Tibetan
རྨོངས་པ་མཚར་སྐྱེད་མིན། །ཞེས་དགག་པ་མཛད་པ་ནི། ཁོང་རང་གིས་དབུ་མའི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་སོ་སོར་མ་ཕྱེད་པའི་སྐྱོན་ཡིན་ཏེ། དོན་ལ་དབུ་མ་གཉིས་སུ་མེད་པ་མ་ཡིན་ལ། འཕགས་སེང་དང་ཞི་བ་འཚོ་དཔོན་སློབ་དང་། དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་བླ་མ་ཡེ་ཤེས་ཞབས་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་ཞིག་དབུ་མ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བར་སྣང་ཞིང་། ཟླ་གྲགས་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་དེ་དག་མཐུན་པའི་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་བླ་མ་དག་དབུ་མ་རབ་ཏུ་མི་གནས་པར་སྣང་བའོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་འདིར་མི་སྤྲོ། སྐབས་སུ་བབ་པ་ཞལ་ལུང་ཡེ་ཤེས་ཞབས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཟབ་གསལ་གཉིས་མེད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལ་མཐར་ཐུག་ཏུ་སྐྱེལ་བ་ཡིན་གྱི། རབ་ཏུ་མི་གནས་པའི་འདོད་པ་ལྟར་སྟོང་ཉིད་ཡན་གར་བ་མཐར་ཐུག་ཏུ་མི་བཞེད་དེ། གྲོལ་བའི་ཐིག་ལེ་ལས། དེས་ན་ཟབ་གསལ་བྱང་ཆུབ་ནི། གཉིས་མེད་རྟོགས་པས་དེ་གྲོལ་ལོ། །ཟབ་མོ་ཁོ་ན་རྟོགས་པས་མིན། །གསལ་བ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་ཐལ་བྱུང་ཟབ་མོ་ཡིས། གྲོལ་འདོད་དེ་ལ་བདག་མི་དད། །དེ་བས་གཉིས་མེད་རང་བཞིན་དུ། །རྟོགས་པས་ཚེ་འདི་འབྲས་ཐོབ་ངེས། །ཅེས་བཤད་དོ། དེ་བས་ན་འཕགས་ལུགས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཞབས་ལུགས་གཉིས་གྲུབ་མཐའི་དབང་གིས་འོད་གསལ་ངོས་འཛིན་ཚུལ་ནི་མི་ཅིག་ལ། ཟུང་འཇུག་གི་ངོས་འཛིན་ཚུལ་ནི་ཅིག་ཏེ། འཕགས་ལུགས་པའི་བདེན་གཉིས་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་རྣལ་འབྱོར་དང་། ཡེ་ཤེས་ཞབས་ལུགས་པའི་ཟབ་གསལ་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དོན་གཅིག་ཅིང་། གཉིས་ཀས་ཀྱང་དེ་དག་རྫོགས་རིམས་མཚན་ཉིད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བྱེད་ལས་ནི། མ་དག་པའི་གནས་སྐབས་ན་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ལས་རང་བཞིན་བརྒྱད་ཅུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། དེ་ལ་རླུང་དང་མེ་ལ་སོགས་པ་ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཁམས་གསུམ་རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བ་ཐམས་ཅད་འདི་ལས་འབྱུང་སྟེ། ཞལ་ལུང་ལས། ད་ནི་གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་ཉིད། ཀུན་རྫོབ་གཟུགས་ལ་རྟེན་ནས་ཀྱང་། །མི་གཡོ་ལ་སོགས་གཡོ་དང་བཅས། །ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་མི་སྣང་ཡང་། ཐིག་ལེ་འགོག་པར་མི་འགྱུར་སྟེ། །རྒྱུ་དང་མི་རྒྱུ་བཅས་པ་ཀུན། །སླར་ཡང་དེ་ལས་འབྱུང་བར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དག་པའི་གནས་སྐབས་སུ་སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་གཉིས་ཀྱིས་རང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་སྨིན་པ་དང་གྲོལ་བར་བྱེད་པའི་འཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་འདིའི་འཕྲིན་ལས་ཡིན་ནོ། །མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་ནི། སྤྱིར་བླ་མེད་ཀྱི་རྫོགས་རིམས་ཐམས་
Chinese
“愚昧并非奇妙”这样驳斥的原因是：这是因为他自己没有区分开中观大车论师们的各自观点。实际上，中观并非无二。圣狮子和寂护师徒，以及与他们观点一致的金刚乘上师，如智足等许多人，认为中观如幻，介于有无之间。月称、陈那、善护等与他们观点一致的金刚乘上师们，则认为中观完全不住二边。其中的原因在此不赘述。现在要说的是，口传智足的观点是把深明无二如幻推向极致，而不是像不住二边的观点那样，把空性视为极端。如《解脱明点》中说：“因此，深明菩提是，以无二证悟而解脱。仅证悟深奥是不行的，仅证悟光明也是如此。因此，对于仅凭超越的深奥，就想解脱的人，我不相信。因此，以无二自性来证悟，必定能在此生获得果。”因此，圣者派和智足派两种，从宗派的角度来说，光明的认识方式不同，但双运的认识方式是相同的。圣者派的真俗二谛双运瑜伽，与智足派的深明无二之智慧意义相同。两者都认为这些是圆满次第的特点。作用是：在不清净的状态下，从不坏明点中，产生八十种自性的显现。由此，风、火等蕴、界、处所包含的三界，所有流动和不流动的一切都由此产生。如《口传》中说：“现在无二之智慧，即使依赖于世俗之色，所有不动等和动摇等，即使完全不显现，明点也不会被阻止。所有流动和不流动的，都将再次由此产生。”这样说了。在清净的状态下，以有学和无学的双运二者，成熟和解脱自他相续的一切事业，都是此的作用。不坏明点的修持方式是：一般来说，无上的圆满次第……
English
The reason for refuting "Ignorance is not wonderful" is that he himself has not distinguished the different views of the great chariot masters of Madhyamaka. In reality, Madhyamaka is not non-dual. The teacher and disciples of Ārya Siṃha and Śāntarakṣita, and many Vajrayāna masters who agree with them, such as Jñānapāda, consider Madhyamaka to be like illusion, appearing between existence and non-existence. The Vajrayāna masters who agree with Candrakīrti, Dignāga, and Subhagupta consider Madhyamaka to be completely non-abiding. The reason for this will not be elaborated here. What is relevant now is that the view of Jñānapāda's Oral Transmission is to bring the profound clarity of non-duality, like illusion, to the ultimate conclusion, and not to regard emptiness as an extreme, as in the view of non-abiding. As it says in the "Drop of Liberation": "Therefore, profound clarity of enlightenment is liberated by realizing non-duality. It is not enough to realize only the profound, nor is it enough to realize only the clear. Therefore, I do not trust those who want liberation only through the transcendent profound. Therefore, by realizing the nature of non-duality, one will surely obtain the fruit in this life." Therefore, the Ārya tradition and the Jñānapāda tradition have different ways of recognizing luminosity from the perspective of tenets, but the way of recognizing union is the same. The yoga of uniting the two truths of the Ārya tradition and the wisdom of the profound clarity of non-duality of the Jñānapāda tradition have the same meaning. Both consider these to be the characteristics of the completion stage. The function is: In the impure state, from the indestructible bindu, the appearances of eighty natures arise. From this, all the moving and non-moving of the three realms, including wind, fire, aggregates, elements, and sense bases, arise. As it says in the Oral Transmission: "Now, the non-dual wisdom, even relying on conventional form, all the unmoving and moving, even if they do not appear at all, the bindu will not be prevented. All the moving and non-moving will arise from it again." In the pure state, all the activities of maturing and liberating the streams of oneself and others by the union of learning and non-learning are its activities. The way to practice the indestructible bindu is: In general, all the unsurpassed completion stages...
Tibetan
ཅད་འདི་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཐབས་སྟོན་པ་ཡིན་ལ། ཁྱད་པར་དུ་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་དང་། གསང་བའི་ཐིག་ལེ་དང་། སྤྲུལ་བའི་ཐིག་ལེ་སྟེ། ཐིག་ལེ་གསུམ་གི་སྒོ་ནས་མྱུར་དུ་མངོན་དུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། ཞལ་ལུང་དང་གྲོལ་བའི་ཐིག་ལེ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་འདི་ནི། མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་འདི་ངེས་དོན་རྫོགས་རིམ་གྱི་གཞི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བ་གཅིག་ཡིན་ནའང་། གཞན་ཀྱི་ཤེས་དཀའ་གསུང་བ་ལ། མ་རྒྱུད་ཀྱི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་མདོར་བསྡུ་ན། མ་རྒྱུད་པས་རླུང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྲ་ཤོས་སེམས་ཀྱི་རྟེན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་རླུང་དང་། ཕ་རྒྱུད་འཕགས་ལུགས་པས་ཡི་གེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྲ་ཤོས་ཨ་ཐུང་ངམ། དེས་མཚོན་པའི་དོན་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་དོན་འོད་གསལ་ལམ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཞབས་ལུགས་པས་རླུང་འོད་ཟེར་ལྔ་དང་དབྱེར་མེད་པའི་རྣམ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྲ་ཤོས་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ལས་བཤད་དེ། འདི་གསུམ་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་ངོ་བོ་སོ་སོ་ཡིན་རྒྱས་པར་ཞུས་པས་མཁྱེན་རབ་ཀྱི་མངའ་དབང་ཕྱུག་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་རྗེ་བཙུན་དམ་པ་ཀུ་མ་ར་མ་ཏིས་ལེགས་པར་བཀའ་སྩལ་བ་འདིས་མ་རྒན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྒྲིབ་གཉིས་གཞིག་ཅིང་གཞོམ་པར་མི་ནུས་པའི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་དུ་བྱས་ནས་ཟབ་གསལ་གཉིས་མེད་ཀྱི་འཇའ་ལུས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག ། རིམ་ལྔའི་ཟིན་བྲིས་འདི་འཕགས་པའི་རིམ་ལྔ་དང་། མ་རྒྱུད་ཀྱི་རྩ་རླུང་གི་འདུ་འཕྲོད་ལས་བྱུང་བའི་ཉམས་དང་། རིམ་ལྔ་གུང་སྒྲིགས་པར་སྣང་། འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་གི་དངོས་བསྟན་དང་མཐུན་སྙམ་པ་མི་གདའ་ནའང་། ཁྱད་པར་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་འདི་ངེས་དོན་རྫོགས་རིམ་གྱི་གཞི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བ་གཅིག་ཡིན་ནའང་། བུ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེས་ཀྱང་ངོས་མ་ཟིན། འདིར་ཡང་སྲོག་རླུང་ལ་བཟུང་བས་འཁྲུལ། མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ངོས་འཛིན་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་དང་བཅས་པ། འཇམ་དཔལ་ཞལ་ལུང་དང་ཡེ་ཤེས་ཞབས་ཀྱི་རྒྱ་གཞུང་ནས་ཤེས་དགོས། གཞན་གྱིས་མི་ཤེས། དཔྱིད་ཐིག་གི་ཟིན་བྲིས་རྣམས་ལེགས་པ་སྣང་ངོ་། །འདིར་ཡང་སྲོག་རླུང་ལ། ཞུ་བདེ་ལྷན་སྐྱེས་ལ་རྫོགས་རིམ་དུ་བྱས་སྣང་སྟེ། དཔྱད་རྒྱུ་འགའ་རེ་ཡོད། བུ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེའི་སྦྱོར་དྲུག་གི་སྐོར་འདི་རྣམས་ལབ་ལོབ་མང་ཡང་ཉམས་ལེན་གྱི་གནད་འཆུགས། ཧྭ་ཤང་གི་སྒོམ་གྱི་ཉམས་ལེན་དང་གནད་ཅིག མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་ངོས་འཛིན་ལུགས་ཧྭ་ཤང་གི་ངོས་བཟང་སྟེ། ཐར་པ་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་འདོད་
Chinese
這一切是為了展示實現的方法。特別是不壞明點、秘密明點和化說明點，通過這三個明點迅速實現的方法，可以從口訣和解脫明點中得知。 據說，雖然這個不壞明點是確定意義圓滿次第的極其重要的基礎之一，但其他人難以理解。簡而言之，母續的不壞明點是：母續派認為所有氣中最細微的是心的所依——俱生氣；父續聖者派認為所有字母中最細微的是短阿（藏文：ཨ་ཐུང་），或者它所代表的無生之義——光明道；智慧足派認為與五光無別的所有識中最細微的是作為象徵的明點。據說這三者本質相同，但角度不同，本質各異。廣泛請教後，以智慧的權威和慈悲為懷的至尊者貢瑪繞智（藏文：ཀུ་མ་ར་མ་ཏི།）的教導，願所有老母有情摧毀二障，並現證不可摧毀的不壞明點，從而獲得深明雙運的虹身大印。 五次第筆記似乎結合了聖者的五次第、母續的脈氣結合所產生的體驗以及五次第的協調。雖然我認為它不符合聖者父子的教義的直接教導，但特別是不壞明點是確定意義圓滿次第的極其重要的基礎之一，但布頓仁波切也沒有認識到它。在這裡，執著於命氣是錯誤的。不壞明點的認識和修持方法必須從《文殊口訣》和《智慧足》的印度論典中學習。其他人不會知道。 春之明點的筆記看起來不錯。在這裡，俱生樂被視為圓滿次第，有一些需要研究的地方。 布頓仁波切的六加行部分有很多重複，但修持的要點卻被遺漏了。與和尚的禪修和要點相同。最終果位的認識方式與和尚的觀點相同，認為解脫如同虛空。
English
All of this is to show the means of realization. In particular, the indestructible bindu, the secret bindu, and the emanation bindu; the way to quickly realize through these three bindus can be known from the oral instructions and the liberation bindu. It is said that although this indestructible bindu is one of the extremely important bases for the definitive meaning of the completion stage, it is difficult for others to understand. To summarize the indestructible bindu of the Mother Tantra: the Mother Tantra school considers the subtlest of all winds to be the co-emergent wind, the support of the mind; the Father Tantra noble school considers the subtlest of all letters to be the short A (Tibetan: ཨ་ཐུང་), or the meaning it represents, the clear light path of non-arising; the Yeshe Zhap school considers the subtlest of all consciousnesses, inseparable from the five rays of light, to be the bindu that represents them. It is said that these three are the same in essence but different in aspect, and different in nature. After extensive consultation, may all mother sentient beings, through the teachings of the venerable Kuma Rāma, the master of wisdom and the embodiment of compassion, destroy the two obscurations and realize the indestructible bindu, thereby attaining the rainbow body of the Great Seal of profound clarity and non-duality. This notebook on the Five Stages seems to combine the Five Stages of the Noble Ones, the experiences arising from the union of the channels and winds of the Mother Tantra, and the harmonization of the Five Stages. Although I do not think it conforms to the direct teachings of the scriptures of the Noble Father and Sons, the indestructible bindu in particular is one of the extremely important bases for the definitive meaning of the completion stage, but even Buton Rinpoche did not recognize it. Here, grasping at the life wind is a mistake. The recognition of the indestructible bindu, along with the way to practice it, must be learned from the Indian treatises of the Jampal Zhallung and Yeshe Zhap. Others will not know. The notes on the Spring Bindu seem good. Here, too, co-emergent bliss is regarded as the completion stage, and there are some points that need to be examined. Buton Rinpoche's section on the Six Yogas has much repetition, but the key points of practice are missed. It is the same as the meditation and key points of Hwashang. The way of recognizing the ultimate fruit is the same as Hwashang's view, considering liberation to be like the sky.
Tibetan
པའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དེ། །ནམ་མཁའ་ལ་ནི་མཚན་ཉིད་མེད། །ཅེས་གསུངས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། སྦྱོར་དྲུག་པ་ཐར་པ་གཟུགས་ཅན་དུ་འདོད་པ་ནི། ཁ་བ་རྒྱ་སྤོས་མེ་ཏོག་དང་། །བ་ཞོ་བ་མོ་མུ་ཏིག་མདོག །གདུགས་དཀར་བཟུང་བའི་དབྱིབས་འདྲ་བ། །ཐར་པ་ཡིན་པར་རྒྱལ་བས་བཤད། །ཅེས་རྒྱལ་བ་པ་འདོད་པ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། །།ཤུ་བྷཾ་མ་སྡུ་སརྦ་ཛ་ག་ཏཾ། བླ་མ་སྒྲུབ་པ་དཔལ་བའི་ཞུས་ལན་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེའི་ངོས་འཛིན་དོན་གསུམ་གྱིས་བསྟན་པ།
Chinese
因为这个缘故，菩提是虚空的体性，如同“虚空没有体性”所说的一样。六种结合的解脱被认为是具有形体的，如同“雪花、藏红花、鲜花，牛奶、凝乳、珍珠的颜色，如同撑开白色伞盖的形状，解脱是这样的，胜者如是说。”如同胜者所认为的那样。吉祥！愿一切众生幸福！ 上师修法者巴威的答复，以三种意义显示了金刚明点的认识。
English
For that reason, enlightenment is the nature of space, just as it is said, "Space has no nature." The liberation of the six unions is considered to have form, like "Snow, saffron, flowers, the color of milk, yogurt, pearls, resembling the shape of a white umbrella held up, liberation is like that, the Victorious Ones said." It is the same as what the Victorious Ones believe. Shubhamastu sarva jagatam. An answer by Lama Drubpa Palwai, showing the recognition of the indestructible bindu through three meanings.