Tibetan
རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོའི་རྣམ་པར་བཤད་པ། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོའི་རྣམ་པར་བཤད་པ། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། པྲ་ཏི་ཏྱ་ས་མུ་ཏྤ་ད་ཧྲྀ་ད་ཡ་བྱ་ཁྱ་ན། བོད་སྐད་དུ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོའི་རྣམ་པར་བཤད་པ། འཇམ་དཔལ་ གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་ལ་དགེ་སྦྱོང་ཉན་འདོད་པ། མཉན་པ་དང༌། གཟུང་བ་དང༌། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་དང༌། རྟོག་པ་དང༌། སེལ་ནུས་པ་དང་ལྡན་པའི་སློབ་མ་ཞིག་སློབ་དཔོན་གྱི་གན་དུ་འོངས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྟན་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། འདི་སྐད་འདྲིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལ། ཡན་ལག་བྱེ་བྲག་བཅུ་གཉིས་གང༌། །ཐུབ་པས་རྟེན་འབྱུང་གསུངས་དེ་དག །གང་དུ་བསྡུ་བ་ལྟ་བ་ཐོས་པར་འཚལ་ལོ། །དེ་ཆོས་དེ་དག་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འདྲི་བར་རིག་ནས་སློབ་དཔོན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བུ། ཉོན་མོངས་ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་དང༌། །གསུམ་པོ་དག་ཏུ་ཟད་པར་འདུས། །ཞེས་གསལ་ཞིང་ཟུར་ཕྱིན་པའི་ཚིག་འདིས་སྨྲས་སོ། །དེ་ལ་བཅུ་དང་གཉིས་ནི་བཅུ་གཉིས་སོ། །ཡན་ལག་རྣམ་ཉིད་བྱེ་བྲག་ཡིན་པས་ན་ཡན་ལག་བྱེ་བྲག་སྟེ། ཤིང་རྟའི་ཡན་ལག་བཞིན་དུ་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ་བསྟན་ཏོ། །སྐུ་དང༌། གསུང་དང༌། ཐུགས་ཐུབ་པས་ན་ཐུབ་པའོ། །ཐུབ་པ་དེས་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་པ་དང༌། བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་གྲངས་སུ་གཏོགས་པའོ། །དེ་ཡང་རང་བཞིན་དང༌། ངེས་པ་དང༌། སྐྱེས་བུ་དང། གཞན་ལ་རག་ལས་པ་དང༌། དབང་ཕྱུག་དང༌། དུས་དང༌། ངོ་བོ་ཉིད་དང༌། འདོད་རྒྱལ་དང༌། གནམ་གྱིས་བསྐོས་པ་དང༌། གྱི་ན་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ལས་བྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའོ། །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པོ་འདི་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ལས་དང༌། སྡུག་བསྔལ་རྣམས་སུ་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་ཏེ་མདུང་ཁྱིམ་གྱི་ཚུལ་དུ་གསུམ་པོ་དག་ཏུ་ཟད་པར་འདུས་པར་འགྱུར་རོ། །ཟད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ལུས་པར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དྲིས་པ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་གང༌། ལས་དག་ནི་གང༌། སྡུག་བསྔལ་ནི་གང༌། རྟེན་པའི་བྱེ་བྲག་འདི་དག་གང་དུ་ཇི་ལྟར་བསྡུ་བར་འགྱུར། སྨྲས་པ། དང་པོ་བརྒྱད་དང་དགུ་ཉོན་མོངས། །བྱེ་བྲག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ་ནི་མ་རིག་པ། བརྒྱད་པ་ནི་སྲིད་པ། དགུ་པ་ནི་ལེན་པ་སྟེ། འདི་གསུམ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སུ་ཤེས་པར་ བྱའོ། །ལས་དེ་གང་ཞེ་ན། གཉིས་དང་བཅུ་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། གཉིས་པ་ནི་འདུ་བྱེ
Chinese
缘起心要释 圣龙树 缘起心要释 圣龙树 印度语：Pratītyasamutpāda hṛdaya vyākhyāna。 藏语：缘起心要释。 顶礼曼殊室利童子！ 于此，一位希望听闻的善行者，具备听闻、受持、理解、思考和遣除能力的弟子来到导师处，从如来所教导的开始，这样问道： “世尊，于此，十二支分是什么？ 能仁所说缘起之法，应如何归纳，渴望听闻。” 导师意识到他是在询问这些法的真实性，于是这样说： “烦恼、业和痛苦，都完全包含在这三者之中。” 以清晰而详尽的语言这样说道。 其中，十和二是十二。 支分本身就是差别，因此是支分差别，如同车子的支分一样，显示了成为支分的部分。 身、语、意具足，故为能仁。 能仁所说，是指属于教法和解说的范畴。 它不是从自性、决定、士夫、依赖他者、自在、时间、本体、随欲、天授、基那等因产生的，而是缘起。 这十二支分，在烦恼、业和痛苦中，互相依赖，如同箭屋一般，完全包含在这三者之中。 “完全”的意思是“无余”。 提问：什么是烦恼？什么是业？什么是痛苦？这些依赖的差别应如何归纳？ 回答：第一、第八和第九是烦恼。 十二支分的第一个是无明，第八个是爱，第九个是取，这三个应知为烦恼。 什么是业呢？第二和第十是业，第二个是行。
English
Explanation of the Essence of Dependent Arising Ārya Nāgārjuna Explanation of the Essence of Dependent Arising Ārya Nāgārjuna In Sanskrit: Pratītyasamutpāda hṛdaya vyākhyāna. In Tibetan: Explanation of the Essence of Dependent Arising. Homage to youthful Mañjuśrī! Here, a virtuous student who wishes to listen, possessing the ability to listen, retain, comprehend, contemplate, and dispel doubts, comes to the teacher and, starting from the teachings of the Tathāgata, asks this: "Bhagavan, what are the twelve distinct limbs here? How should those dependent arisings spoken by the Sage be summarized? I wish to hear." The teacher, recognizing that he is asking about the very nature of those dharmas, says this: "Afflictions, actions, and suffering, are completely included in these three." He speaks with clear and detailed words. Therein, ten and two are twelve. A limb is itself a distinction, therefore it is a distinct limb, like the limbs of a chariot, showing the parts that have become limbs. He who possesses body, speech, and mind is the Sage. What is spoken by the Sage belongs to the category of teachings and explanations. It does not arise from causes such as nature, certainty, a person, dependence on others, power, time, essence, will, divine appointment, or jina, but this is dependent arising. These twelve limbs, in afflictions, actions, and suffering, rely on each other, and like an arrow house, they are completely included in these three. "Completely" means "without remainder." Question: What are the afflictions? What are the actions? What is suffering? How should these distinctions of dependence be summarized? Answer: The first, eighth, and ninth are afflictions. The first of the twelve limbs is ignorance, the eighth is craving, and the ninth is grasping; these three should be known as afflictions. What is action? The second and tenth are action; the second is formation.
Tibetan
ད། བཅུ་པ་ནི་སྲིད་པ་སྟེ། ཆོས་འདི་གཉིས་ནི་ལས་སུ་བསྡུ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ལྷག་མ་བདུན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཡིན། །ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ལས་སུ་བསྡུས་པའི་བྱེ་བྲག་དེ་དག་གི་ལྷག་མ་བྱེ་བྲག་བདུན་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་དུ་བསྡུ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། མིང་དང༌། གཟུགས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང༌། རེག་པ་དང༌། ཚོར་བ་དང༌། སྐྱེ་བ་དང༌། རྒ་ཤི་རྣམས་སོ། །ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་བསྡུ་བ་སྟེ། སྡུག་པ་དང་བྲལ་བ་དང༌། མི་སྡུག་པ་དང་ཕྲད་པ་དང༌། འདོད་པས་ཕོངས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་སྡུག་པའོ། །བཅུ་གཉིས་ཆོས་ནི་གསུམ་དུ་འདུས། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་བཅུ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་རྣམས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ།། ནི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་ལྷག་མའི་ཚིགས་བཅད་པའི་དོན་ཏེ། མདོ་ལས་བསྟན་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་འདི་དག་ཏུ་ཟད་ཀྱི་དེ་ལས་གཞན་ཅི་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བཅད་པའོ། །དྲིས་པ། དེ་དག་ནི་འཚལ་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ལས་དང༌། སྡུག་བསྔལ་འདི་དག་ནི་གང་ལས་གང་བྱུང་བ་བསྟན་དུ་གསོལ། སྨྲས་པ། གསུམ་པོ་དག་ལས་གཉིས་འབྱུང་སྟེ། །ཉོན་མོངས་པ་གསུམ་པོ་དག་ལས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་འབྱུང་ངོ༌། །གཉིས་ལས་བདུན་འབྱུང༌། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་གོང་དུ་བསྟན་པ་རྣམས་སོ། །བདུན་ལས་ཀྱང་གསུམ་འབྱུང༌། ཉོན་མོངས་ཞེས་བྱ་བ་རྣམས་སོ། །ཡང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་གསུམ་པོ་དེ་དག་ལས། ལས་གཉིས་འབྱུང་སྟེ། སྲིད་པའི་འཁོར་ལོ་དེ། །ཉིད་ནི་ཡང་དང་ཡང་དུ་འཁོར། །སྲིད་པ་ནི་གསུམ་སྟེ། འདོད་པ་དང༌། གཟུགས་དང༌། གཟུགས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཏུ་མི་འདོད་པར་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་གྱུར་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་འཇིག་རྟེན་འདི་ཉིད་བདག་ཉིད་ཀུན་ཏུ་འཕྱན་ནོ། །ནི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པ་མེད་པར་བསྟན་པའི་དོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་འཁོར་ལོ་རིམ་གྱིས་འཁོར་བ་དེ་ལྟར་སྲིད་པ་རྣམས་སུ་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི་ངེས་པ་མེད་པར་ བསྟན་ཏོ། །དྲིས་པ། འོ་ན་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་སེམས་ཅན་ཞེས་བགྱི་བ་གང་ལགས། དེའི་བགྱིད་པ་ཇི་ལྟ་བུ། སྨྲས་པ། འགྲོ་ཀུན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྟེ། །བཏགས་པ་མ་གཏོགས་པར། འདི་ལ་སེམས་ཅན་ཅི་ཡང་མེད། །འདི་ན་ཡང་དག་པར་བརྟགས་པ་སྟེ། བརྟགས་པ་ཙམ་གྱི་ཚུལ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་དེ་ནི། རྫས་སུ་ཡོད་པར་མི་རུང་ངོ༌། །དྲིས་པ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན། འོ་ན་འཇིག་རྟེན་འདི་ནས་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ
Chinese
ད། 第十是有，这二法应知为业。其余七者也是痛苦。烦恼和归为业的差别，那些差别中的其余七者，应知归为痛苦，即是：识、名、色、六处、触、受、生、老死等。又，名为集合，离苦和合非苦，以及欲求不得之苦等是痛苦。十二法归为三。因此，应知这十二法是业、烦恼和痛苦。名为“是”的语词，是剩余的断定之义，即经中所说的诸法，仅限于这些，此外别无其他，这是断定。问：如果这样，请开示烦恼、业和痛苦这些是从何而生？答：三者中生二者，从三烦恼中生起名为业的二者。二者生七者，即是上面所说的名为痛苦的那些。七者也生三者，即是名为烦恼的那些。又，从烦恼三者中，生起业二者，即是有的轮转。自身不断地轮转。有是三种，即欲有、色有和无色有，在那其中，不乐意地成为轮转之轮，各自众生的这个世界自身周遍漂泊。名为“是”的语词，是指示不确定的意义，就像轮子依次轮转那样，在有之中产生也不是一定的，而是指示不确定。问：那么，被称为一切身体的主宰有情是什么？他的行为是怎样的？答：一切行因和果，除了假立之外，此中什么有情也没有。此中是如实地观察，不是仅仅观察的方式。仅仅存在于观察中的，不能作为实有。问：如果这样，那么从这个世界到那个世界
English
Da. The tenth is existence. These two dharmas should be known as karma. The remaining seven are also suffering. The difference between afflictions and what is categorized as karma, those remaining seven differences, should be known to be categorized as suffering, namely: consciousness, name, form, the six sense sources, contact, feeling, birth, aging, and death. Furthermore, the word 'also' means to gather, separation from pleasure and union with displeasure, and the suffering of not obtaining what is desired, etc., are suffering. The twelve dharmas are gathered into three. Therefore, these twelve dharmas should be known as karma, afflictions, and suffering. The word 'is' signifies the meaning of determining the remainder, that is, the dharmas taught in the sutras are limited to these, and there is nothing else besides them, this is the determination. Question: If that is the case, please explain from where these afflictions, karma, and suffering arise. Answer: From the three, two arise. From the three afflictions, the two called karma arise. From the two, seven arise, which are those previously mentioned called suffering. From the seven, three also arise, which are those called afflictions. Again, from those three afflictions, the two karmas arise, which is the wheel of existence. Itself revolves again and again. Existence is of three types: the desire realm, the form realm, and the formless realm. Within them, unwillingly becoming a wheel of cyclic existence, this world of individual beings wanders everywhere. The word 'is' indicates the meaning of uncertainty, just as the wheel turns in sequence, it is not certain that it arises in the realms of existence, but rather indicates uncertainty. Question: Then, what is meant by the sentient being who is the lord of all bodies? What is his action like? Answer: All beings are causes and effects. Apart from imputation, there is no sentient being here. Here, there is accurate examination, not just in the manner of examination. That which exists only in examination cannot be substantially existent. Question: If that is so, then from this world to that world