Tibetan
རིན་པོ་ཆེ་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུད། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། རཏྣ་ཙཀྲ་ནཱ་མ་ཏན་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ།རིན་པོ་ཆེ་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུད། གསང་བདག་ཆེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བསྟན་པ་སྟོན་པ་འཁོར་གནས་དུས། །ངོ་མཚར་ཆེན་པོའི་ཚིག་ལྔ་ཡིས། །སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་ལ། །གསང་བདག་ཆེན་པོས་བཀའ་སྩལ་པ། །སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་གཞི་གཅིག་ཀྱང་། །ཕྱི་ནང་སྣོད་བཅུད་གཉིས་སུ་བཟུང་། །ཡེ་ཤེས་འཁྲུལ་པ་གཉིས་སུ་སྣང་། །མུན་པའི་ནང་འཁྱམས་དོན་མི་གསལ། །གཅིག་ལ་འཆར་སྒོ་གཉིས་སུ་བྱུང་། །གཅིག་གིས་དྲུག་གི་འབྲས་བུ་མྱོང་། །མིང་མ་ཐོགས་ལས་ཤུགས་ཀྱིས་འཁྲུལ། །རིན་ཆེན་འཁོར་བའི་གནས་སུ་འཁྱམས། །སྣང་དང་མི་སྣང་གཟུགས་སུ་འཁྲུལ། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེས་སླར་གསོལ་པ། །སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་གཞི་གཅིག་ལ། །གཉིས་སྣང་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམས། །གཅིག་པ་ལགས་སམ་ཐ་དད་ལགས། །ཞེས་གསོལ་པ་དང་། གསང་བདག་ཆེན་པོས་ལན་གསུངས་པ། །མིང་མ་ཐོགས་ཀྱི་སྤྱི་ས་ནས། །སྣང་བ་དག་དང་མ་དག་གཉིས། །མཚན་ཉིད་གཉིས་སུ་སྣང་མོད་ཀྱང་། །མིང་མ་ཐོགས་སུ་སྤྱི་ས་གཅིག །གཅིག་མེད་གཉིས་ཀྱང་ཡིན་མ་ཡིན། །དཔེར་ན་ག་བུར་སྨན་དུག་བཞིན། །དུག་མིན་སྨན་ཀྱང་ཁོ་ན་མིན། །སྨན་དུག་ག་བུར་སྤྱི་ས་གཅིག །རྐྱེན་དང་གང་འཕྲད་སྨན་དུག་གོ། །མིང་མ་ཐོགས་ཀྱི་སྤྱི་ས་ན། །འཆར་སྒོ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བྱུང་། །མ་རིག་འཁྲུལ་པའི་འཆར་སྒོ་དང་། །རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ འཆར་སྒོ་གཉིས། །སྤྱི་ས་དེ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན། །འཁྲུལ་པ་བཟང་ངན་ཁྱད་པར་ལས། །རྟོགས་དང་མ་རྟོགས་གཉིས་སུ་སྣང་། །གསང་བདག་ཡེ་སངས་རྒྱས་པ་ཡིན། །རྟོགས་ནས་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། །བསྒོམས་ནས་སངས་རྒྱས་ལོངས་སྤྱོད་སྐུ། །མཉན་ནས་སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། །སྐུ་གསུམ་ཞིང་ཁམས་དག་ཏུ་སྣང་། །མ་རྟོགས་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་དེ། །ཀུན་གཞི་འོད་ཀྱི་ཁང་བུ་ན། །མ་རིག་པ་ཡི་འཁྲུལ་པ་ནི། །དྲན་པ་ཕྲ་མོའི་ཡིད་བྱུང་བས། །ཡིད་ཀྱི་དྲན་པས་ཚོལ་ཁྲོ་བྱས། །བདེ་སྙམ་མི་བདེ་སྙམ་བྱུང་བས། །བདེ་སྙམ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིས། །འབྲལ་མི་ཕོད་པའི་ཆགས་སེམས་སྐྱེས། །མི་བདེ་སྙམ་པའི་སེམས་བྱུང་བས། །མི་བདེ་ཡིད་ཀྱི་ཚོལ་ཁྲོ་བྱས། །ངའོ་སྙམ་པའི་དྲན་པ་སྐྱེས། །བདེ་སྡུག་སེམས་ལ་ཡུན་རིང་བས། །གསལ་སྙམ་མི་གསལ་སྙམ་གཉིས་འབྱུང་། །གསལ་མ་གསལ་ལ་ཡིད་རྟོག་སྐྱེས། །འོད་གཟུགས་རིགས་གཟུགས་གཉིས་སུ་བྱུང་། །རིག་པ་སྟོང་པའི་སྙིང་པོ་
Chinese
名为《宝轮》之续。 印度语：惹那扎抓 纳玛 丹扎。藏语：名为《宝轮》之续。顶礼秘密主！教法导师，眷属处所时，以五种大稀有之语，秘密主对金刚萨埵等开示：佛与有情本为一，然执着外内器情为二，智慧错觉显现为二，于黑暗中游荡，意义不明。一者生出二门，一者感受六果，未命名而为业力所惑，于珍宝轮回之处漂泊，显现与不显现错觉为色。如是说已，金刚萨埵复请问：佛与有情本为一，二取之识之体性，是一还是异？如是请问已，秘密主答言：从未命名之总基中，显现清净与不清净二者，体性虽显现为二，然未命名中总基为一，无一亦无二。譬如樟脑如药如毒，非毒亦非药，药毒樟脑总基一，遇缘则为药为毒。于未命名之总基中，生出二种生门，无明错觉之生门，与明觉智慧之生门二者，皆从此总基中生出。由错觉好坏之差别，显现为证悟与未证悟二者。秘密主本已成佛，证悟而成佛法身，修习而成佛报身，听闻而成佛化身，三身显现于清净刹土。未证悟之错觉识，于阿赖耶光明室中，由无明之错觉，生起微细念头之意，由意之念头而寻觅嗔怒，生起乐想与不乐想，由乐想之体验，生起不忍分离之贪心，生起不乐想之心，由不乐想而于意中寻觅嗔怒，生起我之念头，乐与苦于心中长久，生起明与不明二者，于明与不明生起意之分别，生起光色与种色二者，明觉空性之精华。
English
The Tantra called "The Precious Wheel." In Sanskrit: Ratna Chakra Nama Tantra. In Tibetan: The Tantra called "The Precious Wheel." Homage to the Great Lord of Secrets! The teacher of the doctrine, the retinue's place, the time, with five great wondrous words, the Great Lord of Secrets spoke to Vajrasattva and others: Buddhas and sentient beings are fundamentally one, yet they grasp outer and inner vessels and essences as two. Wisdom and delusion appear as two. Wandering in darkness, the meaning is unclear. From one, two doors arise. One experiences the fruits of six. Without a name, one is deluded by the force of karma. Wandering in the realm of the precious wheel. Appearance and non-appearance are mistaken for form. Thus he spoke, and Vajrasattva asked again: Buddhas and sentient beings are fundamentally one. The characteristics of the consciousness of dualistic appearance, are they one or different? Thus he asked, and the Great Lord of Secrets replied: From the general ground of the unnamed, appear the two, pure and impure. Although the characteristics appear as two, in the unnamed, the general ground is one. Without one, there is no two. For example, like camphor, medicine, and poison. Not poison, not medicine, but camphor is the general ground. Depending on conditions, it is either medicine or poison. In the general ground of the unnamed, two doors of arising occur. The door of arising of ignorance and delusion, and the door of arising of awareness and wisdom. Both arise from that general ground. From the difference between good and bad delusion, the two, realization and non-realization, appear. The Lord of Secrets is primordially enlightened. Having realized, one becomes the Dharmakaya Buddha. Having meditated, one becomes the Sambhogakaya Buddha. Having listened, one becomes the Nirmanakaya Buddha. The three bodies appear in pure realms. That consciousness of non-realization and delusion, in the chamber of light of the Alaya, from the delusion of ignorance, arises the mind of subtle thoughts. From the thoughts of the mind, one seeks anger. Pleasant and unpleasant thoughts arise. From the experience of pleasant thoughts, craving arises, unable to separate. The thought of unpleasantness arises. From unpleasant thoughts, one seeks anger in the mind. The thought of "I" arises. Pleasure and pain remain long in the mind. The two, clarity and non-clarity, arise. From clarity and non-clarity, mental discrimination arises. Light-form and species-form arise. The essence of awareness is emptiness.
Tibetan
ཅན། །ཀུན་འབྱུང་རིན་པོ་ཆེ་ཡི་གཏེར། །འདོད་དགུའི་ལོངས་སྤྱོད་ཟད་མཐའ་མེད། །ཐམས་ཅད་འབྲས་བུ་འཆར་བའི་གཞི། །གསང་བདག་ཆེན་པོ་ངས་བཤད་ཀྱིས། །སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ་ལེགས་པར་ཉོན། །ཅེས་གསུངས་སོ། །རིན་པོ་ཆེ་འཁོར་ལོའི་རྒྱུད་ལས། གླེང་གཞིའི་ལེའུ་སྟེ་དང་པོའོ།། །། དེ་སྐད་གསོལ་པའི་ཚིག་རྗེས་སུ། །གསང་བདག་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་ལས། །སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེས་སླར་གསོལ་པ། །ཀུན་གཞི་སྤྱི་ས་གཅིག་པ་ལ། །འཆར་སྒོ་གཉིས་སུ་བྱུང་བ་དེ། །བྱས་པ་ལགས་སམ་བྱུང་བ་ལགས། །བྱས་ན་འདུས་བྱས་དངོས་ཡིན་པས། །བསྒྲུབས་པ་རྣམས་ཀྱང་དོན་མེད་འགྱུར། །བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་ན། །བདག་ལས་བྱུང་ངམ་གཞན་ལས་བྱུང་། །ཞེས་གསོལ་པས། གསང་བདག་ཆེན་པོས་ལན་བཏབ་པ། །ག་བུར་དག་གི་རང་བཞིན་ལ། ། སྨན་དུག་མིང་དུ་མ་བཏགས་ཀྱང་། །སྨན་དུག་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ལྟར། །ཀུན་གཞི་སྤྱི་ས་གཅིག་པ་ལས། །འཆར་སྒོ་གཉིས་སུ་ཤུགས་ཀྱིས་འབྱུང་། །སྔོན་ལ་གང་སྐྱེས་ལྡོག་བཅས་སོ། །མ་རིག་འཁྲུལ་པའི་འཆར་སྒོ་ནས། །རིག་པའི་འཆར་སྒོ་མ་ཤར་བར། །ཀུན་གཞི་འོད་ཀྱི་གཟུགས་སུ་སྣང་། །འོད་ལ་འདོད་པའི་སེམས་སྐྱེས་པས། །འདོད་ཁམས་ལྷ་རུ་ཤུགས་ཀྱིས་འཁྲུལ། །འོད་ལ་ཡང་དག་ངོས་སུ་བཟུང་། །གཟུགས་ཁམས་ལྷ་རུ་ཤུགས་ཀྱིས་འཁྲུལ། །འོད་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཤེས་ཤིང་། །ཅི་ཡང་མིན་པའི་ཡིད་སྐྱེས་པས། །གཟུགས་མེད་ཁམས་སུ་ཤུགས་ཀྱིས་འཁྲུལ། །འོད་ལ་རིག་པའི་རྩལ་སྐྱེས་པས། །རྩལ་ལ་གདེད་རྙེད་རྟོག་པ་ཤར། །རིག་ལ་ཡུན་རིང་གནས་པས་ཐོབ། །འོད་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེ་སྡང་བྱུང་། །དམྱལ་བའི་གནས་སུ་ཤུགས་ཀྱིས་འཁྲུལ། །འོད་ལ་ཆགས་ཤིང་འབྲལ་མི་ཕོད། །ཡི་དྭགས་གནས་སུ་ཤུགས་ཀྱིས་འཁྲུལ། །ཡང་དག་མ་ཤེས་དོན་མི་གསལ། །བྱོལ་སོང་དག་ཏུ་ཤུགས་ཀྱིས་འཁྲུལ། །འོད་གཟུགས་བཟང་ངན་ཕྲག་དོག་སྐྱེས། །མི་རྣམས་དག་ཏུ་ཤུགས་ཀྱིས་འཁྲུལ། །ང་ལས་མེད་པའི་སེམས་སྐྱེས་པས། །ལྷ་མིན་དག་ཏུ་ཤུགས་ཀྱིས་འཁྲུལ། །རྩ་བ་མ་རིག་གཉིས་ཡིན་པས། །སྣང་དང་མི་སྣང་གནོད་བྱེད་པས། །འདྲེ་ཀུན་དག་གིས་དཔེ་ཡིས་བསྟན། །གཞི་ནི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཡིན། །ཆགས་ལས་ཞེ་སྡང་ལུས་སུ་འཁྲུལ། །འདོད་ལས་འདོད་ཆགས་ཤ་རུ་འཁྲུལ། །གཏི་མུག་ཤ་ཡི་གཟུགས་སུ་བྱུང་། །བདེན་རྫུན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱུང་། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་མ་རིག་ལས། །ཀུན་བརྟགས་མ་རིག་རྟོག་པ་བྱུང་། །ཡིད་གཉིས་ཕྱི་ནང་གཉིས་སུ་བཟུང་། །ཡུལ་ལ་འཇུག་ཅིང་སྒྲིབ་རྣམས་གསོ
Chinese
具足。 一切生起珍宝之藏， 如意受用无有穷尽， 一切显现果之基。 大秘密主我将宣说， 金刚萨埵仔细听。 如是说。 珍宝轮续中， 绪论第一品。 如是祈请之语后， 从大秘密主之自性中， 金刚萨埵再次祈请， 一切之基共同地， 显现之门二者生起， 是造作的还是生起的？ 若是造作的乃是积聚之事物， 所修之法皆成无义。 若是生起之自性， 从自生起还是从他生起？ 如是祈请后， 大秘密主回答说， 犹如冰片之自性，
English
Possessing. The treasure of all arising precious jewels, the enjoyment of all desires is inexhaustible, the basis for the manifestation of all fruits. I, the great secret lord, will explain, Vajrasattva, listen carefully. Thus he spoke. From the Tantra of the Precious Wheel, the first chapter, the introduction. Following the words of that request, from the nature of the great secret lord, Vajrasattva again requested, In the common ground of the basis of all, the two doors of manifestation arise, are they made or do they arise? If they are made, they are compounded things, and all practices become meaningless. If it is the nature of arising, does it arise from itself or from another? After this request, the great secret lord replied, Like the nature of camphor,
Tibetan
ག །འབྱུང་འཇུག་ཕྱི་ནང་དག་ཏུ་བལྟ། །ཞེས་གསུངས་ སོ། །རིན་པོ་ཆེ་འཁོར་ལོའི་རྒྱུད་ལས། འཁྲུལ་ཚུལ་བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་གཉིས་པའོ།། །དེ་སྐད་གསོལ་པའི་ཚིག་རྗེས་ལ། །སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེས་ཡང་གསོལ་པ། །གཞི་དང་འཁྲུལ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། །འདྲ་བའི་དཔེ་ནི་ཅི་ཡིས་མཚོན། །གཞི་དང་འཁྲུལ་པའི་ཁྱད་པར་ཅི། །འཁྲུལ་གཞི་རྩད་ནས་ཇི་ལྟར་གཅད། །དེ་སྐད་གསོལ་པའི་ཚིག་གསན་ནས། །གསང་བདག་ཆེན་པོས་ལན་བཏབ་པ། །གཞི་ནི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས། །འཁྲུལ་པ་ཀུན་ཏུ་འཚོལ་བའི་ཡིད། །གཞི་ནི་ཡེ་ནས་ཡོད་པ་སྟེ། །འཁྲུལ་པ་ཡིད་རྟོག་གློ་བུར་བ། །གཞི་ནི་རིག་པ་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། །འཁྲུལ་པ་རྣམ་རྟོག་དུམ་བུར་སྣང་། །སྨིག་ཐག་ཐོ་གཞི་དེ་ལས་སུ། །ཆུ་སྦྲུལ་མིར་འཁྲུལ་དཔེ་ཡིས་མཚོན། །བཅོས་བསླད་འཕེལ་འགྲིབ་རྒྱུ་རྐྱེན་བྲལ། །འཕོ་འགྱུར་བྱ་བཙལ་འགྱུར་བ་མེད། །དངོས་མེད་མ་བཅོས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །གློ་བུར་ཆོས་ལ་རག་ལས་མིན། །མ་བཅོས་མ་བསླད་མ་བཙལ་དོན། །འཛིན་བཅས་བློ་ལས་ཁྱད་པར་གྲོལ། །ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་མ་རིག་གཞི། །ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་མ་རིག་དེ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གཞི། །འགྱུ་བའི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ། །ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་གཞི། །ཉོན་མོངས་འགྱུ་བའི་ཤེས་པ་དེ། །སྒོ་ལྔ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གཞི། །ཕྱི་ལྟ་ནང་ལྟ་ཡིད་གཉིས་དེ། །འཁྲུལ་པ་གཞི་ལ་མེད་པར་བཅད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །རིན་པོ་ཆེ་འཁོར་ལོའི་རྒྱུད་ལས། འཁྲུལ་གཞི་རྩད་ནས་བཅད་པའི་ལེའུ་སྟེ་གསུམ་པའོ།། །དེ་སྐད་གསོལ་པའི་ཚིག་རྗེས་ལ། །སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེས་ཡང་གསོལ་པ། །འཁྲུལ་པ་བསལ་ཞིང་ལྡོག་པའི་ཐབས། །ཁྱད་པར་ཆོས་ནི་ཡོད་དམ་མེད། །དེ་སྐད་གསོལ་པའི་ཚིག་གསན་ནས། །གསང་བདག་ཆེན་པོས་ལན་བཏབ་པ། །འཁྲུལ་པ་བསལ་ན་ཐད་ཀར་བསལ། །འཁྲུལ་པ་ལྡོག་ན་རྒྱུ་ནས་ལྡོག །སྒོ་ལྔ་ཡུལ་ལ་གསལ་དུས་སུ། ། སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པས་ལྡོག །ཉོན་མོངས་རྣམ་ལྔར་གསལ་བའི་ཚེ། །གློ་བུར་འཁྲུལ་བར་ཤེས་པས་ལྡོག །ཡིད་ཀྱིས་ནང་དུ་བལྟས་པའི་ཚེ། །བློ་ཡི་འཛིན་པར་ཤེས་པས་ལྡོག །བདེན་པའི་ཆོས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ། །མི་བདེན་ཆོས་ལ་ཡང་དག་འཛིན། །བདེན་རྫུན་ཤེས་པ་སྐྱེས་པའི་ཚེ། །མ་རིག་འཁྲུལ་པར་ཤེས་པས་ལྡོག །ཅི་ཡང་མི་ཤེས་མི་གསལ་ཚེ། །གདམས་པ་རྒྱུད་ལ་ཐེབས་པས་ལྡོག །སྣང་ཡང་མི་འགེག་མི་བསྒྲུབ་ན། །ཕྱི་ཡི་འཁྲུལ་པ་སོལ་བ་ཡིན། །གསལ་ཀྱང་ཡུལ་ལ་མི་འཇུག་ན། །རྟེན་གྱི་འཁྲུལ་པ་སོལ་བ་ཡིན། །ན
Chinese
噶。于显现融入内外之中观视。如是说。 索。于《宝轮续》中，开示错乱之理的第二品。 如是请问之后，金刚萨埵又请问：基与错乱的体性，以何种相似的比喻来表示？基与错乱的差别是什么？错乱之基如何从根本上断除？听闻如是请问之后，秘密主大士回答说：基是阿赖耶识的相，错乱是普遍寻求的意。基是本来就有的，错乱是意识分别的突发性。基是觉性之因，错乱是分别念片段显现。以阳焰、绳索、树桩为例，错觉为水、蛇、人。无有改造、掺杂、增减、因缘。无有迁变、寻觅、转变。无实、无造作、任运成就。不依赖于突发之法。无造作、无掺杂、无寻觅之义，从有执著的智慧中解脱出来。阿赖耶识是无明的基，俱生而住的无明，是意识的识之基。流动的意识之识，是烦恼之意的基。烦恼流动的识，是五门分别识的基。外观、内观这两种意，断除错乱在基上不存在。如是说。《宝轮续》中，从根本上断除错乱之基的第三品。 如是请问之后，金刚萨埵又请问：消除和遣返错乱的方法，有特别的法吗？听闻如是请问之后，秘密主大士回答说：如果消除错乱，就直接消除。如果遣返错乱，就从因上遣返。五根在对境上显现时，以知晓显现的体性来遣返。在五种烦恼显现之时，以知晓是突发错乱来遣返。当意识向内观视之时，以知晓是意识的执著来遣返。对真实的法产生怀疑，对不真实的法却执为真实。当生起了知晓真实与虚假的智慧时，以知晓无明是错乱来遣返。当什么都不知道、不清晰时，以窍诀融入相续来遣返。即使显现也不遮止、不修饰，那就是消除外在的错乱。即使清晰也不介入对境，那就是消除所依的错乱。那
English
Ka. Look into the arising and entering, both internal and external. Thus it was said. So. From the Precious Wheel Tantra, the second chapter, which explains the nature of delusion. After these words of supplication, Vajra Sattva again supplicated: The characteristics of the ground and delusion, what kind of similar example can illustrate them? What is the difference between the ground and delusion? How can the root of delusion be completely severed? After hearing these words of supplication, the great Lord of Secrets replied: The ground is known as the aspect of the alaya. Delusion is the mind that seeks everywhere. The ground is what has always been there. Delusion is the sudden arising of mental thoughts. The ground is the cause of awareness. Delusion appears as fragments of conceptual thought. The examples are mirages, ropes, and tree stumps, from which the delusions of water, snakes, and people arise. It is free from fabrication, adulteration, increase, decrease, cause, and condition. It has no change, seeking, or transformation. It is without substance, un fabricated, and spontaneously accomplished. It does not depend on sudden dharmas. The meaning of un fabricated, un adulterated, and un sought is that it is liberated from minds with grasping. The alaya consciousness is the basis of ignorance. The co emergent ignorance is the basis of the mind's consciousness. The consciousness of the moving mind is the basis of the afflicted mind. The consciousness of the moving afflictions is the basis of the five sense consciousnesses. The two minds of external and internal looking sever delusion as non existent on the ground. Thus it was said. From the Precious Wheel Tantra, the third chapter, which severs the root of delusion. After these words of supplication, Vajra Sattva again supplicated: The methods for eliminating and reversing delusion, are there special dharmas? After hearing these words of supplication, the great Lord of Secrets replied: If you eliminate delusion, eliminate it directly. If you reverse delusion, reverse it from the cause. When the five senses are clear on their objects, reverse it by knowing the nature of appearance. When the five afflictions are clear, reverse it by knowing that it is a sudden delusion. When the mind looks inward, reverse it by knowing that it is the mind's grasping. Doubt true dharmas, and grasp untrue dharmas as true. When the wisdom of knowing truth and falsehood arises, reverse it by knowing that ignorance is delusion. When you do not know or are not clear about anything, reverse it by the instructions entering your being. If you do not block or cultivate what appears, then you are eliminating external delusion. If you do not engage with the object even when it is clear, then you are eliminating the delusion of the basis. That