Tibetan
་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་བློའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕར་རྒྱས་བཀབ་ནས་དངོས་པོ་ཡེ་ཆད་དུ་རྟོགས་པ་དང༌། ཤེས་བྱའི་གཤིས་ཤོར་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤེས་བྱ་ཡུལ་གྱི་རང་ངོས་ནས་ཡེ་སྟོང་ཡིན་པས་བློས་སྟོང་ཉིད་དུ་ལྟ་སྒོམ་བྱ་མི་དགོས་ཟེར་ནས་བློ་ཐ་མལ་པར་གནས་པ་དང༌། གཉེན་པོར་ཤོར་བ་ནི། རྟོགས་པ་སོགས་སྐྱེས་པ་སྔ་མ་འགགས་ཆ་ཙམ་ལ་བལྟས་ནས་སེམས་སྐྱེས་ཚད་སྟོང་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་རློམ་པ་དང༌། ཆགས་པར་ཤོར་བ་ནི། སེམས་ལ་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་བེམ་པོ་ལྟར་ཐོགས་རེག་གི་སྟོང་པར་ཤེས་པ་ན་དེ་ཙམ་གྱིས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པར་རློམ་ནས། ཤེས་པ་ཉིད་ལ་ཆགས་ནས་དེ་ཉིད་སྟོང་པའོ་ཞེས་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ནི་འཁོར་བའི་རྩ་བའི་སྤྲོས་མཚན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཡང་དག་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སེམས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ཡེ་ནས་བྲལ་བ་ལ་གསེར་ལ་གཡའ་ལྟར་རང་བློ་ལ་རང་གི་འཛིན་པའི་སྤྲོས་པས་སྒྲིབ་པ་དེ་སེམས་ཅན་རིས་མེད་པའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་ཀྱང་བླ་མ་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ལ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རྟོགས་པ་བསྐྱེད་ཕྱིར་གྱི་ཚོགས་མ་བསགས་པ་རྣམས་ལ་སྒྲིབ་པའི་གཡའ་དང་བྲལ་བར་མངོན་དུ་མི་འགྱུར་ཀྱང༌། དེ་ལྟའི་བསགས་པ་ཅན་ལ་སྤྲོས་སྒྲིབ་དང་བྲལ་བར་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་རང་གི་སེམས་ལ་རྙེད་པར་འགྱུར་བས། དྲི་བྲལ་གྱི་ཐ་མལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་སྤྲོས་ཆོས་འགར་ཡང་མ་གྲུབ་པས་སྤྲོས་པའི་བརྗོད་པས་འདི་ལྟར་གྲུབ་ཅེས་སྨྲ་བ་དང༌། སྨྲས་པ་ལྟར་མཚོན་མི་ནུས་ཤིང༌། དེས་ན་གྲོང་པའི་ཆོས་ཀྱིས་མ་གོས་པའི་གཞོན་ནུ་མ་ལ་ཁམས་འཕོ་བའི་ཚོར་བདེ་ཡོད་ཀྱང༌། འཁྲིག་པའི་རྐྱེན་མེད་པར་དེའི་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མི་མྱོང་ལ་རྐྱེན་ཚང་བ་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་གཉུག་མའི་ཡེ་ཤེས་རང་ལ་ཡོད་ཀྱང༌། བླ་མ་དམ་པའི་མོས་གུས་དང་བྱིན་རླབས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་སད་པར་མ་བྱས་པ་དེའི་ཚེ་རང་ངོ་རང་གིས་ཤེས་པར་ངོ་འཕྲོད་མི་འཕྲོད་ལ་རྐྱེན་གྱིས་སད་པར་བྱས་པ་ན་ངོ་འཕྲོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཐ་མལ་གྱི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་རྟག་མི་རྟག་བདེན་མི་བདེན་གཏན་གྱི་བསླུ་བ་མེད་པ་འདི་དང་འདི་ལྟར་གནས་པ་དང་གྲུབ་བོ་ཞེས་པའི་ཕུགས་གར་ཡང་མ་གཏད། དེ་ལྟར་གཏད་དུ་མ་ཐུབ་པས་ཕུགས་གཏད་པའི་གོ་ཐམས་ཅད་དམིགས་ཐོགས་ཀྱི་དངོས་པོ་མ་བཀག་པས། འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་གོ་སངས་རྒྱས་དང་སེམས་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་གར་ཡང་མ་འགགས། དེས་ན་དངོས་ཆོས་ཐམས་ཅད་གདོད་ནས་སྟོང་བཞིན་མི་སྟོང་བ་དངོས་པོའི་ཆོས་ལྟར་སྣང་དུ་རུང་བ་ནི་ཆོས་དེ་ཉིད་ཀྱི་མཐུན་དཔེར་བཟུང་བ་ལས། དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུུ་མི་སྟོང་བའི་དངོས་པོ་རང་བདེན་དུ་གྲུབ་བཞིན་མཐུན་དཔེར་བཟུང་ནས་སྒྲུབ་ནུས་མི་སྲིད་པས་སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་དང་མེ་ལོང་གི་གཟུགས་བརྙན་སོགས་དངོས་ཆོས་བདེན་མེད་ཀྱི་དཔེས། སད་དུས་ཀྱི་དངོས་པོ་བེམ་ཤེས་སོགས་དངོས་པོ་རང་བདེན་པ་དེ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཚོན་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱུན་དེས་དངོས་ཆོས་གཅིག་སྟོང་པ་དང་མི་སྟོང་པ་འདུས་བྱས་པ་དང་འདུས་མ་བྱས་པ་གཉིས་ཀར་རྟོག་རུང་བས་མི་འཐད་པ་ལྟར་སྣང་བ་ལས་འཐད་པར་རུང་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་ན་འགལ་བ་ལྟར་བརྗོད་པར་འགྱུར་བས། དེའི་དངོས་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བརྗོད་པ་གང་གིས་བརྗོད་ཀྱང་དོན་ཚིག་ཐོག་ཏུ་མི་ཕེབས། རང་གི་མོས་པ་དང་བླ་མའི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་སྟོབས་འབའ་ཞིག་གིས་གཉུག་མའི་དོན་འཆར་བ་མ་གཏོགས། སྒྲུབ་བྱེད་ཐ་སྙད་སྤྲོས་པས་བསྒྲུབ་བྱ་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྤྲོས་སྒྲིབ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ལས་དོན་དམ་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡུལ་དུ་བྱེད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ཐ་སྙད་གང་གིས་ཀྱང་མི་རྟོག་པའི་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་གཅིག་འཆར་བས་དེའི་ངང་ལ་སོར་བཞག་ཏུ་བྱས་པ་དང་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲིབ་ཚོགས་གཅོད་པའི་ཚོགས་གཉིས་གོང་དུ་འཕེལ་བ་ལས། དེ་ལས་གཞན་པའི་བསགས་སྦྱང་གི་བཅས་བཅོས་མི་བྱ་བར་རང་དགར་བཞག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཀའ་བསྩལ་པས་དེ་ལྟར་ཉམས་སུ་ལེན་པར་བྱའོ། ། ༧༧
Chinese
说“没有成立”而以分别念覆盖一切法，从而了悟事物是断灭，这是（第一种歧途）。 知识的本性迷失是说：一切法从知识对象的自性方面本来是空性的，所以不需要以分别念来观修空性，而安住于庸常的分别念中，这是（第二种歧途）。 错失对治是说：对于生起的证悟等，只看到先前灭尽的部分，就自以为已经证悟了所有生起的念头都是空性，这是（第三种歧途）。 陷入贪执是说：如果知道心如同物质等一样，是触碍的空性，就自以为仅仅如此就证悟了空性，从而贪执于知识本身，并认为它本身就是空性，这种分别念是将轮回根本的戏论执为是证悟空性，不是正确的证悟空性。 因此，对于心与对境以及能境之间的所有戏论本来就是分离的，如同黄金上的污垢一样，自己的执着戏论遮蔽了自己的心，虽然这存在于无量众生的相续中，但是对于没有为生起大手印的证悟而积累资粮的人们来说，遮蔽的污垢不会显现出来，但是对于具有这种积累的人来说，就会显现出远离戏论遮蔽的状态，那时就会在自己的心中证得佛陀。 因此，由于无垢的庸常智慧没有在任何戏论法中成立，所以用戏论的言语说“如此成立”以及不能如所说般表达。 因此，如同未被乡村习俗沾染的少女虽然有性高潮的感受，但是没有性交的因缘就无法体验到那种快乐，而当因缘具足时就能体验到一样，虽然本具的智慧存在于自身，但是如果没有通过上师的虔诚和加持的因缘来唤醒，那时自己无法认识自己，无法相遇，而当通过因缘唤醒时就能相遇。 那时，对于庸常的知识，无论它是常还是无常，是真还是不真，都不会寄托于任何绝对的、无欺骗的此和如此安住和成立之处。 因为无法如此寄托，所以对于所有寄托之处，由于没有遮止能取所取的实物，因此轮回和涅槃的法，无论是佛陀还是众生的方面，都不会被遮止。 因此，所有事物和法本来就是空性而不空性，并且
English
Saying "it is not established" and covering all the dharmas of the mind with proliferation, thereby realizing that things are annihilation, this is (the first wrong path). The loss of the nature of knowledge is saying: all dharmas are inherently empty from the perspective of the object of knowledge, so there is no need to contemplate emptiness with the mind, and abiding in ordinary mind, this is (the second wrong path). Losing the antidote is saying: regarding the arising of realization etc., only seeing the previously ceased part, one assumes that one has realized that all arising thoughts are emptiness, this is (the third wrong path). Falling into attachment is saying: if one knows that the mind, like matter etc., is an obstructive emptiness, one assumes that one has realized emptiness merely by that, thereby becoming attached to knowledge itself, and thinking that it itself is emptiness, this proliferation takes the root of samsara as the characteristic of realizing emptiness, it is not a correct realization of emptiness. Therefore, for the mind, which is inherently separated from all proliferation of object and subject, like tarnish on gold, one's own clinging proliferation obscures one's own mind, although this exists in the continuum of countless beings, for those who have not accumulated the accumulations for generating the realization of Mahamudra, the obscuring tarnish will not become manifest, but for those who have such accumulations, the state of being free from proliferation obscuration will become manifest, at that time one will find the Buddha in one's own mind. Therefore, since the stainless ordinary wisdom is not established in any dharma of proliferation, saying with the words of proliferation "it is established in this way" and not being able to express it as it is said. Therefore, like a young woman who has not been tainted by village customs, although she has the feeling of pleasure of orgasm, she cannot experience that pleasure without the cause of intercourse, and just as she can experience it when the causes are complete, although innate wisdom exists in oneself, if it is not awakened by the cause of devotion and blessing of the holy guru, at that time one cannot recognize oneself, one cannot meet, and when awakened by the cause, one can meet. At that time, for ordinary knowledge, whether it is permanent or impermanent, true or untrue, one does not entrust to any absolute, unfailing place of abiding and establishment like this and this. Because it is impossible to entrust in this way, for all places of entrustment, since the apprehended and the apprehender are not obstructed, therefore the dharma of samsara and nirvana, whether it is the aspect of Buddha or sentient beings, is not obstructed. Therefore, all things and dharmas are inherently empty and yet not empty, and
Chinese
如果某种事物可以被视为相似的佛法，那是因为它被用作佛法本身的类比。除此之外，如果将一个并非空性的、自性成立的事物作为类比来证明佛法，那是不可能的。因此，以幻觉、梦境和镜中影像等无自性的事物为例，它们象征着醒来时的物质和意识等自性成立的事物，实际上并未成立，而是空性。通过这种方式，可以理解一个事物既是空性的又不是空性的，既是造作的又是非造作的。虽然这似乎不合理，但实际上是合理的。然而，在描述其本质时，会显得矛盾。因此，无论用什么方式来描述事物的真实状态，都无法完全用语言表达。除了依靠自己的虔诚和上师的加持力来显现本来的意义之外，通过概念性的论证只能使所要证明的事物成为概念性遮蔽的对象，而无法使远离概念的胜义成为对象。因此，当不依赖于任何概念的自生智慧显现时，保持在这种状态中，并且通过证悟本身来斩断遮蔽，使二资粮不断增长。除了这些之外，不要进行任何人为的积累和净化，而是保持自然状态，这样就能证得圆满正等觉。如是宣说，故当如是修持。
English
If something can be seen as similar to the Dharma, it is because it is taken as an analogy for the Dharma itself. Apart from that, if something that is not empty and is established as self-existent is taken as an analogy to prove the Dharma, it is impossible. Therefore, using examples of unreal things such as illusions, dreams, and reflections in a mirror, they symbolize that things like matter and consciousness in the waking state, which are self-established, are actually not established and are emptiness. In this way, it can be understood that one thing is both empty and not empty, both conditioned and unconditioned. Although this seems unreasonable, it is actually reasonable. However, when describing its nature, it seems contradictory. Therefore, no matter how one describes the true state of things, it cannot be fully expressed in words. Apart from relying solely on one's own devotion and the power of the Guru's blessings to reveal the innate meaning, conceptual arguments can only make the object to be proven an object of conceptual obscuration, and cannot make the ultimate truth, which is free from concepts, an object. Therefore, when self-born wisdom, which does not rely on any concepts, arises, by remaining in that state and by realization itself, the two accumulations increase, cutting off the accumulation of obscurations. Apart from these, do not engage in any artificial accumulation and purification, but by remaining in a natural state, one will attain perfect and complete enlightenment. Thus it is said, therefore one should practice accordingly.