way, Abandoning all equipoise and post-equipoise, Wherever one abides in the manner of illusion. The measure of the exhaustion of appearances, Times and transfers, hours and, Moments and instants in sequence, Faults such as mental sinking and excitement, Separated and abiding in solitude, Is the measure of the exhaustion of non-appearance, The measure of outer self-awareness is shown. No appearance, nor illusion,