Tibetan
ལུང་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་རྒྱས་པར་བཤད་པ། ལུང་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་རྒྱས་པར་བཤད་པ། གཉིས་པ་ལུང་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི། ཆོས་འཁོར་གཉིས་པ་བླ་ན་མཆིས་པར་གསུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་འདི་ལྟར་ལགས་ཏེ། ཆོས་འཁོར་གཉིས་པ་འདིའི་གོང་ན་ཆོས་འཁོར་གསུམ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་འཁོར་གཉིས་པ་ལས། སྐབས་མཆིས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། སུ་ཡང་སངས་མི་རྒྱས་རྒྱ་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་སོགས་བསྟན་པས། སངས་རྒྱས་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནམ་སྙམ་པའི་ལོག་རྟོག་སྐྱེ་བའི་སྐབས་བྱུང༌། ཡང་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཤེར་ཕྱིན་དང༌། ཐབས་མཁས་ལ་བརྟེན་ནས་སངས་རྒྱས་ཞེས་སོགས་བསྟན་པས་རེས་སངས་རྒྱས་གསུངས་རེས་སངས་མི་རྒྱས་གསུང༌། ད་ནི་ཅི་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་སྐབས་བྱུང༌། དེ་ལ་སོགས་ཏེ་ལོག་རྟོག་དང་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བའི་སྐབས་ཤིན་ཏུ་མང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དྲང་བའི་དོན་ཞེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་བ་སྟེ་གང་དང་ཡང་བྲལ་བས་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་མང་དུ་གསུངས་པས། བདེ་བ་ཡིན་ན་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པར་འགལ་ཟེར་བ་སོགས་རྩོད་པ་འཇུག་པའི་གཞི་མང་པོའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཆོས་འཁོར་གསུམ་པ་བླ་ན་མ་མཆིས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འདིའི་གོང་ན་ཆོས་འཁོར་བཞི་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང༌། སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་གཟུང་དུ་རུང་ཞིང༌། མཐར་ཐུག་པ་བསྟན་པ་འདི་ལས་ལྷག་པའི་མཐར་ཐུག་བསྟན་ནས་གོང་དུ་དྲང་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐབས་མ་མཆིས་པ་དང་རྩོད་པའི་གཞིའི་གནས་མ་ལགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ལེགས་པར་ཕྱེ་ནས། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་བཤད་པ་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་མེད་པར་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའི་ཀུན་རྫོབ་གྱི་དངོས་པོར་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བཤད། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང༌། མི་རྟག་པ་སོགས་སུ་བཤད་པ་ནི། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་གཞན་དབང་གིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟར་དུ་བཤད། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་སྐུའི་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཞེས་བཤད། དེས་ན་ཀུན་བརྟགས་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་ལ་དངོས་པོར་མེད་པ་དང༌། གཞན་དབང་ནི་ཐ་སྙད་དུ་དངོས་པོར་ཡང་ཡོད་ཅིང༌། གཉིས་ཀའང་དོན་དམ་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། འདི་ལ་དགོངས་ནས་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མེད་པ་ལ་ཡང་མེད་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ། །ཞེས་དང༌། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡོད་པ་བྲལ་ཤེས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ལ་ཞེས་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་ཅིང་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །ཞེས་དང༌།དཔལ་མགོན་པོ་བྱམས་པས། རྣམ་དབྱེར་བཅས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན། །གློ་བུར་དག་གིས་ཁམས་སྟོང་གི། ཞེས་དང༌། གང་ཟག་དང་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། དངོས་པོ་མེད་འདིར་སྟོང་པ་ཉིད། །ཅེས་དང༌། འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཀྱང༌། གང་ཞིག་གང་ན་མེད་པ་དེ་ནི་དེས་སྟོང་ངོ༌། །ཞེས་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ལ་ཞེས་དང༌། ཅིའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མི་རྒྱུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང༌། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཀྱང༌། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྟོན་པའི་མདོ། །རྒྱལ་བས་ཇི་སྙེད་གསུང་པ་གང༌། །དེ་དག་ཀུན་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་ལྡོག །ཁམས་དེ་ཉམས་པར་བྱེད་མ་ཡིན། །ཞེས་དང༌། ཤེས་རབ་རྣོ་བ་ཤེས་རབ་མྱུར་བ་ཤེས་རབ་ཆེ་བ་ཤེས་རབ་ཟབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། ཡུམ་གྱི་དོན་ཤློ་ཀ་གཉིས་ལ་བསྡུ་བར་མཁྱེན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་ཀྱང༌། མེད་ཅེས་བྱ་ལ་སོགས་ཚིག་གིས་བརྟགས་པ་ཐམས་ཅད་འགོག་པ་སྟེ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་དཔེ་རྣམས་ཀྱིས། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་ཡང་དག་བསྟན། །རྣམ་པར་བྱང་བ་བཞི་ཡིས་ནི། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པར་ནི། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་གཞན་བསྟན་མེད། །ཅེས་གསུངས་པས། དེ་ལྟར་རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་ཐམས་ཅད་ཞལ་མཐུན་པར་བྱུང་བས་སྟོང་པ་དང་མེད་པར་བཤད་པའི་དོན་རྣམས། ཀུན་བརྟགས་གཞན་དབང་ཉོན་མོངས་རྣམ་རྟོག་ཀུན་རྫོབ་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་མེད་པ་ལ་བཤད་དོ། ། དོན་དམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། རང་བཞིན་གྱིས་རྟག་པ་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་བདེ་བ་དང་རང་བཞིན་གྱིས་གཙང་བ་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་འདུས་མ་བྱས་ཤིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང༌། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང༌། ཟབ་པ་དང་ཕྲ་བ་དང་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་དང༌། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང༌། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་བ་དང༌། བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་དང༌། མཉམ་པར་བཞག་པའི་རྣལ་འབྱོར་པའི་མཐོང་བ་དང༌། ནམ་མཁའ་ལྟར་རོ་གཅིག་པ་དང༌། རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་དང༌། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དང༌། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང༌། བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དང༌། ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་དང༌། ཡོན་ཏན་རང་བཞིན་ཉིད་ལྡན་དང༌། བླ་མེད་ཆོས་ཀྱིས་མི་སྟོང་པ་དང༌། དེ་གཞིན་གཤེགས་པའི་ཁམས་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང༌། མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་གནས་དང༌། དོན་དམ་གྱི་སྐྱབས་གནས་སོགས་ཡོད་པར་བཤད་པ་ནི། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཡོངས་གྲུབ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་ཡིན་པར་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ཡོད་པ་ཡང་ཡོད་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་དུ་ཤེས་སོ་ཞེས་དང༌། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པ། བྲལ་མི་ཤེས་པ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་ལས་འདས་པས་ནི་མི་སྟོང་ངོ་ཞེས་སོགས་དང༌། རྒྱལ་ཚབ་བྱམས་མགོན་གྱིས་ཀྱང༌། རྣམ་དབྱེར་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན། །བླ་མེད་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་མ་ཡིན། །ཞེས་དང༌། དེ་དངོས་མེད་པའི་དངོས་ཡོད་པ། །དེ་ནི་དེ་ལས་སྟོང་ཉིད་གཞན། །འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་གྱིས་ཀྱང༌། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་རྣམ་དཔྱད་ན། །ཆུ་ཤིང་བཞིན་དུ་སྙིང་པོ་མེད། །རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་ལྡན་པའི། སྟོང་ཉིད་དེ་ལྟར་འགྱུར་མ་ཡིན། །ཞེས་དང༌། འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཀྱང༌། གང་ཞིག་དེར་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི། དེ་ལ་རྟག་པར་མེད་དོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ་ཞེས་དང༌། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའོ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དམ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་དང༌། དབྱིག་གཉེན་གྱིས་ཀྱང༌། ཡུལ་ཅན་དོན་དམ་པར་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང༌། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཀྱང༌། ཇི་ལྟར་མེ་ཡིས་དག་པའི་གོས། །སྣ་ཚོགས་དྲི་མས་དྲི་མ་ཅན། །ཇི་ལྟར་མེའི་ནང་བཅུག་ན། །དྲི་མ་ཚིག་འགྱུར་གོས་མིན་ལྟར། །དེ་བཞིན་འོད་གསལ་བ་ཡིས་སེམས། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་དྲི་མ་ཅན། །ཡེ་ཤེས་མེ་ཡིས་ཉོན་མོངས་བསྲེགས། །དེ་བཞིན་འོད་གསལ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང༌། འདིར་ནི་མྱ་ངན་འདས་པ་ཉིད། །དྲི་མ་མེད་པར་སེམས་འགྱུར་བའོ། །ཞེས་དང༌། དྲི་མ་མེད་པའི་ཆོས་སྐུ་ལ། །ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་གནས་གྱུར་ནས། །སྣ་ཚོགས་ནོར་བུ་ཇི་བཞིན་དུ། །དེ་ལས་སེམས་ཅན་དོན་རབ་མཛད། །ཅེས་དང༌། ཨེ་མའོ་མཆོག་དུ་རྟོགས་དཀའ་བའི། །ཆོས་ཉིད་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་
Chinese
详细解释该论的理由。 详细解释该论的理由。 第二，详细解释该论的理由是：说第二次法轮是至上的理由是这样的，因为在第二次法轮之前有第三次法轮。从第二次法轮来说，存在时机的原因是，因为宣说了“谁也不会成佛，不会成为广大的”，等等，产生了认为没有成佛之事的邪见。又因为宣说了“三世的一切佛都依靠般若波罗蜜多和方便而成佛”，等等，有时说成佛，有时说不成佛，现在到底是什么呢？产生了疑惑的时机。像这样，产生邪见和疑惑的时机非常多。称为“不了义”的理由是，因为多次宣说了“色是痛苦，不是与任何事物分离的”，等等，如果说是快乐，那么与痛苦相违背，等等，成为了引发争论的众多基础的所依。第三次法轮不是至上的理由是，因为在它之前没有第四次法轮。是“了义”的理由也是，因为可以按照字面意思来理解，并且宣说了究竟，没有比这更究竟的，所以没有必要再向上引导。没有时机和不是争论基础的原因也是，因为很好地进行了区分，从色到一切智之间所说的一切，从色到一切智之间的所有遍计所执的法，在胜义中是不存在的，更不用说在如梦如幻的世俗事物中也不存在了。从色到一切智之间如梦如幻、如幻术般以及无常等所说的是，从色到一切智之间由他起所摄的一切法都是那样说的。同样，色身的十二行等一切方式也说是如梦如幻。因此，遍计所执是在名言上存在，但在事物上不存在的，而他起是在名言上事物也存在的，两者在胜义中都不存在。因此，考虑到这一点，
English
Detailed explanation of the reasons for this treatise. Detailed explanation of the reasons for this treatise. Secondly, the reason for explaining the reasons for this treatise in detail is: The reason for saying that the second Dharma wheel is supreme is like this, because there is a third Dharma wheel before this second Dharma wheel. From the perspective of the second Dharma wheel, the reason for the occasion is that, because it is said that "no one will become a Buddha, will not become vast," etc., the wrong view arises that there is no such thing as becoming a Buddha. Also, because it is said that "all Buddhas of the three times become Buddhas by relying on Prajnaparamita and skillful means," etc., sometimes it is said to become a Buddha, sometimes it is said not to become a Buddha, so what is it now? The occasion for doubt arises. Like this, there are very many occasions for arising wrong views and doubts. The reason for being called "provisional meaning" is that, because it is often said that "form is suffering, not separate from anything," etc., if it is said to be happiness, then it contradicts suffering, etc., and it becomes the basis for many foundations for initiating disputes. The reason why the third Dharma wheel is not supreme is that there is no fourth Dharma wheel before it. The reason for being "definitive meaning" is also that, because it can be understood according to the literal meaning, and the ultimate is declared, there is nothing more ultimate than this, so there is no need to guide it upwards. The reason for not having an occasion and not being a basis for dispute is also that, because it is well distinguished, everything that is said from form to omniscience, all the imputed dharmas from form to omniscience, do not exist in the ultimate sense, let alone in dreamlike and illusory conventional things. What is said from form to omniscience as dreamlike, illusory, and impermanent is that all the dharmas included by other-powered from form to omniscience are said in that way. Similarly, all the ways of the twelve deeds of the form body are also said to be like dreams and illusions. Therefore, the imputed is existent in name but non-existent in reality, while the other-powered is existent in reality in name, and both are non-existent in the ultimate sense. Therefore, considering this,
Chinese
世尊以如实的方式了知，无有之法亦无有。又，如来藏是远离分别，知晓烦恼障一切空性。所谓空性，是无有执着与系缚的殊胜之语。 圣者弥勒云： 具有分别之体性， 突如其来诸垢染，令界空性。 又，于人与诸法， 此处无实性，即是空性。 圣者无著亦云： 某物于某处若无有，彼即以此为空性。 如是真实随观。 何以故名为空性？因其不生起一切烦恼故。 圣者龙树亦云： 空性是佛陀所宣说的教义之要。 诸佛所说的一切，皆能止息烦恼，而非令界衰损。 以智慧敏锐、智慧迅速、智慧广大、智慧深邃之因， 智慧方面的象王亦知晓将般若波罗蜜多之义归纳为二颂： 以“无有”等语遮止一切分别， 以幻化等譬喻， 真实显示他性， 以四种清净， 善加宣说圆满成就。 于般若波罗蜜多中， 佛陀未曾开示其他。 如是，诸佛菩萨皆异口同声，故所说空性与无有之义， 若对遍计、他起、烦恼、分别、世俗、有为之法加以观察分析，则知其为无有。 胜义法界， 自性恒常， 自性安乐，自性清净， 自性无为，任运成就， 各自以自证智之行境， 深奥、微细、难以证悟， 不可思议， 以智慧之眼所见， 成为自他利益之基础， 等持瑜伽士之所见， 如虚空般一味， 自生之智慧， 胜义谛， 真实之边际， 如来藏，
English
The Bhagavan knows as it is that what is non-existent is indeed non-existent. Furthermore, the Tathagatagarbha is empty of all obscurations of afflictions, knowing the separation of distinctions. The term 'emptiness' is a sublime expression free from attachment and clinging. The noble Lord Maitreya said: 'The nature of that which possesses distinctions, the realm is empty of adventitious stains.' And, 'In this place, the emptiness of persons and phenomena is the absence of entities.' The noble Asanga also said: 'That which is not in a certain place is empty of that.' Thus, it is truly seen. Why is it called emptiness? Because it does not give rise to all afflictions. The noble Nagarjuna also said: 'Emptiness is the essence of the teachings taught by the Victorious Ones. All that the Buddhas have spoken stops afflictions and does not cause that realm to deteriorate.' Due to the reasons of sharp wisdom, swift wisdom, great wisdom, and profound wisdom, the elephant of the wisdom aspect also knows how to summarize the meaning of the Mother in two verses: 'By words such as 'non-existent,' all discriminations are prevented. By examples such as illusion, the other's power is truly shown. By the fourfold purification, complete accomplishment is well proclaimed. In the Prajnaparamita, the Buddhas have not shown anything else.' Thus, since all the Victorious Ones and their offspring agree, the meanings of emptiness and non-existence that are explained, when examined and analyzed, are said to be non-existent for phenomena that are imputed, dependent, afflicted, conceptual, conventional, and conditioned. The ultimate realm of Dharma, is naturally permanent, naturally blissful, naturally pure, naturally unconditioned, spontaneously accomplished, the object of individual self-aware wisdom, profound, subtle, difficult to realize, inconceivable, seen by the eye of wisdom, the basis for benefiting oneself and others, the vision of yogis in equipoise, of one taste like the sky, self-arisen wisdom, the ultimate truth, the true limit, the Tathagatagarbha,
Chinese
甚深之自性，具足功德之自性，不空无上法，如来之界，自性涅槃，究竟之救护处，胜义之救护处等，所说之存在，乃是就色蕴乃至一切智之间之法性圆满成就而说的。如是存在，世尊亦说：“存在亦如实了知存在。”又说：“如来藏，是无有分别，不可分离，不可思议之佛法，超过恒河沙数，故不空。”等。 弥勒菩萨化身也说：“无分别之体性，不空无上法。”又说：“彼无实之实有，彼即是彼之空性。” 圣者文殊菩萨也说：“若分析蕴等，如水树般无有心要，具足一切种殊胜之空性，不会如是改变。”等。 圣者无著菩萨也说：“若何者于彼不存在，则彼于彼恒常不存在，如实了知。”又问：“为何称之为如是性？因为不会变成其他之故。为何称之为真实之边际？因为是无有颠倒之对境之故。为何称之为胜义？因为是圣者智慧清净之行境之故。”等。 世亲菩萨也说：“有境非胜义中不存在之故。”等。 大自在圣者龙树菩萨也说：“如火所净之衣，为种种垢染所染污，如置于火中，垢染焚毁衣不毁，如是光明心，为贪等垢染所染污，以智慧火焚烧烦恼，如是光明不毁。此处即是涅槃，无垢染之心转变。于无垢染之法身中，智慧之海安住转变后，如种种珍宝般，由此成办众生之义利。”又说：“噫！极难证悟之，诸佛之法性。”