Tibetan
་སྤྱད་པར་མྱི་བྱའོ། །ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ཉིད་བདག་གི་དོན་མ་ཡིན་ཞེས་སྤྱད་པར་མྱི་བྱའོ། །བླ་ན་མྱེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་བདག་གི་དོན་ཅེས་སྤྱད་པར་མྱི་བྱའོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་བདག་གི་དོན་མ་ཡིན་ཞེས་སྤྱད་པར་མྱི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རབ་འབྱོར་དེ་ནི་འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས། བླ་ན་མྱེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས། ཆོས་གང་དོན་ཏུ་བྱ་བའམ། དོན་མྱེད་པར་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་གང་ཡང་མ་དམྱིགས་སོ། །རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སྐྱེས་ཀྱང་རུང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མ་སྐྱེས་ཀྱང་རུང་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་གནས་ཉིད་ནི་གནས་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་གནས་པ་སྟེ། དེ་ནི་གང་ལ་ཡང་དོན་ཀྱང་མྱི་བྱེད། དོན་མ་ཡིན་པ་ཡང་མྱི་བྱེད་དོ། །རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པ་རསྤངས་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱད་པར་བྱའོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇིའི་སླད་དུ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་ལ་ཡང་དོན་ཀྱང་མྱི་བགྱིད། དོན་མ་ལགས་པ་ཡང་མྱི་བགྱིད་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་ནི་འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་གང་ ཡང་མི་བྱེད་ད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་གང་ལ་ཡང་དོན་ཏུ་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན། དོན་མ་ཡིན་པ་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འོ་ན་འདུས་མ་བགྱིས་སངས་རྒྱས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མ་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འདུས་མ་བྱས་ནི་སངས་རྒྱས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། ཕན་པའམ་གནོད་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། ནམ་མཁའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་གང་ལ་ཡང་ཕན་པའམ་གནོད་པ་རཉེ་བར་གནས་པ་མ་ཡིན་ན་ནོ། །རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་ཆོས་གང་ལ་ཡང་ཕན་པའམ་གནོད་པར་ཉེ་བར་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འོ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདུས་མ་བགྱིས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབས་ཤི
Chinese
不应行。了知道路之相，非我之义，不应行。无上正等菩提是我之义，不应行。无上正等菩提非我之义，不应行。何以故？善现，如是如来应供正等觉，于无上正等菩提现证成佛已，于法有所作，或无所作，如是者皆不可得。善现，复次，如来等生亦可，如来等不生亦可，然诸法之法性，法之住性乃住立，法界乃住立，于彼，亦不作义，亦不作非义。善现，如是菩萨摩诃萨舍弃义与非义，应行般若波罗蜜多。请问：世尊，何缘故，般若波罗蜜多于任何亦不作义，亦不作非义耶？世尊告曰：善现，如是般若波罗蜜多不作有为与无为之法性，是故般若波罗蜜多于任何亦不作义，亦不作非义。请问：世尊，若然者，无为非诸佛与诸佛之声闻圣者之义耶？世尊告曰：无为亦是诸佛与诸佛之声闻圣者之义，然非利益或损害所依处。善现，譬如虚空之如是性，于任何亦非利益或损害所依处。善现，如是菩萨摩诃萨之般若波罗蜜多亦非于任何法利益或损害所依处。请问：世尊，若然者，菩萨摩诃萨应学无为之般若波罗蜜多耶？
English
Should not practice. Knowing the aspect of the path, not being my purpose, should not practice. Supreme perfect enlightenment is my purpose, should not practice. Supreme perfect enlightenment is not my purpose, should not practice. Why is that? Subhuti, thus the Tathagata, the Arhat, the perfectly enlightened Buddha, having manifestly attained perfect enlightenment in the supreme perfect enlightenment, does not perceive any Dharma to be done or undone. Furthermore, Subhuti, whether the Tathagatas are born or not, the Dharma-nature of all Dharmas, the abiding nature of Dharma, abides, the Dharma-realm abides. In that, it does not make sense, nor does it make non-sense. Thus, Subhuti, the Bodhisattva Mahasattva, having abandoned sense and non-sense, should practice the Perfection of Wisdom. Question: Blessed One, for what reason does the Perfection of Wisdom not make sense in anything, nor does it make non-sense? The Blessed One said: Subhuti, thus the Perfection of Wisdom does not make the Dharma-nature of conditioned and unconditioned. Therefore, the Perfection of Wisdom does not make sense in anything, nor does it make non-sense. Question: Blessed One, if so, is the unconditioned not the purpose of all Buddhas and the noble hearers of the Buddhas? The Blessed One said: The unconditioned is also the purpose of all Buddhas and the noble hearers of the Buddhas, but it is not a place of benefit or harm. Subhuti, for example, the thusness of space is not a place of benefit or harm to anything. Subhuti, likewise, the Perfection of Wisdom of the Bodhisattva Mahasattva is not a place of benefit or harm to any Dharma. Question: Blessed One, if so, should the Bodhisattva Mahasattva learn the unconditioned Perfection of Wisdom?
Tibetan
ང། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་མི་བགྱིད་དམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཟབ་མོ་འདི་ལ་བསླབས་ཤིང། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱེད་དེ། གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅི་ལགས། གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་ཆོས་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་ཆོས་ཐོབ་པར་བགྱིད་དད་མ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། མ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། འོ་ན་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ཤིག །གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ཐོབ་པར་བགྱིད་པ་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། མ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འད་ས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ནམ་ གཉིས་ཀྱི་ཆོས་སམ། གཉིས་སུ་མྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱངམྱི་དམྱིགས་པ་ན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མྱི་དམྱིགས་པ་ནི་ཐོབ་པ་སྟེ། དེ་ནི་དམྱིགས་པས་ཀྱང་ཐོབ་པར་མྱི་འགྱུར། མྱི་དམྱིགས་པས་ཀྱང་ཐོབ་པར་མྱི་འགྱུར་རོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ལས། ལེའུ་ལྔ་བཅུ་གསུམ་མོ།། །། ང་གསུམ་པ། ཐོད་རྒལ་གྱི་ལེའུ།
Chinese
ང། 不能获得一切种智吗？ 世尊说： 善现，正是这样，正是这样。 菩萨摩诃萨，修学这甚深般若波罗蜜多，就能获得一切种智，但不是以二的方式。 问： 世尊，什么？ 不可得二法，能获得不可得二法吗？ 世尊说： 不能。 问： 那么，二法呢？ 能获得二法吗？ 世尊说： 不能。 问： 那么，如何才能获得？ 世尊说： 当 二法或不可得二法都不可见时，才能获得。 为什么呢？ 因为不可见就是获得，但那既不能以可见获得，也不能以不可见获得。 《般若波罗蜜多十万颂》中，第五十三品完。 第五十三品，超越品。
English
Nga. Will one not attain the state of omniscience? The Blessed One said: Subhuti, it is so, it is so. The Bodhisattva Mahasattva, having trained in this profound Perfection of Wisdom, attains the state of omniscience, but not in a dualistic manner. Asked: Blessed One, what? Does one obtain the undualistic dharma, the undualistic dharma? The Blessed One said: No. Asked: Then, the dualistic dharma? Does one obtain the dualistic dharma? The Blessed One said: No. Asked: Then, how does one obtain it? The Blessed One said: When neither the dualistic dharma nor the undualistic dharma is perceived, then one obtains it. Why is that? Because non-perception is attainment, but that is not attained by perception, nor is it attained by non-perception. From the Hundred Thousand Verse Perfection of Wisdom, the fifty-third chapter is complete. Fifty-third Chapter, the Chapter on Transcendence.