Tibetan
ལྔ་པ། བློ་གྲོས་ཡངས་པའི་ལེའུ། ལྔ་པ། བློ་གྲོས་ཡངས་པའི་ལེའུ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཡངས་པས་ཞུ་བ་ཞུས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གསང་བ་ལ་མཁས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གསང་བ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བགྱི་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གསང་བ་ལ་མཁས་པ་ལགས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གསང་བ་ལ་མཁས་པར་འདོགས་ན་ཡང་ཇི་ཙམ་གྱིས་འདོགས་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཡངས་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཡངས་པ་ཁྱོད་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། ལྷ་དང་མིར་བཅས་པའི་སྐྱེ་དགུའི་དོན་དང་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཁྱོད་དོན་འདི་ཉིད་འདྲི་བར་སེམས་པ་ནི་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཡངས་པ་དེའི་ཕྱིར་ཉོན་ཅིག་དང་། སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གསང་བ་ལ་མཁས་པ་ཁྱོད་ལ་བཤད་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཡངས་པ་འགྲོ་བ་དྲུག་གི་འཁོར་བ་འདི་ན་སེམས་ཅན་གང་དང་གང་དག་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་གང་དང་གང་དུ་ཡང་སྒོ་ང་ནས་སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་གནས་སམ། ཡང་ན་མངལ་ནས་སྐྱེ་བའམ། ཡང་ན་དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེ་བའམ། ཡང་ན་རྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་གནས་སུ་ལུས་མངོན་པར་འགྲུབ་ཅིང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེར་དང་པོར་འདི་ལྟར་ལེན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་རྟེན་དང་བཅས་པའི་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་ལེན་པ་དང་། མཚན་མ་དང་མིང་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་སྤྲོས་པའི་བག་ཆགས་ལེན་པ་ལ་རྟེན་ནས། ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་སེམས་རྣམ་པར་སྨིན་ཅིང་འཇུག་ལ་རྒྱས་ཤིང་འཕེལ་བ་དང་ཡངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་ན་ནི་ལེན་པ་གཉི་ག་ཡོད་ལ། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཁམས་ན་ནི་ལེན་པ་གཉིས་སུ་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཡངས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་དེས་ལུས་འདི་བཟུང་ཞིང་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་དེ་ལུས་འདི་ལ་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པའི་དོན་གྱིས་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་དེ་ནི་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་དང་ཆོས་ཀུན་ཏུ་བསྩགས་པ་དང་ཉེ་བར་བསྩགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་གྲོས་ཡངས་པ་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལ་རྟེན་ཅིང་གནས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བཅས་པའི་མིག་དང་གཟུགས་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་རྗེས་སུ་འཇུག་པ། དུས་མཚུངས་པ། སྤྱོད་ཡུལ་མཚུངས་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་འབྱུང་ངོ་། །བློ་གྲོས་ཡངས་པ་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བཅས་པའི་རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བཅས་པའི་ལུས་དང་རེག་བྱ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་སྟེ། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་རྗེས་སུ་འཇུག་པ། དུས་མཚུངས་པ། སྤྱོད་ཡུལ་མཚུངས་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་འབྱུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ན་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་སྤྱོད་ ཡུལ་མཚུངས་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་ཁོ་ན་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་གཉིས་སམ། གསུམ་མམ་བཞི་ལྷན་ཅིག་གམ། ལྔ་ཅར་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ན་ཡང་དེར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་པོ་དག་དང་། སྤྱོད་ཡུལ་མཚུངས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་གཅིག་ཁོ་ན་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ངོ་། །བློ་གྲོས་ཡངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། ཆུའི་ཀླུང་ཆེན་པོ་འབབ་པ་ལ་གལ་ཏེ་རླབས་ཅིག་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན་རླབས་ཀྱང་གཅིག་ཁོ་ན་འབྱུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་རླབས་གཉིས་སམ། གལ་ཏེ་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན་རླབས་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་འབྱུང་ཞིང་ཆུའི་ཀླུང་དེ་རང་གི་རྒྱུན་གྱིས་རྒྱུན་འཆད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། ཡོངས་སུ་ཟད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་གཅིག་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན། གཟུགས་བརྙན་ཡང་གཅིག་ཁོ་ན་འབྱུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་གཉིས་སམ། གལ་ཏེ་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན། གཟུགས་བརྙན་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་འབྱུང་ཞིང་མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་གཟུགས་བ
Chinese
第五品，智慧广大的章节。 第五品，智慧广大的章节。 此后，菩萨智慧广大向薄伽梵请教说：薄伽梵，菩萨精通心、意、识的秘密，菩萨被称为精通心、意、识的秘密，薄伽梵，要达到什么程度菩萨才能精通心、意、识的秘密呢？如来被称为菩萨精通心、意、识的秘密，又是要达到什么程度才能被称为精通呢？这样请教之后，薄伽梵对菩萨智慧广大这样说道：智慧广大，你这样为了利益众多生灵，为了众多生灵的安乐，为了对世间充满慈爱，为了天人和人类等一切众生的利益、福祉和安乐而发问，你向如来询问这个问题，真是太好了，太好了！智慧广大，因此你要谛听，我将为你讲述精通心、意、识的秘密。 智慧广大，在这六道轮回中，无论哪种有情，无论在哪种有情的类别中，从卵生的出生方式，或者从胎生的出生方式，或者从湿生的出生方式，或者从化生的出生方式，身体显现并产生，最初是这样领受两种方式，即以具有所依的根身色蕴的领受，以及依靠对相、名和分别施加名称的戏论习气而领受。一切种子的心成熟、进入、增长、发展和广大。在色蕴的界中，这两种领受都存在，而在非色蕴的界中，则不存在这两种领受。智慧广大，识也被称为领受的识，因为它是执持和领受这个身体的缘故。也被称为阿赖耶识（ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་，kun gzhi rnam par shes pa，ālaya-vijñāna，一切基础识），因为它以成就和安乐一体的意义与这个身体完全结合和紧密结合的缘故。也被称为心，因为...
English
Chapter Five: The Chapter on Vast Intelligence. Chapter Five: The Chapter on Vast Intelligence. Then, the Bodhisattva Vast Intelligence requested the Blessed One, saying: Blessed One, the Bodhisattva is skilled in the secrets of mind, intellect, and consciousness. When we say a Bodhisattva is skilled in the secrets of mind, intellect, and consciousness, Blessed One, to what extent is a Bodhisattva skilled in the secrets of mind, intellect, and consciousness? To what extent is the Tathagata called skilled in the secrets of mind, intellect, and consciousness? After this request, the Blessed One said to the Bodhisattva Vast Intelligence: Vast Intelligence, it is good, good that you have approached the Tathagata to inquire about this matter, as you have entered for the benefit of many beings, for the happiness of many beings, with love for the world, and for the purpose, benefit, and happiness of all beings including gods and humans. Vast Intelligence, therefore, listen, and I will explain to you the skill in the secrets of mind, intellect, and consciousness. Vast Intelligence, in this cycle of six realms, whatever sentient beings, in whatever category of sentient beings, whether in the birth-place of egg-born, or in the birth-place of womb-born, or in the birth-place of moisture-born, or in the birth-place of spontaneously born, where the body manifestly arises and occurs, there, initially, there are two ways of taking up: the taking up of the physical sense organs with a basis, and relying on the habit of elaboration that applies names to characteristics, names, and discriminations, the mind of all seeds ripens, enters, grows, increases, and expands. In the realm of form, both of these takings-up exist, but in the realm of the formless, these two takings-up do not exist. Vast Intelligence, consciousness is also called the consciousness of taking-up, because it holds and takes up this body. It is also called the ālaya-vijñāna (ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་，kun gzhi rnam par shes pa，ālaya-vijñāna，all-ground consciousness), because it completely and thoroughly connects with this body through the meaning of being one with accomplishment and happiness. It is also called mind, because...
Chinese
因此，它与色、声、香、味、触和法完全混合并紧密相连。智慧广大的，以能取之识为所依和处所，这六种识的集合，即眼识、耳识、鼻识、舌识、身识和意识产生。其中，依靠具有识的眼和色，产生眼识。与眼识同时产生、同时存在、行境相同、进行分别的意识也产生。智慧广大的，依靠具有识的耳、鼻、舌和具有识的身和触，产生身识。与身识同时产生、同时存在、行境相同、进行分别的意识也产生。如果一个眼识同时产生，那么与眼识行境相同、进行分别的一个意识也同时产生。如果两个、三个、四个或五个识的集合同时产生，那么在那里，这五个识的集合和行境相同的一个进行分别的意识也同时产生。智慧广大的，例如，在流淌的大河中，如果产生一个波浪的因缘临近，那么也只产生一个波浪。如果两个或非常多的波浪产生的因缘临近，那么就会产生非常多的波浪，而那条河流不会因自身的流动而中断，也不会完全耗尽。在非常清净的镜子中，如果产生一个影像的因缘临近，那么也只产生一个影像。如果两个或非常多的影像产生的因缘临近，那么就会产生非常多的影像，而那面镜子
English
Therefore, it is completely mixed and closely connected with form, sound, smell, taste, touch, and all dharmas. Wise one, relying on and abiding in the apprehending consciousness, these six aggregates of consciousness, namely, eye consciousness, ear consciousness, nose consciousness, tongue consciousness, body consciousness, and mind consciousness, arise. Among them, relying on the eye and form, which possess consciousness, eye consciousness arises. Simultaneously with that eye consciousness, the mind consciousness, which is simultaneous, has the same object, and discriminates, also arises. Wise one, relying on the ear, nose, tongue, which possess consciousness, and the body and touch, which possess consciousness, body consciousness arises. Simultaneously with that body consciousness, the mind consciousness, which is simultaneous, has the same object, and discriminates, also arises. If one eye consciousness arises simultaneously, then one mind consciousness, which has the same object as the eye consciousness and discriminates, also arises simultaneously. If two, three, four, or five aggregates of consciousness arise simultaneously, then there, the five aggregates of consciousness and one mind consciousness, which has the same object and discriminates, also arise simultaneously. Wise one, for example, in a great flowing river, if the condition for one wave to arise is near, then only one wave arises. If the condition for two or very many waves to arise is near, then very many waves will arise, and that river will not be interrupted by its own flow, nor will it be completely exhausted. In a very pure mirror, if the condition for one image to arise is near, then only one image arises. If the condition for two or very many images to arise is near, then very many images will arise, and that mirror