Tibetan
ཞི་ལྷག་གཉིས་ཀྱི་དཀའ་བའི་གནས་ལ་རྒྱལ་བའི་དགོངས་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་པ། ཞི་ལྷག་གཉིས་ཀྱི་དཀའ་བའི་གནས་ལ་རྒྱལ་བའི་དགོངས་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་པ། ཞི་ལྷག་གཉིས་ཀྱི་དཀའ་བའི་གནས་ལ་རྒྱལ་བའི་དགོངས་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་པ་བཞུགས་སོ། ། ཞི་ལྷག་གཉིས་རེ་རེས་མི་ཆོག་གིས་གཉིས་ཀ་བསྟེན་དགོས་པའི་སྐབས་སུ། ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པའི་མདོ་ལས། སེམས་མཉམ་པར་བཞག་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ནི། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ལ་འཇོག་པ་ཙམ་ཞིག་གོམས་ན་ཡང་དག་པའིདོན་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་དོན་མ་ཡིན་གྱི། མཉམ་པར་བཞག་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཞེས་སྦྱར་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེའི་དོན་ཡང་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ཞི་གནས་ཀྱིས་དམིགས་པ་ལ་སེམས་བརྟན་པར་བྱས་པའི་འོག་ཏུ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ལ་བརྟགས་ན་ཡང་དག་པའི་དོན་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བ་གསལ་བར་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། སྒོམ་རིམ་དང་པོ་ལས། འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་ཞི་གནས་ཀྱིས་ དམིགས་པ་ལ་སེམས་བརྟན་པར་བྱས་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བརྟགས་ན་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་འབྱུང་སྟེ། དེའི་ཚེ་སྣང་བ་བྱུང་བས་མུན་པ་བསལ་བ་བཞིན་དུ་སྒྲིབ་པ་འབྱུང་ངོ༌། །དེ་གཉིས་ཀ་ཡང་མིག་དང་སྣང་བ་བཞིན་དུ། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བ་ལ་ཕན་ཚུན་མཐུན་པར་གནས་པ་ཡིན་གྱི། སྣང་བ་དང་མུན་པ་བཞིན་དུ་མི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཏིང་འཛིན་ནི་མུན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཅི་ཞེ་ན། སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་མཉམ་པར་བཞག་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། ཞེས་བཀའ་སྩལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤེས་རབ་དང་ཤིན་ཏུ་མཐུན་པ་ཡིན་གྱི། མི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ནོ། ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་ཞི་གནས་བསྒོམས་ པས་སེམས་བརྟན་པོ་རྙེད་པ་ནི་སྣང་བ་དང་འདྲ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དཔྱོད་པ་ནི་མིག་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱ་ཡི། ཞི་གནས་ནི་སེམས་མི་གཡོ་བར་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ལ། ལྷག་མཐོང་ནི་ཡུལ་ལ་དཔྱོད་པ་ཡིན་པས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་མི་གཟུང་ངོ༌། །ཡང་ཞི་གནས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་རླུང་ནང་གི་མར་མེ་བཞིན་དུ་གཡོ་བ་དང༌། ཞི་གནས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་རླུང་མེད་པ་ན་གནས་པའི་མེར་མེ་བཞིན་དུ་རྣམ་རྟོག་གི་རླུང་གིས་མི་གཡོ་པར་བཤད་པ་མི་འཐད་དེ། ལྷག་མཐོང་ལ་དཔྱད་སྒོམ་བྱེད་པའི་ལུགས་ལ་ཞི་གནས་གྲུབ་ཀྱང་ལྷག་མཐོང་སྒོམ་པའི་ཚེ་རྣམ་རྟོག་གི་རླུང་གིས་གཡོ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། ཞི་གནས་གྲུབ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷག་མཐོང་སྒོམ་པ་ན་སེམས་ཀྱི་གཡོ་བ་ཐམས་ཅད་ལྡོག་པར་ཁས་ལེན་ན་སྐྱོན་དེ་ཡོད་ཀྱང༌། སེམས་ཀྱི་གཡོ་བ་ཙམ་ལྡོག་པ་མིན་གྱི། གཡོ་བའི་སྐྱོན་ལྡོག་པ་ལ་བསམས་ནས་དེ་ལྟར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཡོ་བའི་སྐྱོན་གང་སྙམ་ན། རང་འདོད་པའི་ཡུལ་ལ་སེམས་འཇོག་པ་ན་རང་དབང་མེད་པར་མི་འདོད་པའི་ཡུལ་ལ་སེམས་རྒྱུག་པའོ། །གོ་རིམ་ངེས་ཚུལ་གྱི་སྐབས་སུ། ཞི་གནས་མི་སྒྲུབ་པར་དང་པོ་ནས་ལྟ་ཐོག་ཏུ་སེམས་གནས་པ་ཙམ་ཞིག་གོམས་པར་བྱེད་ན། དེ་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་འཇིག་རྟེན་པའི་བསྒོམ་བྱུང་དུ་འགྲོ་སྲིད་ཀྱང༌། དེའང་ཞི་གནས་བསྒོམ་བྱུང་དུ་སོང་བ་ཡིན་གྱི། ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་བྱུང་དུ་སོང་བ་མིན་པས། ད་དུང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམས་བྱུང་བསྐྱེད་དགོས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞི་གནས་དེ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་དཔྱད་སྒོམ་གྱི་ལྷག་ མཐོང་བསྒོམས་བྱུང་སྐྱེད་དགོས་པས། སྔོན་དུ་ཞི་གནས་བསྒྲུབས་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་ལྷག་མཐོང་སྒྲུབ་བ་ལས་མི་འདའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་བསྒོམས་བྱུང་སྐྱེད་ནུས་ན། དེ་ཙམ་ཞིག་བསྒོམས་པས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསྒོམས་བྱུང་སྐྱེད་ནུས་སོ་ཞེས་ཀྱང་སྨྲ་མི་ནུས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པའི་བསྒོམས་བྱུང་གི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅན་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་མདོ་དགོངས་འགྲེལ་ལས། ཞི་གནས་སྔོན་དུ་གྲུབ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དཔྱད་སྒོམས་གྱིས་ཤིན་སྦྱངས་འདྲེན་ནུས་ནུས་སུ་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པར་གསུངས་པ་སོགས་ཀྱི་གོ་རིམ་ངེས་པ་ཅན་དུ་བཤད་པའི་གཞུང་དུ་མ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་འདོད་དུ་མི་རུང་ངོ༌། །དེ་ལྟར་ན་ཐེག་པ་གཞན་གྱི་ལུགས་ལྟར་ཡུལ་ཅན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིས་སྒོམ་པའི་སྐབས་ཀྱི་དམིགས་བསལ་མ་གཏོགས་པ་ལྷག་མཐོང་བསྒོམས་བྱུང་སྔར་མ་བསྐྱེད་པ་གསར་དུ་བསྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཞི་གནས་སྔོན་དུ་བསྒྲུབས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། དཔྱད་སྒོམ་གྱིས་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པར་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཞི་གནས་འཇོག་སྒོམ་གྱིས་སྒྲུབ་པ་དང༌། ལྷག་མཐོང་དཔྱད་སྒོམ་གྱིས་སྒྲུབ་པ་ཡིན་དུ་ཆུག་ཀྱང༌། སྔོན་དུ་ཞི་གནས་བསྒྲུབས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཕྱིས་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པའི་གོ་རིམ་ངེས་པར་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་སྙམ་ན། འདི་ནི་རྟོགས་དཀའ་བས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ལག་པས་སྟ་རེ་བཟུངས་ནས་ཤིང་སྡོང་གཅོད་པ་ ན། ལག་པ་ཤིན་ཏུ་འདར་ན། སྟར་རེ་ཤིང་
Chinese
关于止观二者的难点，对胜者的意旨毫无错谬地进行解说。 关于止观二者的难点，对胜者的意旨毫无错谬地进行解说。 关于止观二者的难点，对胜者的意旨毫无错谬地进行解说完毕。 在止观二者各自不足，必须依仗二者的情况下，《正法集经》中说：“心若平等安住，则能如实知晓。”所说的意思是，如果仅仅习惯于将心安住于专注一点，就能领悟正法的意义，并非如此。而应加上“以平等安住的心”，其含义是，在平等安住的止的基础上，心对所缘境稳固之后，若以智慧对彼进行观察，则会清楚地阐述生起领悟正法意义的智慧。如《修次第初篇》中说：“如此，当止使心于所缘境稳固之时，若以智慧进行观察，则会生起正见之光明。彼时，光明生起，如驱散黑暗般，遮障亦会生起。二者如眼与光明般，于生起正见之时，互相顺应而住，而非如光明与黑暗般互不相容。三摩地并非黑暗的自性，为何？因为心专注一境的特征是，若能平等安住，则能如实了知。因此，与智慧极为相符，而非不符。”如是说。因此，修习止而获得心的稳固，犹如光明。以智慧观察真如，应知犹如眼睛。止是心不摇动地安住于一境，观是对境进行观察，因此，不应认为一个会对另一个造成损害。又，若说远离止的心如风中之灯般摇曳，而以止的力量则如无风处安住的灯火般，不会被分别念之风所动摇，此说不合理。因为在观的观察修习方式中，即使成就了止，但在修习观的时候，仍会被分别念之风所摇
English
Explaining the difficult points of both Shamatha and Vipassana without reversing the intention of the Victorious Ones. Explaining the difficult points of both Shamatha and Vipassana without reversing the intention of the Victorious Ones. Explanation of the difficult points of both Shamatha and Vipassana without reversing the intention of the Victorious Ones is complete. In the case where Shamatha and Vipassana are each insufficient and both must be relied upon, the Sutra of Assembling the True Dharma says, "If the mind is placed equally, it will know as it is." The meaning of this is not that if one merely becomes accustomed to placing the mind in one-pointed concentration, one will realize the meaning of the true Dharma. Rather, it should be added, "with the mind placed equally." Its meaning is that after the mind is stabilized on the object of focus by the Shamatha of equal placement, if one examines that very thing with wisdom, then it will be clearly explained that the wisdom of realizing the meaning of the true Dharma arises. As it says in the First Stage of Meditation, "Thus, when Shamatha has stabilized the mind on the object of focus, if one examines it with wisdom, the light of true wisdom will arise. At that time, as the light arises, obscurations will arise as if dispelling darkness. Both of these, like the eye and light, abide in mutual harmony when true wisdom arises, and are not incompatible like light and darkness. Samadhi is not the nature of darkness, because the characteristic of one-pointedness of mind is that if one can abide equally, one will know as it is. Therefore, it is extremely compatible with wisdom, and not incompatible." Thus it is said. Therefore, gaining stability of mind by meditating on Shamatha is like light. Examining suchness with wisdom should be understood as being like the eye. Shamatha is the mind abiding unwaveringly in one-pointedness, and Vipassana is examining the object, so one should not think that one will harm the other. Furthermore, it is unreasonable to say that a mind separated from Shamatha is like a lamp flickering in the wind, and that with the power of Shamatha it is like a flame abiding in a windless place, unshaken by the wind of discursive thoughts. Because in the method of analytical meditation of Vipassana, even if Shamatha is accomplished, when meditating on Vipassana, one is still shaken by the wind of discursive thoughts.
Chinese
如果认为是为了这个缘故，如果承认在成就止观的基础上修习胜观时，所有的心之动摇都会止息，那么这个过失是存在的。但并非仅仅是心之动摇止息，而是考虑到止息动摇的过患而如此宣说的缘故。动摇的过患是什么呢？就是在安住于自己所喜爱的对境时，不由自主地心会流向不喜爱的对境。关于确定次第的方式，如果不修习止观，而是从一开始就习惯于仅仅将心安住于见解之上，那么由此生起的定可能会成为世间的禅定。但那也是止观修习生起的，而不是胜观修习生起的。因此，还需要生起胜观修习生起。因此，需要先进行止观，然后通过观察修生起胜观修习生起。因此，必须先修习止观，然后在止观之后修习胜观。如果能够生起专注于真如的世间修习生起，也不能说仅仅修习这些就能生起超世间的修习生起，因为对于世间修习生起的所有功德，同样会过于夸大。此外，《经庄严论》中说，依靠先前成就的止观，通过观察修能够引生轻安，从而修习胜观等等，与许多宣说次第确定的论典相违背，因此不能如此认为。这样一来，除了其他宗派的观点，即有境特殊者修习真如的情况之外，在所有尚未生起胜观修习生起，新产生起胜观修习生起的情况下，都必须依靠先前修习的止观，通过观察修来修习胜观。如果止观是通过安住修来修习的，胜观是通过观察修来修习的，即使这样，为什么必须先修习止观，然后才能修习胜观的次第呢？这很难理解，所以要解释：例如，用手拿着斧头砍树时，如果手非常颤抖，斧头砍
English
If it is thought to be for this reason, if it is admitted that when practicing vipassanā on the basis of having accomplished śamatha, all movements of the mind will cease, then this fault exists. However, it is not merely the cessation of the mind's movements, but because it is said in consideration of ceasing the faults of movement. What are the faults of movement? It is that when settling the mind on an object that one desires, the mind involuntarily runs to an object that one does not desire. Regarding the manner of determining the order, if one does not practice śamatha, but from the beginning becomes accustomed to merely settling the mind on the view, then the samādhi that arises from that may become a worldly meditation. However, that is also something that arises from the practice of śamatha, and not something that arises from the practice of vipassanā. Therefore, one still needs to generate something that arises from the practice of vipassanā. Therefore, it is necessary to first engage in śamatha, and then generate something that arises from the practice of vipassanā through analytical meditation. Therefore, one must first practice śamatha, and then practice vipassanā after that. If one is able to generate a worldly arising from meditation that focuses on suchness, one cannot say that merely practicing that much will enable one to generate a supramundane arising from meditation, because it would be too extreme to apply that to all the qualities of worldly arising from meditation. Furthermore, the *Sūtrālaṃkāra* states that by relying on the prior accomplishment of śamatha, one can induce pliancy through analytical meditation, and thus practice vipassanā, etc., which contradicts many treatises that explain the order as being definite, and therefore it is not permissible to think in that way. In this way, except for the special case in the views of other vehicles where a qualified subject meditates on suchness, in all situations where vipassanā arising from meditation has not previously been generated, and a new vipassanā arising from meditation is generated, it is necessary to rely on having previously practiced śamatha, and to practice vipassanā through analytical meditation. If śamatha is practiced through stabilizing meditation, and vipassanā is practiced through analytical meditation, even so, what is the reason why it is necessary to first practice śamatha, and then practice vipassanā in that order? This is difficult to understand, so it will be explained: for example, when holding an axe in one's hand and chopping down a tree, if the hand trembles greatly, the axe chops